Mustafa Özbağ Efendi bu çok kısa sohbette Allâh’ın meleklere ve bal arısına vahyettiğini Kur’ânı Kerîm’in açık âyetlerine dayanarak tafsîl eder. Cenâbı Hak Nahl Sûresi 68. âyetinde «Senin Rabbin bal arısına vahyetti: dağlardan, ağaçlardan, ve insânların kurdukları çardaklardan kendine evler edin» buyurmuştur. Aynı şekilde Enfâl Sûresi 12. âyetinde Cenâbı Hak meleklere de vahyettiğini bildirir: «Hani Rabbin meleklere: ‘Ben sizinle berâberim; siz îmân edenlere sebât verin’ diye vahyetti.» Bu âyetler vahy mefhûmunun yalnız peygamberlere mahsûs olmadığını, Allâh’ın türlü mahlûkâtına farklı şekillerde vahyettiğini ortaya koyar. Mü’mîn bu âyetlerin ışığında vahyin geniş bir mefhûm olduğunu, ve mü’mînin kalbine de Allâh’ın ilhâmının gelebileceğini umar.
Allâh’ın Bal Arısına Vahyi
Mustafa Özbağ Efendi sohbete temel âyeti kerîmeyi mihver alarak başlar: Cenâbı Hak Nahl Sûresi 68. âyetinde buyurmuştur: «Senin Rabbin bal arısına vahyetti: dağlardan, ağaçlardan, ve insânların kurdukları çardaklardan kendine evler edin. Sonra her türlü meyveden ye, sonra Rabbinin sana kolaylaştırdığı yollarda yürü.» Bu âyeti kerîme bal arısının manevî bir tâlimât aldığını, ve onun fıtrî davranışlarının Allâh’ın vahyî tâlimine dayandığını ortaya koyar. Bal arısının altıgen petekleri, kraliçe arısının yumurtlama düzeni, işçi arısların görev paylaşımı — bunların hepsi Cenâbı Hakk’ın vahyî tâlîmâtının tezâhürleridir.
Allâh’ın Meleklere Vahyi
Mustafa Özbağ Efendi başka bir âyeti kerîmeyi tafsîl eder: Cenâbı Hak Enfâl Sûresi 12. âyetinde buyurur: «Hani Rabbin meleklere şöyle vahyetti: ‘Ben sizinle berâberim; siz îmân edenlere sebât verin; ben kâfirlerin kalplerine korku salacağım’». Bu âyeti kerîme Cenâbı Hakk’ın meleklere de vahyettiğini, ve onlara muayyen vazîfeler verdiğini ortaya koyar. Melekler Allâh’ın vahyî tâlimi ile hareket ederler; ve mü’mînlere yardım, kâfirlere korku salma gibi vazîfeleri Cenâbı Hakk’ın vahyine bağlıdır. Bu âyeti kerîme aynı zamanda Bedir savaşının manevî arka planını da ortaya koyar.
Vahy in Geniş Mefhûmu
Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir kâideyi vurgular: bu âyetler vahy mefhûmunun yalnız peygamberlere mahsûs olmadığını ortaya koyar. Allâh türlü mahlûkâtına farklı şekillerde vahyetmektedir: peygamberlere ilâhî kelâmı vahyeder; meleklere vazîfelerini vahyeder; bal arısına fıtrî davranışlarını vahyeder; yergöğe muayyen hâlleri vahyeder. Mü’mîn bu âyetlerin ışığında vahyin geniş bir mefhûm olduğunu anlar; ve kendi kalbine de Allâh’ın ilhâmının gelebileceğini umar.
Mü’mîn için İlhâm Kapısı Açık
Mustafa Özbağ Efendi sohbetin sonunda mü’mîn için ilhâm kapısının açık olduğunu vurgular: arıya vahyeden Allâh, mü’mîn kuluna da kalb yoluyla ilhâm eder. Mü’mînin kalbi tasfiye edildiğinde, daimî zikirle dolduğunda, Cenâbı Hakk’ın ilhâmına nâil olur. Halvetiyye-Şâbâniyye-Karabâşiyye yolunun manevî terbiyesi de mü’mîni kalp tasfiyesine, daimî zikre, ve manevî ilhâma açık olmaya yöneltir; ve bu vasıflar onun manevî terakkîsinin temel cüzlerini teşkîl eder. Resûli Ekrem efendimiz hadîsi şerîfte «Mü’mînin ferâsetinden sakının; çünki o Allâh’ın nûru ile bakar» (Tirmizî, Tefsîr Hicr 6) buyurmuştur. Mü’mîn ferâseti Allâh’ın kuluna verdiği bir manevî nûrdur.
- Kur’ânı Kerîm: Nahl 16/68 (arıya vahiy); Enfâl 8/12 (meleklere vahiy); Şûrâ 42/51; Mâide 5/111.
- Sahîhi Buhârî, Kitâbü Bed’i’l-Halk.
- Sahîhi Müslim, Kitâbü’l-Îmân.
- Süneni Ebû Dâvûd.
- Süneni Tirmizî, Tefsîr Hicr 6.
- Süneni Nesâî.
- Süneni İbn Mâce.
- İmâm Mâlik, Muvatta.
- İmâm Ahmed, Müsned.
- İmâm Gazzâlî, İhyâ-u Ulûmi’d-Dîn.
- İmâm Sühreverdî, Avârifü’l-Ma’ârif.
- İbn Kayyim el-Cevziyye, Medâricü’s-Sâlikîn.
- İmâm Râzî, Mefâtîhu’l-Gayb, Nahl 68 ve Enfâl 12 tefsîri.
- İmâm Kurtubî, el-Câmi’u li-Ahkâmi’l-Kur’ân.
- İbn Kesîr, Tefsîru’l-Kur’âni’l-Azîm.
- Hz. Mevlânâ, Mesnevî-i Şerîf.
- İmâm Beyhakî, Şuabü’l-Îmân.
- Mustafâ Özbağ Efendi, Sohbet Serileri, Vahiy Sohbetleri.
Sohbetin Tasnîfi: Bu çok kısa sohbet Allâh’ın bal arısına Nahl 68 ile vahyini, meleklere Enfâl 12 ile vahyini, vahyin geniş mefhûmunu, ve mü’mîn için ilhâm kapısının açık olduğunu tafsîl etmektedir.
Kaynak: mustafaozbag.com | Seri: Vahiy Sohbetleri
Ek kaynaklar:
- Kur’an-ı Kerim, Nahl 16/125; hikmet ve güzel öğütle davet ilkesi.
- Kur’an-ı Kerim, Ahzab 33/21; Resulullah’ta güzel örnek oluşu.
- Nevevi, Riyazü’s-Salihin, takva, ihlas ve güzel ahlak bölümleri.
- İmam Gazali, İhya-u Ulumi’d-Din, kalp terbiyesi, ahlak ve ihlas bölümleri.
- Buhari, İman ve Rikak bölümleri, niyet, ihlas ve ahlak rivayetleri.
- Müslim, Birr ve Sıla bölümü, güzel ahlak ve kardeşlik rivayetleri.
- Tirmizi, Birr ve Sıla, zühd ve deavat bölümleri.
- Nevevi, Riyazü’s-Salihin, ihlas, takva, zikir ve güzel ahlak bölümleri.
- İbn Hacer el-Askalani, Fethu’l-Bari, ilgili Buhari rivayetlerinin şerhi.
- Kuşeyri, er-Risale, tasavvuf adabı, hal ve makamlar bahisleri.