Her Gözyaşı Hakîkat Noktasında Değildir — İnsan Kendini de Aldatır
Her gözyaşı hakîkat noktasında değildir; insan kendini de aldatır. Tasavvufî bir uyarıdır: Gözyaşı görünüşte mâneviyâtın işâreti gibi olabilir; ama her gözyaşı sahih değildir. Bâzıları riyâdan ağlar; bâzıları nefsî kederlerden; bâzıları gösteriş için. Sahih gözyaşı — Allâh sevgisinden, korkusundan, mahşer endişesinden, ümmetin durumuna üzülmekten çıkar. Mü’min kendi gözyaşının kaynağını sorgulamalıdır.
Sahih Gözyaşı — Allâh Korkusundan
Sahih gözyaşı Allâh korkusundan, sevgisinden, rahmetinden gelir. Hz. Peygamber «Allâh’ın korkusundan ağlayan göze cehennem ateşi dokunmaz» buyurmuştu. Bu gözyaşı kıymetlidir. Mü’min Allâh’ı anar; günahlarını hatırlar; mahşer gününü düşünür — gözyaşları kendiliğinden gelir.
Sahte Gözyaşı — Riyâdan
Sahte gözyaşı riyâdan gelir. Halkın gözünde mâneviyâtlı görünmek için ağlamak. Vâzlarda toplum içinde gösteriş için ağlamak. Sosyal medyada paylaşmak için ağlama videosu çekmek. Bunlar küçük şirktir; riyâdır. Hz. Peygamber «Riyâ küçük şirktir» buyurmuştu. Bu gözyaşları amelleri zâyî eder.
Nefsî Gözyaşı — Kendi Yararı İçin
Nefsî gözyaşı kendi yararı için akıtılan. Bir kayıp için ağlamak — normal insan tepkisi. Ama bu mânevî mertebe değil. «Para gitti, iş bitti, sevgili ayrıldı» için ağlamak — sahih bir mânevî gözyaşı değil. Tabiî reaksiyon; ama mânâ üretmez.
Sufînin Gözyaşı — Sessiz
Sufînin gözyaşı sessizdir. Hz. Peygamber, sahâbe, evliyâullâh — toplum içinde sesli ağlamazlardı. Yatakta, secdede, halvette sessizce gözyaşı dökerlerdi. Sesli ağlama — riyâ tehlikesini arttırır. Sahih gözyaşı gizlidir; mahremdir; sâdece Allâh bilir.
Kendini Aldatma Tehlikesi
Kendini aldatma tehlikesi büyüktür. Mü’min «ben ağladım, demek ki mâneviyâtlıyım» düşünebilir. Bu kendini aldatma. Aslında gözyaşı bir şey ispat etmez; eylem ispatlar. Ağlayıp da hayatında değişmeyen kişi — gözyaşının sahihliğini sorgulamalı.
Ağlamak Olmayan Da Hayır Eden Var
Bâzı mü’minler kuru gözlü olabilir; ama amelinde Allâh için fedâkârlık eder. Bu mü’min — ağlayanlardan üstün olabilir. Çünkü asıl ölçü amel; gözyaşı bir aracılı işâret. Sâlih amele giden — gözyaşına gerek duymayabilir.
Gözyaşının Doğru Yeri
Gözyaşının doğru yeri vardır: 1) Allâh’ı zikrederken. 2) Kur’ân okurken. 3) Tövbe ederken. 4) Ümmetin hâline üzülürken. 5) Mahşeri düşünürken. Bu yerlerdeki gözyaşları sahihtir. Sosyal medyada paylaşmak — sahih yeri değil; aksine bozucu.
Niyâz — Sahih Gözyaşı
Niyâz: «Yâ Rab, beni sahih gözyaşı dökenlerden eyle. Riyâ ve gösterişten beni koru. Kendi gözyaşımı aldanma vesîlesi yapmaktan beni uzak tut. Allâh korkusundan, sevgisinden, mahşer endişesinden gelen sessiz gözyaşları nasîb et. Hz. Peygamber’in ‘Allâh’ın korkusundan ağlayan göze cehennem dokunmaz’ müjdesine eren bir mü’min eyle.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi sahih gözyaşı dökenler eylesin.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Gözyaşı, Riyâ, İhlâs. → Tasavvuf Sözlüğü