Deniz: Ramazan Tebriği ve Bosna Selamları
Allah Ramazanınıza mübarek eylesin. Cenab-ı Hak bu oruç ve Kur’an ayını hakkıyla geçirmeyi nasip eylesin inşallah. Bosna’ya gittik geldik, oradaki eş, dost, sufi, derviş, şeyh hepsinden sizlere selamlar var. Cenab-ı Hak inşallah tekrar tekrar gidip gelmeyi nasip eylesin.
Oruç ile İlgili Sorular ve Cevaplar
Sprey Kullanmak Orucu Bozar mı?
Saç spreyi kullanmak orucu bozmaz. Ortamda yoğun bir koku oluşsa dahi kokuyla oruç bozulmaz.
Hamilelerde Oruç
Yedi haftalık hamileyim, bebeğin düşme tehlikesi nedeniyle doktor ilaç verdi, günde üç kez alınması gerekiyor. Bu durumda orucu kazaya bırakacaksınız. Oruç hamilelere, emziklilere, seferilere ve rahatsız olanlara — rahatsızlıklarından dolayı devamlı ilaç kullanmak zorunda kalanlara — caiz değildir.
Böbrek Rahatsızlığı ve Oruç
Böbrek rahatsızlığı nedeniyle idrar kesesi kullanan ve gündüz merhem ile takılması gereken bir bayanın orucu engellenmez.
Oruç Tutmayan Eş Boşanma Sebebi midir?
Dini eğitim almamış insanlara dinin herhangi bir farzını yerine getirmedi diye boşamak doğru değildir. Anlatın, bir daha anlatın, bir daha anlatın. Gıybet etmek haram, gıybet eden eşlerini boşuyorlar mı? Her haram işleyenin haramından dolayı eşinden boşanması mı gerekiyor? İnsanlara dini tatlı tatlı, yumuşak yumuşak anlatın.
Evlilik Meseleleri: Ailelerin ve Çocukların Sorumlulukları
Ben genel olarak evliliklerin ailelerin inisiyatifiyle, onların gözetiminde, onların da olurunu alarak yapılmasından yanayım. Aileler çocuklarının evlenme isteklerine olumlu baksınlar. Bir erkek çocuk, bir kız çocuk evlenmeyi düşünüyorsa aileler bu noktada çocuklarını evlendirmekle mükelleftirler.
Ne aileler çocuklarının önüne set olsunlar, ne de çocuklar ailelerini ezerek evlenme yoluna girsinler. Konuşarak, anlaşarak, istişare ederek, tatlı tatlı, yumuşak yumuşak, sertleşmeden olsa iyi olur.
Irk ve Kavim Ayrımı Evliliğe Engel Değildir
Çocukların önüne çıktığınızda kavimlerini, ırklarını, renklerini bahane etmeyin. Bunlar Sünnet-i Resulullah’a göre engel olacak şeyler değildir. “O Arnavut geçinemezsin, o Boşnak yapamazsın, o Kürt ona varılmaz, o Türk bizim adetimizi bilmez” — bunların hepsinin evliliklerde payları vardır ama bunlar engel değildir.
Hadis-i Şerif Açıklamaları
“İnci İlmi Hınzırların Ağzına Bırakmayın”
İlmi, şeytanlaşmış insanlara bırakmayın manasındadır. Öyle insanlar vardır ki o ilimden kendilerine menfaat elde ederler, Kur’an ve sünneti çarpıtırlar.
Şeytan Otağını Denizde Kurar
Şeytanın otağını denize kurması hadisine göre, öyle bir zaman gelir ki şeytan insanlara Kur’an öğretir. Yani Kur’an’ın hükümlerine bağlı kalmazlar, sadece yüzünden okurlar, başka hiçbir hükmünü yerine getirmezler.
Deniz Kenarı Tatil Kültürü Eleştirisi
Deniz kenarlarında heva ve hevesine uyan insanlar şeytanın ilk karşılaştığı kimselerdir. Bize batılılaşmadan kalma bir ölçüdür bu. Batı demokrasisinin getirdiği eğlence kültürü: deniz kenarına doldur, soy, cırılcıplak et, şampanya patlat, içkileri iç, fuhuş diz boyu olsun — bunun adı ilericilik.
Halbuki tatili dağda, ovada, yeşilliklerde, tarihi yerlerde geçirebiliriz. Bu sene Edirne’de beş gün kal, gelecek sene Trabzon’da, Rize’de, Diyarbakır’da, Urfa’da, Antep’te kal. Böyle düşünmüyoruz ne yazık ki. Bu anlamda Hac ve Ömre’ye de bu kültür yansıdı: Beytullah’ın boyunu beş sefer katlayacak devasa kibirli oteller yapıldı.
Burçlar Hakkında Hüküm
Astronomi’deki burçların varlığına inanırız. Ama burçlardan bir şeyler çıkarmaya çalışanlara inanmayız.
Derviş Eşlerine Tavsiyeler
Hizmete şehir dışına giden dervişlerin eşleri sabırla bu meseleyi sükûnetle kabul etsinler. Problem çıkarmazlarsa eşlerinin ibadetinden, sevabından inşallah Rahman onlara da yapmış gibi sevap verir. Bayan kardeşler eşlerine müsamahalı davransınlar.
Ama erkek kardeşler bu toleransı nefislerine uyarak kullanmasınlar. Derse gidiyorum deyip kahvede, başka yerlerde dolaşmasınlar. Sufi aldatmaz. Derse gidiyoruz deyin, gidin derse. Gitmiyorsanız “Canım sıkıldı, bir dolaşacağım” deyin.
Eş Mutluluğu ve Erkeğin Sorumluluğu
Erkek öyle olmalı ki eşini de çocuklarını da yetmeli, onları götürebilmeli, ikna edebilmeli, anlatabilmeli, mutlu edebilmeli. Bir erkek eşini mutlu edemiyorsa erkeğin erkekliği sorgulanır. Kadınlar da küçük şeylerde mutlu olmayı bilmeli. Hiç kimse birbirinden olağanüstü şeyler beklemeksizin, evliliklerini tatlılıkla, güzellikle, hayırla sürdürsünler.
Kaynakça ve Referanslar
Hadis-i Şerifler
- “İnci ilmi hınzırların ağzına bırakmayın” — Müslim, Zühd, 12; Buhârî, İlm, 35 — İlmin ehli olmayana verilmemesi hakkında
- “Şeytan otağını denize kurar” — Müslim, Münafıkîn, 67 (H. No: 2813) — Şeytanın karargahının denizde olması
- “Bir adam elli kadının tedbirini deruhte etmedikçe kıyamet kopmaz” — Buhârî, İlm, 21; Müslim, İlm, 24 — Kıyamet alametlerinden
- Hamilelerin ve emziklilerin oruç ruhsatı — Ebû Dâvûd, Savm, 44 (H. No: 2408); Tirmizî, Savm, 21 — Oruçtan muaf tutulanlar
- “Üç yerde beni zikredin: yemekte, hayvan keserken ve aksırmada” — Sohbette zikredilen hadis, besmele ve zikirle ilgili
Fıkhi Konular
- Koku ile orucun bozulmaması — Hanefi fıkhında sprey, parfüm gibi kokuların orucu bozmadığı hükmü
- İdrar kesesi ve oruç — Dışarıdan takılan tıbbi malzemelerin orucu bozmadığı hükmü (Hanefi mezhebine göre)
- Evlilik hükümleri — Ailelerin rızası, ırk/kavim ayrımının İslam’da evliliğe engel sayılmaması (Hucurât Suresi, 49/13)
Diğer sohbetler: Dergah Sohbetleri
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi
İlgili Sözlük Terimleri: Sünnet, Şeyh, Sabır, Dervîş, Dergâh. → Tasavvuf Sözlüğü’nün tamamı