Namazın: Giriş
Bu sohbette Mustafa Özbağ Efendi, sevginin karşılıksız olması gerektiğini, ibadetin faydası için değil Allah için yapılması gerektiğini, Kur’ân’ın yeterliliğini iddia edip Sünnet’i reddedenlerle tartışmanın beyhude olduğunu, namazın kazasının Peygamber Efendimiz’in uygulamasıyla sabit olduğunu ve devlet yıkmanın İslâm’da yeri olmadığını anlatmaktadır.
Sevginin Karşılığı Yoktur
Sevmenin karşılığını beklemek kadar ucuz, kadar kötü, kadar bayağı bir şey yoktur. “Allah’ım seni çok seviyorum, beni sev. Beni cennete koy. Bana sıkıntı verme.” Bu Allah sevgisi değil, menfaate dayalı sevgidir. Ehl-i tasavvuf Allah’ı Allah için sever — O Allah olduğu için. İster işini asan eylesin, ister karını kış etsin, ister sabahın seherinde ayazda bıraksın.
Şeyhini sevenler hep karşılık bekledikleri için yolda döküldüler. Şeyh Efendi bir kızdı — tarikatı bıraktı adam. Şeyh Efendi muhalif bir şey söyledi — terk etti gitti. Sevmenin karşılığı yoktur. Seni dövse de seversin, sövse de seversin, seni sevmese de seversin. Böyle sevebiliyorsan o sevgi gerçekten yüksek bir sevgidir.
İbadeti Allah İçin Yapmak — Hikmet Aramadan
Zikrullahı nefesle yapmanın, darbî yapmanın hikmeti nedir diye soranlara: Hiçbir hikmeti yok — Allah nefesle yapmamızı istediği için yapıyoruz. Peygamber böyle öğrettiği için, velîler böyle öğrettiği için yapıyoruz. Hiçbir hikmetini aramadım bugüne kadar, hiç sorgulamadım.
Orucun hikmetine de hiçbir hikmeti yoktur — Allah oruç tutun dediği için tutuyoruz. Allah’ı sevdiğimiz için tutuyoruz. 30 gün farz oruç varsın isteyene yetsin; biz 30 günden fazla tutacağız. Allah’ın istediği “zikredin” demiş; varsın insanlar namazlarından sonra 33 kez tesbih çeksinler. Biz daha fazlasını yapacağız.
Sünnet’i Reddedenlerle Tartışmayın
Bir kimse Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretlerinin hadis-i şeriflerini reddediyorsa, O’nun sünnetini reddediyorsa, ashâbın söylediklerini reddediyorsa — tartışmaya, konuşmaya, fikir münazarasında bulunmaya hiç gerek yoktur. Onlarla hiçbir yere varamazsınız. Yıllardan beri bunlar var; kırık plak gibi takılmışlar.
Kur’ân-ı Kerim’de namazın vakitleri geçmiyor, rekatları geçmiyor, namazın nasıl kılınacağı geçmiyor, secdenin şekli geçmiyor. Kur’ân-ı Kerim’de eşek eti haram olarak geçmiyor, hanımın teyzesiyle aynı nikâh altında birleştirme yasağı geçmiyor. Bunların hepsini Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri açıklamıştır. O hâlde Sünnet olmadan Kur’ân nasıl anlaşılır?
Namazın Kazası — Peygamber’in Uygulamasıyla Sabit
Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri hem Uhud’da hem Hendek’te namazı vaktinde kılamamış, gece savaş rahata kavuşunca o namazları kaza etmiştir. Eğer namazın kazası olmasaydı, namazları iade etmezdi; “Bunların vakitleri geçti” derdi. Ama O bunu yapmadı ve ümmete ölçü oldu.
Peygamber teravih namazını farz veya vâcip noktasına çıkarmasın diye evinde kıldı; iki rekattan yirmi rekata kadar değişik kıldı. Ümmetini düşünen Peygamber, kaza namazlarını kılarken de düşünmemiş olabilir mi? Allah Resûlü hevâsından yapmadı — Allah’ın emriyle yaptı. O namazlarını kaza ettiyse bize de ölçüdür.
Devlet Yıkmak İslâm’da Yoktur
İslâm’ın ve Türklerin geleneğinde devlet yıkmak yoktur. Birisi gelip “devleti yıkalım” derse uzak durun ondan — câhilin tekidir ya da kasıtlı olarak gelmiştir. Sistemin içinde yanlış giden şeyler vardır; ama devlet yıkmak farklıdır.
Osmanlı’yı “şeriat istiyoruz” deyip yıktılar. Hz. Osman’ı şeriat için şehit ettiler, Hz. Ali’yi şeriat için şehit ettiler. Emevîleri, Abbâsîleri şeriat adına yıktılar. Devlet yıkıyorlar şeriat adına — yıkılan devletin altında kalan ümmet oluyor. Devlet için dua edin: “Rabbim, devletimizi hidâyete ermiş kimselerle yönetmeyi nasip etsin.”
Cennette Kadınların Durumu
Kadınlar kocalarından memnunsa Cenâb-ı Hak onlara kocalarını verecek. Kocalarından memnun değilse, kocalarından razı değilse Allah onları memnun edecek şekilde yeni bir eş yaratıp verecek. Hanımlarınızla iyi geçinin — çünkü cennet de dâhil her şey Allah’ın elindedir.
Kaynakça
Hadis-i Şerifler
- Ameller niyetlere göredir: Buhârî, Bed’ü’l-Vahy, 1; Müslim, İmâre, 155
- Hendek savaşında namazın kazası: Buhârî, Mevâkîtü’s-Salât, 36; Müslim, Mesâcid, 209
- Teravih namazı: Buhârî, Salâtü’t-Terâvîh, 1; Müslim, Müsâfirîn, 177-178
- O hevâsından konuşmaz: Necm Sûresi, 53/3-4 — “O hevâsından konuşmaz; o ancak vahyedilen bir vahiydir.”
- Eşek etinin haram kılınması: Buhârî, Zebâih, 28; Müslim, Sayd, 24
- Hanımın teyzesiyle nikâh yasağı: Buhârî, Nikâh, 27; Müslim, Nikâh, 37
Âyet-i Kerimeler
- Allah’ı sevin: Âl-i İmrân Sûresi, 3/31 — “De ki: Eğer Allah’ı seviyorsanız bana uyun ki Allah da sizi sevsin.”
- Namazı dosdoğru kılın: Bakara Sûresi, 2/43
- O hevâsından konuşmaz: Necm Sûresi, 53/3-4
- Resûl’e itaat edin: Nisâ Sûresi, 4/59
Tasavvufî Kaynaklar
- Karşılıksız sevgi: Hallâc-ı Mansûr — “Sevmenin karşılığı sevmektir” prensibi; Mevlânâ, Mesnevî, I. Cilt
- İbadeti Allah için yapmak: İmâm Gazâlî, İhyâu Ulûmi’d-Dîn, IV. Cilt, Kitâbü’l-Muhabbet — İhlâs ve niyet
- Zikrullahın nefesle yapılması: Abdülkâdir Geylânî, el-Gunye, Zikir Bâbı — Darb ve hâfî zikir
Fıkhî Kaynaklar
- Namazın kazası: Mergînânî, el-Hidâye, I/68 — Peygamber Efendimiz’in Hendek’te namazı kaza etmesi delildir
- Teravih rekatları: İbn Âbidîn, Reddü’l-Muhtâr, II/44 — İki ile yirmi rekat arası
Sohbetin Özeti
Bu sohbette sevginin karşılıksız olması gerektiği, ibadetin faydası için değil Allah için yapılması gerektiği, Sünnet’i reddedenlerle tartışmanın beyhude olduğu vurgulanmıştır. Namazın kazasının Peygamber Efendimiz’in Hendek’teki uygulamasıyla sabit olduğu, devlet yıkmanın İslâm’da yeri olmadığı ve devlet için hidâyet duası yapılması gerektiği ifade edilmiştir.
Diğer sohbetler: Dergah Sohbetleri
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi
İlgili Sözlük Terimleri: Zikir, Sünnet, Şeyh, Muhabbet, Tesbîh, Dergâh. → Tasavvuf Sözlüğü’nün tamamı