1. Bölüm

anrı değildir hiçbir zaman. Devlet insanlarına din, din dayatamaz. Normalde. Türkiye devlet sisteminde devlet kendi tevasına din dayatmaz. Hukuk koyar ortaya. Aslında. Türk demek hukuk demektir. Biraz milliyeçilik namarım kabarda herhalde. Öyle görebilirsiniz. Hiç önemli değil. Ben milliyeçi bir insanımdır. Bunu da ben inkar etmem. Evet ben milletimi severim. Ben en üstün. Türk’ün ırkı diyenlerden değilim. Yok. Türk demek hukuk demektir. Adalet demektir. Türk demek insanlık demektir. Türk demek zalime kafa kaldıran, baş kaldıran demektir. Türk demek haksızın değil. Haklının yanında durmaktır. Türkler hiçbir zaman çok tanrılı bir dine sahiplerlerdir. Türkler tek tanrılı dine sahiplerdir. Ve. Türkler tanrı oğlundan itibaren.

Müslümandırlar. Evet yarın sosyal medyada beni taşlayacaklar hiç umurumda değil. Evet. Türkler hiçbir zaman çok tanrılı inanışa sahip değildir. Tek tanrılıdır. Ve. Türkler olduğundan itibaren. Müslümandır. O yüzden. İslam’ı çok rahat kabul ederler. Çok rahat kabul ederler. Çok rahat. Mesela boşnaklar, pomaklar. Türk’tür. Bulgarlar. Türk’tür. Macarlar. Türk’tür. Onlar. Hazar’ın üstünden gidenlerdir. Hazar denizinin üzerinden gidenler. Avrupa’ya gider. Altından gelenler. Anadolu’ya gelir. Ama bunların ormada çok eski tarihlerde yürümüşlerdir. Dünya tarihi. Türk medeniyetiyle kurulmuştur. Müslüman demek. Türk demektir. Türk demektir. Müslüman demektir. Kısacası. An derler ya, Peygamber neden. Araplara gönderdi?

En çirkek millet. Araplar da o zaman için. En cahil varlık onlarlardı. O yüzden. Cenab-ı. Hak. Peygamberi. Araplara gönder. Hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz kendi kızını diri diri gömen. Araplar diri diri gömer. Hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz. Kadın doğuracağı zaman çöle sürerler. Araplar kadınları doğuracağı zaman çöle sürerler. Hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz. Kadın ay hali olduğu zaman çadırdan dışarı atılan. Araplar çadırdan dışarı atar. Hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz. Kadını pazarda satan. Kendi eşini pazarlayan hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz. Kim pazarlar? Araplar pazarlar. İngilizler pazarlar. Bin sekiz yüz liraya kadar bin dokuz yüz liraya kadar. İngilizler kendi eşlerini pazarda satarlardı.

Hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz. Siz şimdi batıcı diye siz derken sizleri kastetmiyorum. Batıcı deyip. İngilizlerin kuyruğu oldu insanlar. Kim bu. İngilizler kendi eşlerini pazara çıkarıp kendi eşlerini satanlar. Kendi eşini satan insandır. İngilizler. Seni beni haydi aciz satar zaten. Hiçbir. Türk kavmi göremezsiniz. Eşinin pazarda satacak. Mevzuyu dağıttım. Kalayana geldim. Hakkınızı helal edin. Şimdi o yüzden Gazâlî, tipik bir. Türk’tür. Gazâlî aynı zamanda da bu kronik, kronik hastalık olarak değil. Genetik genel bir devletçidir. Aslında hepinizin damarlarında devletçilik vardır. Benim de vardır. Devlet bizim bu ensemizde boza piştirse daha biz devlet düşmanlığı yapmayız. Yapmayız. Biz bir şey olsa yalan ayak başı kabak, baldırı çıplak en önde yürüyecek olan biziz genel.

2. Bölüm

Biziz. Başkası değil. Bunun örnekleri de görüldü. Ben mut toplulukla mutluyum, gururluyum. sonuçta bir kargaşa çıktı. Biz. Cumhurbaşkanı’nın sözüne bile bakmadık. Herkesden önce biz toplanıp biz de darbeye karşı geldi. O yüzden de darbelere maruz kaldık. Bunun da altını çizin. Biz meydandayken bazı. AK Parti milletvekilleri gözlerini o uçturu o uçturu. Biz meydanı terk ederken yeni geliyorlardı. Beklediler darbe ne tarafa evrilecek diye. Beklediler. Neyse. O yüzden bizim damarlarımızda devletçilik vardır. Biz devlete ihanet etmeyiz. Bu bizim genetiğimiz bu bizim. Biz bunu reddedemeyiz. Bununla da ben savaşmam zaten. Bakın bununla da savaşmam. Ben devletçi bir insanımdır. Devletin bozuk çarpları vardır, bozuk yanları vardır, yönetimsel problemler vardır, vardır da vardır.

Ama ben yine de devletçi bir insanımdır. Allâh bizi affesini. Selçuklu. Devleti’nde siyasal, ideolojik ve toplumsal bakımından, devlilik ve düzeni sağlamaya çalışan. Nizami. Mülk başta. Bağdat olmak üzere ülkenin belli başlı bütün kentlerine medreseler kurar. Nizâmiye medreseler adı verilen bu okullar, İslam dünyasında devlet eliyle yapılan altı çizili buranın devlet bütçesiyle eğitim veren müfradatı devlet tarafından belirlenen ilk eğitim kurumlardır. Evet doğrudur. Bu normalde. Nizâmiye medreseleri ilk defa. İslam dünyasında devlet eliyle kurulan medreselerdir veya üniversitelerdir. Bunların normalde akçeleri devlettendir, müfradatları da devlettendir. Hepsini de katılıyorum. Ve normalde. Selçuklu, şimdi devlet. yönetmek çok özür dilerim kümes yönetmek gibi değildir.

O gün için devleti yönetenler insanların normalde böyle sapkın düşüncelere ve fikirlere batıp gitmesin sapkınlıklara kendini feda etmesin diye devlet bu çalışmaları yapmıştır. Ben karşı değilim bunlara. Bunlara karşı değilim. Çünkü devlet tebasının dininin ve aklını korumakla mükellef. O yüzden eğitim vermekle mükellef. Ha içerikleri tartışılabilir. Bu da ayrı bir mesele. İnşallah önümüzde kafa buradan devam edeceğiz. Bir kalem getirirseniz şuraya devam diye yazayım. Sorulara ilave bir şey edecek misin sorular kalacak mı? Kasın. Yok bugünkü konuşmalarının üzerinde bir soru manzumesi yaparsan tekrar önümüzde kafa o soru manzumelerin üzerinden gidebiliriz. İllaki benim analizim doğru diye bir derdimiz yok.

Ben yeniden. Hakan’ın kardeşe teşekkür ediyorum. Bayağı uzun zaman oldu böyle soru hazırlamıyordu. Hatta ben biraz böyle soruma dedim ki ya bu ara hiç soru gelmiyor. Dedim bizi hiç bu konuda dedim heyecanlandırmıyorsun. Hatta dedim ki ümidini kestilmiyor. O bana diyordu ki öyle bir sorular hazırlıyorum. Koltuktan başın tavana vuracak diyordu. Henüz daha başımız tavana vurmadı. Ama bir hayra vesile oldu. Allâh razı olsun kendisinde. Bizim nefes bir iki üç dördü çıkıyor mu? Üçte mi kaldık nefeste? Dördü iş de atlamayacağız. Tamam. İnşallah nefes bir iki üç tabii. Hakan kardeşin sorularıyla vücut buldu. Bir de. İslam’da siyaset o da. Hakan kardeşin sorularıyla vücut buldu. E kitapları da bastırdık.

3. Bölüm

Bir tek herhalde mesnevi kaldı galiba değil mi? Mesnevi de basıldı mı? Basımda. İnşallah o da bitince başlayacağız. Yavaş yavaş kardeşlere sunmaya. Onun da bitmesini bekliyoruz. Allâh’tan bir şey gelmezse inşallah. Canavak bütün kardeşleri okumayı. Nasi. Bey’le sin. İnşallah faydalı olursun. İnşallah faydalanırlar. El. Fatiha. amin. Nizâmiye medreseleri sonra önümüzde kafta konuşacağım da. Nizâmiye medreseleri başlangıç olarak amaç olarak çok yerinde ama ne yazık ki sonradan işlevlerini yitirmişler. Başka şeyler girmiş işin içerisine. Başka şeyler işin içerisine girince bunu önümüzde kafta giriş yapacağım. Nizâmiye medreseleriyle alakalı. başlangıcı çok şey iyi niyetli bir başlangıç iyi niyete yola çıkılırken iyi niyete yola çıkılmış.

Ama ne yazık ki hani. İslam dünyasındaki iyi niyete yola çıkıp sonra yolda bozulma hastalığı onlara da bulaşmış. Bunu önümüzde kaftaya sakladım. Şimdi oradaki. Nizâmiye medreselerine bunu önümüzde kafta biraz böyle analiz edeceğim ki günümüze ışık tutsun diye analiz edeceğim. Çünkü yola çıkarken herkes kuran. Müslünet vatan milletteye yola çıkıyor. Başlangıcı olarak çok güzel, benim tabirimle mücayet olarak yola çıkıyor. Yolda sonra müteahhit oluyor, sonra it oluyor, sonra densiz olup çıkıyor. Bu. İslam dünyasında kronik hastalık bu. Makamı, mevki, parayı görünce değişiyorlar. İzamiye medreselerinin böyle bir sonradan ama bu. Sonradan böyle bir yörüngesinden çıkıp, fayda sağlaması gereken şey, olgu, fayda sağlaması gereken bir hareketken sonra senin dediğin noktaya geliyor. burası açılıma değişime açık bir topluluk olmaktan çıkıyor.

O zaman işte. İslam dünyasına zarar veriyorlar. İslam düşünce sistemine, İslam fıkıh sistemine bunlar zarar veriyor. normalde, selamünaleyküm, normalde işlevsel olarak kendilerini geliştirip değiştirip, derinleştirip, yükseltmeleri gerekirken bağınaz bir şekilde kalıyorlar. Kalınca da o zaman her şey körleşiyor. bu normalde devlet anlayışınlar da çıkıyor. Devlet ayrı başındaki hükümdar ayrı, devlet ayrı devleti şey yapanlar, idare edenler ayrı. Bu sefer iş, devletin kendi içerisindeki doğru çizgisini de aşıyor. Bunu devleti yönetenler yapıyor. Devleti yönetenler bu sefer medreseleri kendi şeylerinin altına alıyorlar. Ne oldu? Hegemonyalarını alıyorlar. O siyasal. İslam öncesinden var. Siyasal.

İslam başladığı yer muaviye. Muâviye’den başlıyor. Selamünaleyküm.

Kaynakça

İmâm Gazâlî Sohbetleri 9/14 — Mustafa Özbağ Efendi’nin “Gazâlî’den Sorular” konferans serisinden.

Kaynak video: YouTube