İnsanı Yıkan İki Sevgi — Mal ve Makâm

İnsanı yıkan iki sevgi var: Mal sevgisi ve makâm sevgisi. Bu ikisi mü’mini kolayca aldatır; dünyâya kapılır; âhireti unutur. Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem «Bir koyun sürüsüne salınan iki aç kurt, mal ve şöhrete tutkun olan kişinin dînine verdiği zarardan daha fazla zarar veremez» buyurmuştur. Yâ’nî mal ve makâm tutkusu dîni mahveder.

Mal Sevgisi — Birinci Yıkıcı

Mal sevgisi birinci yıkıcıdır. «Mal sevgisi» — paraya, eşyâya, mülke tutku. Bu tutku başlayınca durmaz; mü’min ne kadar kazansa yetmez. «İnsana iki dağ dolusu altın verilse, bir üçüncüsünü ister» Hz. Peygamber’in sözüdür. Bu doymak bilmez tutku mü’mini zekâttan, sadakadan, hayır işlerinden alıkoyar.

Makâm Sevgisi — İkinci Yıkıcı

Makâm sevgisi ikinci yıkıcıdır. «Makâm sevgisi» — şöhret, prestij, sosyal statü tutkusu. Modern dönemde sosyal medya bu tutkuyu körükler. Mü’min beğeni, takipçi, alkış için yarışır; ibâdetini, ahlâkını ihmâl eder. Bu tutku riyâya götürür; ihlâsı bozar.

Karûn Misâli — Mal Yıkımı

Karûn misâli — mal yıkımının örneği. Karûn Hz. Mûsâ döneminde çok zengin idi; hazineleri anahtarlarını taşımak için bir grup adam gerekiyordu. Ama bu mal onu Allâh’tan uzaklaştırdı; kibirli, fitneci hâle getirdi. Sonunda Allâh onu malı ile birlikte yerin dibine geçirdi (Kasas 81). Bu kıssa mal sevgisinin sonunu gösterir.

Firavn Misâli — Makâm Yıkımı

Firavn misâli — makâm yıkımının örneği. Firavn Mısır’ın hükümdarı idi; en yüksek makâm. Ama bu makâm onu Allâh’a savaş açtırdı; «Ben sizin en büyük Rabbinizim» dedi. Sonunda Kızıldeniz’de boğuldu. Makâm sevgisinin sonu helâk. Modern «firavnlar» da aynı sona uğrarlar.

İki Kurt — Hadîsin Anlamı

«İki aç kurt» benzetmesi etkili. Bir koyun sürüsüne iki aç kurt girdiğinde — sürüye büyük zarar verir; çoğunu telef eder. Aynı şekilde mü’minin dînine mal ve şöhret tutkusu girdiğinde — dîni telef eder; az bir şey kalır. Hz. Peygamber bu benzetme ile uyarı veriyor. Mü’min uyanık olmalı.

Zühd — Çözüm

Zühd — mal ve makâm sevgisinden uzaklaşmak — çözümdür. Zâhid kişi malı ve makâmı dünyâda kullanır ama kalbine sokmaz. Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem hükümdar olabilirdi; reddetti. Mal sahibi olabilirdi; reddetti. Bu zühd O’nu yıkımdan korudu. Mü’min de bu zühdü öğrenmeli.

Modern Mü’min — İki Yıkıcı Tehlikede

Modern mü’min bu iki yıkıcı tehlikede. Kapitalist sistem mal sevgisini körüklüyor; sosyal medya makâm sevgisini. İkisi birden saldırıyor. Mü’min bu çift saldırıya karşı zühd ile direnmeli; Allâh sevgisi ile beslenmeli. Aksi takdirde dîni iki aç kurt tarafından parçalanır.

Niyâz — İki Yıkıcıdan Korunma

Niyâz: «Yâ Rab, beni mal ve makâm tutkusundan koru. Karûn gibi olmaktan, Firavn gibi olmaktan beni koru. Zâhid bir hayât yaşamamı nasîb et. Modern kapitalizmin ve sosyal medyanın iki saldırısına direnme gücü ver. Mal ve makâm dünyâda kullanılır; ama kalbime sokmayayım.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi iki yıkıcıdan korunan mü’minler eylesin.

Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Mal, Makâm, Zühd. → Tasavvuf Sözlüğü