Allâh Sevgisinin Matematiği Yoktur

Allâh sevgisinin matematiği yoktur. Yâ’nî bu sevgi sayılarla, kıstaslarla, mantıkla anlaşılamaz. Sevgi kalbe inen bir lutuftur; hesâba sığmaz. Bir mü’min ne kadar Allâh’ı sevdiğini matematikle açıklayamaz. Bu sevgi yaşanır; ölçülmez. Tasavvufun bu derin yönü modern aklî yaklaşıma uymaz; ama gerçektir.

Sevgi — Aklı Aşan

Sevgi aklı aşar. Akıl mantık ister; sebep sonuç bekler; ölçüler arar. Sevgi ise bu sınırların dışına çıkar. Bir kişi neden başka bir kişiyi sever — tam açıklanamaz. Allâh sevgisi de böyle: Açıklanamaz, ama yaşanır. Filozoflar Allâh hakkında düşünür; sufîler Allâh’ı sever. İki yaklaşım farklı.

Modern Akılcılık — Sevgiyi Anlamaz

Modern akılcılık sevgiyi anlamaz. Modern düşünce her şeyi ölçer, kategorize eder, sayar. Halbuki Allâh sevgisi bunlardan kaçar. «Allâh’ı niye seviyorsun?» sorusuna mantıkî cevap verilemez. Cevap: «Sevince anlarsın.» Bu, modern akıl için tatminkâr değil; ama tasavvufî gerçek.

Sevginin Tezahürü — Davranışta

Sevgi davranışta tezâhür eder. Allâh’ı seven mü’min ibâdetlerini canlı yapar; sünnete uyar; günahtan kaçar; başkalarına merhamet eder. Bu davranışlar sevginin meyveleri. Sevgi yoksa davranışlar mekanik kalır; sevgi varsa davranışlar canlanır. Sevginin matematiği olmasa da, meyveleri görülür.

Aşk — Sevginin Derin Hâli

Aşk sevginin derin hâlidir. Sufî Allâh’a aşk derecesinde sevgi besler. Bu aşk mantığı tamâmen aşar; sufîyi normal dışı davranışlara götürebilir. Mevlânâ, Yûnus, Hallâc — hepsi Allâh aşkı içindeydi. Onların hayâtı modern mantıkla anlaşılmaz; sevgi mantığı ile anlaşılır.

Sevgi Sınâması — Çoğalır

Sevgi sınâma ile çoğalır. Allâh’ı seven kişiye sınâmalar gelir; sevgi denenir. Eğer sınâmada sevgi azalmıyor — gerçek sevgi. Çoğalıyor — daha gerçek. Eğer sınâmada azalıyor — sevgi sahte. Hz. Eyyûb aleyhisselâm uzun yıllar sınândı; sevgisi azalmadı, çoğaldı. Bu, ölçü.

Hz. Peygamber Sevgisi — Allâh Sevgisinin Şahidi

Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem sevgisi Allâh sevgisinin şahididir. Çünkü Allâh «Eğer Allâh’ı seviyorsanız, bana uyun» buyurur (Âl-i İmrân 31). Yâ’nî Allâh sevgisi Hz. Peygamber sevgisi ile ölçülür. Hz. Peygamber’i sevmeyen kişi Allâh’ı tam sevemez. Bu iki sevgi ayrılmaz.

Niyâz — Hesâpsız Sevgi İçin

Niyâz: «Yâ Rab, beni hesâpsız Seni seven bir kul eyle. Sevgimi modern matematiğe sığdırmama gerek yok; sâdece yaşamama nasîb et. Aklı aşan, mantığı aşan sevgi ver bana. Hz. Peygamber’i sevmem ile Senin sevgini birleştir. Sınâmalarda sevgim azalmasın, çoğalsın.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi sevgi dolu kullardan eylesin.

Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Allâh Sevgisi, Aşk, Muhabbet. → Tasavvuf Sözlüğü