Mustafa Özbağ Efendi bu kısa sohbette zekâtın nasıl, kime, ve kaç kişiye verileceğini tafsîl eder. Nisâb miktârı para veya mâl bir yıl sizde durduysa, o paranın kırkta biri zekât olarak verilir. Kime verilir? Önce fakîrlere, sonra miskînlere, sonra Allâh yolunda cihâd edip koşturan kimselere verilir. Zekât istersen bir kişiye ver, istersen birkaç kişiye ver. Nasıl istersen öyle ver. Zekât namâzı diye bir namâz yoktur. Vereceğin kimseye «Bu benim zekâtımdır» demen gerekmez; dersen de bir şey gerekmez; dememek de câizdir. Cenâbı Hak âyeti kerîmede «Sadakalar (zekât), Allâh tarafından bir farz olarak ancak fakîrlere, miskînlere, zekât memûrlarına, kalpleri ısındırılacaklara, kölelere, borçlulara, Allâh yolunda olanlara, ve yolda kalmışlara verilir» (Tevbe 9/60) buyurmuştur.
Zekât Nasıl Verilir?
Mustafa Özbağ Efendi sohbete temel hakîkati ortaya koyarak başlar: nisâb miktârı para veya mâl bir yıl sizde durduysa, o paranın kırkta biri zekât olarak verilir. Hanefî fıkhında nisâb 200 dirhem gümüş, veya 20 miskāl altın değerine eşit malda zekât farzdır. Yıllık olarak biriken nakit, ticâret malı, hayvan, ve toprak ürünlerinde zekât vardır. Resûli Ekrem efendimiz buyurmuştur: «Mallarınızın zekâtını veriniz» (Buhârî, Zekât 1; Müslim, Îmân 29).
Zekât Kime Verilir?
Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir fıkhî kâideyi tafsîl eder: zekât önce fakîrlere, sonra miskînlere, sonra Allâh yolunda cihâd edip koşturan kimselere verilir. Cenâbı Hak âyeti kerîmede zekâtın sekiz sınıfını sıralamıştır (Tevbe 9/60). Mü'mîn bu sekiz sınıftan dilediğine zekâtını verebilir; ancak fakîr ve miskîn sınıfı en öncelikli olanlardır.
Zekât Kaç Kişiye Verilir?
Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir fıkhî kâideyi tafsîl eder: zekât istersen bir kişiye ver, istersen birkaç kişiye ver. Nasıl istersen öyle ver. Hanefî fıkhında zekâtın bir tek fakîre toplu verilmesi de câizdir, birden fazla fakîre paylaştırılması da câizdir. Bu mü'mînin tercîhine bırakılmıştır; ancak fakîri sevindirmek esâstır.
Zekât Namâzı Yoktur, Bildirme Şart Değildir
Mustafa Özbağ Efendi sohbetin sonunda mü'mînin görevini tafsîl eder: zekât namâzı diye bir namâz yoktur. Vereceğin kimseye «Bu benim zekâtımdır» demen gerekmez. Dersen de bir şey gerekmez; dememek de câizdir. Hanefî fıkhında zekâtın geçerli olması için niyetin alacaklıya açıklanması şart değildir; veren kimsenin niyeti yeterlidir. Halvetiyye-Şâbâniyye-Karabâşiyye yolunun manevî terbiyesi de mü'mîni zekâtı tam, ve dosdoğru vermeye yöneltir; ve bu vasıflar onun manevî terakkîsinin temel cüzlerini teşkîl eder.
- Kur'ânı Kerîm: Tevbe 9/60, 103; Bakara 2/267, 271, 274.
- Sahîhi Buhârî, Kitâbü'z-Zekât 1, Mallarınızın zekâtını veriniz hadîsi.
- Sahîhi Müslim, Kitâbü'l-Îmân 29.
- Süneni Ebû Dâvûd.
- Süneni Tirmizî.
- Süneni Nesâî.
- Süneni İbn Mâce.
- İmâm Mâlik, Muvatta.
- İmâm Ahmed, Müsned.
- İmâm Kâsânî, Bedâi'u's-Sanâi'.
- İmâm Serahsî, el-Mebsût.
- İbn Âbidîn, Reddü'l-Muhtâr.
- Fetâvâ-yı Hindiyye.
- İmâm Şâfi'î, el-Üm.
- İmâm Mâlik, el-Müdevvene.
- İmâm Râzî, Mefâtîhu'l-Gayb, Tevbe 60 tefsîri.
- İmâm Kurtubî, el-Câmi'u li-Ahkâmi'l-Kur'ân.
- Mustafâ Özbağ Efendi, Sohbet Serileri, Zekât Sohbetleri.
Sohbetin Tasnîfi: Bu kısa sohbet zekâtın nasıl verileceğini, kime verileceğini, kaç kişiye verileceğini, ve zekât namâzının olmadığını bildirme şartı olmadığını tafsîl etmektedir.
Kaynak: mustafaozbag.com | Video: YouTube | Seri: Zekât Sohbetleri