Cumartesi, 13 Haziran 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR
Mustafa Özbağ
İrşad & Tasavvuf · Resmî Site

Sorular: Ahirete İman — Sayfa 3

Mustafa Özbağ Efendi - Tasavvuf Sohbetleri ve İslami İlimler

Table of Contents

Sohbetlerden Derlenen Sorular

Kategorilere göre düzenlenmiş tam arşiv

35.367Soru-Cevap
2.760.705Kelime
51Kategori
378Sayfa

Ahirete İman(469) — Sayfa 3/5

Sûfî için dünyâ-âhiret ayrımı ortadan kalkar mı?

Efendi’ye göre sûfî için dünyâ-âhiret ayrımı ortadan kalkar. Sûfî, âhireti ânında yaşayabilir; âhiret ona ölümden sonra geleceği yer değil, şimdi ve burada açılabilen bir boyuttur. “Biz kendi kendimize biz anlatılana göre uyduğumuzdan bizde bu dünyâ kavramı var. Yâni ânında âhiret yaşayabileceğimize dâir önümüzde bir kavram yok.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

“Ol” emri bu dünyâda da tecellî edebilir mi?

Efendi, İbnü’l-Arabî’nin “ol” emrinin sâdece âhirette velîlere bahşedileceği tezini çok kritik bir şekilde genişletir. Ona göre “ol” emri bu dünyâda da bazı kullara ihsân edilmiştir: “Allâh’ın yeryüzünde öyle kulları vardır ki onlar bir şeye ‘ol’ deseler olur. Bu Hazret-i Ömer radıyallâhu anh Hazretlerinin naklettiği bir hadîs-i şerîftir. Hattâ sûfîliğe karşı olan İbn-i Teymiyye’nin talebesi olan Ali’l-Karî dahi hadîslerle Kur’ân tefsîrinde bunu böyle ‘garîb’ dese de almak zorunda kalmıştır. Hazret-i Ömer Hadîsi muhteşemdir çünkü.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Hazret-i Ali’nin duâsı “Alî’nin döndüğü tarafa Hakk’ı döndür” ne anlama gelir?

Hazret-i Ali radıyallâhu anh Hazretlerinin üzerinde duâsı vardır ya: ‘Yâ Rabbi, Alî’nin döndüğü tarafa Hakk’ı döndür.’ Muhteşem bir şeydir bu. Yâni Hazret-i Ali radıyallâhu anh Hazretleri bir meselede bir şeye şerh düşecek, hükmedecek — hükmettiği şey Hakk’ın hükmü olacak. Yâni Hak olacak.

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Mü’minlerin kurbân olduğu algı nedir?

Mü’minlerin kurbân olduğu algı şudur: İyilikler, güzellikler, tatlılıklar — bütün her şey âhirette tecellî edecek. Bu dünyâda böyle bir şey yaşanmayacak. Hayır, bu dünyâda da bunu yaşamanız mümkün.

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Metafizik olgulara karşı “şizofrenik” yaklaşım eleştirisi nedir?

Efendi sohbetin sarsıcı bölümlerinden birinde, modern İslâmî söylemin metafizik olguları nasıl patolojize ettiğini anlatır: “Bu tip metafizik meselelere şizofrenik vak’aymış gibi bakıyor İslâm dünyâsının bir kısım insanları. Bunların içerisinde Diyânet’in meşhûr hocaları da var. İlâhiyâtçılar da var. Bütün hepsi de var. Metafizik olguları, bu âlemin dışındaki âlem algısını ortadan kaldırmaya çalışıyorlar.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Sûfîlerin yaşadıkları metafizik olguları nasıl algılar?

Sûfîler, dervişler kabirde vefât etmiş bir kimseyle konuşabiliyorlar. Veyâhut da sûfîler ölmemiş olsa dahi başka bir yerde olan bir kimseyle konuşabiliyorlar. Sûfîler oturdukları yerde başka bir mekânı tamâmiyetle seyredebiliyorlar. Gönül dünyâlarında. Biz bunu öte âlem olarak algısı alıyoruz. Öte âlem, bu âlem — hepsi de bu âlemin içerisinde, bu varlığın içerisinde. Sen bu varlığın içerisinde perdeden perdeye geçebilir perdeler arasında dolaşabilirsen bunu yaşaman mümkün.

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Hazret-i Peygamber’in Mi’râc tecrübesi ve vefât eden sahâbenin kabir azâbını görmesi ne anlama gelir?

Efendi, sûfîlerin yaşadıkları metafizik olguları somut olarak sıralar: “Sûfîler, dervişler kabirde vefât etmiş bir kimseyle konuşabiliyorlar. Veyâhut da sûfîler ölmemiş olsa dahi başka bir yerde olan bir kimseyle konuşabiliyorlar. Sûfîler oturdukları yerde başka bir mekânı tamâmiyetle seyredebiliyorlar. Gönül dünyâlarında. Biz bunu öte âlem olarak algısı alıyoruz. Öte âlem, bu âlem — hepsi de bu âlemin içerisinde, bu varlığın içerisinde. Sen bu varlığın içerisinde perdeden perdeye geçebilir perdeler arasında dolaşabilirsen bunu yaşaman mümkün.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Hazret-i Peygamber’in Hurma Mucizesi ne anlama gelir?

Efendi, “bu dünyâda da ‘ol’ emrinin tecellî edebileceği” tezini meşhûr bir mucize ile destekler: “Cennette bir kimsenin canı hurma istediğinde ‘ben hurma istiyorum’ dediğinde Cenâb-ı Hak ona hurmayı verecek mi? Evet. Hazret-i Muhammed Mustafâ sallallâhu aleyhi ve sellem Hazretleri ağzındaki hurma çekirdeğini toprağa dikti. Biiznillâh Cenâb-ı Hakk’ın izniyle hurma ağacı ânında tohum yeşerdi. Küçücük böyle bir ağaç oldu, ânında hurma verdi ve ânında o hurmayı yediler.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Süleymân aleyhisselâm’ın cinlîlere emretmesi ne anlama gelir?

Efendi akıl-perest ve hadîs inkarcı kesime çok keskin bir meydan okuma getirir: “Bana söyler misiniz, Süleymân aleyhisselâm’ın yanındaki havâsından bir kimse Belkıs’ı koltuğuyla berâber nasıl getirdi Süleymân’ın yanına? Akıl işiyse aklınızla hadi çözün bunu. Hadi hiçbir hadîse dayanmadan, hiçbir hadîs-i şerîfe dayanmadan Kur’ân’ın direkt bu lafzından çözün bunu. Hadi Süleymân cinlîlere emretti, şeytâna da emretti, hepsi de Süleymân’ın emrindedir. Hadi bunu aklınızla söyleyin.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

“Ölmeden Önce Ölünüz” hadîsi ne anlama gelir?

Efendi sohbetin doruk noktasında çok sarsıcı bir pratik teklîfte bulunur: “Kardeşler, uyanalım gâfletten. Ölmeyi beklemeyin cenneti görmek için. Cehennemi görmek için ölmeyi beklemeyin. Biz şuna inanıyoruz biz kendimize. Geldik, son nefes verdik, gittik. Son nefeste son anda âyetle de sâbit ya. O esnâda cenneti de cehennemi de göreceksin.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Cehennem ve cennetin görünmemesi ne anlama gelir?

Efendi, gafletle yaşayan insanları çok şiddetli bir şekilde eleştirir: “Görünmüyor diyenler yalan söylüyor. Görmediklerinden öyle söylüyorlar. Asıl inanılmaması gereken onlar. Görmüyorlar. Körler. Bildiğiniz kör. Âmâya kör denmez. Melekleri görmeyenler körlerdir. Cenneti-cehennemi görmeyen kördür. Mahşeri, sırâtı görmeyen kördür. Orada hesâbı kitâbı görmeyen kördür. Mahşerde nûrdan minberleri görmeyen kördür. Mahşerde nûrdan elbiseleri görmeyen kördür. Başına nûrdan tâc konulanları görmeyen kördür. Zikrullâh halkasında ‘af olmuş olarak kalkınız’ hitâbını duymayan sağırdır. Asıl sağırlar onlardır.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Sûfîliğin karakterini nasıl tanımlar?

Efendi sûfîliğin karakterini çok net bir ifâdeyle tanımlar: “Sûfî vaktin çocuğudur. Âhiret konuşulurken âhireti görür. Kabir konuşulurken kabri görür. Cennet konuşulurken cenneti görür. Cehennem konuşulurken cehennemi görür. Arş-ı A’lâ konuşulurken Arş-ı A’lâ’yı görür.”

Kaynak: 21. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — Laiklik, Cehennem-Cennet Kavramı ve “Ol” Em

Nazar boncuğu takmak câiz midir?

Nazar boncuğu takmak câiz değildir. Fala bakan bir kimse gerçekten baktığı fala inanırsa tecdîd-i iman ve tecdîd-i nikâh gerekir. Aynı şekilde fal baktıran kimse “Ben buna inanıyorum” derse ona da aynı hüküm geçerlidir.

Kaynak: 14. Karabaş-i Velî Tekkesi Sohbeti — “İstemeyerek Yaptım” Bahânesi, Ümmî Peygamb

Gıybet etmek ne kadar ağır bir günâhtır?

Çok ağırdır — adam öldürmekten sonra gelen büyük günâhlardandır. İki oruçlu hamile kadın gıybet edince Peygamber Efendimiz onlara su içirip kusturmuş, kanlı et çıkmıştır. Âyet-i kerîme “Gıybet eden kardeşinin ölü etini yer” buyurur.

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (20 Ağustos 2011) — Eş Seçimi, Anne Profili ve An

Allah’ın sevgisini nasıl ölçmektedir?

“Kul farzlarla benim emrimi yerine getirir, nâfilelerle bana yaklaşır ve ben onu severim” hadîs-i kudsîsi. Allah’ın sizi ne kadar sevdiğini görmek istiyorsanız sizin O’nu ne kadar sevdiğinize bakın. Ama kendinizi aldatmayın — Allah’ı seviyorum diyen göz göre göre haram işlemez, farzları terk etmez.

Kaynak: 12. Dergâh Sohbeti — Sigara, Allah Sevgisinin Ölçüsü ve Hayrı Gizlemek

“Belli ki buraya ask tecelli etmis midir?

“Ask dustugu yeri yakip yikar” sozune Efendi Hazretleri sert bir itirazda bulunur: “Yakip yikiyor dersek, bana bir tane yapilip yakilmis yer ve insan gosterin.” Ask hakikati, bahar yakmistir oraya — guller tomurcuya durmus, karanfiller acmis, leylaklar boynunu bukmus, sumbuller kokusunu sapmis, agaclar cicek vermistir. “Belli ki buraya ask tecelli etmistir, o yuzden bahar kokulari sapmistir.” “Ask yikar yakar” diye gokyuzune yakaran akilli gecinenler aslinda asktan nasibini alamamis kimselerdir. Hz. Mevlânâ’nin sozudur: “Asktan nasibi olmayanin esekten farki yoktur.” Hakiki asik dustugu yerin yakilmadigini, oraya gulistanin tecelli ettigini gorur. “Sen yakilan yere mi misafir olursun, baharin acmis oldugu yere mi?”

Kaynak: 22 Aralık 2012 – Karabaş-ı Veli Tekkesi Sohbeti

Kabristan ziyareti adabi nedir?

Kabristana girildiginde uc kez “Esselamu aleykum ya ehl-i kubur” denir. Eger kabirdekilerden cevap alinirsa — ki bu ancak gonul ehline nasip olur — o zat cennetlik demektir. Cehennemlik olan kabirdeki, suretini gosterir ama seninle konusamaz. Hz. Peygamber “Insanlar uykudadir, olduklerin de uyanirlar” buyurmustur. Kabristana gidip de selam alan yoksa, ehli dunyasin demektir. Yalanı soyledin, gıybeti ettin, namazı terk ettin, orucu terk ettin — kabristanda ne isin var? Kabristana gidiyorsan olumu tefekkur et, edep ile git, tuvbe ile git, zikir ile git.

Kaynak: 13 Ekim 2012 – Karabaş-ı Veli Tekkesi Sohbeti

Ahiretteki odullendirmeler ve cezalandirmalar nasil olur?

Ahiretteki odullendirmeler ve cezalandirmalar sadece fiziksel degildir, sadece ruhsal da degildir — hem fiziksel hem ruhsaldir . Bunu sadece ruhsal gormek Islam inancinin disindadir; sadece fiziksel gormek de oyledir. Islam, cennet ve cehennem hayatini bedenli olarak tasvir eder; bir cok bakimdan dunyadaki hayatimiza benzer ama ondan cok daha otesidir. Cennette mumin icin zorluk yoktur. Allah, muminlerin istedikleri, arzuladiklari seyleri yaratacaktir. Insan dunyadaki tatlari, meyveleri, hayati hatirlayacagindan, cennette mesela bir elma hayal ettiginde o meyve tuba agacindan aninda dalinda bitivereccektir. “Biraz daha eksi olsaydi” dediginde o gelecek, tam istediginde tam o lezzette onune konacaktir — cunku Allah bizim ne istedigini bizden iyi bilir.

Kaynak: 15 Eylül 2012 – Karabaş-ı Veli Tekkesi Sohbeti

Olum sonrasi ruhlarin durumu nasil olur?

Efendi Hazretleri, mahserden bir sure once ucuncu surun uflenmesiyle melekler, cinler, seytan dahil butun yaratilmislarin ruhlarinin tekrar kabzedilecegini, Allah’tan baska yaratilmis hicbir varligin kalmayacagini ifade eder. Butun yaratilmis her sey Allah’in zatindaydi ve Allah kendi zatindan yarattigi her seyi tekrar kendi zatina dondurecektir. Cennet ve cehennemde hafiza vardir — insanlar birbirlerini taniyacak, dunyada yasadiklari hatiralari tasiyacaklardir. Bu, ahiretin soyut bir kavram degil, somut ve bilinclii bir yasam oldugunu gostermektedir.

Kaynak: 15 Eylül 2012 – Karabaş-ı Veli Tekkesi Sohbeti

Ölmeden önce ölmek nedir?

Ehl-i tasavvuf ölümü takarmıştır burada çünkü — hadîs-i şerîfi tecellettirir: ‘Ölmeden önce ölünüz.’ Bu hadîs senin üzerinde tecellî etmezse seyr-i sülûkün tamam olmaz. Sen ölüm esnasını görürsün, yaşarsın. Öldüğünü görürsün. Son nefesinin hangi hâlde olduğunu görürsün ve son nefesini verirsin. Cenâzenin nasıl olduğunu görürsün — çocukların, eşin, dostun, tımısın başında ağlaşır.

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (8 Ekim 2011) — Mürşid-i Kâmilin Tanımı, Velî Sın

Gıybet edenler mahşerde nasıl davranır?

Size peygamberiniz mahşerden haber veriyor: 18 arşın dili uzun olanlardan bahsediyor. Gıybet edenlerin dilleri 18 metre sokaklarda yürür halde göreceksiniz. O zaman insanlığınızdan mı kalacaksınız? ‘Yâ Rabbi, ben bir gecemi evde geçirmeyeyim — bunlar benim îmân kardeşlerim, ama bilemiyorlar, gıybet ediyorlar. 1,8 arşın dilleri var. Uzatıp çekiyor.’

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (8 Ekim 2011) — Mürşid-i Kâmilin Tanımı, Velî Sın

Güzel kokulanmanın İslam’daki önemi nedir?

Güzel koku Peygamber Efendimiz’e sevdirildi. Ümmet hem kendisi güzel kokacak hem yaşadığı yer güzel kokacak. Sabahları kokulanarak evden çıkın. Türbelerde, mezarlıklarda güzel koku duyarsınız — İslâm mezarlıkları çiçek bahçesine dönüştüren tek medeniyettir.

Kaynak: 32. Dergâh Sohbeti — Haramlarla Ölçülen Yakınlık, Niyet ve Nefse Zulüm

Ramazan’da sıcaklıkta oruç tutmanın azameti nedir?

“Basra sıcakları geliyor” diye korkutuyorlar — aman dikkat edin, hastalar, hamileler… Ne geliyor? Öcü geliyor! Hiç kimse şunu demiyor: bu sıcaklıkta oruç tutmanın fazileti kış orucundan daha fazladır. Azamet zor şartlarda oruca devam etmektir. “Dilimiz bir karış çıksa da orucumuzu tutarız. Dudaklarımız patlasa da, dilimiz susuzluktan yapışsa konuşamazsak da orucumuzu tutarız.” Azamet güneşin altında aç durmaktır; gölgede herkes durur. Azamet bir lokmaya kalsan dahi o lokmanın helâl olması için mücadele etmektir. Bunun karşılığının en azı cennettir.

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (28 Temmuz 2012) — Ramazan’da Azamet: Modern Hırs

Dünya sevgisinin ne tür bağları vardır?

Dünya sevgisinin türlü bağlarını — mal, makam, kibir, şehvet — sıralar.

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (7 Temmuz 2012) — Bağrı Çöz, Hür Ol: Mesnevî’den

Ayrılık acısı nedir?

Kamışlıktan kopan ney, yeniden vuslat özlemiyle yanar. Bu özlem onu harekete geçiren güçtür; “Koşun Allah’a” âyetinin muhatabı, ayrılık acısıyla yanan gönüllerdir. Onlar vuslat şerbetini yeniden içmek için koşarlar.

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (7 Nisan 2012) — Mesnevî’ye Giriş: Neyin Feryadı,

Ayrılık acısını kim hisseder?

Ayrılık acısını ancak aynı derdi yaşayan anlar; herkes kendi zannınca dost olur. Tıpkı namaz kılmadan “kalbim temiz, Allah’a yakınım” diyenler gibi, herkes kendi zannınca dostluk kurar ama hakiki manada anlamak için aynı derdi yaşamak şarttır.

Kaynak: Karabaş-ı Velî Tekkesi Sohbeti (7 Nisan 2012) — Mesnevî’ye Giriş: Neyin Feryadı,

Bu sohbet, Allah için birbirini sevmenin ve zikrullahın İslâm’ın en temel iki direği olduğunu nûrdan minberler hadisi üzerinden ele almıştır?

Menfaate dayalı sevginin tabiî sevgi olduğu, Allah için sevmenin ise karşılıksız ve ebedî olduğu; zikrullahı terk etmenin helâk olma yolu olduğu, zikir halkasından kopanın namaz, oruç ve tövbeden de koptuğu; 1400 yıl boyunca yıkılamayan tek şeyin zikir halkaları olduğu vurgulanmıştır. Sohbetin temel mesajı: birbirinizi Allah için sevin, zikrullahı asla terk etmeyin — çünkü gerçekten Allah diyen var oldukça kâinat emniyettedir.

Kaynak: 44. Dergâh Sohbeti — Allah İçin Sevmek, Nûrdan Minberler ve Zikrullahı Terk Etme

Nûrdan minberler ne demektir?

Kıyâmet günü yüzleri ay gibi parlayan kimseler nûrdan minberler üzerinde oturtulacak ve herkes onlara gıpta ile bakacak. Mahşer halkı soracak: “Bunlar hangi peygamberlerdir?” — Peygamber değiller. “Hangi şehitlerdir?” — Şehit de değiller. Peygamberler bile onlara hayretle bakacak.

Kaynak: 44. Dergâh Sohbeti — Allah İçin Sevmek, Nûrdan Minberler ve Zikrullahı Terk Etme

Kıyâmetin kopma sebebi nedir?

Kıyâmetin kopma sebebi Allah’ın zikrini ortadan kaldırmaktır. Son “Allah” diyen kişinin ruhu kabzolunduğunda kıyâmet kopar. Gerçekten Allah diyen var oldukça kâinat emniyettedir.

Kaynak: 44. Dergâh Sohbeti — Allah İçin Sevmek, Nûrdan Minberler ve Zikrullahı Terk Etme

Flört İslâm’da haram mıdır?

İslâm’da bir şey haram ise ona giden bütün yollar da haramdır. İçki haramdır — üretmek de haramdır. Zinâ haramdır — ona giden yollar da haramdır. Aralarında nikâh düşen kız ile erkeğin konuşması, dolaşması, gezmesi, elleşmesi, koklaşması haramdır. Peygamber Sallallâhu Aleyhi ve Sellem Hazretleri bunu zinâ hükmünde görmüştür. “Van kriterleri” diye açıklama yapılmış — bizim dînimizce flört kesinlikle haramdır. Kur’ân ve sünnet bunu haram etmiştir, imamlar da aynı şeye katılmışlardır. Diyânet İşleri Başkanlığı ne derse desin, din onlardan sorulmaz; din Kur’ân ve sünnetten sorulur.

Kaynak: 51. Dergâh Sohbeti — Şerîat ve Hakîkat, Nefse İktidâr ve Flört Hükmü

Cennet yolu cehennemin üzerinden geçer mi?

Terk: Cennet Yolu Cehennemin Üzerinden Geçer. Cennet yolu cehennemin üzerine kurulur; cennete gidecek olanlar dahi cehennemi görerek geçerler. Cehenneme girmek ayrıdır, cehennemi görerek köprüden geçmek ayrıdır.

Kaynak: 55. Dergâh Sohbeti — Aşk, Tâğût, Haramı Terk ve Zikrullahın Lütfu

Din haramı terk etmek mi?

Din Haramı Terk Etmektir. İnsanlara helâlden soru sorulmaz; Allah insanlara haramdan hesap çeker. Haramlar bellidir, herkes haramı bilmek zorundadır. Haramın hâricinde “Bu haram mı?” diye sormak dîni zorlaştırmaktır. Bir kimse birinci derecede kendi üzerindeki haramlarla hesaplaşacak. Kendi üzerindeki haramları temizleyemeyen hiç kimseye gözünü dikmesin.

Kaynak: 55. Dergâh Sohbeti — Aşk, Tâğût, Haramı Terk ve Zikrullahın Lütfu

Ölümün yakınlığı neden vurgulanmaktadır?

“Nasıl yaşarsanız öyle ölürsünüz.” Neyi seviyorsan onunla beraber gideceksin. Mal sevdasından gittiyse malını sayarak, hatun sevdasından gittiyse hatununu anarak, Allah’ı sevdiyse “Allah, Allah” diyerek gidecek. Üstadını sevdiyse üstadını seyrede seyrede, cennetini göre göre gidecek.

Kaynak: 80. Dergah Sohbeti — Üstada İtaat, Adaletle Hükmetmek ve Ölümün Yakınlığı

Allah’a kavuşma arzusu nedir?

Cenâb-ı Hakk buyuruyor: “Kim Allah’a kavuşmayı ümit ediyorsa muhakkak Allah’ın belirlediği vakit gelecektir.” İman edenler Allah’a kavuşmayı ümit ederler, Allah’a kavuşmak için can atarlar, iştiyak halinde olurlar. Onların cihatları Allah’a kavuşmak içindir, insanları katletmek için değildir. Onların nefisleriyle olan mücadeleleri Allah’a ulaşmak içindir.

Kaynak: 114. Dergah Sohbeti — Allah’a Kavuşma Arzusu, Dünya Sevgisi ve Cömertlik

Allah’a kavuşma arzusu neden önemlidir?

Cenâb-ı Hakk buyuruyor: “Kim Allah’a kavuşmayı ümit ediyorsa muhakkak Allah’ın belirlediği vakit gelecektir.” İman edenler Allah’a kavuşmayı ümit ederler, Allah’a kavuşmak için can atarlar, iştiyak halinde olurlar. Onların cihatları Allah’a kavuşmak içindir, insanları katletmek için değildir. Onların nefisleriyle olan mücadeleleri Allah’a ulaşmak içindir.

Kaynak: 114. Dergah Sohbeti — Allah’a Kavuşma Arzusu, Dünya Sevgisi ve Cömertlik

Allah’a kavuşma arzusu neden bir iman ögesidir?

Cenâb-ı Hakk buyuruyor: “Kim Allah’a kavuşmayı ümit ediyorsa muhakkak Allah’ın belirlediği vakit gelecektir.” İman edenler Allah’a kavuşmayı ümit ederler, Allah’a kavuşmak için can atarlar, iştiyak halinde olurlar. Onların cihatları Allah’a kavuşmak içindir, insanları katletmek için değildir. Onların nefisleriyle olan mücadeleleri Allah’a ulaşmak içindir.

Kaynak: 114. Dergah Sohbeti — Allah’a Kavuşma Arzusu, Dünya Sevgisi ve Cömertlik

Günahkâr bir Müslüman’ın akıbeti nedir?

Ehli sünnet inancına göre bir Müslüman günahkâr ise cehennemde günahlarının cezasını çeker ve ondan sonra cennete girer. Bununla alakalı hem ayetler hem hadisler vardır. Bilgi için Ali el-Kârî”nin Fıkh-ı Ekber şerhine bakılabilir. Bir Müslümanın ebedi cehennemde kalacağına inanmak Ehli sünnet inancına aykırıdır.

Kaynak: 116. Dergah Sohbeti — Zikrullah, Kibir, Mehdiyet ve Veliliğin Gerçeği

Kıyamet bilinci nedir?

Peygamber Efendimiz (s.a.v.) buyurmuştur: “Bir bardak soğuk suyun hesabı bile sorulacaktır.” Kıyameti düşünmeyenin hesabı kitabı yoktur. Kıyamet var ise böyle hesapsız, kontrolsüz bir hayat söz konusu olamaz.

Kaynak: 157. Dergah Sohbeti — Kişi Sevdiğiyle Beraberdir, Cömertlik ve Kıyamet Bilinci

Kıyamet bilinci neden önemlidir?

Kıyamet var ise böyle hesapsız, kontrolsüz bir hayat söz konusu olamaz. Her insan kendine sormalıdır: “Nasıl ölmek istiyorsam öyle mi yaşıyorum?” Rakı masasında, günahın ortasında, gafletin içinde canını vermek istemiyorsan öyle yaşama.

Kaynak: 157. Dergah Sohbeti — Kişi Sevdiğiyle Beraberdir, Cömertlik ve Kıyamet Bilinci

Yemek yemek caiz mi?

Herhangi bir kesilen helal hayvanın üzerinde besmele çekilmediğine dair bir tespitiniz varsa o eti yemek caiz olmaz. Hanefiler böyle demişler: kesilirken besmele çekilmezse, yenmesi caiz olmaz. Bir kısmı ise ‘şüpheniz varsa yerken üzerinde besmele çekmeniz yeterlidir’ demiş.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Müslümanlar yemek konusunda ne yapmalı?

Müslümanlar bu konuda duyarlı olmalı; belediyeye mektup yazılmalı, İslami usullere uygun olup olmadığı sorulmalı, müftülük kontrol etmeli. Müslümanlar sadece karanlıktan şikayet ediyorlar ama bir şey yapmıyorlar.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Besmele neden önemlidir?

Resulullah (s.a.v.) hiç terk etmediği sünnetlerin başında her işe besmeleyle başlamak gelir. ‘Kim terk edilmiş bir sünneti icra ederse iki yüz şehit sevabı vardır.’ (Taberani, el-Mu’cemu’l-Kebir) Besmelesiz başladığınız bir işe şeytan karışır, şeytan sizin ortağınız olur.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Yemekten önce el yıkamak gerekir mi?

Resulullah (s.a.v.) yemekten önce mutlaka elini yıkardı. Kağıt ve çeteyle silinmek yıkamak değildir, silinmektir. Suyun bulunduğu yerde silinmek caiz değildir. Ellerinizi yıkanmadan sofraya oturmayın, çocuklarınıza da bunu öğretin.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Sağ el neden tercih edilmelidir?

Resulullah (s.a.v.) hayırlı işlerinde hep sağını kullanırdı. Kapıyı açarken, kapatırken, yemek yerken, su içerken, gömlek giyerken, ayakkabı giyerken — önce sağ el kullanacaksınız.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Yemekten önce ne yapmalı?

Tabağın kendi önünüze gelen tarafından yiyeceksiniz. Çocuklara bunu öğretin. Bir şey düştüğünde atmayın — Resulullah (s.a.v.) buyurmuştur: ‘Bereket belki de tabaktan düşen lokmadadır.’ (Müslim, Eşribe 134) Israf etmeyin; yemek artığını dağıtmayın. Allah’ın rızkına saygı gösterin.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Sofraya otururken ne dikkat edilmeli?

Yemeğe ailede en yaşlı, en faziletli veya hakim olan kimse başlar, sonra etraf başlar. Yemek başında besmele, sonunda hamd edilecek — ‘Elhamdülillah’ denecek. Dua etmeden kalkmayın.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

İslam’da kaç öğün yemek olur?

İslam’da üç öğün yemek yoktur. Resulullah (s.a.v.)’ın hayatında üç öğün yemek yediği görülmemiştir; iki öğün yemiştir. Acıkmadıkça yemeyeceksiniz, tam doymadan yemeği bırakacaksınız.

Kaynak: 166. Dergah Sohbeti — Mürid-Mürşid İlişkisi, Besmele ve Yemek Adabı Sünnetleri

Neden bir kimseyi hemen ‘Allah’ın hükmüyle hükmetmemeliyiz?

Karsi bizimkileri hemen ‘Allah’ın hükmüyle hükmetmediniz’ diye suçlamayın. Aynı şey sizin için de geçerli.

Kaynak: 172. Dergah Sohbeti — Güzellikle Tebliğ, Aile Sünneti ve Hizmet Odaklı Tarikat A

İslam’ı hiç bilmeyenlerin ahiretteki durumu nedir?

İslam dinini hiç bilme, hatta hiçbir din öğrenme şansı olmamış insanların akıbeti ne olur? Bu tip insanlar, din kendisine ulaşmamış kimselerdir. Çocuk yaşta ölenler de bu kapsamdadır. Cenâb-ı Hak bunları ahirette imtihan edecek, orada İbrahim aleyhisselam onların dinini tekrar talim ve terbiye ettirecek, istidat ve kabiliyetlerine göre cennetin katlarına çıkacaklardır.

Kaynak: 179. Dergah Sohbeti — Nefsi İslam’a Yöneltmek, Seferilik, Mehdi ve Tasavvufta İs

Tövbe edenin günahları affedilir mi?

Hadis-i kudsîde buyurulmuştur: Kul günah işledi, kendisini affedecek Rabbini hatırladı ve tövbe etti. Allah onun günahlarını affetti. Kul yine günah işledi, yine Rabbini hatırladı, Allah onu yine affetti. Bu süreç devam eder.

Kaynak: 188. Dergah Sohbeti – Tövbe ve Ümit, Evlilikte Cüzi İrade, Öfke Kontrolü ve Saba

Şeytan tövbe edenleri nasıl etkiler?

Şeytan, sizin affedilmeyeceğinizi düşündürmeye çalışır. Tövbe kapısının kapandığını, günahlarınızın affedilmeyeceğini vesvese eder. Veya bir başkası hakkında “onun tövbesi kabul olmaz” dedirtir. Bunların hepsi şeytanın vesvesesidir.

Kaynak: 188. Dergah Sohbeti – Tövbe ve Ümit, Evlilikte Cüzi İrade, Öfke Kontrolü ve Saba

Kiyamet mumin için ne ifade eder?

Peygamber sal-lahu aleyhi ve sellem Hazretleri buyurmustur ki mumin için dunya zindandır. Peki mumin dunyasını nasil zindana cevirir? Kur’an ve sunnete uymamakla. Kim Kur’an ve sunnete uymaz, Muhammed Mustafa’nin hidayetine tabi olmazsa onun dunyasi zindandır; rahat da yerinde olsa, nimeti de tam olsa eger iman ve hidayet yoksa dunya zindandır.

Kaynak: 205. Dergah Sohbeti – Kiyamet Beklentisi, Zikrullah ile Tecrid ve Misafirlik Ada

Kiyametin vakti kimin bilgisi olur?

Cenab-i Hak kiyametin vaktini gizlemiştir; gaybi ancak Allah bilir. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri de kiyametin saatini saklamiştir. Bir Müslüman’ın bunun üzerine yorum yapması kadar sapık ve ahmakça bir şey yoktur. Dünyanın yaşını bile kesin olarak belirleyememiş insanoğlu kalkmış kiyamete tarih veriyor.

Kaynak: 205. Dergah Sohbeti – Kiyamet Beklentisi, Zikrullah ile Tecrid ve Misafirlik Ada

Mumin için kiyamet ne anlama gelir?

Mümin isen kıyamet beklemezsin. Senin için kıyametin kopuğun an bu andır. Doğumun ayrı kıyamet, ölümlün ayrı kıyamet. Ölümlü alemi bırakmışsın, sürgüne gönderilmişsin; kıyamet o zaman kopmştır. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri buyurmuşlardır ki kıyametin kopacağını görse dahi elindeki fidani dik. Sen git birisinin gönüline iman fidani dik, marifetullah fidani dik; kıyamet dahi kopuyor olsun.

Kaynak: 205. Dergah Sohbeti – Kiyamet Beklentisi, Zikrullah ile Tecrid ve Misafirlik Ada

Kiyamet beklemek ne anlama gelir?

Müminin İçin Kıyamet Her Andadır. Mümin İsen Kıyamet Beklemezsin. Senin İçin Kıyametin Koptuğu An Bu Andır. Doğumun Ayri Kıyamet, Ölümün Ayri Kıyamet. Ölümü Alemi Bırakmışsın, Surguna Gönderilmissin; Kıyamet O Zaman Kopturmuş. Peygamber Sallallahu Aleyhi Ve Sellem Hazretleri Buyurmuşlardır ki Kıyametin Koptağını GörseN Dahi Elindeki Fidanı Dik. Sen Git Birisinin Gönül Ün İman Fidanı Dik, Marifetullah Fidanı Dik; Kıyam,et Dahi Kopyor Olsun.

Kaynak: 205. Dergah Sohbeti – Kiyamet Beklentisi, Zikrullah ile Tecrid ve Misafirlik Ada

Kiyametin vakti neden gizlenmiştir?

Cenab-i Hak kiyametin vaktini gizlemiştir; gaybi ancak Allah bilir. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri de kiyametin saatini saklamiştir. Bir Müslüman’ın bunun üzerine yorum yapması kadar sapık ve ahmakça bir şey yoktur. Dünyanın yaşını bile kesin olarak belirleyememiş insanoğlu kalkmış kiyamete tarih veriyor.

Kaynak: 205. Dergah Sohbeti – Kiyamet Beklentisi, Zikrullah ile Tecrid ve Misafirlik Ada

Haram nedir?

İtaat Kur’ân ve Sünnetle, imamların ictihadlarıyla sınırlıdır. Anne-baba çocuğundan haram bir şey isterse çocuk uymaz. Eşler birbirinden haram bir şey isterse uyulmaz. Çocuklar da anne-babadan haram bir şey isterse göz yumulmaz. Bir şey haram mı? Bunu kim isterse istesin, evet demeyin. Derseniz o haramı işlememiş olsanız bile ortak olmuş olursunuz.

Kaynak: 208. Dergah Sohbeti – Mezheplere İtaat, Haram Karşısında Tutum, Nifak ve Peygamb

Haram isteklere uymama neden önemlidir?

İtaat Kur’ân ve Sünnetle, imamların ictihadlarıyla sınırlıdır. Anne-baba çocuğundan haram bir şey isterse çocuk uymaz. Eşler birbirinden haram bir şey isterse uyulmaz. Çocuklar da anne-babadan haram bir şey isterse göz yumulmaz. Bir şey haram mı? Bunu kim isterse istesin, evet demeyin. Derseniz o haramı işlememiş olsanız bile ortak olmuş olursunuz.

Kaynak: 208. Dergah Sohbeti – Mezheplere İtaat, Haram Karşısında Tutum, Nifak ve Peygamb

Dünya nimeti ile ahiret azığı arasında ne fark vardır?

Dünya azığı ile ahiret azığı arasında çok fazla fark yoktur. Eğer dünyada sana verilen nimet ahirete yönelik bir basamak olduysa, ahirete tarla olduysa, o dünyalık cennet nimeti olur. Cenâb-ı Hak sana bir ev verdi ama misafir yoksa içinde; bir sofra kurdurdu ama sofranda misafir yoksa; bir iş yeri verdi ama fakire fukaraya hiçbir şey ayırmıyorsan — o zaman dünyalık olarak verilenler cehennem azığın olur.

Kaynak: 242. Dergâh Sohbeti – Dünya Nimeti ile Ahiret Azığı, Takvanın Hakîkati ve Allah

Allah’ın iyilik yapanları sever mi?

Allah birini severse gören gözü, duyan kulağı, tutan eli, yürüyen ayağı olur. Allah’ın en büyük iyilik olarak gösterdiği birinci derecede îman etmektir. Bir kimse îman ederse kendine, etrafına, Allah’a, Resûlullah’a iyilik etmiş olur. İyilik kapıları sonsuz: namaz kılmak, zikretmek, yardım etmek, yetimi gözetmek, açı doyurmak, anne babaya hürmet etmek, çocuklara adâletle davranmak, arkadaşlarla hoş geçinmek. Din komple bir iyilik kapısıdır. Dinin bizden istediği her ne fiil varsa hepsi iyilik kapısıdır. Bir sûfî her anına bir iyilik doldurursa, her an Allah’ın sevgisinin tecellîsindedir.

Kaynak: 242. Dergâh Sohbeti – Dünya Nimeti ile Ahiret Azığı, Takvanın Hakîkati ve Allah

Nasıl yaşarsanız öyle ölürsünüz?

Nasıl ölürseniz öyle dirilirsiniz. Cennetlik bir hayat yaşıyorsanız cennetlik bir şekilde ölür, cennyetlik bir şekilde dirilirsiniz. Cehennemlik bir hayat yaşıyorsanız cehennemlik bir şekilde ölür, cehennemlik bir şekilde dirilirsiniz.

Kaynak: 242. Dergâh Sohbeti – Dünya Nimeti ile Ahiret Azığı, Takvanın Hakîkati ve Allah

Ancak Allah’ın rahmetiyle insanlar cennete girer.’ Çünkü insanların ameli, insanları cennete sokmak için yeterli değil midir?

Peygamber Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri buyurmuştur: ‘Allah sizin amellerinize ve suretlerinize bakmaz, kalplerinize ve niyetlerinize bakar.’ Ve yine buyurmuştur: ‘Hiç kimse ameliyle cennete giremez — ben dahi. Ancak Allah’ın rahmetiyle insanlar cennete girer.’ Çünkü insanların ameli, insanları cennete sokmak için yeterli değildir. O amelin karşılığı cennet değildir; cennet Allah’ın rahmetinin bir tecellisidir.

Kaynak: 282. Dergah Sohbeti: Tasavvufun Hataları, Şeyhlik İddiası ve İcazet Meselesi

Muhammedilerin inancına göre çocuklar doğduklarında mümin olarak doğarlar, anne babasının dini önemli değil midir?

Çocuk yaşta ölenlerin hepsi cennetin birinci katına gidecektir. Muhammedilerin inancına göre çocuklar doğduklarında mümin olarak doğarlar, anne babasının dini önemli değildir. O çocuk doğduktan sonra ölürse cennetin birinci katına gidecektir. İbrahim aleyhisselam onları orada tekrar din tebliğ edecek, istidatlarına göre cennetin yeşil bahçelerine gideceklerdir.

Kaynak: 297. Dergah Sohbeti — Af Yolu, Nübüvvet Yolu, Darül Harp ve Faiz Meselesi

Ölüm ve cenaze adabı nedir?

Ölüm anında aklın yerinde olacak mı ki Kur’an okuyacaksın? Ölmeden önce bir şey yapmayan, ölüm anında mı yapacak? Ruhun senden uzaklaştığını zikir anında tecrübe etmişsen, ölüm anında da aynı şekilde olacaktır.

Kaynak: 320. Dergah Sohbeti: Halvet, Çok Evlilik, Gıybetin Tehlikesi ve 28 Şubat Dersler

Zulmün cezası nerede görülür?

Zulmün cezası dünyada da ahirette de görülür. Hazreti Ebu Bekir’den rivayet edildiğine göre Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) buyurdu: “İşleyene dünyada cezası çabuk gelmeye en layık günah zulüm ve akrabalık bağlarını koparmaktır. Bu cezanın dünyada verilmesi ahiretteki cezaya kefaret değildir.”

Kaynak: 415. Dergah Sohbeti – Güzel Ahlak, Zulmün Cezası, İtaat ve Velayet Sırları

Ümmete kılıç çekenlerin cezası nedir?

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem buyurmuşlardır ki: “Cehennemin yedi kapısı vardır. Bunlardan birisi, ümmetime karşı kılıç çekenlere mahsustur.” Bu hadis-i şerif, Buhârî, Tirmizî, Ahmed bin Hanbel ve Hâkim tarafından rivayet edilmiş olup Gazâlî’nin Kalplerin Keşfi adlı eserinde de zikredilmektedir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

İslam tarihinde iki Müslüman topluluğun birbirine kılıç çekmesi ne ifade eder?

İki Müslüman topluluğun birbirine kılıç çekmesi, İslam tarihinde en büyük tehlikelerden biri olarak kabul edilmiştir. Hz. Peygamber Efendimiz bu konuda pek çok uyarıda bulunmuş ve ümmetin bu fitneye düşmemesi için Cenâb-ı Hakk’a münacaat etmiştir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Ümmetin 73 fırkaya bölünmesi neden olur?

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, ümmetinin 73 fırkaya bölüneceğini haber vermiştir. Bunlardan birisi fırka-yı nâciye yani kurtuluş fırkasıdır; geri kalan 72’si ise dalalette olacaktır. Bu bölünme, Hz. Âdem’den beri bütün ümmetlerin ortak handikabıdır. İnsanlar kendi nefslerinden gelen duygu ve düşüncelerini din olarak birbirlerine dayatmak suretiyle fırkalara bölünmüşlerdir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Kur’an-ı Kerim, ümmetin birlik ve beraberliğini nasıl korumayı istemektedir?

Kur’an-ı Kerim, “Allah’ın ipine sımsıkı yapışın” emriyle ümmetin birlik ve beraberliğini muhafaza etmesini istemektedir. Ancak insanlar kendi nefslerinden gelen duygu ve düşüncelerini din olarak kabul edince ne yazık ki ayrılıklar kaçınılmaz hale gelmektedir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Hz. Peygamber’in vefatından sonra ümmet içindeki ihtilaflar neden başlamıştır?

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem’in vefatından sonra, daha mübarek naaşları defnedilmeden ümmetin içerisinde “kim devlet başkanı olacak” tartışması başlamıştır. İnsanoğlu nefis taşıdığı için herkes kendince yönetime aday olur. “Ben daha iyi yönetirim, ben daha iyi yaparım” diyen kimse kendince nefsine uymuştur.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Dindarların birbirleriyle çatışması ne sonucu doğar?

Dindarların birbirleriyle çatışması, toplumun geri kalanına söylenecek bir söz kalmamasına neden olur. Cahiller bunu yapar, cahildir. Zalimler bunu yapar, zalimdir. Ama dindar topluluklar bunu yapınca artık bunun söylenecek bir sözü yoktur.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Osmanlı’nın yıkılmasından sonra İslam dünyasında mezhep ve meşrep çatışmaları neden artmıştır?

Son 150-200 yıldır İslam dünyasında mezhep ve meşrep çatışmaları, Osmanlı’nın yıkılmasından sonra daha da körüklenmiştir. Bunun birinci derecede sebebi Müslümanların kendileridir. Cemaatlerini, cemiyetlerini, tarikatlarını Kur’an ve Sünnet ölçüsünde yetiştirmekten uzak kalan topluluklar, kendi şeyhlerinin veya cemaat liderlerinin heva ve heveslerini din kabul edince işin içinden çıkılmaz bir hal almaktadır.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Türkiye’deki İslami kurumlar, kuruluşlar ve cemaatler devletle savaşa nasıl yaklaşır?

Türkiye’deki hiçbir İslami kurum, kuruluş veya cemaat, devletle savaşabilecek bir güç bulamamıştır. 28 Şubat bunun açık örneğidir: bir düdükle herkes evine gitmiştir. Başörtüsü yasağı geldiğinde hemen kabul edilmiş, okulların devredilmesi bile gündeme gelmiştir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Dil, bakış ve kalemin kılıcı nedir?

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem, Müslümanı “dilinden ve elinden diğer Müslümanların emin olduğu kimse” olarak tarif etmiştir. Mekke’nin fethinde Hz. Ömer radıyallahu anh, müşrikleri hicveden şairi engellemek istediğinde, Resûlullah “Onun söylediği sözler senin mızrağından daha etkilidir” buyurmuştur. Bu hadise Kütüb-i Sitte’de geçmektedir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Kim önce silahını çekerse ne olur?

Hadis-i şerifte buyurulmuştur ki: “Kim önce silahını çekerse, o iki katildir.” Korkutmak için bile silahınız varmış gibi davransa, karşı taraf vurup öldürse bile, eline silahı atan kimse iki katil sayılır. Ancak karşıdaki kimse elinde silahla gelirse ve siz kendinizi müdafaa ederseniz, bu nefsi müdafaadır ve siz katil sayılmazsınız.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

İslam’da anarşi var mıdır?

İslam’da anarşi yoktur. Elinde silahı, tankı, tüfeği olan bir devlete karşı silahsız savaşmak mümkün değildir. Tebliğ edersiniz, nasihat edersiniz, hicret edersiniz. Bunların hepsi İslami yollardır.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Zikrullah’ın alışkanlık haline gelmesi ne sonucu doğar?

Zikrullah, namaz gibi ibadetler duygu olmadan yapılınca alışkanlık haline gelir. Alışkanlık olunca insan kendini yenileyemiyor. Fikriyat olarak bir kimsenin kendini yenilemesi, tevhid ve iman hakikatlerini görmesidir. Kişi fikriyat noktasında kendini yenileyemezse, fiiliyat noktasında da yenileyemeyecektir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Taklit, tahkik ve ariflik mertebeleri nedir?

Hz. İbrahim aleyhisselam’ın mağaradan çıkıp önce yıldızı, sonra ayı, sonra güneşi ilah zannetmesi ve ardından “Ben batanları sevmem” demesi, sufinin yolculuğuna benzer. Sufi kardeş de önce zakirini tanır, ona veçhesini çevirir; bu normaldir. Ancak zamanla hakikate ulaşmalı, taklitten tahkike, tahkikten arifliğe geçmelidir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Zikrullahın adabı ve erkanı neden önemlidir?

Siz namazı usulüne uygun kılarsanız namazın manevi bir yanı olur. Orucu usulüne uygun tutarsanız orucun manevi bir ağırlığı olur. Zikrullahı usulüne uygun yaparsanız zikrullahın da manevi bir ağırlığı olur. Her ibadetin adabı ve erkanı vardır; İslam’da tuvalete girmenin bile adabı varken, zikrullahın adabsız yapılması düşünülemez.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Dergahta zakir, çavuş ve derviş düzeni nedir?

Dergahta orta yere çıkan zakir, zikrullahı yönetmez; sadece nefes verir. Şeyhin vuruş şeklini en iyi bilen odur ve bu vuruyaş şeklini cemaatin her tarafına aktarır. Aynı zamanda halakanın adabını korur: kollarını indiren varsa düzeltir, dağılan varsa toplar, kopan varsa yerine getirtir. Zikrullahta disiplin şarttır.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Zikrullah halkasında adabı bozan bir kimse nasıl eleştirilir?

Zikrullah halkasında adabı bozan bir kimse önce arka halakaya alınır. Yine devam ederse son halakaya geçirilir. Hâlâ tuhaf sesler çıkarıp adabı bozuyorsa, “Kardeş, adabı bozdun; zikrullah bitene kadar kenarda otur, hafi zikir yap” denir. Bu haktır; zikrullah halkasından bir kimse bu şekilde çıkarılabilir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Şeyh Efendi ile bir hatıra neden önemli bir ders içerir?

Bu hatıra, önemli bir dersi içerir: bir şeyhe bir şeyi fazla ısrar edilmez. Senin bilmediğini o biliyordur. Edeben bir sefer söylenir, cevap gelmezse beklenir. Ayrıca zakir olan kimse, veçhesini kendisine yönelten kardeşlere “Biz sizin abiniziz; veçhenizi üstada yöneltin, biz burada kardeşiz” demelidir.

Kaynak: 450. Dergah Sohbeti – Ümmete Kılıç Çekmek, Fırkaların Bölünmesi ve Zikrullah Ada

Ayet-i kerimede Cenâb-ı Hak doğru yolun karşısına eğri yolu koymamıştır?

Kötülüğün Kökü Yoktur. Ayet-i kerimede Cenâb-ı Hak doğru yolun karşısına eğri yolu koymamıştır. Neden? Eğrilik gölgeden ibarettir. Doğruluk gölge değildir, hakikattedir. İyilik hakikattedir. Güzellik hakikattedir. Kötülük hak değildir, onun kökü hakka dayanmaz. Gölgeden ibarettir, yanılsamadır. Biz bu manada “iyilikler Rabbimizdendir, kötülükler nefsimizdendir” buyurulmuştur. Nefs negatif manada hakikati yoktur, gölgedir. Kötülük geçici alemdeki bir şeydir. Gölgeyi asla hakikat göremeyiz. Kötülük İyiliğe Döner. İyilik asla kötülüğe dönmez. Hiçbir ayet ve hadiste iyiliğin kötülüğe döndüğü yoktur. Ama kötülük iyiliğe döner. Bir kimse tövbe eder, bütün kötülükleri iyiliğe döner. Hadis-i kudsîde buyurulmuştur ki bir kul mizanına çıkarılır, Cenâb-ı Hak kötülüklerini affeder ve onları iyiliğe çevirir.

Kaynak: 465. Dergah Sohbeti

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri buyurmuştur: “Cennetlik olanlar cennetlik amel işlerler, cehennemlik olanlar cehennemlik amel işlerler.” Bu durumda cennetlik ve cehennemlik amellerin ne anlama gelir?

Hz. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri buyurmuştur: “Cennetlik olanlar cennetlik amel işlerler, cehennemlik olanlar cehennemlik amel işlerler.” Bundan daha doğal bir şey yoktur. Cehennemlik amelle cennete girilmez.

Kaynak: 470. Dergah Sohbeti

Eşler arasında “bu işi yaptıysan Allah’ın laneti üzerime olsun” demek lanetleşme kapısını açar. Bu durumda lanetleşme ne anlama gelir?

Eşler arasında “bu işi yaptıysan Allah’ın laneti üzerime olsun” demek lanetleşme kapısını açar. Lanetleşmeye gitmeyin—hiç o yola girmeyin. Lanetleşme usulüne göre, bir kimse iftira atarsa, imanı gider.

Kaynak: 470. Dergah Sohbeti

İçki içenlerin hasta ziyareti meselesi nedir?

‘İçki içen kimseler hasta oldukları zaman onları ziyaret etmeyin.’ Abdullah bin Amr’ın sözüdür. (Edebü’l-Müfred, 539. hadis) Bu hadisi anlayamadık, fasıklar Müslüman değiller mi diye sorulmaktadır.

Kaynak: 511. Dergah Sohbeti — Vesvese ve İman, Tövbe Ahlakı, Güzel Ahlak ve Allah’a Muht

Bir Müslümanın hayatında bir sıkıntı ve dert yok, her şey yolunda ise bir sıkıntı var mıdır?

” Derviş dertsiz olur mu? Bir kimse mü’min ise muhakkak başında bir sıkıntı, bir dert vardır. Eğer mü’min ise o kimse dertsiz değildir. Ama bir kimsenin üzerinde bir sıkıntı, bir dert yoksa otursun ağlasın kendine. Cenâb-ı Hak âyet-i kerîmede: “Anne babalarınızla, eşlerinizle, çocuklarınızla, mallarınızla, canlarınızla imtihan ederiz” buyurmuş. Sahâbe derdi: “Allah bizi unutmuş” derlerdi böyle gam ve sıkıntı yokken.

Kaynak: 543. Dergâh Sohbeti – Faiz ve Dârülharp, Mevlânâ Sözleri, Nefis Terbiyesi ve Zik

Lâ ilâhe illallah’ın fazileti nedir?

Kıyamet gününde en mutlu olacak olan kimseler ihlâsla “Lâ ilâhe illallah” diyenler. Zikrullahın başlangıcı “Lâ ilâhe illallah”tır. O yüzden kardeşler günlük virdlerini çektikten sonra sayısız dert çekilirse, yahut da ders çekmek istiyorlarsa tevhid hatmini niyet edip “Lâ ilâhe illallah”a devam edebilirler.

Kaynak: 545. Dergâh Sohbeti – Zikrullahın Adabı, İlahi Okuma Usulü ve Lâ İlâhe İllallah’

Zikrullahsız meclisten dağılmanın tehlikesi nedir?

Herhangi bir topluluk bir mecliste toplanır, Allah’ı zikretmeden dağılırlarsa bu meclis kıyamet gününde kendileri için bir pişmanlık olur. Bunu Abdullah bin Muğaffel radıyallahu anh Hazretleri rivayet etmiştir. Demek ki bir mecliste toplanıldığında muhakkak ki orada Allah zikredilecek. Eğer orada Allah zikredilmezse, o mecliste toplananların hepsi de orada zikrullah yapılmadığı için kıyamet gününde mahşerde bunun pişmanlığını duyacaklar.

Kaynak: 545. Dergâh Sohbeti – Zikrullahın Adabı, İlahi Okuma Usulü ve Lâ İlâhe İllallah’

Zikrullahsız dağılmak ne demektir?

Zikrullahsız dağılmak, zikrullahsız orada toplanıp orayı terk etmek yok. Bununla alâkalı arkadaşlar titiz davranacaklar. Hatta başka bir hadis-i şerifte, Allah muhafaza eylesin, yani bu biraz ağır, merkebe benzediyor. O yüzden toplandığınızda, bir araya geldiğinizde, arkadaşlarınızla beraber evde bir kısap böyle işte üç beş arkadaş toplandığınız yemek yiyorsun, sohbet ediyorsun. Orada hemen varsa zâkir, yoksa çavuş, o da yoksa oranın en eski ders alan kimsesi kısa da olsa bir zikrullah yaptırıp yapıp Allah’ın izniyle öyle dağılacaklar.

Kaynak: 545. Dergâh Sohbeti – Zikrullahın Adabı, İlahi Okuma Usulü ve Lâ İlâhe İllallah’

Zikrullahın ana hattı nedir?

Bizde ilahici ses sanatçısı değil, sahne sanatçısı da değil. Bizim asıl işimiz Allah’ı zikretmek. Neymiş? Bendirmiş, ilahiymiş, semâymış. Bizim ana hattımız değil. Tekrar altını çiziyorum: bizim ana hattımız Allah’ın zikretmek. Bizim ana hattımız Kur’ân ve Sünnet’e tâbi olup Allah’ı zikretmek, Allah’ı sevmek.

Kaynak: 545. Dergâh Sohbeti – Zikrullahın Adabı, İlahi Okuma Usulü ve Lâ İlâhe İllallah’

Evlerde yapılan zikrullahın adabı nedir?

Evlerdeki zikrullah olacaksa hem de zikir tâlimi olacak. Beşi birden ilahi söyleyecek, zikrullahı herkes yan çizecek. Bunların hepsini yaşadık zamanında. Bayanlarda çok olur. Zikrullaha nefsi yetmez, nefesi yetmez. Nefsi ve nefesi yetmez. Haydi ilahiye atar kendini. Yok öyle şey. Beş kişisin. İlahi okunmasa da olur. Yapın beş dakika on dakika zikrullahınızı bırakın. Saatlerce gelmiş ev toplantısı, evde bir sohbet olmuş, çay içilmiş, yemek yenilmiş. Bir saat zikrullah? Yok kardeş ya. Yapma.

Kaynak: 545. Dergâh Sohbeti – Zikrullahın Adabı, İlahi Okuma Usulü ve Lâ İlâhe İllallah’

Gizli zâkirlik ne demektir?

Gizli zâkirlik yapıyor. Bak ben nasıl uzun yaptırıyorum, ben ne güzel yaptırıyorum. Allah muhafaza eylesin. Gizli şeyhlik: bak ben ne güzel yaptırıyorum. O bilmez. Şeyh Efendi senin halinle ilgilenmemiş. Bunlar tecrübe ettiğim şeyleri söylüyorum size. Bunu zâkirin birisi dervişe söylüyor: “Efendi babanın müşkülatı fazla, zamanı yok seninle fazla ilgilenmemiş.” Derviş de hevâ ve hevesten tatlım emeği bulur. Hemen yönünü ona döndürür. Bilmez ki ikisi de batar sonra.

Kaynak: 545. Dergâh Sohbeti – Zikrullahın Adabı, İlahi Okuma Usulü ve Lâ İlâhe İllallah’

Cennetin güzel kokusunu alamayanlar neden olur?

Deylemî rivayet etmiştir: ‘Cennetin güzel kokuları beş yüz yıllık mesafeden alınır. Ancak âhiret ameli ile dünyalık arayanlar bu kokuyu alamazlar.’ Namaz kıldığını gösterip daha ucuz bir mal almayı hesaplamak, herhangi bir dünyalık metâya ulaşmak için ibadetini öne çıkarmak, dünyaya kavuşmak için ibadetlerini o dünyaya ulaşmaya basamak etmek — Allah muhafaza eylesin.

Kaynak: 564. Dergah Sohbeti — Riyâ ve Gösteriş Meselesi, Vaktin Çocuğu Olmak, Anne-Babay

Âhirette Diriliş: Ruh mu, Beden mi?

Yaratılmış olanların hiçbirisi yoktur ki bir sûrete sahip olmamış olsun; sûreti varsa vücudu da var, vücudu varsa sûreti de var. Ruhlar âleminde ruhlar yaratıldığında dahi sûretleri vardı. Ruh bedene üflendiğinde bedenle beraber kabir âlemine kadar götürdü; orada vücudun işi bitti.

Kaynak: 602. Dergâh Sohbeti – Hûd Sûresi ve İhtiyarlama, Sevgi Dereceleri, Siyâsî Yozlaş

Nasıl Yaşarsan Öyle Ölürsün

“Nasıl yaşarsanız öyle ölürsünüz, nasıl ölürseniz öyle dirilirsiniz.” Hem imanî noktada hem günlük hayatla alakalı. Mümince bir hayat yaşadıysan son nefesinde mümince ölürsün. Kâfirce yaşayıp mümince ölmeyi bekliyorlar — yok böyle bir sistem yok. Aslanlar gibi yaşarsan kediler gibi ölmezsin. İnsan vardır, dünyayı tamah etmiştir, dünya ilahı olmuştur. O kimse namaz da kılsa, oruç da tutsa hep dünya gözündedir — ibadeti de dünyalıktır. Aslında münafıktır. O kimse mümince ölmeyi beklemesin. İnsan vardır, bütün hayatını ahirete göre dizayn etmiştir — öyle de ölecek.

Kaynak: 653. Dergah Sohbeti — Nasıl Yaşarsan Öyle Ölürsün, Allah’ı Allah Olduğu İçin Zik

Ben mümince yaşadığım müddetçe son nefesimden ümit ederim midir?

Ben mümince yaşadığım müddetçe son nefesimden ümit ederim. Hadis-i kudsîde “Kulum benim hakkımdaki zannı üzeredir.” Ben Rabbimin üzerinde hüsnü zannım galip. Ben mümince yaşarsam mümince öleceğim. Benim hüsnü zannım bu. Şüphesiz bir şekilde öleceğim — arkamda pişmanlık, “şunu da yaşasaydım” hecesi zerrecik aklıma gelmeyecek. Ama Allah’ın peygamberine “günah işledi” diyen, hadislerle alay eden, zikredenlerin zikrini papaza benzeten kimse — o şüphelensin, korksun. Tövbe etmeden yürürse, kâfir olarak ölecek. Bunun başka bir yolu yok.

Kaynak: 653. Dergah Sohbeti — Nasıl Yaşarsan Öyle Ölürsün, Allah’ı Allah Olduğu İçin Zik

İman eden, İslâm üzerine yaşayan, farzları yerine getiren, nâfilelerle Allah’a yaklaşmaya çalışan, haramlardan uzak duran, zikre gönlü ve kalbi açık olan kimse neye kavuşmuş olur?

İman eden, İslâm üzerine yaşayan, farzları yerine getiren, nâfilelerle Allah’a yaklaşmaya çalışan, haramlardan uzak duran, zikre gönlü ve kalbi açık olan kimse Allah’ın nuruna kavuşmuş olur. Bu nûr kalbin basiretini açar, doğruyu yanlıştan ayırt etme kabiliyeti verir ve hakikat penceresini aralar.

Kaynak: 668. Dergah Sohbeti — Zümer 22: Kalbin Katılaşması, Zikrullaha Düşmanlık ve Kalp

Günah Sonrası Zikrullah, Savrulmamak ve Beklentisizlik — 675. Dergâh Sohbeti nedir?

Bu sohbetin merkezinde Âl-i İmrân Sûresi’nin 135. âyet-i kerîmesi vardır: “Onlar bir hayâsızlık yaptıkları veya nefislerine zulmettikleri zaman Allah’ı zikrederler ve hemen günahlarının bağışlanmasını isterler. Günahları Allah’tan başka kim bağışlar? Yaptıkları kötülükte bile bile ısrar etmezler.”

Kaynak: Günah Sonrası Zikrullah, Savrulmamak ve Beklentisizlik — 675. Dergâh Sohbeti

Savrulmamak ne anlama gelir?

En önemli mesaj: Savrulmamak. Hata işledin diye savrulma, günah işledin diye savrulma. İçki içtin — savrulma. ‘Ben bir yanlışlık yaptım, tövbe ediyorum yâ Rabbi, döndüm geri’ de. Allah’ın tövbe kapısı açıktır. Tövbe kapısı genel olarak kapanmadıkça ve kişi kendi tövbe kapısını kapatmadıkça — yani şeytanlaşıp Allah’la irtibatını tamamen kesmediği müddetçe — Cenâb-ı Hak tövbe edeni affeder.

Kaynak: Günah Sonrası Zikrullah, Savrulmamak ve Beklentisizlik — 675. Dergâh Sohbeti

← Sorular – Sohbetlerde Sorulan Sorular ve Cevapları