Marifetullah: Marifetullah Yolunun Mertebeleri

Cenab-ı Hak ayet-i kerimede “Rabbinize donun” buyurmaktadir. Bu donusun degisik tecellileri vardir. Sonucta herkes yaratilana bir sekilde Rabbine donecektir. Ama Allah’i Allah olarak bilmeyenler, dunyada kendilerine neyi Rab edindilerse yuzleri ona doner. Bu, o kimsenin dunyadaki rabbi ile aciklanir. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri buyururlar ki iki yuzlu olan kimse dunyadir, iki dilli olan kimse cehennemliktir.

Marifetullah ehli iki yuzlulugu sevmez, iki dili sevmez. O Rabbine dondurumus kimsedir, onun Rabbi Allah’tir ve yuzu Allah’a donuktur. Dili de Allah’in dilidir onun; iki dili degildir, hakikati konusur. Yuzu de iki yuzu degildir, hakikate donuktur.

Rabb’e Donusun Dort Yolu

Bir kisim arifler Rabb’e donusu tovbede bulmuslardir. Allah tovbe edenlerin tovbelerini kabul eder, onlari sever. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri “Ben gunde en az yuz kez Allah’a tovbe ederim” buyurmuslardir. Bu her ayetle ve sunnetle sabit olan guzel bir ameldir.

Bir kisim arifler zuht yoluyla giderler. Zuht ehli hakkinda Cenab-i Hak onlari metheder, hadis-i seriflerde de Peygamber Efendimiz onlari ovmustur.

Bir kisim arifler Allah’i fazilet noktasinda gorurler; her seye sahip oldugunu bilirler, ibadet ederler. Bir kisim arifler ise ask ve sevgi yolunu secerler ki bu marifetullah noktasinda en faziletli, en guzel, en hakiki yoldur. Allah bunlar hakkinda “Iman edenler Allah’i sedid bir muhabbette severler” buyurmustur.

Marifetullah’a ulasmak isteyenler tovbe kapisindan, zuht kapisindan, abidlik kapisindan gecerler; ama bunlarin ustunde olan ask kapisindan gecmeleri gerekir. Cunku o sedid muhabbet, Allah’a karsi olan sevgi, o kimseyi menziline ulastiracaktir. Yolumuz bu manada Allah’a asik olmak, onu sevme yoludur.

Kalp Gozunun Acilmasi ve Ruhani Rehberlik

Insanlarin bu mertebede degisik halleri vardir. Bazi insanlarin kalp gozleri olurken acilir; bunlar aramizda dolasirlar ama gozleri ancak olecekleri zaman acilir. Bu tehlikeli bir haldir, cunku her an ayaklari kayabilir.

Bir kisim marifetullah ehli bir ustadin, bir faziletli zatin dizinin dibinde oturur, ondan nakillerle yolda yururler. Bunlarin da yolu tehlikelidir cunku gozleri acilmaz. Bir kisim ise Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretlerinin hadis-i seriflerini olcu alirlar ama onlarin da gozleri acilmadigi icin hataya dusmeleri muhtemeldir.

Gercek manada marifetullah ehli, Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretlerinin ruhaniyetine baglidir. Onlar Muhammed Mustafa’nin ruhaniyetine bagli olduklarindan, onun hidayetiyle hidayetlenirler, onun yoluyla yollanirlar, onun haliyle hallenirler. Onlarin onunde yol gosterici Muhammed Mustafa’dir.

Secilmislik ve Marifetullah Elbisesi

Allah kendi mumin kullarinin icinden secer. Allah sectiginden ve yaptigindan sorumlu degildir. Kimi sectiyse onu bu sekilde kendi yoluna dondurur. Bu elbise marifetullah elbisesidir; ancak secilmislere giydirilir. Secilmeyen kimse bu elbiseyi giyemez; calısır, cabalar ama calismasinin karsiligi verilir, fakat bu karsilik ona marifetullah elbisesi giydirilmesi manasina gelmez.

Insanlar kendi kendilerine bu elbiseyi giydiklerini, bu elbisenin sahibi olduklarini asla soylemeyecekler. Eger bunu kendileri soylerse satahat yapmis olurlar. Sevgi yolunda, ask yolunda, Allah’i sedid seven kimsenin delili Allah’tir.

Hadis-i kudside buyrulur ki: Kul Allah’i sever, Allah da kulu sever. Allah kulu severse Cebrail’ine emreder: ‘Ey Cebrail, ben filancayi sevdim, gok halkina nida et, onlar da sevsinler.’ Cebrail gok halkina nida eder, gokteki melekler mumin kullarin kalplerine ilham eder. Ayni sekilde Allah bir kimseye dusmanlik ederse de bu ilan edilir.

Yakub ve Bunyamin Kissasindan Ibretler

Delillere dayananlar Yakub aleyhisselam misali gibidir. Yakub’a Yusuf’un olduruldugu soylendiginde o deliline sarildi: ‘Hayir, o oldurulmedi, o yasıyor’ diyemedi ama ‘Bana sabretmek duser’ dedi ve deliline sarildi.

Bunyamin ise Yusuf’la kavullesmisti: ‘Seninle kalacagim, bu cetin yola raziyim, yeter ki seninle kalayim’ demisti. Tas kurulunca diger kardesler gulduler, ama Bunyamin icinden tebussum ediyordu cunku hakikati biliyordu. Bu kissadan ogrenecegimiz: insanlarin bir hatasini gorup onu hep o noktada goren, fetvayi veren ama hakikate vakif olmayan kimseler, Bunyamin’in kardesler gibi munafıklık ortaya koyarlar.

Isin hakikatine ulasacak kimse, o manevi terbiyecinin yaninda yol almaya devam etmeli, sonunun guzel olmasi icin Allah’a yalvarmalidir.

Marifetullah Ehlinin Yolu: Korku Degil Ask

Marifetullah ehli asla yollarini korkunun uzerine kurmaz. Bir kisim arifler vardir ki Allah onlara azametini ve kudretini gostermistir; onlar insanlari hep korkuturlar. Bir kismi kendileri de korkarlar ve Allah’i korkulacak bir sey olarak gorurler. Bir kismi Allah’in degisik sifatlarinin tecelliyatinda gorurler ve o sifatlariyla insanlari Allah’a yonlendirmeye calisirlar.

Ama ask ve muhabbet yolunu tercih etmis muhabbetullah ehli, zahiri manada Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretlerinin sozleriyle tanir. Tevhid noktasini Muhammed Mustafa’nin kurdugu daireden, kurdugu felsefeden terbiye eder. Ve isin zahirini dermeye, cozmeye calisanlari men ederler; cunku Allah dinini bunlarla mukim kilar.

Kur’an ve Sunnet’ten Sapmanin Tehlikesi

Tevhid dusuncesinin ve felsefesinin zahiri noktada delmeye ve cozmeye calisanlar gercek Islam alimleri veya gercek tasavvufcular degildir; onlar sapik ve zindiktir. Muhammed Mustafa’nin sallallahu aleyhi ve sellem Hazretlerinin getirmis oldugu dairenin disina cikmak buyuk kustahliktir, buyuk bir sapiklik ve buyuk bir zindikliktir.

Insanlari sevin gozukmek icin Hristiyanlara, Yahudilere, Budistlere, Hindulara sirin gorunmek icin Muhammed Mustafa’nin koymus ve indirmis oldugu olculeri delen, bunun disina cikanlar, bu anlayisin ustundeyiz gibi gorunen insanlarin hepsi de cifedir, lestir, sapiktir.

Muhammed Mustafa’nin hem zahirine hem de batinina uymayan yollarin hepsi sapikliktir. Kim Muhammed Mustafa’nin sunneti seniyyesine ve hadislerine uymuyor, bunu reddediyor ve Kur’an’in izinden gitmiyorsa o kimse cifedir. Isterse zengin olsun, ister fakir, ister padisah, ister kole, dunyanin neresinde olursa olsun.

Peygamber Efendimiz’in Uyarisi

Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Hazretleri hadis-i serifle buyurur ki: ‘Eger Musa aranizda olsaydi, benimle ayni zamanda yasamis olsaydi ve sizler onun pesine takilip gitseydiniz hepiniz de sapiklardan olurdunuz.’ Bunu Hazreti Omer Efendimize soylemistir. Ikisi de peygamberdir ama Muhammed Mustafa’nin getirdigi son seriat herkesin uyması gereken yoldur.

Hristiyanlar ve Muhammed Mustafa’yi tanimayip Kur’an’i kabul etmeyenlerin hepsi sapiktir, ebediyen cehennemliktir. Marifetullah ehli Allah’i kendisine Rab, Kur’an’i kendisine kitap, Muhammed Mustafa’yi kendisine rehber secer; bunun disinda baska bir sey yoktur.

Marifetullah Ehlinin Ozellikleri

Marifetullah ehli Allah’i her seyinden fazla sever, her seyden ustun Allah’i tutar. Canini, kanini, damarini, varini, yolunu Allah’a dondumustur. Allah’i cok sevdigi icin Allah da onu sever. Aslında gercek manada once Allah onu sevmistir; cunku O, musriklerin, kafirlerin, sapiklarin icinde mumin kullarini secer, onlari nurdan kaleler gibi diker ki iyilikleri onlarin eliyle gayret ettirir.

Onlar sapikliga karsi cikarlar, hidayetsizlige karsi cikarlar, dinsizlige karsi cikarlar. Dinsizlikle mucadele ederler, cihat ederler. Kim dinsizlikle mucadele etmiyor, Kur’an ve sunnete savas acanlara savas acmiyorsa onlar da o sapiklarin yanindadir.

Iki yuzunuz olur, uc yuzunuz olmaz. Ya yuzunuz Allah’a yonelik ya da dunyaya ve seytana yonelik. Munafikliktir insanin iki yuzu olmasi. Mumin iki dilli olmaz; ya dogruyu ve hakikati konusur ya da susar. Susarsa dilsiz seytandir. Marifetullah ehli susmaz, Kur’an ve sunneti teblig eder, yasatir ve yasamaya calisir.

Arefe Gunu ve Gecesi Ibadeti

Allah’i seviyorsaniz Allah’i zikredin. Allah’i zikrediyorsaniz Allah’i seviyorsunuz demektir. Seven sevdigini zikreder, hic unutmaz, hic hatirini kirmaz, pesinden gider, yolundan gider, haliyle hallenir, nuruyla nurlanir, onun gibi olmaya calisir.

Bugün Arefe günüdür. Sevenler bugun oruc tutarlar, tehlil getirirler, Allah’i zikrederler. Arafat’ta toplananlar Allah’a yalvarirlar, yakarirlar. Burada kalanlar da Arafat’i yasamaya calisirlar; Allah’i hatirlarlar, zikrederler, tesbih ederler, tekbirler getirirler.

Bu gece Masuk — Allah — dunya semasina inecek ve diyecek ki: ‘Nerede asıklarım? Nerede beni sevenler? Nerede bana tovbe edenler? Nerede benden isteyenler? Nerede hastalığına care arayanlar? Nerede borcunu eda etmek isteyenler? Riski dar olanin riskini genisleteyim, borcu olanin borcunu odeteyim, hastaligi olanin hastaligina sifa vereyim, muradi olanin muradini hal edeyim.’

Kim bu geceyi ibadetle gecirirse kiyamete kadar butun insanlarin yapacagi ibadetten efdalini yapmis olur. Kim bu geceyi gunduzune oruclu gecirir ve geceyi de ibadetle ihya ederse Allah gecmis yilin gunahini affettigi gibi gelecek yilin gunahini da affeder. Bu onumuzdeki sene muhafaza altina alinacaginiz demektir; simdiden koruma halkasini uzerimize giyecegiz.

Kaynakca

• Kur’an-i Kerim, ez-Zumar Suresi 39/54 — ‘Rabbinize donun’ emri
• Kur’an-i Kerim, el-Bakara Suresi 2/165 — ‘Iman edenler Allah’i sedid bir muhabbette severler’
• Kur’an-i Kerim, el-Bakara Suresi 2/222 — ‘Allah tovbe edenleri sever’
• Kur’an-i Kerim, el-Fecr Suresi 89/27-28 — ‘Ey mutmainne nefs, Rabbine don’
• Kur’an-i Kerim, Yusuf Suresi 12/76-87 — Yakub ve Bunyamin kissasi
• Kur’an-i Kerim, el-Enbiya Suresi 21/23 — ‘O yaptigindan sorulmaz’
• Sahih-i Buhari, Kitabu’d-Da’avat, Hadis No: 6307 — Peygamber’in gunde yuz kez tovbe etmesi
• Sahih-i Buhari, Kitabu’t-Tevhid, Hadis No: 7485 — Allah’in kulu sevmesi ve Cebrail’e nida ettirmesi (hadis-i kudsi)
• Sahih-i Muslim, Kitabu’l-Birr ve’s-Sila, Hadis No: 2637 — Iki yuzlu kimse hakkinda
• Musned-i Ahmed, Cilt 3, Hadis No: 14631 — ‘Eger Musa aranizda olsaydi bana tabi olmaktan baska care bulamazdi’
• Sahih-i Muslim, Kitabu’s-Siyam, Hadis No: 1162 — Arefe gunu orucu ile gecmis ve gelecek yilin gunahlari bagislanir
• Sahih-i Buhari, Kitabu’t-Teheccud, Hadis No: 1145 — Allah’in dunya semasina inmesi (nuzul hadisi)

Diğer sohbetler: Dergah Sohbetleri

Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi

İlgili Sözlük Terimleri: Tevhîd, Nefs, Muhabbet, Tesbîh, Dergâh, Nefs-i Mutmainne. → Tasavvuf Sözlüğü’nün tamamı