Vefâsızlık: Sohbet Konuları
- Giriş — Topluluktan ayrılmamak, bölge dersleri, hacamat sünneti
- Vefâ — Âşığın Sıfatı — Vefâ herkesin sıfatı değil, herkes âşık olamaz; vefâsızlık şeytanın sıfatı, nefsin tecellîsi; sahâbelerin vefâsızlık anları: Huneyn’de kaçanlar, Uhud’da okçuların mevzi terk etmesi
- Allah’a Vefâsızlık — Farzları terk etmek, haramları işlemek Allah’a vefâsızlık; Peygamber’in sünnetini terk etmek, deccâliyetin yolunu tercih etmek vefâsızlık
- Üstâda ve Cemaate Vefâsızlık — Hz. Ali: “Bana bir harf öğretenin kölesi olurum”; nefsine uyup çekip gitmek vefâsızlık; ancak rüya/ilham yoluyla başka üstâda yönlendirilmek meşrû
- Anne-Baba, Eş ve Çocuklara Vefâsızlık — Bakmayanlar, kadın para/mevki kaybedince terk edenler, hasta eşini bırakanlar, istediği manto alınmayınca gidenler
- Vefâsızlığın Alt Kategorileri — Nankörlük, kibir, isyankârlık, şeytanın vesvesesi
- Şeytanın Secde Etmemesi — Vefâsızlığın Kaynağı — Allah secde emrini herkese verdi, şeytan istisna değildi ama kendi nefis gayyâsına düştü; “bizdeki vefâsızlık da Allah’ın murâdı” demek yanlış
- Vefâsızlığa Vefâyla Cevap Ver — Vefâsızlığı büyütmemek için vefâlı davran, kötülüğe iyilikle mukâbele et
- Allah’tan Korkmak — Âşığın Sıfatı — Zâhirî korku: cehennem azabı; bâtınî korku: sevgiliyi kırmak/üzmek/ayrı kalmak korkusu; “Kim Allah’tan korkarsa Allah ona bir yol açar” (Talâk 65/2-3); üstâda saygı = aşk korkusu, edepsizlik = korkusuzluk
- Kaynakça — Hadisler (Huneyn savaşı, deve hadisi), âyetler (Talâk 65/2-3 takvâ ve rızık), tasavvufî kaynaklar
- Sonuç
Diğer sohbetler: Dergah Sohbetleri
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi
Ek kaynaklar:
- Kur’an-i Kerim: Maide 5/1; İsra 17/34: vefa, ahid ve söz sorumluluğu.
- Kur’an-i Kerim: Bakara 2/165; Maide 5/54: aşığın Allah’tan korkusu, muhabbet ve haşyet.
- Kur’an-i Kerim: Fatır 35/28; Beyyine 98/8: Allah korkusu, rıza ve haşyet.
- Buhari, Iman; Muslim, Iman: sevgi, korku, iman ve mümin vasıfları rivayetleri.
- Tirmizi, Birr; Ebu Davud, Edeb: ahde vefa, emanet ve güzel ahlak hadisleri.
- Nevevi, Riyazu’s-Salihin, Ahde Vefa, Allah Korkusu, Sevgi ve Edeb bölümleri.
- Kuseyri, er-Risale, vefa, havf, muhabbet ve mürid adabı bahisleri.
- Gazzali, Ihyau Ulumi’d-Din, Havf ve Reca, Muhabbet, Ahde Vefa ve İhlas bahisleri.
- Diyanet İslam Ansiklopedisi, Vefa, Havf, Muhabbet ve Haşyet maddeleri.
- Diyanet Kur’an Yolu Tefsiri, Maide 5/1, Fatır 35/28 ve Bakara 2/165 açıklamaları.
İlgili Sözlük Terimleri: Sünnet, Aşk, Tecellî, Dergâh. → Tasavvuf Sözlüğü’nün tamamı