Müslümanlar İbâdethânelerde Disiplinlerini Sağlayamıyor
Müslümanlar bugün ibâdethânelerde disiplinlerini sağlayamıyorlar. Câmide cep telefonu konuşmaları, gürültü, ayakkabı meselesi, namaz sırasındaki dağınıklık — bunlar modern müslümanın disiplin eksikliğinin göstergeleridir. Halbuki câmi Allâh’ın evidir; orada azamî edeb gerekir. Disiplinsizlik câminin rûhâniyetini bozar; ve cemâati birbirinden uzaklaştırır.
Câminin Mahiyeti — Allâh’ın Evi
Câmi Allâh’ın evidir; «beytullâh»tır. Bu mahiyet anlaşıldığında disiplin kendiliğinden gelir. İnsan büyük bir konağa girdiğinde edebli olur; câmiye girdiğinde nasıl olmasın? Câmi konaktan büyük; çünkü Sâhibi yüce. Bu şuurla câmiye giren müslüman saygılı olur; sessiz olur; düşünceli olur. Disiplin bu şuurdan doğar.
Cep Telefonu — Modern Bir Mesele
Cep telefonu modern bir disiplin meselesidir. Namaz kılarken telefon çalıyor; bu, hem o kişinin hem de cemâatin huşûnu bozar. Mü’min câmiye girerken telefonu sessize alır; veya kapatır. Bu küçük bir tedbîr ama önemli bir edeb. «Telefonum çaldı, ben özür dilerim» demek yetmez; en başından dikkatli olmalı.
Konuşma Edeb’i — Câmide Sessizlik
Câmide konuşma edebi sessizliktir. Eğer konuşmak gerekiyorsa, fısıltıyla, kısa olmalı. Yüksek sesle konuşmak, gülmek, eğlenmek câmiye uygun değil. Sahâbe Hz. Peygamber’in câmisinde sessiz dururdu; gerekirse fısıltıyla konuşurdu. Bu edeb bugün de yaşamalıdır. Câmiye giren mü’min sesini düşürür.
Saf Düzeni — Disiplin Belirtisi
Saf düzeni cemâatin disiplinidir. «Saflarınızı düzeltin, omuz omuza durun» Hz. Peygamber’in emridir. Modern câmide saflar dağınık olabiliyor; aralar boşaltılıyor; saflar bozuk. Bu, hem dînî olarak hatâ hem de disiplin eksikliği. İmam başlamadan önce müezzin saf düzelttirir; cemâat dinler.
Çocuk Eğitimi — Geleceğin Disiplini
Çocukları câmi disiplinine alıştırmak geleceğin disiplinidir. Eğer çocuklar küçükten câmi edebini öğrenirse, büyüdüklerinde de korurlar. Anne baba çocuğa: «Câmide sessiz dur, oyun oynama, koşma» diye öğretir. Bu öğretim çocuğun karakterini şekillendirir. Disiplinsiz çocuk büyüyünce disiplinsiz mü’min olur.
Cemâat Şuuru — Bireyselden Toplumsala
Cemâat şuuru bireyselden toplumsala geçiştir. Modern insan bireyseldir; «ben ne istersem» düşüncesindedir. Câmide bu düşünce işlemez; cemâate uyum gerekir. Mü’min kendi keyfine göre değil, cemâatin disiplinine göre hareket eder. Bu şuur kazanılması gereken bir hâldir; ve modern müslüman bunu yeniden öğrenmelidir.
Niyâz — Câmi Disiplini İçin
Niyâz: «Yâ Rab, beni câmilerde disiplinli bir mü’min eyle. Telefonu sessize alan, sessiz duran, saf düzeltici, cemâate uyum sağlayan bir kul eyle. Çocuklarıma da bu disiplini öğretmemi nasîb et. Modern müslümanın disiplin eksikliğinden beni koru.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi câmi edebine sahip mü’minler eylesin.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Câmi, Cemâat, Edeb. → Tasavvuf Sözlüğü