Perşembe, 14 Mayıs 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR

Mustafa Özbağ

İrşad & Tasavvuf · Resmî Site
Soru/Cevap ·

2023 Sohbeti #021 — Tasavvuf Sohbeti (19.10.2023)

Mustafa Özbağ Efendi'ye sorulan soru ve cevabı: 2023 Sohbeti #021 — Tasavvuf Sohbeti. Tasavvuf, ahlâk ve günlük hayata dair açıklama.


Alem ve Insanin Konumu

Hani çığırtmadan sonrasını bizim orada böyle gelin o yeni evlenince böyle çığırtma çığırtmaya çağırıyorlar, yemeye çağırıyorlar. Normalde bir önce oğlanın babası çağırıyor, sonra kızın babası çağırıyor. Onları bizde çığırtma deniyor. O bir davet, bir hikaye anlattı da az önce bize çığırtmadan sonrasını anlatın, çığırtmadan öncesini değil dedi. Ama benim dilim durmuyor ya. Bir de rahatım. Ben size zaten anlattım bu üçünü de daha birkaç arkadaşlar. O yüzden ben rahat bir şekilde konuşuyorum. Huzurlarınızda hepsine de teşekkür ediyorum. Muhammed Kuyucu Allâh razı olsun. O da getirdi hizmet etti. Orada da ayrıyeten teşekkür ediyorum. İzmir’den kimdi? Arabası şey nerede? Erdem Erdem sana da ayrıyeten teşekkür ediyorum.

Allâh razı olsun. Ben sözü şimdi bir kısa hemen bir selamlaşma verin sonra Şeyh Efendi’ye söz vereceğim. Selamünaleyküm. Cümleten Allâh’a emanet olun. Allâh’ın vaktinizi aldık. Bağışlayın, hakkınızı helal edin. Çok konuşup vaktinizi alın. Şimdi siyasetçiler bunları eline aldığı zaman durmadan konuşur. Hatta arasını su içer, bir bir de beni dinliyor, onu deyirse öyle der. O su içlerine sakın inanmayın. Suyu bahaneden içer yani. Hem bakar böyle gözünden. Biz öyle yaparız siyasetçiler. Onun için çok konuşup vaktinizi alınmayacağım. Hakkınızı helal edin. Tekrar tekrar sağ olun. Allâh bin kere razı olsun hepinizden. Selamünaleyküm. Selamınaleyküm. Selamünaleyküm. Ben sözü Şeyh Efendi Hazretleri’ne bırakayım.

Hakkınızı helal edin. Selamünaleyküm. Efendim. Sıra bende yani. Evet. Her şeyden evvel selamünaleyküm. Aleykümselam. Allâh sizden razı olsun. Âmîn. Allâh cümlemizden de razı olsun. Âmîn. Ne muratlarınız varsa Allâh versin. Âmîn. Hep beraber böyle öbür dünyada olalım inşallah. Âmîn. Siz ehli zikir insansınız. Ben böyle hazırlıksız olarak geldim. Aslında sizi görmeye geldim. Ne de bir şey söylemek, konuşmak, sizinle beraber burada zikir, zikirde bulunmak, Şeyh Efendi’nin nasihatını duymak ve böyle güzel misafirleri de görmek. Onları da Allâh razı olsun. Böyle güzel misafirleri Bosna’da da bekleriz inşallah. Evet. Tabii ki artık şey verince ben az bir şey size anlatacağım. Gerek kalanı isterseniz bir zikire şey yapalım.

Şimdi bir çoğu sizlerden Bosna’ya gelenler olmuştur muhakkak. Olmayanları da belki de duymuştur. O ya hiç olmazsa resimlerden ve sire şeylerin oradaki yerleri görmüş oldular. Bizim orada bulunduğumuz yer. Saray evden saray Bosna’dan. 55 kilometre uzakta olan bir yer. Çok mübarek bir zat yatmaktadır. Şeyh Hüseyin Baba Bosnavı. Biz onu bir bir pir olarak kabul ediyoruz. Ikinci pir olarak. bir Bosna her sekte Balkanlarda bir pir olarak pir İssani olarak ona diyoruz. Naksibendi Hüseyin İkol olarak diye geçmektedir efendim. Kendisi de Bosnalı Bosna’da doğmuş. Oradaki köyde doğmuş. Foynisa kasabasından ilk eğitimli görmüş. Sonra İstanbul’a yolu düşmüş. İstanbul’daki Muradiyet ekesinde de eğitim görmüş. aslında Fatih o dönemlerde üç yüz sene önce Fatih medresesinde bir eğitim eğitimde başladı.

Ondan sonra bir Muradiyet Nişancada, Eyüp’te bir Muradiyet ekesi var. Bir gün oradan geçerken bir zikir seslerini duymuş. İçeriyede girer ve yedi sene orada kalır.


Fitne Gundemi ve Ummet

Yedi seneden sonra artık oradaki Şeyh Efendi onu Buhara’ya gönderir. Buhar’da da Buhara’da neredeyse bir yirmi sekiz sene orada da kalır. Hem müderris olarak oradaki o dönemlerde de medresede de bir hoca olarak bulunmuş. Sonra oradaki şahretler tekrar İstanbul’a gelir. Ve İstanbul’da sadece bir vazife yapıp kendi doğduğu memlekete bir ocak uyandırmak bir şartıyla ancak o kadar İstanbul’da kalabilir ki tekrar memleketine Bosna’ya dönmesi şartıyla Şeyh Efendi onu gönderiyor. Tabii ki İstanbul’daki o mübarek zat onun ilk şeyhi olarak artık zamanı yaklaştı vefat edecek diye falan göç edecek diye kendi ihvanlarını nasıl söyler? benim zamanım geldi artık gitmem gerekiyor. Ama benim cenazemi Hussein Tawil kıldırsın.

Ulan diye söylemiş oradaki ihvanlara. Onlar da şeyh efendi bu zat kimdir? Onu nasıl tanıyacağız? Dedi bu bizim eski ihvanlarından birisi. Bizim dergaha geldiği zaman siz onu tanımasınız çünkü onu tanıyanlar çoktan önce vefat etmişler. Siz yenisiniz. Ama bizim dergaha geldiği zaman uzun boylu olacak. Bir de çiçekler açacakmış. O şekilde onu tanıyacaksınız. Ve o ancak o benim cenazemi kıldırırsan falan diye Şeyh Efendi ııı tavsiyede bulunmuş oradaki dervişlere, vasiyette bulunmuş oradaki dervişlerde. Tabii ki Şeyh Efendi de Hakk’a yürüyor vefat ediyor. Dervişler telaşta cenazeyi nasıl şey yapacağız edeceğiz diye falan. Bir de şey var, vasiyet var. O esnada bizzat oradaki dergaha gider. Ve kış dönemiydi zaten karı.

Bir bakıyorlar hem mübarek uzun boylu. Onun için Hüseyin Tawil diyorlar. Boşnaklar uzun boylu oluyorlar efendim. Bizim buradaki dostumuz bu da boşnaktır yani. Evet. Bunun gibi böyle uzun boylu benim kadar değil ya daha uzun. Onun için Arapça Tawil uzun demek oluyor. Hüseyin Tawil olarak. Bir de o dergahanın şeyi ııı şeyinden geçtiği zaman çiçekler açarmış. Ve o şekilde anladılar ki kendisi odur. Tabii ki oradaki kısa şey yapalım verilmiş olan emaneti yerine getiriyor. Gatsıl ve cenazesini kılıp oradaki ihvalar onu bırakmak istediler. Dedi artık siz şey efendi o kadar medet etmiştir ki buyurun siz postun içinde bir oturunuz falan bizim şeyhimiz oldunuz falan oradaki dergahları şey dervişleri söylediler.

Tabii ki kabul etmek istemedi çünkü dedi benim başka bir işim var, bir görevim var. O aldığım olan vazife yerine getirtmem lazım. Doğduğum yere döneceğim. Ve oradan Bosna’ya dönüyor. Fuenissa Fuenissa’daki döner Fuenissa’da döner. Oradaki medresede de eee hocalık yapıyor. Müderris olarak. Bir de o yukarıdaki olan dergah tabii ki bir uyandırma artık ııı bir nakşilik olarak ııı nakşi usulünü yayılmaya başlar. Ve o günden bugüne kadar hamd olsun oradaki nakşi Hüseyin İkol devam etmektedir. Iyi ki öyle olmurtur. Çünkü Bosna Helsik’te Balkanlarda bütün tarihler varmıştır. Halveti olsun. O Bektaş’ı olsun. Mevlevi olsun pardon Rufai olsun, kaderi olsun ve diğer tarikatlar hepsi mevcuttur ama zamanla kayboluyor.

Ama bu şeyh Hüseyin Baba’nın verdiği olan bir usul erken hem camideki hem de halka hitaben hem de sufilere hitaben bir usul bugüne kadar devam etmiştir. Ve onun sayesinde Bosna Helsik’te bir tesavvuf altında İslamiyet bugüne kadar bu şekilde kalmıştır. Buna da şükür bir borcumuz var.


Nefs-i Emmare ile Mucadele

Onun için biz şeyler ııı Bosna İstanbul Muradiyeti’kisi veya tabii ki bir kul Bursa’dan geçiyor. Buhara’ya kadar uzanıyor. Buhara’dan Peygamber efendimiz’e kadar böyle bir yol gidiyor. Bunu bu şekilde size arzu etmek istiyorum. Bir de bugün Bosna Helsik’te yüzün üzerine sizin gibi ııı zikir yapılan yerler var. Bazı yerlerde camiler bazı camilerde de oluyor. Dergahlarda da oluyor. Müstekil evlerde de oluyor. Ama Allâh’a şükür bu gittikçe çok daha fazla insanlar hele gençler bu yola kendini vermek istiyorlar. Çok da da yurdasından talep var. Görmek istiyorlar. Bulunmak istiyorlar. Iıı öyle bir faaliyetlerimiz var. Bir de oradaki ııı sufiler ehli tarih olan insanlar bazılar da hafızlar var. Bazıları da imamlar var.

Bazıları da başka yerlerde kuru kurumlarda çalışanlar da var. Onlar hepsi bir arada. Oradaki tesavvuf tarikat birliği merkezimiz var. O tarikat bir bir merkezi hem diyaneten hem de devletten tanınan bir muayesefse. Bunun için de hem şeyhe efendileri var. Hem de vekiller var. Ve beraber bir şekilde oradaki ııı halkta oradaki yerlerde hizmete bulunmaya çalışıyoruz. Şimdi bu zatın size çok az bir bilgi verdim. Onun da bir istihracaatı var. Iıı gelecek olan hadiseleri anlatan bir şiir vezninde yazılmış olan bir istihracaatı falan var. Ve sonunda son beyti böyle söylüyor. Ey Bosnevi sırf aş etme. Hakkı zikrede laş etme. Özün esiri firâş etme. Pek çok güzel eyyam olur. Bu şekilde benim bu akşam size söyleyeceğim bu kadardır.

Allâh’a emanet olun. Inşallah bir dahaki seferde görüşürüz. Bosna’da da görüşürüz inşallah. Çok teşekkür ederim. Üç İdlas bir Fatiha şerife. Âmîn. Hasul alan sebebler evvela mizat farikâinat, ülasa-i mevcudat, peygamber efendimiz sallallâhu aleyhi ve sellem ve gelmiş geçmiş bütün peygamber zişan efendilerimizin ruhlarını ayrı ayrı hediye edip vasıl ve isad arayla ya Rabbi. Âmîn. Haberdarıyla ya Rabbi fevzatlarını, himmetlerini, şefaatlarını üzerlerimizden eksik eyleme ya Rabbi. Âmîn. Cihar-i yâri Grün-e-Bübegir Sıddık, Ömer-i Farık, Osman-ı Zul-Nuriyen, Ali-el-Murtaza radıyallâhu anh, evlâd-ı Resûlullah, şehedâ-i Resûlullah, zevce-i Resûlullah, imam-ı azam-ı Ebu Hanif, imam-ı Şâf, imam-ı Malik, imam-ı Hanbeli hazretlerinin ruhlarını ayrı ayrı hediye edip vasıl ve isad arayla ya Rabbi.

Âmîn. Haberdarıyla ya Rabbi. Âmîn. Fevzatlarını, himmetlerini, şefaatlarını üzerlerimizden eksik eyleme ya Rabbi. Âmîn. Üç ihlas ve Fatiha. Âmîn. Pirimiz Seyyid Abdülkadir-i Geylân-ı Seyyid Ahmed-el Rufay, Seyyid Ahmed-el Bedevi, Seyyidi İbrahim-i Durski, Şehb-ü Lesen-i Şazeli, Şanakşı, Ben de Muhammed-i Bahattin-i, Şah-ı Mevlânâ Celâletin Rûmi Hacı Bektaş ve Hacı Bayram Veli, Mehmet-i Muhyiddin İftâde Hazretlerinin Veysel Karani Hazretlerinin bütün piri piran efendilerimizin ruhlarına hediyel edip vasıl ve isad arayla ya Rabbi. Âmîn. Haberdar eyle ya Rabbi. Âmîn. Fevzatlarını, himmetlerini, şefaatlarını üzerlerimizden eksik eyleme ya Rabbi. Âmîn. Üç ihlas bir Fatiha. Âmîn. Geçmiş Şeyh Efendimiz Abdurrahim Tantevi, Abdurrahim Neşâbi, El Hâc, El Hafız, Hacı Böbekir, Sıddık-ı Çörümi, Medîne-i Müşrak, Hacı Alaider Efendi, Çolumlu Hacı Mustafa Efendi, Nefşeyli Hacı Abdullah Gürbüz Efendi Hazretleri, Kaçuni Dergâhı’nın ve Kabahşi Dergâhı’nın bütün geçmişlerin ruhlarına hedir edip vasıl ve isad arayla ya Rabbi.


Kuran ve Sunnete Sadakat

Âmîn. Haberdar eyle ya Rabbi. Âmîn. Fevzatlarını, himmetlerini, şefaatlarını üzerlerimizden eksik eyleme ya Rabbi. Âmîn. Şeyhimiz, üstadımız, müşidimiz, canımız, cananımız, sultanımız, Bayındırlı Hacı Mustafa Efendi Hazretleri’nin ruhani tüküselerine hedir edik. Vasıl ve isad arayla ya Rabbi. Haberdar eyle ya Rabbi. Âmîn. Fevzatlarını, himmetlerini, şefaatlarını üzerlerimizden eksik eyleme ya Rabbi. Âmîn. Cihar-ı Yarik Züneb-i Bekir, Sıddık, Ömer-i Farık, Osman-ı Zünnüriyen, Ali-en Murtazır, Adiyan-ı Hanımefendi’nin cümlesinin ruhlarını hedir edip vasıl ve isad arayla ya Rabbi. Âmîn. Turu ki aliyemizde gelmiş geçmiş Osman aliyyeden gelmiş geçmiş, akrabayı talikatlarımızdan gelmiş geçmişlerin ruhlarını hedir edip vasıl ve isad arayla ya Rabbi.

Âmîn. Haberdar eyle ya Rabbi. Âmîn. Fevzatlarını, himmetlerini, şefaatlarını üzerlerimizden eksik eyleme ya Rabbi. Âmîn. Innehu huallahu lezi la ilâhe illahü ve yudhu billahi mine şeytan-ı racim bismillahirrahmanirrahim estağfurullah el azim el kerim el lezi la ilâhe illahü el hayyul gayyum ve netubi ilayh. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Estağfurullah el azim. Ya malükel mülkül kadim Estağfurullah el azim. Ya malükel mülkül kadim Estağfurullah el azim. Ya malükel mülkül kadim Estağfurullah el azim. Ya malükel mülkül kadim Estağfurullah el azim. Estağfurullah aman ya Rabbi Min külli zembin tövbe ya Rabbi.

Estağfurullah aman ya Rabbi Min külli zembin tövbe ya Rabbi. Estağfurullah aman ya Rabbi. Min külli zembin tövbe ya Rabbi. Estağfurullah aman ya Rabbi. Min külli zembin tövbe ya Rabbi. Estağfurullah tübtil Allâh ve neheytu kalbi anmasiv Allâh. Estağfurullah tübtil Allâh ve neheytu kalbi anmasiv Allâh. Estağfurullah tübtil Allâh ve neheytu kalbi anmasiv Allâh. Estağfurullah tübtil Allâh ve neheytu kalbi anmasiv Allâh. Azimillahimineşşeytanirracim. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. İnnehu min Süleymane ve innehu. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm.

Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Ya Rahman, Ya Rahim, Ya Allâh Ya Sultan, Ya Subhan, Ya Allâh Ya Henna, Ya Mannan, Ya Allâh Ya Diyan, Ya Burhan, Ya Allâh Ya Settar, Ya Gaffar, Ya Allâh Ya Settar, Ya Gaffar, Ya Allâh Ya Rabbi, Settar ismi şerifine dinliyoruz. Bütün hatalarımızı, kusurlarımızı, günahlarımızı setreyle. Ya Rab, Gaffar ismi şerifine inanıyoruz. Gaffar ismi şerifinin hürmetine bütün hatalarımızı, kusurlarımızı, günahlarımızı, ayıplarımızı aff-ı mağfireteyle Ya Rabbi. Âmîn. Allâhumme salli ala Seyyidinâ Muhammed Nebi’n ve ala alimden. Allâhumme salli ala Seyyidinâ Muhammed Nebi’n ve ala alimden. Ve ala alihi ve sahbihî ve sellim. Allâhumme salli ala Seyyidinâ Muhammed Nebi’n ve âlihî ve sahbihî ve sellim.

Allâhumme salli ala Seyyidinâ Muhammed Nebi’n ve âlihî ve sahbihî ve sellim. Allâhumme salli ala Seyyidinâ Muhammed Nebi’n ve âlihî ve sahbihî ve sellim. Abdullahi mineşşeytanirracim. Bismillâhi’r-Rahmâni’r-Rahîm. Eftali zikir falemennehu.


Kaynakca ve Referanslar

  • Mevlana ve Mesnevi: Mevlânâ Celâleddîn Rûmî, Mesnevî-i Ma’nevî; Abdulbâkî Gölpınarlı, Mesnevî ve Şerhi; Tâhirü’l-Mevlevî, Şerh-i Mesnevî; Reynold A. Nicholson, The Mathnawi of Jalaluddin Rumi; William Chittick, The Sufi Path of Love; Annemarie Schimmel, The Triumphal Sun; Eflâkî, Menâkıbu’l-Ârifîn.
  • Ümmet ve Tevhid: Âl-i İmrân 3/102-103; Mâide 5/54-56; Bakara 2/163-165; İhlâs 112/1-4; Buhârî, Îmân 17; Müslim, Îmân 153.
  • Sûfîlikte Usûl: Kuşey-rî, er-Risâle; İmâm Gazâlî, İhyâ ’Ulûmi’d-Dîn; Muhammed Emîn el-Kürdî, Tenvîrü’l-Kulûb; Ahmed Ziyâeddîn Gümüşhânevî, Câmiu’l-Usûl fi’l-Evliyâ; İmâm Rabbânî, Mektûbât.
  • Nefs Terbiyesi: Yûsuf 12/53; Şems 91/7-10; Ahzâb 33/72; Muhâsibî, er-Ri’âye li-Hukukillâh; İbn Kayyim, Medâricü’s-Sâlikîn.
  • Kur’ân ve Sünnet Sadakati: Haşr 59/7; Nahl 16/44; Âl-i İmrân 3/31; Muvatta, Kader 3; Tirmizî, İlim 16.
  • Tekfir Yasaklığı ve Hüsnü Zan: Hucurât 49/11-12; Buhârî, Edeb 73; Müslim, Îmân 111; İbn Teymiyye, Mecmû’u’l-Fetâvâ 12/466.
  • Zikir ve Mürâkabe: A’râf 7/205; Ra’d 13/28; Ahzâb 33/41-42; Buhârî, De’avât 66; Tirmizî, Da’avât 9.
  • Hevâ-Heves Yasağı: Sâd 38/26; Câsiye 45/23; Mâide 5/77; Furkân 25/43.
  • Âile, Komşuluk ve Âdâb: Nisâ 4/34-36; Rûm 30/21; Tahrîm 66/6; Nûr 24/27-31; Hucurât 49/13.
  • Siyonizm-Mason Perspektif: Theodor Herzl, Der Judenstaat; John Robison, Proofs of a Conspiracy; Noam Chomsky, The Fateful Triangle; Mustafa İslâmoğlu, Yaşayan Kur’ân.

Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi için tıklayınız.

İlgili Sözlük Terimleri: Zikir, Tevhîd, Nefs, Kalb, Sünnet, Şeyh, Şükür, Hamd. → Tasavvuf Sözlüğü’nün tamamı