Allâh’ı Zikretmeyi Terkedersen Sana Bir Şeytan Musallat Olur — Zuhruf 36’nın Sırrı
Allâh’ı zikretmeyi terkedersen — sana bir şeytan musallat olur; o şeytan senin yakın arkadaşın olur. Bu hüküm — Zuhruf 36’nın açık ifâdesidir: «Kim Rahmân’ın zikrinden yüz çevirirse — biz ona bir şeytan musallat ederiz; o, onun yakın arkadaşı olur.» Bu âyet — büyük bir uyarıdır. Zikr olmayan kalp — şeytanın yuvası olur. Şeytan o kalbe girer, yerleşir, sürekli vesveseler verir; sonunda kişi kendisini şeytanın elinde buluverir. Bu yüzden — zikri hayatın merkezi olarak tutmak — şeytandan korunmanın temel yoludur. Zikri terkeden — şeytana kapı açar.
Zuhruf 36 — Açık Hüküm
«Ve men ya’şu an zikri’rrahmâni nükayyıd lehu şeytânen fehüve lehu karîn» — Kim Rahmân’ın zikrinden yüz çevirirse — ona bir şeytan musallat ederiz; o, onun yakın arkadaşı olur (Zuhruf 36). Bu âyet — çok net. Zikrden yüz çeviren — şeytanın yakın arkadaşı olur. «Karîn» — yakın eşlik eden. Yâni şeytan senden ayrılmaz; her ânında seninle. Karar verirken, konuşurken, yaparken — sürekli şeytan sana eşlik eder; yanlış yönlendirir.
Şeytan Boşluğa Girer
Şeytan — boş kalbe girer. Eğer kalp zikr ile dolu ise — şeytan giremez; girse bile yerleşemez. Ama kalp boş ise — şeytan derhâl yerleşir. Boş kalp — gaflet hâlindeki kalp. Modern dönemde çoğu kalp boş; sürekli ekrana bakan, sürekli dünya işine dalmış. Bu kalpler — şeytan için ideal mekân. Sahibi farkına varmadan — şeytan o kişinin düşüncelerini yönlendiriyor.
Vesveselerin Kaynağı
Şeytanın asıl silâhı — vesvesedir. «Vesvese» — kalbe atılan kötü düşünce. «Bu zor, vazgeç»; «sen yapamazsın»; «niye yapacaksın»; «bunu da yapabilirsin» gibi. Bu sesler — şeytanın sesi. Zikr ile uyanmış kalp — bu sesleri tanır, reddeder. Zikrsiz kalp — bu sesleri kendi düşüncesi sanır, peşine gider. Hayatın çoğu kararı aslında — bu vesveselerin yönlendirmesiyle alınır. İnsân kendi seçtim sanır; aslında şeytan yönlendirdi.
Zikrin Koruyuculuğu
Zikr — şeytandan korunmanın kalkanı. Hadîs: «Allâh’ı zikreden ile zikretmeyen — diri ile ölü gibidir» (Buhârî). Yâni zikrsiz kişi — şeytanın saldırılarına açık bir ölü gibi. Zikrli kişi — diri, savunmalı. Sahih korunma — sürekli zikirde. «Lâ ilâhe illâllâh», «Allâh», «sübhânallâh» — bunlar şeytanı uzaklaştırır. Salavat — özellikle güçlü. Şeytan salavâttan kaçar.
Karîn Kavramı
«Karîn» — yakın arkadaş. Her insânın bir şeytan karîni vardır. Hadîs: «Sizden hiçbiriniz yoktur ki yanında bir şeytan ve bir melek karîni olmasın.» Yâni her birimizin yanında bir şeytan, bir melek. Hangisinin etkisi altındayız — bu zikr ve gaflete bağlı. Zikrediyorsak — melek karîni etkili olur; gafletteysek — şeytan karîni etkili olur. Sürekli mücâdele.
Hz. Peygamber’in Tedâvîsi
Hz. Peygamber’e bile bir şeytan karîn vardı; ama Hz. Peygamber «O şeytanım müslüman oldu» buyurdu. Yâni Allâh’ın izniyle, sürekli ibâdet ve zikirle — şeytan teslim olmuştu. Bu, çok yüksek bir mertebe. Bizim için imkân az; ama yöntem aynı: zikr ile şeytanın etkisini azaltmak. Tam susturmak mümkün olmasa bile — etkisini sınırlamak mümkün.
Pratik Tedbîr
Pratik tedbîrler: 1) Günde sabit zikir sayıları belirle — 100, 500, 1000. 2) Sabahakşam Âyetü’l-Kürsî, Felak-Nâs okuma — Hz. Peygamber’in koruma tılsımı. 3) Eve gireken besmele. 4) Yemeğe besmele ile başlama. 5) Tuvalete gitmeden duâ. 6) Uyumadan önce Âyetü’l-Kürsî. 7) Uyanır uyanmaz «Elhamdülillâhi’llezî ahyâna ba’demâ emâtenâ.» Bu rutinler şeytanın etkisini kırar.
Niyâz — Şeytandan Korunma
Niyâz: «Yâ Rab, beni Zuhruf 36’nın tehdîdinden koru. Zikrini terkedip şeytanı yakın arkadaş edinmekten beni muhâfaza eyle. Kalbimi sürekli zikr ile dolu tut ki — şeytan girecek boşluk bulamasın. Vesveselerin şeytandan geldiğini fark eden bir bilinç ver. Hz. Peygamber’in koruma tılsımlarını — Âyetü’l-Kürsî, Felak-Nâs, sünnet duâları — günde rutin olarak okumayı nasîb et. Karîn meleği etkili olsun; karîn şeytanı zayıf düşür. Hz. Peygamber’in ‘şeytanım müslüman oldu’ mertebesine ulaşamasam bile — şeytanımı sustabilen bir mü’min olarak yaşat. Sürekli zikr ile diri kalmamı; gafletle ölü düşmememi nasîb et.» Allâh muhâfaza eylesin.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Zikir, Şeytan, Karîn. → Tasavvuf Sözlüğü
Ek kaynaklar:
- Kur’an-ı Kerim, Rad 13/28; kalplerin Allah’ı zikirle huzur bulması.
- Kur’an-ı Kerim, Ahzab 33/41-42; Allah’ı çok zikretme emri.
- Kur’an-ı Kerim, Zuhruf 43/36; Rahman’ın zikrinden yüz çevirene şeytanın arkadaş kılınması.
- Nevevi, el-Ezkar, zikir ve dua adabı bölümleri.
- İmam Gazali, İhya-u Ulumi’d-Din, zikir ve dua adabı bölümleri.
- Kuşeyri, er-Risale, zikir, murakabe ve kalp hayatı bahisleri.