Perşembe, 14 Mayıs 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR

Mustafa Özbağ

İrşad & Tasavvuf · Resmî Site
Sayfa

Sorular: İman ve İtikad

Table of Contents

Sohbetlerden Derlenen Sorular

Kategorilere göre düzenlenmiş tam arşiv

35.367Soru-Cevap
2.760.705Kelime
51Kategori
378Sayfa

İman ve İtikad(2302)

İbadetlerimizi yerine getirmeye gayret etmek ne demektir?

İbadetlerimizi yerine getirmeye gayret ederiz. Biz Allâh’ı zikretmeye gayret ederiz.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Zikrullâh Q&A: Vakit Yok, Üç Fi’iliyât, Hâs-ül Hâssın Hâssı, Dest

Hz. Peygamber İslâmiyet’ten Önce hangi dîne mensuptu?

Efendim İslâmiyet öncesi Peygamber Efendimiz hangi dine mensuptu? İbrâhîm’î. Onun annesi babası da İbrâhîm’îydi. Dedesi de İbrâhîm’îydi. Kureyş İbrâhîm’î bir dine sahip. Bilhassa Hazret-i Peygamber’in sallâllâhu aleyhi ve sellem hazretlerinin silsilesi İbrâhîm’îydi. Kureyş dini de değil. Kureyshliler putları kendilerine vesîle ediyorlardı. Onlar putperest de değildi. Kureyşliler ne diye geliyordu dedelerine? Diyordu ki bu senin torunun bizim putlarımıza laf söylüyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Q&A: Kadir Gecesi, Sevenin Korkusu, Nûr Renkleri ve İslâm Devleti

Müslümanlar neden cihâd etmek zorundadır?

Müslümânlar o zulüm altında yaşıyorlar. Bütün dünyâ üzerinde Müslümânlar zulüm altında. Gâvurların biz merhametine kalmışız her yerde. Her yerde.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Osmanlı’nın yıkılması sonucunda ne oldu?

Osmânlı yıkılmış, Osmânlı’nın bıraktığı topraklara kendilerinden birer tane vâli atadılar. Bu devletler Fransız, İtalya, İngiltere onların tarafından yönetiliyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

İsrâ’îl’de neden katliâm devam ediyor?

İsrâ’îl o katliâma devam etsin diye bütün devletler ona silâh veriyor. Başta ABD olmak üzere.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Dini nikâh kıyanlar neden tutuklanmalı?

Bütün dîni nikâh kıyanları tutuklayacağım diyor. Dini nikâh kıyanları da yok. Ağır cezalar vereceğim. O nikaha göz yuman savcılara da ağır ceza vereceğim diyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Muhafazakâr siyâsetçilerin hatası nedir?

Bir muhafazakar görünümlü bir siyâsetçi bir hırsızlık yapar. muhafazakar görünümlü bir siyâsetçi bir hırsızlık yapıyor, bir haksızlık yapıyor. İslâm’a mal ediyorlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

ODTÜ’nün üretebildiği şey nedir?

ODTÜ’de eylem var. İçimden diyorum ki ODTÜ’de eylem var. İçimde eylem var. İçimde eylem var. İçimde eylem var. İçimde eylem var. İçimden diyorum ki ODTÜ, dünyada sayılı üniversitelerden birisi. Ve tembeller, ve aymazlar, bir vatan düşmanları, memleket düşmanları icat ettiniz küçücük bir şey var mı? Memleketin faydasını icat ettiniz üniversitelerden.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Ramazan ayında içki şişeleriyle tahrîk neden oluyor?

Ramazân bu mübarek ayda içki şişeleriyle boy gösterecek kadar ahlâkları. Ağır tahrik var aslında. Bakıyorlar bunlar galeyâna gelsin diye.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Bir müslümanı kanında boğmak isteyen kimdir?

Bir Müslümân’ı kim kanında boğmak ister? Gavur. Bir Müslümân’ı kanında boğmak isteyen gavurdur ancak. Başka kimse değil.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Polis kimdir?

Polis kim? Koçun evladı polis olmaz. Sabancının çocukları polis olmaz. Zengin gâvurcukların çocukları pol, onlar polis olmaz.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Müslümanlar nasıl bir uykuya dalmışlar?

Müslümanlar nasıl ne tarafa doğru gidiyor nereye koşuyor?

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Kur’ân ve Sünnet mücadelesi vermiyorsa ne olur?

Kur’ân ve Sünnet mücadelesi vermiyorsa aldanmış o Müslümân. Kur’ân ve Sünnet-i Seniyye’nin yaşanması ve yaşatılması için bir nebzecik bir derdi yoksa o Müslümân aldanmış.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Müslümanlar kendi devlet kurumlarını mı batıracağız?

Müslümânlar nasıl bir uykuya dalmışlar? Müslümanlar nasıl ne tarafa doğru gidiyor nereye koşuyor?

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Hesap küçük bir hesap değil mi?

Müslümanlar kendi kendine düşünüyorum böyle. Diyorlar ya bu kadar olamaz. O yüzden hesap büyük. Hesap çok büyük. Hesap küçük bir hesap değil.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Müslümanlar ne zaman uyanacaksın?

Sen ne tatili düşünüyorsun? Sen evinde nasıl yatmayı düşünürsün ya? Sen evinde nasıl yatmayı düşünürsün ya? Sen nasıl bir dizi kurbânı olursun? Sen nasıl bir AVM kurbânı olursun? Sen nasıl bir kapitalist sistemin peşine düşer gidersin? Ey Müslümân sen ne zaman uyanacaksın?

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Kâfirler bizden korkmuyorsa ne olur?

Kâfirler bizden korkmuyorsa siz dünyâya dalmışsınız. Kâfirler sizden çekinmiyorsa siz dünyanın peşine düşmüşsünüz. Kâfirler bizden korkmuyor. Ne içerideki ne dışarıdaki? Korkmuyorlarsa biz kendi mü’minliğimizi sorgulayacağız.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Müslümanlar kendi devletimizi mi çatırdatacağız?

Öyle mi? Ne yapacağız? Kendi devlet kurumlarımızı mı batıracağız?

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ramazan Sonu: 3 Âmîn Hadîsi, Terâvîh, Bedîüzzamân ve Cihâd Çağrıs

Din tamamiyetle akılla kavranabilir mi?

İslâm dini olarak konuşuyoruz. Bunu normalde son dönemde sırf akla vurmaya çalışıyorlar. Ama Hz. Pîr diyor ki bu bâkir yolu. Öyle olunca bu yolun normalde sadece akla sığdırmak, bu yolu sadece dîn yolunu akılla işin içinden çıkmanın mümkün olmadığını söylüyor Hz. Pîr.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2145: Akıl Üstü Hakîkat ve Münkirin Mu’cize Reddi

Münâfıkların ibadetlerini neden kabul etmez?

Allâh onların hiçbir ibadetini kabul etmez. Rabbim bizleri ve Ümmet-i Muhammed’i münafıklıktan muhafaza eylesin. Münafıklardan da muhafaza eylesin.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2125: Münâfığın Sureti, Kalp Para Altın Sıvası ve Nesli B

Münâfıkların alametleri nelerdir?

Bizde münâfıklık alametleri varsa Rabbim tövbe ediyoruz onları bizim üzerimizden açsın.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2125: Münâfığın Sureti, Kalp Para Altın Sıvası ve Nesli B

Münâfıkların makamını nasıl kullanırlar?

Onun makamını kullanacak. Onun zenginliğini kullanacak.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2125: Münâfığın Sureti, Kalp Para Altın Sıvası ve Nesli B

Münâfıkların kalp para altın sıvası nedir?

Kalpazan Münâfık Altın Suyuna Bandırır — Hz. Süleymân’ın Güvercini «Dervîş Kılıklıydı» Şikâyeti

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2125: Münâfığın Sureti, Kalp Para Altın Sıvası ve Nesli B

İslâm aklı nasıl bağlar?

İslâm aklı reddetmez. Akılla savaşmaz da. Ama İslâm aklı vahye tâbî tutar. Ayrıldığı yer burasıdır. Bakın ayrıldığı yer burasıdır. Ben kendimce örneklendirmek istersem ben düşünceye aykırı değilimdir. Ben hikmete aykırı değilim. Ama ben aklı ilahlaştırmaya aykırıyım. Sen aklını ilahlaştırma. Aklın vahye tâbî olduğu müddetçe sana faydalıdır. Aklı vahye tâbî tutmuyorsan o akıl seni helaka götürür, cehenneme götürür. Hatta sen o aklınla fitne çıkarır, o aklınla insanları da cehenneme götürürsün. Çünkü ahir zamanda öyle kimseler çıkacak ki bunlar sizin dilinizden konuşacaklar. Sizdenmiş gibi konuşacaklar ama onların götürecekleri yer cehennem olacak diyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Ahir zamanda neler olacak?

Demek ki ahir zamanda öyle insanlar çıkacak bu insanlar toplulukları arkalarına takacaklar tabiri caizse. Devasa toplulukları olacak bunların. Ama bunların davet ettikleri, çağırdıkları o toplulukları götürdüğü yer cehennem olacak. Sebep bunlar sapkın çünkü vahye tâbî değil. Sebep bunlar sapkın çünkü vahye tâbî değil. Şu anda İslâm dünyası vahye tâbî olsa, İslâm dünyasının idarecileri vahye tâbî olsa, İslâm dünyası böyle zulüm altında durmaz. İslâm dünyası ne yazık ki vahye tâbî değil. Yöneticileri de vahye tâbî değil. Ama arkalarındaki kitleleri aldatıyorlar, kandırıyorlar, örtüyorlar. Bakın her gün Müslümânların kanına nâmûsuna şerefine, haysiyetine, ırzına tecavüz ediliyor. Ve Müslümânlar bütün ülkelerde haksız bir şekilde ceza üllerine tıkılıyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Vahyin kulu olan akıl neye ulaşır?

Vahyin Kulu Olan Akıl Hikmete Ulaşır — Son 200 Yılda Vahyi Aklın Üstüne Çıkardılar, Namâzı Salât Diye Küçümsediler; Hz. Peygamber "Size Aklı Bıraktım" Demedi, "Allâh’ın Kitâbı ve Sünnetimi Bıraktım" Dedi

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

İslâm dünyasında vahye tâbî olmama nedeni nedir?

İslâm dünyası vahye tâbî olmadığı için bu sıkıntıları yaşıyor. Allâh bizi affetsin. O yüzden normade vahyi ise Allâh’ın mutlak hikmetidir bilgisidir vahyi.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Aklı vahye tâbî olmazsa ne olur?

Akıl vahye tâbî olmazsa zındıklaşır, kafirleşir, şeytanın emrine girer. Ama ne yazık ki bu son iki yüz yıldan beri vahyi aklın üzerinde görmeye başladılar. Bu hastalığı bizim içimize attılar ve aklı vahyin üstünde görmek entellik oldu, modernite oldu. O yüzden İslâm’ın olmazsa olmazlarının üzerinde tartışmalar var. ne diyor namâz salattır diyor, yaptığınız ibâdet değil diyor, o namâz değil diyor. küçümsüyor. siz ritüellere tabisiniz. Ritüellere tabi olunca siz ritüeldesiniz. namazın özü sizde yok yani. Namazın özü önunda. Çıkıyor televizyona anlatıyor. Küçümsüyor namâz kılanları.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Kuran ve sünnete tabi olma mücadelesini verenleri küçümseden neden?

Kuran ve sünnete tabi olma mücadelesini verenleri küçümsüyor. Çünkü aklı Kuran’dan üstün tuttu, aklı vahyden üstün tuttu, aklı Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem’den üstün tuttu. Büyük felsefeci, büyük düşünür oldu öyle denilince. Oysa Câsiye 45/23’te diyor ki, hevâsını ilâh edinen kişiyi gördün mü? Allâh onu bilerek saptırmış, kalbini ve kulağını mühürlemiş, gözünün üstüne perde çekmiştir. Buradaki hevâ dediği şey insanın nefsine bağlı aklı. O kimse hevasına uyuyor. Hevasına uydukça devam ediyor, Allâh da onun gözünü de, kulağını da, kalbini de mühürlüyor Cenâb-ı Hakk. Ama ne yazık ki İslâm dünyasında Sünnet-i Seniyye tabi olmak, Kuran’ın ahkamına tabi olmak gericilikmiş gibi algılanıyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem ne demiştir?

Hz. Peygamber "Size Aklı Bıraktım" Demedi, "Allâh’ın Kitâbı ve Sünnetimi Bıraktım" Dedi

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

İslâm dünyasında felsefe ile alakalı meseleler neden aynıydı?

O yüzden günümüzün genel olarak felsefe ile alakalı meseleler de eskiden de bu aynıydı. Bu önceden de böyleydi. normalde İslâm’ın o 300. 400. yıllarda ne yazık ki böyle o Grek felsefesi elden geçirilmeden çevirilerekten İslâm dünyasına hızla girdi onlar. Hızla girince neresi yaramaz, neresi yarar incelemediler bile. Onların hepsini aldılar. Hattada bir kısmı da kimisi Sokrat’ı, kimisi Aristo’yu, Peygamber ilan etmeye kalktılar ya. Peygamber olabilir dediler. Bunu söyleyenler var Allâh bizi affetsin. Ama mesela felsefede sadece akıl vardır. Oysa îmân eden Müslümanda aklın üstünde Allâh’ın nuru vardır. Kime o nûr verildiyse âyet-i kerimi hatırlayın. O nurla, o kalpte olan nurla aklın üstündedir o.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Felsefe dinin karşısında ne olur?

Felsefe aklı vahiyden üstün tutan felsefe dinin karşısında yenilmeye mahkumdur. Hazret-i Pîr de onu söylüyor. O yüzden bu felsefeciler böyle İslâm dünyasına veya Müslümânlara yaklaşırken şöyle yaklaşıyorlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Felsefe dünya görüşü müdür?

Felsefe dünya bir dünya görüşüdür. Varlık üzerinde genel bir teoridir. Baktığınızda bu böyle çok tatlı geliyor bize. bunu böyle tehlikeli bir şey görmüyoruz. Ben konuşurken diyorum kardeş. Aklın vahiyden üstün mü değil mi? Bunu aklım almıyor. bakın bunu hadîs-i şeriflerle başladılar. Ne dediler? bir hadîs-i şerif akla aykırırsa biz onu red ederiz. Bu kafirlik bu münafıklığın işaret bir şeydi bu. Bunu İslâm dünyası satın aldı. Bunu dianetçiler, ilahiyatçılar satın aldı. Bunu siyâsetçiler satın aldı. hadîs-i şerife bakacaklar, hadîs-i şerif onların akıllarını uyuyorsa hadîs-i şerif olarak kabul edecekler. Ama hadîs-i şerife bakacak, onun aklına uymadı, onun aklına uymadığı için hadîs-i şerifi reddedecek.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Hadîs-i şerif akla aykırıysa ne olur?

Hadîs-i şerif akla aykırıysa biz onu red ederiz. Bu kafirlik bu münafıklığın işaret bir şeydi bu. Bunu İslâm dünyası satın aldı. Bunu dianetçiler, ilahiyatçılar satın aldı. Bunu siyâsetçiler satın aldı. hadîs-i şerife bakacaklar, hadîs-i şerif onların akıllarını uyuyorsa hadîs-i şerif olarak kabul edecekler. Ama hadîs-i şerife bakacak, onun aklına uymadı, onun aklına uymadığı için hadîs-i şerifi reddedecek.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Müslümanlar neden hakikati aramak ve sorgulamak farzdır?

Müslümân Hakikati Aramaya Mecbûrdur, Sorgulamak Farzdır — Asgarî Ücret-Emekli Maaşı-Fâiz-Zinâ-Uyuşturucu %5000 Artış Sorgulanmalı; Hadîsi Cımbızla Çekmek Yasak; Vahy "Miting Yapın" Demez "Savaşın" Der. Yani o yüzden bizim bu noktada düşünmek veya hakikati aramak veyahut da doğruya aramak bizim bu noktada bir sıkıntımız yok. Bir Müslümân hakikati arar, bir Müslümân doğruya arar, bir Müslümân hem ahlaki olarak en doğrusunu yaşamaya çalışır, hem de metafizik olarak en doğrusunu yaşamaya çalışır. Müslümân hem dünyevi hakikati arar hem de uhrevi hakikati arar. Müslümân aynı zamanda da bugünkü dilde söylüyorum. Manevi deyince anlaşılmıyor. Metafizik olarak da hakikati arar. Müslümân buna mecburdur. Bakın hakikati aramaya mecburdur Müslümân. Hakikati aramak farzdır Müslümana. Sen Kur’ân-ı Kerîm’deki hakikati aramak senin üzerine farz. Hadîs-i Şerîflerdeki hakikati aramak senin üzerine farz. Varlığı tanımak, varlığın hakikatini anlamaya çalışmak.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Müslümanlar neden sorgulamamaktan sorumlu tutuluyor?

Neden sorgulamıyoruz? Hadîs-i Şerîfleri cımbızla çekmeyi biliyoruz. Hadîs-i Şerîfleri cımbızla çekme kardeşim. O benim inancım. Ben sorguluyorum. Ben neden dünyanın ikinci ülkesiyim, faizin en yüksek ülkesiyim? Ben sorguluyorum. Neden zinâ artmış ülkede yüzde beş bin? Sorguluyorum. Neden uyuşturucu kullanan gençler artmış yüzde beş bin? Iki bin on üçte yüzde bin sekiz yüz artmıştı. Iki bin on üçte iki bin yirmi beşteyiz. Her sene katlanarak gittiğiniz de yüzde beş bin artmış. Neden uyuşturucu kullananlar yüzde beş bin artıyor bu ülkede? Sorgulayın. Sorgulayın. Niçin ülkenin yüzde yetmişi açlık sınırının altında yaşıyor? Sorgulayın. Kur’ân size sorgulayın diyor. Vahiy size sorgulayın diyor. Vahiy size bu konuda itaat etmeyin diyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Müslümanlar neden felsefeyi sorgulamak için kullanıyorlar?

Felsefe Tavuk mu Yumurtadan Yumurta mı Tavuktan Cevapsızlığı, Lâiklik Belirsizliği, %70 Açlık Sınırı Altında — Boğaz Yalıları-Köprü Altı, Tapulu Mal Devlet El Koymuş, Cezâevi Haksız Doludur. Avrupa’da yüzde üç hangi hatta bazılarında iki buçuk bazılarında yüzde iki fâiz Avrupa’da adam Avrupa’da Türk şirketleri Avrupa’da bir şirket kuruyor Avrupa’daki şirkete paralarını buradan aktarıyor Avrupa’daki şirket geliyor Türkiye’den alıyor yüzde elli faizle para satıyor. Sorguluyorum. Kimin cebine gidiyor bu para? Oturacağız felsefe yapacağız ya tavuk mu yumurtadan çıktı yumurta mı tavuktan çıktı söyle bakalım hocam ne söyleyeyim sana önce tavuk mu yaratıldı yoksa yumurta mı yaratıldı? Adamın gözü yaratıldı. Felsefe bu. Kumda oynayacak. Uyanmayacaksınız. Ve baskı altında tutulacaksınız. Baskı altında. Konuşursanız lâikliğe karşı çıktınız. Laiklik ne? Belli değil. Kolayın Türkiye Cumhuriyeti Devleti demokratik insân haklarına saygılı hukûk devleti.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Aklı ilâhlaştıran felsefe nedir?

Aklı ilâhlaştıran felsefe, aklın ilâhlaştırmakla alakalı felsefi düşüncelerin ve sorgulama farzının önemini ele alan bir felsefededir. Bu felsefe, aklın ilâhlaştırmakla alakalı felsefi düşüncelerin ve sorgulama farzının önemini ele alır.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Sorgulama farzı nedir?

Sorgulama farzı, aklı ilâhlaştıran felsefenin ve sorgulama farzının önemini ele alan bir felsefededir. Bu felsefe, aklın ilâhlaştırmakla alakalı felsefi düşüncelerin ve sorgulama farzının önemini ele alır.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2140: Aklı İlâhlaştıran Felsefe ve Sorgulama Farzı

Din adına ihânet edenler ne durumdadır?

Herhangi bir âyet-i keriminin bu zamanda uygulanmayacağını söyleyen bir kimse küfür ehlidir, kâfirdir. O İslâm dünyasına ihânet ediyor, satılmış şerefsiz, kanı bozuk değnekçi. İnsanlar da onu dinliyorlar. Değil. Bir hadîs-i şerîf, bu hadîs-i şerîf bu zamanda söylenmez diyen kimse Hazret-i Peygamber’e ihânet ediyor. O dinine ihânet ediyor. Sana mı düştü bu hadîs-i şerîfini hangi zamanda söylenip söylenmeyecek? Aynı şey.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2150: Cansız Varlıkların Dili ve Ebû Cehil’in Taşları

Allâh her şeye vahy eder mi?

Cenâb-ı Hakk her şeye vahy eder. Dağ, taşa vahy eden, göklere v, arıya vahy eden, Meryem’e vahy eden, Mûsâ’nın annesine vahy eden, bunlar da ayetle sabit.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2160. Beyit: Çalgıcı Hitâbı, Velâyet Vahyi ve Bayındır So

Peygamberlere vahy edilir mi?

Allâh meleklere vahy eder. Allâh arılara vahy eder. Allâh dağ, taşa vahy eder. Allâh göklere vahy eder. Bu Kuran-ı Kerim’den âyet-i kerîme mealleridir. Cenâb-ı Hakk her şeye vahy eder.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2160. Beyit: Çalgıcı Hitâbı, Velâyet Vahyi ve Bayındır So

İlhâm nedir?

Kalbe gelen bir ses de doğru bir sesse, bunun üzerinde bir şekil şüphesi yoksa sahihse o da vahyidir. Ama câhil insanlar, bu konuda bilgisiz insanlar, avam bir hataya düşmesin diye peygamberlerin hâricinde insanlar olan vahyi, ulema ilhâm olarak nitelendirmiş.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2160. Beyit: Çalgıcı Hitâbı, Velâyet Vahyi ve Bayındır So

Allâh’ın bilinmekliğinin başlangıcı ve sonu var mı?

Allâh’ın ilminin başlangıcı ve sonu yoktur. O yüzden Allâh’ın bilinmekliğinin de başlangıcı ve sonu yoktur.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2160. Beyit: Çalgıcı Hitâbı, Velâyet Vahyi ve Bayındır So

Velîler sınıf sınıftır mı?

Velîler sınıf sınıftır. Bir sınıf vardır kendisinin velilini bilir, insanlar da onun velilini bilir. O insanlara faydalıdır, o peygamber varisidir, o mürşid-i kâmildir.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2160. Beyit: Çalgıcı Hitâbı, Velâyet Vahyi ve Bayındır So

Kurbân Hisse Devri — Yedi Ortaktan Birinin Vazgeçmesi nedir?

Sonra ortaklardan biri vazgeçiyor. Ortaklıktan çıkıyor. Başka biri bunun yerine girebilir mi? Yedi hisse olarak birisi almış. Birisi alınca onun yerine o kendi hissesini başkasına satma nasıl olur? Bu konuda çok sıkıntılar var. O yüzden hem ortakların iyi bilinmesi lazım. Buna Diyânet fetvâ veriyor böyle olmasına. Aslında bakacak olursan Diyânet büyük başı satıyor. Büyük başı satarken de hisse olarak satıyor. Oradan fetva veriyor zaten. Normalde bir hayvan üzerine vermiyor. Hisse satıyor. Bu vakıflar da, ne bileyim onlar bunlar da aynı şeyi yapıyor. Hanefî’ye göre tehlikeli.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Kurbân Vekâleti — Hz. Âişe Annemize "Yâ Âişe Kurbânı" Hadîsi; Pratik Kurbân Tedrîsi nedir?

Hz. Âişe annemize diyor ki Hazret-i Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem Hazretleri, ya Âişe kurbanının başında dur. Vekaletle kurbân kesilir mi? El cevap kesilir. Bunda bir sıkıntı yok. Eğer o vekaleti alan kurum, şahıs neyse bu konuda sağlimse, sahihse olur. Ama bir şey var. Bu haşta da var. Bu kurbanda da var. Mesela büyük marketler kurbân satıyorlar. Onca kurbân sattı. Kaç tane sattı? Diyelim ki 5 bin adet sattı, 10 bin adet sattı. Ya ikinci gün etin gelmesi doğal mı? Hayatın akışına aykırı, 5 bin kurbân kesmiş olsa bir gün de kesemez 5 bin hayvana. Ben kendim kurbân kesen bir insanım. Gençliğimde 13-14 dakikada bitiriyordum bir kuzuyu. İyi. Normalde 5 bin-6 bin kurbân satan bir şey düşünün.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Ateist-Agnostik Düşünürlerin Allâh’ın Varlığına İtirâzları — Eleştirilere Genel Yaklaşım nedir?

Mâşâ’allâh az yazmışsınız ya. Ateist ve agnostik düşünürler Tanrı’nın varlığını kanıtlayan argümanların hepsine eleştiriler getirmiştir. Bu eleştirilere karşı sizin yorumunuzu merak etmekteyim. Normalde bunların hepsi de Allâh’ın varlığıyla alakalı eleştiri getirebilirler. neden ateist oluyor? Eleştiri getirdiğinden veya neden agnostik oluyor? Eleştiri getirdiklerinden dolayı felsefe noktasında. Tabii bunlar kendi kendilerine eleştiri getiriyorlar ama velakin bunların hepsine cevabını Gazâlî vermiş. Gazâlî’den sonraki normalde veya önceki İslâm’ın kendi içerisindeki felsefik düşünceye sahip olanlar da vermiş. Kimdenden itibaren. Ama sonuç itibarıyla bir kimse inanç kalbî bir mesele. Akli bir mesele değil.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Pavlus’un Kötülük Yoktur Tezi ve Tevhîd-i Ses Sorunu: "Tanrı Tamamen İyiyse Neden Acı, Kötülük, Adâletsizlik?" nedir?

Bu kötülük problemi Pavlus’la alakalıdır. Baştan onu söyleyeyim. bu Pavlus’un düşüncesidir. O yüzden de ceza yok der. Bu Pavlus’un düşüncesidir. Yoksa ondan öncesindeki neredeyse hepsinde kötülük vardır, kötülüğün de cezası vardır. Ama Pavlus normalde şu anki Hristiyanların fikir babası kendisi Yahudidir. Aslında Yahudi din âlimidir kendisi. Ama velakin İsâ Aleyhisselâm’a sonradan döndüğü iddia edilir ve şu andaki o okunan İncîller de Pavlus’tan alıntıdır. direkt İsâ Aleyhisselâm’dan değildir. O yüzden normalde o kötülük problemiyle alakalı Pavlus der ki kötülük yoktur. Kötülük yoksa da ceza yoktur der. Şimdi soruya bakalım. Kötülük problemi tevhîd-i ses sorunu. Eğer Tanrı her şeye gücü yeten, her şeyi bilen ve tamamen iyi bir varlıksa dünyada neden bu kadar acı, kötülük ve adâletsizlik var?

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Kozmoloji-Biyoloji-Nörobilim İslâm’a Karşı Değil — Bilimin Hudûdu ve Tırnak Üstündeki Su Damlası Bilgisi nedir?

Örneğin evrenin başlangıcının kozmoloji, canlıların evrimini, biyoloji, zihnin işlemesini nörobilim açıklıyor. Bu yüzden bu açıklama borçluğu için Tanrı’ya başvurma gereği hazırlıyor. Bu noktada bir sıkıntı yok ki. Dinin, İslâm’ın bilimlerle alakalı bir sıkıntısı yok. Otursunlar varlığı incelesinler, otursunlar kozmolojiyi incelesinler, otursunlar nereolojiyi, nereobilimi incelesinler. Bunda bir sıkıntı yok. ilim olarak siz ne tarafa doğru giderseniz gidin, neyi incelerseniz inceliyin. Bunun normalde dinle bunun bağı şuradan var. Bunları âyet-i kerimelerden çıkarmanız mümkün değil, çıkarmayabilirsiniz de. Siz kozmolojiyi araştırdınız da dinsizi araştırmayın mı dedi. Veya siz nereobilimi araştırdınız da dinsizi araştırmayın mı dedi. İlim Çin’de de olsa hikmet daha doğrusu, ilim de demiyor. Hikmet Çin’de de olsa gidip alınız. Hikmet Müslümanın yitik malıdır, nerede bulursa alır. Bunlar da İslâm’ın bir yasaklaması söz konusu değil veya dinin bunda yasaklaması söz konusu değil. siz uzaya gittiniz de Kur’ân mı yasakladı size? Hatta Kur’ân size düşünmeyi, varlığın üzerinde tefekkür etmeyi, yaratılışın üzerinde tefekkür etmeyi sevk eder. Ve o tefekkür 80 yıllık nafile ibadetten üstündür der.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Dünya üzerinde ne tür bir sömürü var?

Dünya üzerinde bilgi üzerinden sömürü var. Uyandırmıyorlar insanları. İnsanları köleleştirme var dünya üzerinde. Sanki çok büyük bir bilgiye, çok büyük bir ilme sahiplermiş gibi algıyla yönetiyorlar dünyayı. Ve bütün dünya insanlarını hangi dinden olursa olsun sömürüyorlar. Hangi dinden olursa olsun hepsini katlediyorlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

İlk Âdem’in yaradılışını çözmenin önemi nedir?

Siz ilk Âdem’in yaradılışını çözün ilk önce. Cenâb-ı Hakk bütün isimlerini ona hıfsettirdi, öğretti. Bu ne demek biliyor musunuz? Bütün isimleri öğretti demek. Ultra insan demek. Her şeyiyle bir tamam insan demek. Hem mana olarak hem manevi olarak hem de zahiri olarak.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Din neden bir savaş aracı oldu?

Din bir savaş aracı olmuş, ırkçılık bir savaş aracı olmuş. Mezhepler ve Ekonominin Savaş Aracı Olması — İlkokuldan Üniversiteye Verilen Bilginin Sömürü Boyutu Meşrepler, mezhepler savaş aracı olmuş. Ekonomi savaş aracı olmuş, siyâset savaş aracı olmuş. Ve bunlarla insanları söm,ürüyorlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

İlahiyat öğrencilerinin bilgi eksikliği nereden kaynaklanır?

Bir ilahiyat öğrencisinin fıkıhtan imam azamdan haberi yok. Diyanetteki bir mühtünün imam azamdan haberi yok. Hanefi ama, hepimiz de hanefiyiz doğru mu? Evet, imam azamın fetvalarından da haberimiz yok. Siyasi fetvalarından haberimiz yok. Ekonomik fetvalarından haberimiz yok. Sosyal hayatlığı ilgilendiren fetvalardan haberimiz yok.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Müzdeli fe vakfesinin yapılması neden sorun yaratır?

Müzdeli fe vakfesini yapacaksın. Ondan sonra şeytanı taşlayacaksın. Yok. Hepsine şeytanı taşlatıyorum. Evet. Hanifi fıkhında bozuyor. Ben böyle söyleyince, Diyanetçiler sevmiyor beni. Böyle söyleyince ilahiyatçılar da sevmiyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Allâh’ın saklı olup olmadığı tartışması nedir?

Allâh saklı gizli değil. Allâh sıfatlarıyla tecellî ediyor. Cenâb-ı Hakk’ın zâtı saklı değil, zâtını tefekkür etmemiz yasak. Burada zâtı saklı değil, Zâtını tefekkür etmemiz yasak. Zâtı yok değil ki var. Zâtı var. Gelsinler bir sufiyle konuşsunlar bunları. Eğer Tanrı isteseydi varlığını açıkça gösterebilirdi. Gösteriyor zaten. Allâh kendisini saklamıyor. Kendisi hadisi kutsisi.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Varlık tecellîsi nedir?

Yani var eden var edenin kendisi var oluşu vardır. Vardır yani. Onun normalde var oluşu dedim sonradan oluşma gibi değil. O vardır. Var ki bir şey yarattığı. Yarattığı şey de var edilen. Bütün her şeyi yarattığı. Bütün her şey onun var ettiği bir şey. O yüzden varın varlığı ancak varlığıyla açıklanır. Bu mümkün değil başka türlü.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Tanrı inancının insan icadı olabileceğini düşündüren nedir?

İnsanlık tarihi boyunca binlerce farklı Tanrı ve dini inanç sistemi oluşmuştur. Her kültür kendi Tanrısını gerçek sayar. Bu çeşitlilik Tanrı inançlarının insan icadı olabileceğini düşündürür. Tabi bunu böyle düşünürseniz normalde evet her kültür kendince bir Tanrı inanışı var. Bir Tanrı inanışı var. Aslında bunun söyleyenin de bir Tanrı inanışı var.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Tanrı hipotezi neden bilimsel olarak kabul edilmez?

Tanrı hipotezi ise gözlenemez ve test edilemez olduğu için bilimsel bir iddia olarak görülmez. Onlar normalde Allâh bilince normalde Allâh’ın varlığıyla alakalı bilimsellik arıyorlarsa kainata baksınlar, yaratılışa baksınlar ama görmek istemiyorlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Allâh’ın varlığını kanıtlamak için neden bilimsel yöntemler kullanılmamalıdır?

Onlar normalde Allâh bilince normalde Allâh’ın varlığıyla alakalı bilimsellik arıyorlarsa kainata baksınlar, yaratılışa baksınlar ama görmek istemiyorlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

İnsan maymun olabilir mi?

Peki normalde 5 bin yıl, 10 bin yıl geçmiş hiçbir tane maymundan insan oldu mu? Ama insandan maymun oldu. Allâh Yahudilerin bir kavmi maymuna benzetti. Bunların kalıntıları var bizden.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Sigara neden haramdır?

Sohbetlerinizde sigaranın haram olduğunu bahsediyorsunuz. Evet ben dervîş olduğumdan beri sigara zararlı olduğu için, sigara zararlı olduğu için ben sigaranın hep haram olduğunu söylüyorum.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Kurbân Hisse, Agnostik-Ateist Tenkîdler ve Şeyhin Sigara Nasîhati

Cenâb-ı Hakk dinini nasıl idame ettirir?

Cenâb-ı Hakk dinini velilerin üzerinden idame ettirir. O velîler Kur’ân ve Sünnet’in yaşanması için, yaşatılması için mücâdele ederler. O velîler bu işin merkezi hükmündedir, çekirdeği hükmündedir.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

Velilerin sayısı ne kadardır?

Üçler, beşler, yedirler, kırklar, seksenler, yüz yirmi, iki yüz kırklar, beş yüzlere kadar. Bunların hepsi de evliya hükmündedir. Ama içinden kırk tanesi velidir.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

Velilerin içinden kırk tanesi ne yapar?

Onlar dinin yaşanması için mücâdele ederler. Beş yüzlerin hepsi de kendi içlerinde evliyadır çoğul olarak. Ama bunların içinden kırk tanesi mürşid-i kâmildir.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

Mürşid-i kâmil ne yapar?

Diğerleri de normalde evliyadan zatlardır kendi makamlarına göre. Bunların hepsi de dîn-i mübînin yaşanması için mücâdele ederler. O yüzden, Hazret-i Ömer radıyallâhu anh’ın hasretlerinde, İbrîşim’in parası olarak ben onu görmüyorum.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

İbrîşim Parası ne anlama gelir?

İbrîşim Parası Aslında Mâ’nevî Müjde-İksir — Hz. Ömer Üzerinden Cenâb-ı Hakk’ın Tecellîsi. Ömer radıyallâhu adını üzerinden Cenâb-ı Hakk tecellî ettiriyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

Zümer 39/53 âyeti ne anlatıyor?

Allâh Bütün Günâhları Bağışlar — Nûr Sûresi Sonrasındaki Rahmet Müjdesi. Ve Cenâb-ı Hakk’ın hitabı da Zümer 39/53’de ki, ey kendilerine zulmeden kullarım! Allâh’ın rahmetinden ümidinizi kesmeyin! Allâh bütün günâhları bağışlar. Nur suresinin arkasından bu Zümer 39/53 gibi. Öyle düşünün. Şeytan sizi kötülüğe emreder ve sizi azgınlığa ve sapkınlığa götürür ve Allâh dilediğinin bu noktada temize çıkarır.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

Tevbe etmek ne anlama gelir?

Tevbe etmek, kul bir günâh işledi. Ya Rabbi günâh işledin beni affet dediğinde Allâh kulum günâh işlediğini bildi ve Rabbinin bağışlayıcı olduğunu kabul etti. Onu affettin buyurur. Buhârî. Bölüm tevhid hadîs-i şerîfte 35. hadîs-i şerîf. Bunun uzunu var. Kütübüside de vardır. kul günâh işledi. Almadım buraya ama söyleyim. Allâh dedi ki kulum kendisini affedecek olan Rabbisini hatırladı affettim. Kul yine günâh işledi. Yine tevbe etti. Allâh dedi ki kulum kendisini affedecek Rabbisini hatırladı affettim. Evet o öyle bir gerçek bir tevbe ile o kimse tevbe eder geri dönerse ve Allâh’tan bağışlanma dilersen ve Cenâb-ı Hakk çok seven sıfatıyla onun üzerinde tecellî eder.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2180. Beyit: Çalgıcının Med’i, Cezbe ve Çengi’nin Parçala

Allâh’ın hükmüyle hükmetmeyenler kimdir?

Her ramazanda çıkıyorlar birileri Kur’ân’a göre beyaz iplik siyah iplikten ayrılıncaya kadar orucunuzu ona göre başlayın veya yiyin. Birisi dese ki beyaz iplikten siyah iplik ayrılıncaya kadar yiyeceğiz. Siz daha geri kafalı mısınız? Teknoloji bu noktaya geldi derler. Boş boş muhabbet bunlar başka konuşacakları hiçbir şey yok. Allâh’ın hükmüyle hükmetmeyenler kafirlerin ta kendileridir. Bunu konuşmazlar. Allâh’ın hükmüyle hükmetmeyen münafıkların ta kendileridir. Bunu konuşmazlar. Allâh’ın hükmüyle hükmetmeyen fâsıkların ta kendileridir. Bunu konuşmazlar.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Uzaktaki Halaka, Hz. Âişe Yaşı ve Asıl Mes’eleyi Konuşma Cesâreti

Lânetlik fiiliyatları yapan kişilerle arkadaşlık yapanların lanete duçar olup olmaması?

Efendim bazı âyet ve hadislerde bazı harâm fiiliyatların işleyenlerin lanetleneceğine dair beyanlar var. Bu lanetlenme nasıl olur kişinin üstünde? Birinci sorun bu. İkincisi de bu tür lânetlik fiiliyatları yapan kişilerle arkadaşlık yapan, aynı evi paylaşan kişilerin de bu lanete duçar olmaları söz konusu mu? Evet söz konusu. Bir kimse lânetlik fiiliyat işleyen bir kimseye aile efradatındansa ona nasîhat etmeli. Onu normalde uyarmalı. Onu nasîhat ettiği müddetçe, uyardığı müddetçe o lânet ona bulaşmaz. Ama normalde eğer ki ona nasîyhat etmiyorsa, onu uyarmıyorsa, onu kabullendi ise o lânet ona da ulaşır. Normalde bir toplumda lânetlik işler var ise ve toplum o lânetlik işlere itiraz etmiyorsa o toplum da o lanetten kendince payını alır.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Uzaktaki Halaka, Hz. Âişe Yaşı ve Asıl Mes’eleyi Konuşma Cesâreti

Toplu lânetten bireysel kurtulma nasıl sağlanır?

Toplu Lânetten Bireysel Kurtulma — Nasîhat ve Uyarma Vazîfesi Yerine Getirilirse Hususî Lânet Ulaşmaz Ancak içlerinden bazı insanlar onların yanlış olduğunu söylüyorsa, bu konuda safını farklılaştırdıysa ona hususi manada lânet ulaşmaz. Ama velakin toplu olarak o lanetten o da payını alır. Mesela bir kuraklık olacaksa o da payını alacak. Veya bir sel felâketi, bir yangın felâketi, bir deprem felâketi olacaksa o da payını alacak. Çünkü örnekliyorum Lut Aleyhisselâm’ın kavmini orada Lut Aleyhisselâm’ın zamanındaki kavim, o kavimden değil Lut Aleyhisselâm. Herkes onu o kavimden olarak biliyor, öyle zannediyor, o kavimden değil. Ondan sonra o normalde o kavmin işlemiş olduğu eşcinsel fiiliyata o kavmin insanları, iyi insanlarda onlara hayır demedi, onlara itiraz etmedi. Onlara itiraz etmediği için o helaktan onlarda nasipleri aldı.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Uzaktaki Halaka, Hz. Âişe Yaşı ve Asıl Mes’eleyi Konuşma Cesâreti

Müslümanların birbirlerinden alacakları hak nedir?

Müslümânın Müslümândan Hakkı: "Bana Niye Söylemediniz" Hesâbı — Fuhuş Yaygınlaşan Toplumun Lâneti O yüzden Müslümânın Müslümândan alacağı haktır bu. Biz bu tip meselelerde nasîhat etme ve uyarma vazifemizi yerine getireceğiz. O şeyden ne o? Bireysel âfetten kurtulmak için ama umûmî âfetten kurtulamaz. Mesela bir ülkede fuhuş yaygınlaştıysa insanlar parayla cinsel ilişkiye giriyorsa bedenini satıyorsa, bedenini satıyor. Bu yaygınlaştıysa ve insanlar buna hayır demiyorsa polisin birisi söyledi bana Görük dedi. Bursa’da Görük dedi. Beş bin tane dedi devlete kaydı düşen burada kadın var dedi fuhuş yapıyor dedi. Normalde bunu devlet önlemiyorsa mesela ki önlemez layıktır çünkü ama sorumlu Müslümânlar bundan. Bir şey olmuş olsa evet bütün Müslümânlar bundan sorumlu. Veyahut da bir ülkede içki içiliyor.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Uzaktaki Halaka, Hz. Âişe Yaşı ve Asıl Mes’eleyi Konuşma Cesâreti

Müslümânın Müslümândan hakkı nedir?

«Müslümânın Müslümân üzerindeki hakları» — Müslim, "Selâm" 3-4 (Hadîs no: 2162-2163); Buhârî, "Cenâ’iz" 2 («Hakku’l-Müslimi ale’l-Müslimi sittün»); Tirmizî, "Edeb" 1; Ebû Dâvûd, "Edeb" 91; «kıyâmette bilen söylemeyenden dâvâcı olunur» — Ahmed b. Hanbel, Müsned 2/263; Buhârî, "İlim" 39 («Bellığū annî velev âyeh»); klasik fıkıh — Şâtibî; «fuhuş yaygınlaşmasının toplu lâneti» — A’râf 7/80-84 (Lût a.s. kavmi); Furkān 25/68-69; klasik tefsîr — Râzî; klasik fıkıh — İbn Hacer, ez-Zevâcir ; modern okuma — Karabaş Halvetî-Şa’bânî silsilesinde toplu helâk-bireysel kurtuluş.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Uzaktaki Halaka, Hz. Âişe Yaşı ve Asıl Mes’eleyi Konuşma Cesâreti

Allah’ın rahmeti nasıl açıklanmaktadır?

Allâh’ın rahmeti geniş. Ve ama hadîs-i şerifte de diyor ki Allâh sadece kalpten yapılan tövbeleri kabul eder. Rabbim bizi onlardan eylesin.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Mesnevî 2210. Beyit: Boğumlardan Kurtuluş, Tövbe-i Tövbe ve Hayre

İman etmek yetmedi, salih amel işleyecek mi?

İman etmek yetmedi, o kimse salih ameller işleyecek. Salih amel dediğinizde bütün farzlar içini alır. Farzları icra etmek, haramlardan uzak durmak ve ibadet noktasında farzları icra etmek salih ameldir. bir kimse oturdu, normalde namazını, abdestini, orucunu, zekatını, haccını ve iyi insan olma yolunda mücadele etti. Ve o kimse salih ameller işledi. Haramlardan uzak durdu, farzları yerine getirdi.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Soru-Cevap: 19 Madde Sorgu, Allâh’ın Hükmü ve Bayan Çalışan Diyal

İslâm’da demokrasi var mı?

İslâm’da demokrasi yok cânım kardeşim. İslâm demokrasi dini değildir. Allâh’ın emirleri meydandadır, Kur’ân meydandadır, Sünnet-i Seniyeler meydandadır, İslâm’ın hukuku meydandadır. İslâm demokrasiyle uzlaşır diyenler kâfirdir. Başka bir şey değildir. İslâm demokrasiyle uzlaşmaz.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Soru-Cevap: 19 Madde Sorgu, Allâh’ın Hükmü ve Bayan Çalışan Diyal

Dindar ne demektir?

Dindar, Kur’ân ve Sünnet’e sımsıkı yapışık durur o. Amelde eksikliği vardır, amelde eksyığı vardır. Veya o kimse bazı haramları işleyebilir. Ama akayidi fikri sağlamdır o kimsenin.

Kaynak: 2025 Sohbeti : Mesnevî 2255 — Nefsin Hırsı, Analı Babalı Yetim ve Asîl Dervîş

Ahzâb 23 ayetindeki ‘ricâl’ kelimesi erkek, adam ve er olarak tercüme edilmiştir. Bu tercüme, erillik ve dişillik manasını mı ifade eder?

Vardır ki, onlar Allâh’a verdikleri ahidde sadık kaldılar. Onlardan bir kısmı, nahbehû geçiyor efendim, onu da soracağım, adaklarını yerine getirdi, bazı miallerde camlarını verdi. Ve minhum menyentezir, bir kısmı da beklemektedirler. Ve mabedde lû tebdîlâ. Ve onlar sözlerini asla değiştirmemişlerdir. Sadakallâhu’l-azîm.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ahzâb 33/23: «Mü’minlerden Öyle Adamlar Vardır» Tahlîli

Ahzâb 23 ayetinde bahsedilen ‘mabedde lû tebdîlâ’ ifadesi ne anlama gelmektedir?

Ve mabedde lû tebdîlâ. Ve onlar asla sözlerini değiştirmediler. Burada sizin de üzerinde ısrarladığınız bedel, karşılık, herhangi bir bedel karşılığında onlar sözlerini değiştirmediler. Ayeti keriminin mefhum manası hakkında fikirlerinizi rica ediyorum efendim, arz ederim, selamünaleyküm. Bu umumi bir söz veriş var, umumi söz veriş.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ahzâb 33/23: «Mü’minlerden Öyle Adamlar Vardır» Tahlîli

Ahzâb 23 ayetinde bahsedilen ‘mabedde lû tebdîlâ’ ifadesi, Allâh’a verilen sözün ne şekilde korunduğunu açıklar mı?

Ve mabedde lû tebdîlâ. Ve onlar asla sözlerini değiştirmediler. Burada sizin de üzerinde ısrarladığınız bedel, karşılık, herhangi bir bedel karşılığında onlar sözlerini değiştirmediler. Ayeti keriminin mefhum manası hakkında fikirlerinizi rica ediyorum efendim, arz ederim, selamünaleyküm. Bu umumi bir söz veriş var, umumi söz veriş.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ahzâb 33/23: «Mü’minlerden Öyle Adamlar Vardır» Tahlîli

Dindar olan kimseyi nasıl tanımlarız?

Bir kimse laelâhi lelâ muhammida Rasulullah diyor îmân ediyor, dindardır o. Kendince ama derecesi farklıdır, dindardır. Cuma’dan cumaya namaza gidiyor, o da dindardır. O kimse beş vakit namaz kılıyor, o da dindardır. ne bileyim o kimse 30 Ramazan orucunu tutuyor, o da dindardır. Kimse içki içiyor arada sırada veya her gün içiyor, ben müslümanım diyor. O da dindardır. Şimdi buradaki bizim dindarlıktan aradığımız ne? Aracak olduğumuza bakalım biz. Yoksa kim îmân ettiyse o dindardır. Biz onu sen dinsizsin diyemeyiz. Mümkün değil. Hatta gözümüzün önünde din dışı bir şey yapmış olsa içinden belki de tövbe etti, biz duymadık. Biz onu yine zahiren sen kafirsin diyemeyiz.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ahzâb 33/23: «Mü’minlerden Öyle Adamlar Vardır» Tahlîli

Küfrün açık ilanı nedir?

Bir kimsenin birbirliği, müşrikliği, aleni ise sen onun kabrini de ziyaret edemezsin, ona Fâtihâ da okuyamazsın. Sen onun mezarının başına gidip Fâtihâ da okuyamazsın. Sen onun mezarını da ziyaret edemezsin. Çünkü Hazret-i Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem Hazretleri, Mecca döneminde sahâbelerin anne ve babalarının mezarları Mekke’deydi. Kabir ziyareti yasaktı Müslümanlara sebep. Çünkü o günkü Müslümanların anne ve babaları müşrikti. Hazret-i Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem Hazretleri, müşrik olan anne ve babanın mezarını, kabrini ziyareti yasakladı.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ahzâb 33/23: «Mü’minlerden Öyle Adamlar Vardır» Tahlîli

Dindarlık ne demektir?

Bir kimse Lâ ilâhe illallah Muhammeden Resûlullah dedi, o kimse dindar. Namaz kılmıyor ama. Hanefiye göre biz onun küfrüne fetva veremeyiz. Ama Kur’ân ve Sünnet tarihisindeki bir kimse normalde dindar diyebilmemiz için o kimse bir farzları yerine getirecek, naifelelerle Allâh’a yaklaşacak, bu Cenâb-ı Hak’ın katında o kimse evet, mümin insan. O çünkü farzları yerine getiriyor. O aleni olarak farzları yerine getirirse biz onu, mümin olarak onu kabul ederiz. Ama öbür türlü dindardır, müslümandır.

Kaynak: 2025 Sohbeti — Ahzâb 33/23: «Mü’minlerden Öyle Adamlar Vardır» Tahlîli

Münafıkların zikrullah ile ilgili tutumu nedir?

Açıkça münafıklar âyet-i kerimeleri çarpıtır. Ancak münafıklar âyet-i kerimeleri eğerler, bükerler. Ancak münafıklar âyet-i kerîmenin hakikatini saklar. Ancak münafıklar Müslümanları saptırmak için uğraşır Müslümanların içerisinde. Bir kimse zikir ayetini çarpıtıyorsa münafığın ta kendisidir. Bir kimse zikir âyetlerini görmezden geliyorsa, inkar ediyorsa kafirin ta kendisidir. Bir kimse zikrullahı küçük görürse kâfirdir. Bir kimse Allâh’ı zikirle alakalı alay ediyorsa kâfirdir o kimse.

Kaynak: 2025 Sohbeti — A’râf 200-201: Zikrullâh ve Şeytanın Vesvesesi (Nasihat 42)

Allâh’ın dostlarına ne gibi bir durum verir?

Allâh dostlarına korku yoktur. Allâh dostlarına onlar mahsum da olmayacaklar mahcup da olmayacaklar diye mahsum ve mahcup olmayacaklar. Cenâb-ı Hak o dostunu mahcup etmez onu genişletir o dostsa. O Allâh’ın dostuysa onun kalbine ilham eder. O Allâh’ın dostuysa sen ona sor sor canı.

Kaynak: 2024 Sohbeti : Sahte Şeyhler ve Mürîdin Niyeti — Ameller Niyetlere Göredir

Zikirin insanın imanına nasıl katkı sağladığı açıklanmaktadır?

Zikrullahla onun kalbi mutmain olacak. Mutmainlik oluşmayınca da Allâh’a, peygambere, dine hep böyle kendince tam anlamıyla bağlı kalamayacak, tam anlamıyla berrak bir şekilde imanın kemaline ermeyecek. O yüzden normalde insanın kendi varlık amacından uzaklaşmış olacak.

Kaynak: 2024 Sohbeti — Zâriyât 51/55: «Sen Yine Zikret, Zikir Mü’minlere Fâidedir»

Sapık ve sapkın kimseler neden ölü sayılır?

Bunlar sapık, bunlar sapkın ve bunlar hayvandan daha aşağı bir varlık. Değer verenler, kıymet verenler hayvandan daha aşağı bir varlığa kıymet verdiklerinden dolayı kendileri de aynı sıta öde. Siz sapkın bir kimseye değer verirseniz siz de sapkınlardansınız. Kumarbaza değer verirseniz siz de kumarcılardansınız. Siz ayyaş bir kimseye değer verirseniz siz de ayyaşlardansınız. Siz Kur’ân’a küfreden bir kimseye değer verirseniz siz de aynısınız. Siz Kur’ân’a karşı gelen bir kimseye değer veriyorsanız siz de aynısınız. Değişen bir şey yok. Siz Allâh ve Resulünle dost olan bir kimseye dost olduysanız Allâh’a dostsunuz.

Kaynak: 2024 Sohbeti — Mesnevî Devamı: Sahte Şeyhin Can Kıtlığı vs Sufînin Fukaralığı

Allâh’ı sevmek ne demektir?

«Kimi Seviyorsan Osundur» — Allâh’ı Zikredeni Sevmek Allâh’ı Sevmektir; Şehîdler Diridir. Ona hiç kimse bir şey demiyor. Ve izleyicisi çok düşünebiliyor musunuz? Satın alanı çok. Allâh muhafaza eylesin. Bunlar sapık, bunlar sapkın ve bunlar hayvandan daha aşağı bir varlık. Değer verenler, kıymet verenler hayvandan daha aşağı bir varlığa kıymet verdiklerinden dolayı kendileri de aynı sıta öde. Siz sapkın bir kimseye değer verirseniz siz de sapkınlardansınız. Kumarbaza değer verirseniz siz de kumarcılardansınız. Siz ayyaş bir kimseye değer verirseniz siz de ayyaşlardansınız. Siz Kur’ân’a küfreden bir kimseye değer verirseniz siz de aynısınız. Siz Kur’ân’a karşı gelen bir kimseye değer veriyorsanız siz de aynısınız. Değişen bir şey yok. Siz Allâh ve Resulünle dost olan bir kimseye dost olduysanız Allâh’a dostsunuz.

Kaynak: 2024 Sohbeti — Mesnevî Devamı: Sahte Şeyhin Can Kıtlığı vs Sufînin Fukaralığı

Allâh’ın rızası nasıl sağlanır?

Yâsîn 36/21 ve Zümer 39/52 — «Sizden Ücret İstemeyenin Peşinden Gidin»; Hz. Peygamber’in Eşleri Olayı. Ve Cenâb-ı Hak onun ihtiyacı olan şeyi neyse ayağına getirir. Ayağına getirir. Senin dilenmene ihtiyacın yok. Otur Allâh’ı zikret. Ne ihtiyacın var ise Cenâb-ı Hak senin ayağına getirecek. Ne ihtiyacın varsa az zikredersen olmaz. Sen Allâh’ı zikret. Hatta daha ileri boyut. Eşse eş, çocuksa çocuk, malsa mal, paraysa para, arabaysa araba, katsa kat, yatsa yat. Allâh senin önüne getirecek. Allâh’ın vadi haktır. Cenâb-ı Hak hadisi kutsi de Allâh’ı zikrettiğinden dolayı kendi ihtiyaçlarını dile getiremeyenin bütün ihtiyaçlarını Allâh görür diyor. Buna iman et. Ne ihtiyacın varsa Allâh senin ihtiyacını görecek. Sen yeter kaldığı zikret. Sen Allâh yolunda koş. Senin ihtiyacını görecek olan Allâh. Çünkü bütün peygamberlerin dilinden bizim ücretimizi verecek olan Allâh, bizi doyuracak olan Allâh.

Kaynak: 2024 Sohbeti — Mesnevî Devamı: Sahte Şeyhin Can Kıtlığı vs Sufînin Fukaralığı

Peygamberlerin dilinden ne anlaşılmaktadır?

Peygamberlerin dilinden. Tebliğden dolayı sizden bir ücret istemiyoruz. Peygamberlerin dilinden. Peygamberlerin dilinden. Yâsîn 36/21. Sizden ücret isteyenlerin peşinden gitmeyin. Sizden hiçbir şey istemeyenler var ya evet onlar hidayete erdirilmiştir. Sizden bir şey istemeyenlerin peşinden gidin. Birisi sohbet ediyorum, zikrullâh yapıyorum, yok şunu yapıyorum, yok bunu yapıyorum. Sizden bir ücret istiyorsa, sizden bir yardım talep ediyorsa o hidayete erdirilmiş değil. O Allâh’a güveni olmayan bir kimse. O Allâh’a yaslanmayan bir kimse. O Allâh’tan dilenmeyen bir kimse. Yok hayır. O başka bir yola çıkmış. Allâh muhafaza eylesin. Zümer 39/52. Allâh’ın rızkı genişletip daraltması bir imtihandır.

Kaynak: 2024 Sohbeti — Mesnevî Devamı: Sahte Şeyhin Can Kıtlığı vs Sufînin Fukaralığı

Allâh’ın rızkı nasıl yönetilir?

O zaman senin rızkının daralması ve genişlemesi senin imtihanındır. Sen ona buna saldırma, ona buna yüklenme. Rızkı genişleten de daraltan da Allâh. Sana parayı genişleten de daraltan da Allâh. Kapitalist sistem gibi düşünme. Sen çalış gayret et. Seni genişliğe ulaştıracak olan Allâh. Senin daraltını alacak olan Allâh. Sana lütfetecek, ikram edecek, ihsan edecek olan Allâh. Senin derdine derman olacak olan Allâh. Senin darlığını genişletecek olan Allâh. Senin sıkıntını ortadan kaldıracak olan Allâh. Senin başındaki belayı, müsubeti ortadan kaldıracak olan Allâh. Sen Allâh’ı zikret. Allâhla hemhal ol. Sen merak etme Allâh’a güven. Allâh’a dayan sen. Sen merak etme. Senden bir şey kopar giderse Allâh daha iyisini, daha yenisini sana verecek.

Kaynak: 2024 Sohbeti — Mesnevî Devamı: Sahte Şeyhin Can Kıtlığı vs Sufînin Fukaralığı

Şüphenin nefs-akıl süzgeci nedir?

Şüpheye baktığımızda çok kısım kısımdır da şüphe. Ama bir kimse hakikat arayıcısı ise o kimse muhakkak şüphe üzerinde yürümesi gerekir. Bir ilmi şüphe vardır. İlmi şüphe insanı araştırmaya ve insanı hakikate doğru yönlendirir.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

Şüphenin kölesi olmak ne demektir?

Şüphe ne yazık ki onun bineğidir. Bu insanı helaka götürür. Mesela adam oturduğu yerden eşinden şüphe duyar, oturduğu yerden çoluğundan çocuğundan şüphe duyar, oturduğu yerden yanındaki çalışandan şüphe duyar.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

İmam Gazâlî’nin aklı nasıl değerlendirilmelidir?

İslam’da aklın üzerine beton döken, normalde Gazâlî aslında akıl perestliği, akıl perestliğe karşıdır. Gazâlî veya bir İslam alimi, bir Sufi, bir İslam alimi, akla karşı gelmesi mümkün değildir. Akla karşı olmak insanın fıtratına karşı olmaktır.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

Akıl ve nakil arasındaki ilişki nedir?

Akıl nakli anlamak için vardır. Akıl nakli yaşamak için vardır. Akıl nakli analiz etmek için vardır. Akıl nakilden ictihâd çıkarmak için vardır. Akılsız ictihâd, ictihâd değildir.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

Vahiyin anlatılmasıyla ilgili bir sorun nedir?

Vahiyi analiz etmekten uzaktırlar. Vahiyden ictihâd çıkarmaktan uzaktırlar. Vahiyin gerçek manasını anlamaktan uzaktırlar. Bu, Âdem’den itibaren bütün inanç sahiplerinin en büyük handikapıdır.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

Bu, Âdem’den itibaren bütün inanç sahiplerinin en büyük handikapı mıdır?

Vahiyden ictihâd çıkarmaktan uzaktırlar. Vahiyin gerçek manasını anlamaktan uzaktırlar. Bu, Âdem’den itibaren bütün inanç sahiplerinin en büyük handikapıdır. Ve o yüzden insanların büyük bir çoğunluğu da imanın hakikatine ulaşmamış olurlar.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

İnanç sahiplerinin en büyük handikapı nedir?

Vahiyden ictihâd çıkarmaktan uzaktırlar. Vahyin gerçek manasını anlamaktan uzaktırlar. Bu, Âdem’den itibaren bütün inanç sahiplerinin en büyük handikapıdır. Ve o yüzden insanların büyük bir çoğunluğu da imanın hakikatine ulaşmamış olurlar.

Kaynak: 2024 Sohbeti — İmâm-ı Gazâlî Tedrîsi: «Şüphe Duymayan Hakîkati Bulamaz» ve Selçu

← Sorular – Sohbetlerde Sorulan Sorular ve Cevapları