Nikâh: Görevlerini Yapmayan Talebelere Okumuş Su Fayda Eder mi?
Bir insan amellerinin görevlerini yapmıyorsa, sıkıntıları varsa; okumuş su, okumuş şeker gibi şeyler ona fayda eder mi? Görevlerini yapmayan bir kimseye bunlar fayda vermez. Önce görevlerini yerine getirmesi gerekir.
Müslüman Müslümanı Zillete Düşürür mü?
Zillet, insanın haysiyetini ve şerefini kaybetmesidir. Müslüman Müslümanı zillete düşürür mü? Evet, düşürebilir. Çünkü etrafımızdaki insanlar Müslüman ise imtihanımız da Müslümanlardan olacaktır. Herkes herkesi zillete düşürebilir; amacı zillet olmasa da sonuç olarak zillete sebep olabilir. Allah muhafaza etsin.
Nesli Bozma Meselesi: Döl Bankaları ve Tüp Bebek
Günümüzde çocuğu olmayan aileler yurt dışına gidip başka insanların dölleriyle çocuk sahibi olabiliyor. Kadın kocasından habersiz belirli fiziksel özelliklere sahip bir erkeğin dölünü seçebiliyor. Avrupa ve Amerika’da büyük ilim adamlarının, siyasetçilerin, komutanların dölleriyle nesiller yetiştiriliyor. Aynı şeyler Türkiye’de de hızla yayılıyor.
Döl bankaları kurulmuş durumda. İslam hukuku açısından çok büyük problemler var: Miras hukuku nasıl olacak? Velayet noktasında annesi babası kim olacak? Kiralık annelik meselesinde yumurta başka kadının, döl başka erkeğin, doğuran başka bir kadın; bu çocuğun annesi kim? Herkes ‘caizdir’ deyip işin içinden çıkıyor ama İslam hukukunun veçhesine bakan kimse yok.
Evlenmeyen kadınlar çocuk sahibi oluyor, babası belli olmayan çocuklar dünyaya geliyor. Mevcut hukuk sistemi buna imkân tanıyor; bir kadın nüfus dairesine gidip çocuğu kendi üzerine yazdırabiliyor. Bu meselelerin dini açıdan sorgulanması lazım ama Türkiye’de böyle bir sorgulama yapılmıyor, yapılması da yasaklanmış durumda.
Dini Nikâh ile Belediye Nikâhı Ayrımı
Nikâh lafı dini bir terminolojidir. Laik bir sistemin dini terminolojiyi kullanması kendi mantığı içinde uygun değildir. Belediyeler dini nikâh kıyamaz, devlet de kıyamaz; onlar ancak evlendirme akti yaparlar. Dini nikâh mefhumu dinin kuralları dairesinde olması lazımdır.
Belediye Müslüman bir kadını Hristiyan bir adamla evlendirebilir; hukuki bir engeli yoktur. Ama dini nikâh kıyacak olan otorite bu evliliği tasdik etmemeli, tasvip etmemeli ve feshetmelidir. Bir kız, karşısındaki kimsenin dininin Hristiyanlık, Yahudilik veya ateistlik olduğunu bilmiş olsa, o nikâh otomatikman fesih olur dinen. Belediyenin evlendirme aktini dini nikâh yerine koymak büyük bir yanılgıdır; bu konuda tecdîd-i iman lazımdır.
Hanefi fıkhına göre bir kimse yolda giderken bir kadına ‘Ben seni nikâhladım’ dese, o da ‘Tamam ben de sana nikâhlandım’ dese ve iki şahit bulunsa, nikâh nikâhtır. Dini nikâh bu kadar basit olabilir. Ama bir kimse ‘İslam’da dini nikâh yoktur’ dediği zaman o kimsenin dinini sorgulamak gerekir.
Oruçlu İken Ağız Kanaması ve Gusül Meselesi
Oruçluyken ağzın kanarsa, bilmeden yutarsan bir şey olmaz; çünkü ağzının içindedir. Bile bile yutarsan orucu bozar. Kusmuğunu bile bile yutarsa orucu bozar. Oruçlu bir insanın gusül alması gerekirse, orucu bozmaz. Gusül gerektiren bir hal olmuş olsa da kalkar gusül alır, orucuna bir şey olmaz.
İslam Tebliğ Dinidir: Vicdanında Yaşa Söyleminin Eleştirisi
Televizyonda tartışmacılar ‘Kendi dinini kendi vicdanında yaşasın, bir başkasına anlatmasın’ diyorlar. Bizim dinimiz öyle değildir. Hz. Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem buyurmuştur ki: ‘Bütün arz la ilahe illallah deyinceye kadar savaşmakla emrolundum.’ Biz bir tebliğ ümmetiyiz; dinimizi tebliğ etmekle hükümlüyüz, bu farzdır.
‘Vicdanında yaşa’ demek namazı kılma, orucu tutma, abdest alma, dinin herhangi bir emrini bir başkasına anlatma demektir. Sesli olarak ‘La ilahe illallah Muhammeden Resulullah’ dersen bile birilerine tebliğ etmiş sayılırsın. Açıkça ‘Dinsiz olun’ diyemiyorlar; kapalı bir şekilde ‘Dininizi vicdanınızda yaşayın’ diyorlar. Bu, dinden vazgeçin demektir.
Bir kimsenin hidayetine vesile olan kimse, dünyadaki bütün ibadetlerinden daha fazla sevap almış olur. Biz bir arkadaşımızı, bir komşumuzu namaza, abdeste, oruca, cemaate getirmek ve tebliğ etmekle zorunluyuz. Bıktırıncaya kadar gerek yok ama adamın senden uzaklaşmasına sebep olacak kadar da ısrar etmemeli.
Hizmet Ehli İnsanların Dikkat Etmesi Gerekenler
Belli bir noktada hizmet eden insanlar, başkalarına normal olan şeylerin kendilerine normal olmaması gerektiğini bilmelidirler. Büyükler demişlerdir ki: ‘Başkasına helal olan sana helal değildir.’ Bir hoca efendi tatile giderse, beş yıldızlı otelde kalırsa, pahalı hediyeler alırsa; bunlar meydana çıktığında çok farklı algılanır.
Bir kimse burada ‘Tatile gitmeyin, israf etmeyin’ diyorsa, kendisinin de gitmeme hakkı vardır. Yoksa ‘Sen her yaz bize bağırdın, senin ne işin var orada?’ derler. Müslümanlar artık eskisi gibi saf değil; bir alim hakkında çıkan haberleri görüyorlar. İnsanlar malzeme de vermemeli, hayatlarına dikkat etmeli.
Bir derviş borcunu ödeyemezse normaldir, herkesin başına gelebilir. Ama ‘Ben şu cemaate gidiyorum’ dediyse, ‘Demek ki dervişler borçlarını ödemiyor’ derler. Bir zakir arkadaş, bir idareci, hizmet eden bir kimse; herkesin yaptığını yapsa bile insanlar farklı değerlendirir. Etrafımıza dikkat etmeliyiz, açık vermemeliyiz.
Kaynakça
Hadis-i Şerif Kaynakları
- “Bütün arz la ilahe illallah deyinceye kadar savaşmakla emrolundum” — Sahîh-i Buhârî, Kitâbu’l-Îmân, Hadis No: 25; Sahîh-i Müslim, Kitâbu’l-Îmân, Hadis No: 22
- “Bir kimsenin hidayetine vesile olan kimse…” — Sahîh-i Buhârî, Kitâbu’l-Cihâd, Hadis No: 3009; Sahîh-i Müslim, Fedâilü’s-Sahâbe, Hadis No: 2406
- Sehiv secdesi hükmü — Sahîh-i Buhârî, Kitâbu’s-Sehv, Hadis No: 1224-1232; Sahîh-i Müslim, Kitâbu’l-Mesâcid, Hadis No: 572
Kur’an-ı Kerim Referansları
- Hz. Adem’in ahdi — Tâhâ Suresi, 20:115: “And olsun ki biz daha önce Âdem’e ahit vermiştik; fakat o unuttu. Biz onda bir azim bulmadık.”
- Cennetten çıkarılma kıssası — Bakara Suresi, 2:35-36; A’râf Suresi, 7:19-22
- Tebliğ emri — Mâide Suresi, 5:67: “Ey Resul! Rabbinden sana indirileni tebliğ et.”
Fıkıh Kaynakları
- Namazda abdest bozulunca hüküm — İmam Merginânî, el-Hidâye, Kitâbu’s-Salât; İmam Kâsânî, Bedâiu’s-Sanâi’, c.1, Salât Bölümü
- Nikâh akdinin şartları (Hanefi) — İmam Merginânî, el-Hidâye, Kitâbu’n-Nikâh; İbn Âbidîn, Reddü’l-Muhtâr, Nikâh Bahsi
- Orucu bozan ve bozmayan haller — İmam Merginânî, el-Hidâye, Kitâbu’s-Savm; İbn Âbidîn, Reddü’l-Muhtâr, Savm Bahsi
- Gayrimüslim ile evlilik hükmü — İmam Serahsî, el-Mebsût, Kitâbu’n-Nikâh, c.5; İmam Kâsânî, Bedâiu’s-Sanâi’, Nikâh Bölümü
- Tüp bebek ve suni döllenme meselesi — İslam Fıkıh Akademisi (Mecmau’l-Fıkhi’l-İslâmî), 3. Dönem Kararları (1986), Karar No: 16; Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu Kararları
Tasavvuf Kaynakları
- Başkasına helal olan sana helal değildir prensibi — İmam Kuşeyrî, er-Risâletü’l-Kuşeyriyye, Vera’ Bölümü; Ebû Tâlib el-Mekkî, Kûtü’l-Kulûb, c.1
- Tebliğ ve davet görevi — İmam Gazâlî, İhyâu Ulûmi’d-Dîn, Kitâbu’l-Emr bi’l-Ma’rûf ve’n-Nehy ani’l-Münker
Diğer sohbetler: Dergah Sohbetleri
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi