122. Mesnevi Şerhi 771. Beyit konusunda Mustafa Özbağ Efendi’nin değerli sohbetlerinden derlenen bu içerik, 122. mesnevi şerhi 771. beyit hakkında önemli bilgiler sunmaktadır.
122. Mesnevi Şerhi 771. Beyit Hakkında
Ve o bu nefis butunun cezasını vermeyince nefis butun dan başka bir fit doğdu. Bu bir kimse kendi içinden desek yapan bir dua ettim böyle oldu ben bir dua ettim şöyle oldu ben böyle bir tersine yaptım böyle oldu önünden yaptım böyle olduğu nefistir da o kimse nefsine uyduğu müddetçe haberi daha ondan nefis çocuk sana çıkar. Bu bir sürü nefesçik olur o. Kimse kendisi. Olur ana nefis olur. Ondan haberi nefis çıkar bütün her şeyi nefsaniyet görür. Sabah namazına nefsaniyet bir orucuna nefsaniyet bir zil kullanın efsane türü hareket ettiğini nefsaniyet yürürken nefis yürür onunla oy sat tevazu olması hiçlik olması kendini.
Allah’ın önünde. Zavallı hakir aciz görmek acziyet bir insanın nefis butunu kırar like. at diyeti olmayanın mümini olmaz acziyeti olmayanın imanı. Kemal’e ermez bu hepiniz fakirsiniz. Allah’tır ya. Allah’ın önünde. Canon de bir görüyorsan insanların içinde kendinde bir görüyorsan sen nefis bu. Tuna değil nefis putu sana binmiş dıgıdık götürüyor seni o istediği zaman istediği yere götürüyor ama asla kendini öyle görme ama asla nefsini önde tutma ama asla kendini bir zannetme bu hayatın boyunca ömrün boyunca kendini bir zannetme ve iki alemde gözünün önünde sarılsa âlemler perde gözünün önüne serilse sen asla kendini bir zannetme o zaten senin gözünün önünde öyle bir şeyler sevildikçe senin acziyetini arttırması lazım senin mahrumiyetini arttırması lazım.
Sen’in kulluğunu daha ince hale getirmesi lazım. Ben seni daha tevazulu daha ince sık dokun seni daha. ince düşünür ince ahlak haline getirmesi lazım. Ben 10 Hani bazen eski dervişlerde vardır ya böyle kaba saba. Konuşurlar tepeden. Konuşurlar böyle onlarda. Ogi yıllar onun eskimiş. Ama onun nefsi kabarmış putlar açmış bu söz dinlemezler laf dinlemezler onlar çok biliyorlar otur dersen oturmaz kalk dersen kalkmaz buradan. Yürü desen yürümez. O çok biliyor o.
Zakir ne karşı gelir çavuşun a karşı gelir eski dervişlere karşı gelir ondan başka bilen yok ve kadınlarda da vardır la o çok seviyor erkeklerde de vardır o çok seviyor ya o zat kür kimmiş nakit. Gümüşlük bak kimmiş eski ağabey kimmiş ya o kadar çok seviyor ki ve o sevgi akıyor munar tarafından o yüzden edep adap terbiye saygı nerede nasıl davranılması gerekiyor nerede. nasıl neler yapılması gerekiyor. Onu bağlamıyor hiç sebep o eski. Derviş onu bağlamıyor neden o üstadın yanında onu bağlamıyor neden o çok seviyor aşık ol.
Dokunma ona he o istediği gibi gelsin istediğim gibi gitsin salmada ve çok az atlama. Eşek gibi o abone ol çok az atlama eşek nedir biliyor musunuz bir işe yaramayan eşya için birini çıkarılır bırakırlar meydana bugün sahipsiz dur o dilsiz bu salma dev ederler. Sahibi yok almışlar üzerinden til birini hamurunu sahipsiz salmışlar ortalıkta dolaşıyor o öyledir o bu nefis insanı o nokta yeter bu nefis insan öyle bir noktaya getirir ki bakarım ya bu ne konuşuyor ya bir de.
Şeyh olacak ya. Bu ne konuşuyor ya. Efendi’nin yanında yıllardır. kendini bir zannediyor beğendirme xise nefis. İnsanı böyle etrafındaki kimse bu eskilik büyüklük onu böyle nefis butunu bu büyüklükte büyüktür. O bir duayla dağları yarar onun yanında dikkatli ol bu. Aman onun tersine duasını alma ve o desek ki. Rabbi bunu helak et. Allah onun emrinde helak et arama ya hani var ya dişlerde. Allah’ın öyle kulları vardır ki. Yağdır yağsın dese. Yağ onlardan var ama yağmur yağsın de uğraşmıyor.
Ya bunu helak et diyor helak oluyor ve o. Muhammede faydalı olacak bir dua bilmiyor ya rabbi bunların. Hidayet lerini arttır demiyor helak et diyor helak ediyor. Ama bunlar allah lanet etsin. Allah’ım senin lanetin bunların üzerine olsun diye onların üzerine oluyor bu. Mümine dua. etmesi gerekirken. Mümine yardım etmesi gerekirken onlar öyle veliler öyle. Öyle insanlar ki müminlere lan etik okuyunca. Allah onlara lanet yağdırıyor bu artık nefis butunun üstüne var ama iyi ilahla ya doğru koşuyor biraz daha onun böyle hadi yavrum ne ona.
Bir iki böyle okşa o. İlahları ilan etsin firavun. Allah muhafaza eylesin asiyet nefsi. Naciye ettir nefsi alaşağı eden kendisini saman karşısındakinin arpa görmektir bir insanın nefsini alaşağı eden yanıbaşındaki kimseyi kendinden fazileti görmelidir en yeni gelmiş daha onu kendinden faziletli görürsün dersin ki bu tazecik daha yeni geldi bu ne aşkla geldi. Ne muhabbetle geldi şimdi benden iyi bu taze aşk ya biz bi’ atladık ama biz bi’ atladık biz kendi kendimizi çöker tik.
kendi kendimizi sermaye yok ettik harcadık bu kinsan öyle görmem işte. Mevlânâ diyor ki bu nefes butunun cezasını vermeyince. Bir insan kendi nefsini terbiye etmeyince nefsini cezalandırmaz sa bu nefsini terbiye etmeyen. Mevsimi cezalandırmayan kimse. Sonuçta o nefis onu helak eder bu nefsiyle mücadele etme nefsiyle boğuşma yan nefsini terbiye etmek için her dem uyanık olmayan kimse. Sonuçta nefsi onu helak eder onu götürür bu sufilik. O yüzden nefis ve mücadelenin üzerine kuruludur.
Allah her daim nefiste mücadelenin üzerine kurulu her daim ve her nefes de fiste mücadele üzerinde duracak sufi var bunun en alt zemini söylerim ya haramlardan uzak durmak bunun en alt zemini haramlardan uzak durmaktır bu suvi haramlardan uzak durduğu gibi. Müslüman bir mümin. zaten haramlardan uzak durmakla mükellef var ama. Bir çıt daha. Ha o içinden gelen seslere nefsinden gelen hevaya nefsinden gelen hevese şeytanın vesveselerine her daim set çiçek.
Çeko çok dikkatli olacak bu dilinden çıkana dikkatli olacak gözünden çıkana dikkatli olacak kulağından çıkanı dikkatli olacak. Elinden ayağından çıkana dikkatli olacak o her daim. Allah sevgisi her daim gönlünde. Zikrullah olacak dilinde heva heves olmayacak boş konuşmayacak zikirle muhabbetle bununla iştigal edecek ve o nefisle mücadele de diyecek ki. Aman sen az konuş. Aman her şeyi dinle uzatma bilir bilmez dikkat et gözünde bir görsen daha iyi yanılabilir sin dikkat et aman kulağından bir duysam daha iyi yanılabilir sin dikkatli ol.
Yol kaygan zemindir yol inişli çıkışlıdır nefisle mücadele. öyle kendine güvene bakmaz nefiste mücadele öyle. Kendimi böyle. Yükseklerde görmekle olmaz. Aman sen diyeceğim bir saman köprüsünün dikkat et bir saman çöpü. Kaldırabilir mi demiş hz. Pir sen kendine dikkat edeceksin ama ana ben kendimi saman çöpü görmekten uzak tutma. Ben de ki her daim. Ben bir saman çöpüyüm. Dağı kaldırabilir miyim. Hayır ya gözünü zakirle çavuşların takipliye dikme gözünü şehriye dikme.
Zakir olsam şöyle yapardım ben. Nakip olsam böyle yapardım tek dikme gözünü eline üç kişi veriler üç kişi. Dağıtırsın sen bilemezsin ya ben de. Şunun gibi olacağım. Ben de bunun gibi olacağım nefsine dikkat et et eşine karşı olan. Davranışları da dikkat et biz dervishes hata yapsak rüyamızda görürüz de dikkat et sen ve kabarma. da etrafına kabarma da hindi leşme çok kabaran. Hindinin kafasını koparırlar. Ama bu pişmeye hazır olmuş lar cızbız olduğunu görürsün bir yerde kendi kendini bir zannetme.
Sen tevazu sahibi ol ben sana hizmet etmeye bak etrafına faydalı olmaya bak. Resulullah’ın. Üstadı dervişleri sevmeye bak sen. Allah’ını seviyorsan onu. Zikri kadar emirlerini yerine getirsin. Resûlullah sallallahü ve sellem adetini seviyorsan onu sünnet. Resulullah’ın sünnetini yerine getirsin üst adını seviyorsan onun nasihatları yerine getirsin hindi. Derviş kardeşlerini seviyorsan. Derviş kardeşlerin elinden dilinden emin olurlar seni insen onları hizmet edersin kendine hizmet ettirmesin.
Hadi ağabeyciğim çayımı kap gel bakayım hata ablacığım bakayım. Ya ben açayım mı al gelmedim. Hadi yavrucuğum bakayım yemeğimiz hazır lasagne bu dervişlik değildir bu tevazuyla hizmet etmektir. dermiş kendine hizmet ettirmek değildir bir kaza fakirsin. Hadi gelin bakalım. Beni buradan bu zakirlik değil ben bu akşam falan ciğer de sohbet var hanginiz götürecek bakalım bizi bu zakirlik değil bu. Çavuşluk değil. Ama bu hizmet etmek değil var ya. Sen ne güzel işte mübarek yağ.
Senin hanımın ne güzel börek yapıyor öyle börekleri yaptır bakalım bu dervişlik değil ki bunlar benim. Sufi hayatımda edinmiş olduğum tecrübelerim bu sohbete. Gittiğin yerde çay içmeye daha intihar edeceğim bu sohbete. Gittiğin yerde bir bardak su içmeye dâin. Ticaret s bu sohbete gittiğin zikrullaha. Gittiğin yerde yemek yemeye dâin ticari edeceğim ve mümkünse kırılmayacak. Sak güzelmiş eklerse yemeyeceksin her yer. Sen ücretini vermeye gayret edeceğim her yer.
Sen ücretini vereceksin. bu zamanda 18 yüzyılın 17 yüzyılın 15’inci yüzyılın ve hatta üçüncü yüzyılın dördüncü yüzyılın. Derviş’in yaşayacaksın bu ekmeğinin yanında götür çok kağıdına cıkıyorsa ve suyunu yanında götür çok susuyorsan bu. Yatağının yanında götürür. Çok uykum geliyor sa bu. Yatağının yanında götür bu dervişlik o abone ol bu. Yatağının yanında götür ama biz kardeşleri ziyaret etmeye gidiyoruz falan ciğere ihtiyacım var sana kek misin sen abone ol bir mi oldu bu.
122. Mesnevi Şerhi 771. Beyit – Sohbet Notları
Davet ettiler de. Şeyh misin sen. Seni davet ettiler bir sen davet etsin lan seni mı tecrübe. Bunu daha öncesinden. Davet ettiler. Kim davet etti sen dedim ben falanca. Git yat ondadır. Ben 10 misafirisin. O bana baktı. Şimdi bana git yat kardeşim vardı seni arar mısın. yapıyorsan yap. Ben mi davet ettim seni. Kim davet ettik. Ya ben sana hizmet etmekle mükellef değilim. Ben şeyhime hizmet ederim sana neden hizmet edeyim. Sen kimsin. Bu benim şeyhim misin sen mı sizde dört kişi.
Şeyh mi oldunuz dördünüz bir mi olduğunuz yoksa dördünüz ayrı mi ya. Mustafa kardeş. Ne diyorsun. Evet ben böyle diyorum dedim ya kimsiniz siz bu. Bursa’nın dans günü. Perşembe günü nereye milleti toplayacak mısınız sizin toplayacağınız millet. Efendi’nin emrinde mi geldiniz ses yok bu için arayacağım söyleyeyim arama neden. Dergah için geldiysen alacağım şimdi. Derda için gelmediysen bu hava divane. Sen de yürü git dedim şırdan çıktı cadı bu ses yok. Ama bu dergahta dedim.
ben bir tek şehrimi tanırım başka kimseyi tanımam ya bu kadar dedim gidin. İstediğiniz yere şikayet eden dedim edecekseniz tecrübe bundan ya sanki misin kardeşim. Ayşe hizmet eder başka kimseye etmem mı başka kimseye etmem çok severim ben o kimse canım başım. Gözünüz ayrı mesela arkadaşımdır dostumdur. Burcu can ciğer kuzu sarma mıdır hizmet ederim misafir dedim uçurumda kime ne var ama bu dergahlarda kal değil ya o yüzden nefse baya vermek bir başkasının da nefsine pay vermek.
Bu bir başkasının karşımızdaki kimsenin nefsini yüceltmek. Bahçede misin. Bu baş edemezsin sonra a o kimsenin nefsiyle de baş edemez. Allah muhafaza eylesin ya o yüzden nefiste mücadele. Peygamber sallallahü ve sellem. Hazretleri. O yüzden cihadı. Ekber demiş. ne demiş küçük cihaddan büyük cihada dönüyoruz ya resulallah kim var karşımızda ne demiş ki iki göğüs kemiğimizin arasındaki nefsimiz var ki bu en büyük cihattır bracero nefiste olan cihadı bir kimse.
Halle demezse. Savaş yerinde. Şehit olmaz bu birisi savaşıyorsun bana canhıraş. Peygamber sallallahü ve sellem. Hazretleri sordu falan caddede şehit oldu ya resulallah della olmadı dedi mu buldum var. Onu savaş meydanında bu kafasını kaldırdılar. Ne dediler ki ne için savaştın bunlar gelir bizim hurma bahçelerimizi hurmalık larımızı perişan ederler diye savaştım neden öldü. Ne dediler ki satılık. Resulallah. Allah’ın resulü doğru söyledin için savaşmış o kimse hurma bahçeleri için ve.
Müşrikler gelir hurma bahçelerimizi. Bozar diye savaşmış. Şehit olmadı dedi birisi mi. için savaşmıştır ve kahramanlık için bu ne yaptı. O son nefeste ama ben böyle ölecek insan mıyım dedi bu kılıcı diktiği kendine doğru kılıcının üzerine yüklendi. Şehit olmadı. Sen neden nefislerini terbiye etmedikleri için. Bu bir kimse nefsini terbiye etmezse savaş meydanında dır görürsünüz ölür. Şehit olmaz o bu nefis terbiyesi terbiyenin en yükseğidir o yüzden dergahlar tekkelere bu nefis terbiye eğitimi verilir ve dergahlar para toplama yeri değildir dergahlar makam mevki dağıtma yeri değildir dergahlar tekkeler iş ve işçi bulma kurumu değildir dergahlar tekkeler insanların nefislerini daha da putlaştırılıyor kağıdı daha da yükseltecek yerler değildir ve dergahlar geliver.
Ayvazım gidip artık muzun yer değildir ve dergahlar insanların gösteriş yapacağı şatahat yapacağı şatafat yapacağı yer değildir o dalgalar zekat toplama. filtre toplama kurban toplama et toplama ot toplama yeri değil ve dergahlar onun bunun yalakası olma. Onun bunun peşine düşme yeri değildir ve dergahlar fisebilillah. Allah sevgisi. Resulullah sevgisi. Veli dost sevgisi. Mümin sevgisini üzerine kurulur bir dergah başka bir şeyin üzerine kurulu değildir bir sufi topluluklar herhangi bir siyasi partinin siyasi oluşumun herhangi bir ticari oluşumunun herhangi bir x1000 oluşumun yan kuruluşları alt kuruluşları değildir bir sufi topluluk sırf.
Mevsimi test ki etme terbiye etme. Allah’ı seven resulunu. Sevme ve o. Veli dostu sevmemi binleri sevme iyi bakın bunun üzerine kuruludur. Allah için sevmenin. Allah için mücadele etmenin. Allah için yaşamanın yarıdır sufilik var onun içinde başka bir var ise bu onun içinde başka bir var ise onun. içinde başka şeyler var ise orası tam anlamıyla. Muhammed’e bir sufilik değildir. Muhammed’in sufilikte. Kur’an ve sünnetin dışında bir yoktur. Muhammed’in mi sufilikte.
Allah sevgisi. Resulullah sevgisi. Üstat sevgisi. Mümin sevgisi vardır bu gaydırıguppak. İster yoktur oradan. UV Vay ya ben de mi işte bir kadının. Sevsek oradan. Allah sevgisini ulaşılırmı var. Sen 500 musun. Sen gel kartonu seviyorsan bana söyle isteyin çay da göreceksin. Üstün suda. Döveceksin baktım perdede göreceğim doğum başında döneceğim. Ya o ya da göreceğim gözümden. Bak sen gördün. Neyi sevmiyorsan aynada onu göreceğim ne yemeği yemeyeceksin suyu içmeyeceksin bu gömleğine girmeyeceksin sevdiğini dönüşen gönlünde bu yolda yürürken hem.
Vallahi hem billahi hem tillah bir adım önünde sevdiğini görmüyorsun seviyorum seni. bana bu peki muhabbet ediyorum bu kirletme bu bayağılaştırmak bu peki. Sevemedim hakkınca da o şeyh efendi nerede de ne oldu. Sen benim bakacaktım da. Hani çok seviyordun aşıktın ya abone ol o nerede oldun. Neden bilmiyorsun bu değil mi. Ha bir kadının sevecek de oradan ilahi aşka geçecek. Mecnun geçmiş ya. Ben bu adamı sevecek de oradan ilahi aşk eriyecek. Allah kimi seviyorsun falan canım.
Nerede yaşıyorsun bu yaşadığı şehri söyle bana abone ol bu gece yattın yatağa söyle bana bu sufilik. Allah için sevmektir. Allah için sevmek. Allah için yürümektir nefsini. Allah için terbiye etmektir. Allah için. İyi otur kardeşim oturduğun yerde bu dosdoğru sufilik yaşa dersini dostu çekk verdiğini. Dost doğru çek haramlardan uzak dur ben sana fazla ibadet önermiyoruz. Diyoruz ki. Allah için sev. Allah için adamlardan uzak dur kendini disipline et dilini tut gözünü.
Tut elini ayağını tut ve dilinden emin olsun insanlar gözünden. Emin olsun insanlar baykuş. Gözü gibi gözün olmasın o kadına kıza adama. Gencebay kuş gözü gibi gözün olmasın. UV Vay kuşgözü 360° baksan ne uğraşıyorsun bir baykuş. Gözü gibi gözün olmasın terbiyet. Merhaba diyene. Merhaba mı diyeceksin ve. Terbiye ip yok. Ben her konuştuğumda şehrimi gördüm de aldandım kaçıncı adam bu aldatma kendini ama ben onda şeyimi gördüm kaçıncı kız ya kaçıncı kadın 10’ar takma da sorul ahlaksızlığın adı ne zaman para.
Sofilik olmuş o ahlaksızlık yok bu ahlaksızın adı. sufilik değildir bu kimden öğrendin ahlaksızlığı bu kimden öğrendin terbiyesizliği bu kimden öğrendin bu dil bozukluğu bu kimden öğrendin gözü bozukluğu bu kimden öğrendin kalp bozukluğunu yapma bu kirletme. Sen kendine kirletme yolunu kirletme şeyini kirletme birini kirletme yapma bu öyle bir sufilik. Yaşar ki dillere destan olsun bu öyle bir sufilik. Yaşar ki bir sufi görsün insanların gözü yapma ya o yüzden sufilik nefis terbiyesi üzerine kuruludur su.
Allah sevgisi üzerine kuruludur su. Resulullah. Sevgisi üzerine kuruludur sufilik. Üstad sevgisini üzerine kuruludur sufilik. Derviş kardeşliğin sevgisini üzerine kuruludur sufilik heva hevesine üzerine kurulu değildir sufilik şeytan niyetin üzerine kurulu değildir bir sufilikte efsane etin üzerine kurulu değildir bir isterse. Bu toplulukta bir kişi daha kalmasın söyleyeceğim sözden. geri durmam su. Bu benim bildiğim sufilik bu ve bu sufilik çizgisinde duranlara başımız.
Kalbimiz her şeyimiz açık bu geri kalana değil. Allah yolunu açık etsin herkese. Eğer bu şartlar içerisindedir dervişlik ve sufilik. Allah bizi bunu yaşayanlardan eylesin bu nefis bu. Tuna ceza vermezse bir kimse ben onu eğitim ezse. Ben ona çekidüzen vermezse ondan daha bir sürü nefis butları çıkar siz bir sefer gözünüzle bakarsınız. Ondan bir nefes botu da çıkar barsen o göze öyle bir terbiye. Ver ki bir daha arama bakmaya. Yelten misin sen o dilinden bir nefis putu çıkar sen dilinden bir çıktığında onu öyle terbiye etti o dilinde mat başka bir daha bir çıkmasın bu öyle terbiye et onu öyle terbiye.
etmezsen yok yolun yol değil mı böyle bazen kendi kendine bazen söylerim ya ben dervişim dervişlik o zamanmış. Ben şimdi dervişlik yaptım iddia etmiyorum. Bu bir kadına baktığımda. Ben neden baktım diye üç gün katıksız oruç tutarım. Ya ben derviş olduğunda 60 kiloya düşmüşüm bu yetmiş kilo ile. Derviş oldum 60 kiloya düştüm 5 ay sonra 6 ay sonra. Semir yiyorlar abone ol bu. Semir yiyorlar bu kendilerine ceza vermiyorlar. Ben bunu yaptım iki gün oruç tutacağım.
Allah için ben bunu yaptım üç gün oruç a mallar için ben bunu yaptım kendime 3 saat uyku koydum geri kalanı uyumayacağım. Tevhid çekeceğim. Allah için böyle bir terbiye sistemi yok kardeşlerde mı böyle bir dervişlik yok. Allah bizi affetsin. putlarına nasılsın nefsinizin budur. Ben buradan devam edeceğiz inşallah. Hakkınızı helal edin abone ol bu geceniz. Hayır olsun inşallah bu. Selâmün aleyküm.
Kaynak
Bu metin, Mustafa Özbağ Efendi’nin sohbet kaydından yazıya aktarılmış ve düzenlenmiştir. Orijinal video kaydı yukarıdaki YouTube oynatıcısından izlenebilir.
İlgili Sohbetler
Bu konuyla ilgili diğer sohbetler: İCAZETNAME TÖRENİ TEK PARÇA (BURSA) 16 EYLÜL 2021 , KONYA Yunak Kutlu Doğum Programı – 5 Nisan 2013, KADİR GECESİ / SEMA / DUA 27.04.2022. Tasavvuf geleneğinde bu konular ele alınmaktadır.