84. Mesnevi Şerhi 583-589 Beyit konusunda Mustafa Özbağ Efendi’nin değerli sohbetlerinden derlenen bu içerik, 84. mesnevi şerhi 583-589 beyit hakkında önemli bilgiler sunmaktadır.
84. Mesnevi Şerhi 583-589 Beyit Hakkında
Mesnevi Şerhi konusunda Mustafa Özbağ Efendi sohbeti. Bu yazıda Mesnevi Şerhi hakkında tasavvuf perspektifinden önemli bilgiler ve değerlendirmeler bulacaksınız. Şeyh Efendi Hazretleri itikafa giren bir kimsenin dünya kelâmı konuşmasını yasakladı beni Yasaklarda bilmiyorum başkasına ne yaptı da dünya kelamı konuşmak yasak hayvansal gıda yemek yasak güneşe çıkmak yasak cemaatin içerisinde çıkmak yasak bu günlük normal derslerini Beşer yüz tane çıkarıp üç gün 70’er bin Tevhid çekiliyor 3-4 gün Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretleri görürsen olmayı salavatı şerife beş gün yağ Allah yedi gün Tevhid 8 gün yeni ya Allah 100.000 tane yağ allahlar 100’er bin tane Böylece 10 günlük itikaf bitiyordu bu dünya kelamı konuşmak yok yağlı gıda yemek yok tuzlu yemek yok etli hayvansal gıdalar yemek yok Az yemek var işte Üç lokma 5 lokma bu öyle bir tabak yemek yemek yok öyle bir kocaman bir kase çorba içmek yok öyle şey yok ve bunların hepside yasak ve müridan ın önüne çıkmak dervişlerin önüne çıkmak yasak çıkarken güneşe çıkarken başından aşağı siyah bir tane örtü atıyorsun o siyah örtüyle çıkıyorum güneşe çıkmak da yasak Bak işte müritler bu haldeyken vezire yalvarıyor lar dışarı çık ya hayvana çekebileceği yükü yükle O bize diyor müritler diyorlar ki bize çekebileceğimiz büyük yükle bu o bir de şeydir bu o kimsenin görüşüdür Hikmet Erbaa Bu bir kimsenin çekebileceği yükü yükler Oh bu o kimsenin ne Hikmet erbabı olduğunu gösterir bir ders verilirken de müridin çekebileceği kadar ders verilir ki bunda sünnet Resulullaha tâbi olup Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretlerinin söylediği sayılarda genel olarak başlanılır ders çekmeye sonradan o rüyasına göre durumuna haline göre onun dersi değişmeye başlar tasavvufta bu Eğer siz bir kimsenin çekemeyeceği büyük Leo kimseyi yüklerseniz da o kimse yoldan soğutursunuz ve o kimseyi yapacak olduğu işten bıktırır sınız Biz hani Cenabı Allah bu hadis-i Kutsi de Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretlerine buyurmuş ki Allah Allah yazmaktan bıkmaz Siz işlemekten u sanırsınız der o cenab-ı hak sizin amellerinizi yazmaktan bıkmaz usanmaz Ama insanoğlu ameli işlemekten bıkar ya o yüzden test koşup çabuk yorulmayı bu su fili adım atanlar hızla böyle çok ders çekmek isterler hızla merdivenlerin üstüne doğru tırmanmak ister la Haris olurlar ama test koşan çabuk yorulur bakabilir o kimse bıkınca da Allah muhafaza eylesin o manevi halakadan Banner nefsine uyup uzaklaşabilir o ölünceye kadar ders yapılacak Önemli olan bu ölünceye kadar namaz kılınacak o Çünkü ayeti kerimede sana ölüm gelinceye kadar o Rabbine ibadete devam et et orada Yakın ismi kullanılır sana yakini Kasım oluncaya kadar o da Allah’a karşı ibadete iyi ameller işlemeye devam et et Sakın ha kendinizce Ben yakın oldum deyip de Amel ve ibadetleri terk edenlerden olmayın E tabii buradaki yakin likten müfessirlerin hepsinde anladığı şey ölümle alakalı o orada ölümden bahsetmemiş ayeti kerimede ama bütün müfessirler bunu ölüme Bağlamışlar O zaman o kimse birine karşı bu normal günlük hayatınızda da yapamayacağı bir işi kaldıramayacağı bir yükü etrafına söyleme Oh buz sufilikte hizmette de söz konusu olur Bir kimsenin işi var o kimseye sen işinden feragat ettirip de bir iş yaptırmaya kalkarsan adamı işinden edersin yapamayacak onu ona bir şey söylemezsin bu fabrikada adam 85 çalışıyor 85 çalışan bir kimse kalkıp da bir iş bu Yorulmaz bu onun kaldıramayacağı bir yük yükleme adamın evinde İki odası var sana beş misafir gönderme kaldıramayacağı büyüklüğe onun üzerine omuzlarına verme O kimseye asgari ücretle çalışıyor ve hatta 1500 lira maaş alıyor Sen ona kalkıp da 2 liralık iş buyurma bir kimsenin kaldıramayacağı yükü buyuran insan ferasetsiz insandır ve o Kamil bir kimse değildir o ferasetli insanlar etrafındaki insanların kaldıramayacağı yükle yüklemezler he he feraset kimde olur Allah’ın nuruyla bak anda olur Allah’ın nuru ile bakmak noktasına ne ile gelinir farzları yerine getirip haramlardan uzak durup nafilelerle yaklaştıkça yaklaşmakla elde edilir Bu yolu bu mu o zaman o feraset ehli olacak feraset ehli olabilmesi için o kimse haramlardan uzak duracak farzları yerine getirecek nafilelerle yaklaştıkça yaklaşacak ki o Allah’ın nuru ile baksın hadisi Şerif’te Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretleri buyurdu ki Mümin ferasetinden çekiniz müminin ferasetinden çekiniz Çünkü o Allah’ın nuruyla baka baka O zaman sen de feraset var ise bir kimsenin çekemeyeceği yükü vermesende feraset varsa harçlık vereceksin çocuğuna çocuğuna 1 lira harçlık verirken 10 lira verirsen ona çekemeyeceği yük verdin çocuk şaşırır 10 lirayla ki sen 100 lirayı idare edemeyen bir kimse bin lira verirsen şaşırırsın onu sebebi sen olursun sen iyilik yaptım zannedersin ona mi Evet ferasetsiz sinya ferasetsiz olduğundan ona iyilik yaptığınız zannedersin bu Halbuki o batıracak o parayı neden o para idare etmesini bilmiyor Ama sen hayatında 100 lira 100 bin lira idare edemeyen bir kimsenin emrine bitirilen verirsen arama O paranın peşine düşme nedenyahu hayatında 100 lira idare etmemiş gibi trilyon idare etsin sana iyilik yaptığını zannediyorsun değil sana kötülük yaptın onu kötü yola düşürdün ya sen onu o parayı vermekte Onu kötü yola düşürdüm iyi bakın burada ferasetsizlik geliyor o zaman bir kimsenin kaldıramayacağı yükü yüklemez üstüne sana iyilik yaptığını zannediyorsun Hayır sana kötülük yaptın Allah muhafaza eylesin O yüzden burada feraseti ehli olmak ferasetli ehli olaraktan insanların kaldıramayacağı yüklerle onlar yüklemek Hayatında iki kişiyle arkadaşlık yapılmamış bir kimseyi sen bir yere Çavuş da aynı diyorsun ya buradaki arkadaşlarım Sen ders yaptır diyorsun ya bu adam ömründe hayatındaki kişiyle geçirmemiş ki 2010’un en samimi arkadaşın hekimine kim onunla insan mı arkadaşı falanca neden yanında değil Sen neden onun yanında değil O Dost dostun yanında olmaz mı arkadaş Arkadaşın yanında olmaz mı bu alınıyorlar kızıyorlar 20 yıllık 30 yıllık bana arkadaşınız gösterin dedim o anı kızmayın O 30 yıllık bir dostluğumuz var mı birisiyle bu dediğim dostluk ama bir daha sen Oh demeden Oh keygeni anlayıp koşan Kimse Dost bu dostu İyi o zaman feraset ehli olma feraset ehli olmak olunca feraset en kimin sevileceğini de bakarsınız feraset evli Ama siz sevilmeyecek bir kimseyi severseniz ona da zulmetmiş olursunuz 2’si hiç sevilmeyecek bir kadını sevdin Erkekler olarak zulmetin kadına neden ona layık değil perişan olacak sen sevilmeyecek da adamı sevdin perişan ettin adamı Ama neden ezilecek Onun altında O nereden geldiğini anlayamayacak şapşallar açacak kaçacak diyecek Sen her şeyin hakikatini görüp ona göre davranma o eşyanın hakikatine Vakıf olup ona göre bu insanların konumlarına durumlarına göre davranma ferasetli bunlar Ama sen Palas pandıras ı dolaşan Palas pandıras konuşan Palas pandıras yenicem bir adamla bir yere gidebilir misin gidemezsin rezil eder sene 12’de Bir de laf kesen Sözkesen çok bildiğini söyleyen kavga çıkaran bir kimseyle Nereye gideceksin çok felaket ehli onun yanında taşımaz o valiye gideceğim bir derdin var var Adam Palas pandıras konuşuyor yanında götürebilir misin Onu götüremezsin ne olacak olan işi bozar öylesi bu tarz kendince doğru yaptığını doğru söylediğini söyler ama var ya sen valiye Madem bir şey söyleyecektin kendi başına gidip söyleseydin bu ne gidip kendi başına gidip söylemedin da buraya da bir siyasetçilerden bir başbakan yardımcısı gelmişti ya uğurluyor dışarı Adamın birisi tuttuğumu sürü laf söylüyorsun biz dışarıda var ya kardeşim git başka yerde söyle burada bizim misafirimiz senin bizim misafirimiz de kalkıp da laf söyleme hakkım var o o ferasetsiz İyi o zaman ferasetle insanların kaldırabileceği konumuna ve durumuna göre hareket etmek erdemliktir ben buna ölçü bir gün geldi Hz Ayşe annemiz E bir kimse şey en ilah dedi Ondan sonra ona bir şeyler verdi hizmetçisine gönderdi onu başka bir kimse geldişen ilah dedi onu da içeri davet etti sofra kurdu hizmetçisi dedi ki ey anneciğim bu iki farklı davranış İkisi de Şen Emlak dedi buyurdu ki ben sevgilim ve Peygamberim olan Muhammed Mustafa’dan insanların insanların konumuna göre davranmayı öğrendim ne demek ki insanların konumuna göre davranacaksın O bir kimsenin çekemeyeceği Büyük’ü onun üzerine yükleyeceksin bir kimsenin yapamayacağı bir işi ona söylemeyeceksin işi ehline vereceksin bu konuda feraset sahibi olacaksın aralıklara güçleri götürecek kadar iş buyur hani bu suyun gittiği yerlere artık denir ya bilir misiniz arı Siz Evet Unuttuk ama biz bunları biraz değil mi sulamak için arı kaçarlar böyle nehirden gözden ve hatta artezyenden gelen suyu arı kaçarlar Tarlan içerisinde o suya gönderilene Sen normalde şimdi Örneğin işte üçlük dörtlük su çıkıyor Üç dört dörtlük çıkan suya Birlik artık yaparsan Taşar o o bende yıkar veya 5’lik su çıkıyor beşlik çıkan suya sen küçücük Arık yaparsan o Ben de Yıka Yıka yara yara gider İyi o zaman aralığına göre su var ve o kimsenin kanalı ne ne kadar kaldıracak Sen kalkar da Hz Mevlânâ Celaleddin Rumi Hazretlerinin dediği gibi süt içecek olana et yedirirsen çıkarsın onu ve o süt içecek önce bu sonra ekmek yemeye başlayacak sonra etmeyecek Oğuz Esen süt içecek olan kimseye ettik Abo at kenara kendince iyilik yapıyorsun Ama sen olmadı sıfıra sessiz davrandın teras etti davra artıkları ona göre su ver bu dervişlere ona göre su var burada kutusu nedir zikirdir maneviyat tır feyiz dirsen Dervişe Normalde vanayı açmak maharet değildir onu karşıdaki Derviş’in kaldırıp kaldırmayacağını bilmek maharet Tiro kimseye fazla dersi verirsin arı Açarsın o kimse eşinden işinden aşından olur Ondan sonra da dersin ki Kaldıramadı o Sen neydin onun başında Ama sen neydin onun başında Ama sen neydin onu meczup hale getirinceye kadar ona ders vermek Ama sen neydin başında o halde olmayan bir kimse kalkıp da rabıta vermek Ama sen neydin başında o kimsenin kaldıramayacağı bir enerji ona yükledin o isteyecek ben derviş ister ki her gün bulutların arkasından Allah’la konuşsun ben derviş ister ki her gece hal görsün Rüya görürsün how duvarın arkasını görsün Kalbinden geçenleri görsün ister Bunu bütün darsa var mı istemeyen yok var ama ona hazır mı değil mi Onu bilen yok o Derviş kendince ben buna hazırlayayım diye bilmez ki ama bazen tarif ederim yanında kullanın ucunda da diye bir ıslık bitti yorganın altına yapacak yarar ben onu görmez ki Derviş kendince bir korku girer içerisine bir korku girdi mi Ders çekmez bir daha ne iş yaparlar bitter Gecenin yarısında Bu bir Tıkırtı bu mutfaktan bitti gece bitti Ama sen ona tak bu kaldıramayacağı bir dersler en iyi yolda yürürken gözünü tak vicini tarifesinden birini gördüm ne yapacak oh Ah ah yattı vel uzattı Ayaklarında Ay ne kadar güzel bir geldi gülüm ayağına vurdu Ya sen nasıl edepsizin böyle ayaklarını uzatarak Sen yatıyorsun dedi evet hadi uyusun sabaha kadar Uyuyacaksan ya ondan sonra sabah dört arıyor Güldür Güldür ayağımın altında çürük Hala da duruyor benim ayağımın altına vurdular e vururlar Oh buz atma Ama sen cennette mi yaşıyorsun ayaklarını uzatıyorsun ya bu işler edebi Style o edep iste ve o zaman aradığın kaldıracak kadar su vereceksin o bahçeyi sulayan bahçıvan ne yapar kararın ne kadar su kaldıracağını bilir ona göre suyu açar Sen neden ben deri yıkmasın ama ben de yıkar giderse sulamanın bir anlamı kalmaz her kuşun yemi kendi miktarınca dır her kuş bir inciri bütün olarak yutabilir mi ve her kuşun yemi kendi fiziki büyüklüğüne göre dirsen Bülbüle götür kocaman bir yem koy bakalım yiyecek mi bu boğulur gider boğazında kalır Bülbülün yeni ile karganın yeme aynı mı bu bülbülü yemi ile kartalın yeme aynı bu Bülbülün yemi ile akbabanın Yeni aynı İyi o zaman feraset sahibi ol bu Bülbüle Bülbül yemi ver Kartal’a Kartal yemeği var bu Şahin’e Şahin yemi var bu Hey kuş sürüsü ya akbabası da olacak aklıma ya da lazım ben onu da salcan yakasını gidecek bulacak o Bu bir dergan içerisinde Hepsi de vardır 111 gibi şaka yanı da vardır karga gibi öteni de vardır bu Kartal olduğu gibi akbabası da vardır ne vardı hepsinde İyi o zaman sen feraset sahibi ol Allah herkesin yemini ona göre hazırla Ama sen Şahin eleştirebilir misin yemez Ama sen bıldırcına çok Affedersin Çok affedersiniz teyze giydirebilir misin yemez evet hadi Bülbülün önüne teyze koy bakalım yiyecek mi Yemez bu Bülbülün tezekle ne işi var bu Bülbülün tezekle işi yok İyi o zaman her kuşun cinsi sahil olduğu gibi kuştur ama kendi aralarında cinsel ayrıdır yeğenlere de ayrılır bu su birlikte öyledir her Sufi aynı Yeme Yeme yemez ve hepsi de kendi cinsine göre yem ya o herkes sohbetten kendi cinsine göre alır kendine göre alır o herkes Ama bu İşin sırrı da odur çocuğa süt yerine Ekmek verir verir sen yoksun çocuğu ekmek yüzünden Öldü say o çocuğa süt var mı süt var Ne çocuğu sana Ekmek verirsen çocuk boğazında kalacak ölecek gidecek çocuk ferasetsiz Hani neden Yenidoğan doğum yapan kadınların yanına Muhakkak bir teyzesi halası annesi birisi gelir tecrübelidir ya o tecrübeyle ne yapar o Yeni doğum yapmış kadına tecrübelerine aktarır yavrum Şimdi emzir o devamlı Emek İster 5 dakikada bir önce konu midesi küçücük daha yarım çay bardağından doğar o Evet Ee Oha beğenecek onu yatır bu yanına habire ev Sino Sen ne zamana kadar iki yıl boyunca emcek o o nerede şimdi çocuklar önce kan Neyi nereden bulacaklar şimdi Ziya Çalışıyorlar ya işe gidiyorlar ya kadınlar fizikçimiz bozulacak diyorlar emzirmiyor lar bir tuhaf oldu insanlar bi Alem oldu bu ev O çocukların psikolojileri bozuluyor o çocukken annenin kokusuna doyacak çocuk o akıl bağlı oluncaya kadar çocuk ana kokusuna duyacak doyacak o çocuk akıl bağlı oluncaya kadar ana kokusunu nerede olacak duymuyor bile görmüyor bile 14 yaşına geldi mi haydi kreşe ni Çocuğunuzu kreşe verdik çok batak bir şey yaptınız Ha bir de övünülecek bir şey oldu bu bu ölecek hava atılacak bir şey çocuğu kreşe gönderiyoruz muhattap bir şey yapıyorsunuz bakmadınız bir anne-baba çocuğa bakamadık bu dedesi var Ne nesi var teyzesi var halası var bakmadılar bir çocuğu ya kreşe verdiler o çocuk Anaya hasret o zaten babaya asıl et Zaten adam para kazanacağım diye uğraşıyor Ee Üstüne bir de Anaya hasret nerede çocuk kreş t o nerede çocuk anaokulunda 13 yaşındaki çocuk kreşler 13 yaşındaki çocuk reşte bu çocuklar sevgisiz büyüyor sevgisiz büyüyünce on yaşına oniki yaşına 15 yaşına gelince çocuk aykırı çocuk sinirli çocuk stresli çocuk Uyumsuz bir sebep Annesi çünkü ve annesi O çocuk o psikolojik boşluğunu doldurabilecek bir yer yok o Çocuğun psikolojik olarak anne duygusunu alabileceği doldurabilecek bir yer yok o nerede kreş takim bakıyor orada bir tane bakıcı bakıyor 3A o çocuk üç yaşında şey okudu Ne o Sübhaneke okudu o çocuğa bakıyorum ben mimiklerine bakıyorum çocuk üç yaşında psikolojisini bozmuş bu annesizlikten Allah muhafaza eylesin o zaman süt verilecek olana süt vereceğim o feraset sahibi olacak Eğer offer a sete sahip olmazsan Doğacak olan Sonuç sana ait Kendi ellerinizle ettiğinizi Bileceksiniz bu çocuklarınızı götürdünüz kreşler a çocuklarınızdan sevgisizlik düşeceksiniz çocukları götürdünüz yatılı yerlere küçücük çocukları anneden babadan aileden uzaklaştırıldınız çocuklardan Sevgi pişmeyecek siniz İntikam düşeceksiniz o çocuk gece gökgönül dedim de annesinin koynuna sığın canı sığınacak bir koyun bulamadı yatağın içerisinde tek başına kaldı korktu O çocuk o çocuk büyüdüğünde diyecek ki on yaşındaydım beni yurda vermişlerdi on yaşındaydım beni yatılı göndermişlerdi evde o kadar fazla mıydın da beni gönderdiniz Ben her gece korkarak yattım diyor anlatıyor bana anlatıyor Yok kız diyor ki bana ben her gece diyor korkarak yaptım şimdi diyor Her Gece onlar korkarak yapacaklar Ben kiminle hangi erkekle yatacağım ama hangi erkekte sabahlı camı düşünerekten diyor korkarak yapacaklar diyor beni bekleyecekler kapının önünde diyor Biz bunu söyleyen 22 23 yaşındaki kız çocuğu İntikam oluyor annesinden babasından ama Haksız mıyım dedi bana Ben dedim kendine yapıyorsun Sen kendine yapıyorsun Onlar bir hata işlemiş SBS Sen kendine yapıyorsun aynı şeyi erkekler için de tek bırakmışlar çocuğu başıboş o yurttan o yurda o yurttan o yurda o yatılıdan oy atılıyor çocuk İntikam oluyor anne mı böyle koltukta oturuyorlar üçlü koltukta döndü babasına babaların şimdi mi aklına geldi dedi babasının yüzüne Sen beni dedi dokuz yaşında yatılı gönderirken babalı neredeydi aklım dedi ve bitti var ama biz çocukları Vali edeceğiz ya ama biz çocuklar dünyanın en böyle başarılı eğitimcisi yapacağız yani bir sürü üniversite bitirecek mucuk Allah Allah bizi yere fakat dişleri çıktı mı artık gönlü kendiliğinden ekmek ara O çocuğun dişleri çıktı mı gönlü kendiliğinden ekmek al al al sufinin dişleri çıkınca gönlü kendiliğinden ekmek ararım bir sufi normal dersini yapıyor pişmeye başladı artık olgunlaşmaya başladı bu onun gönlü ister artık iyice Hakikaten o rüyasında alırlar götürürler o şu Esma’yı çeken sabahına gelir o ne der ki bu esmaya çekmemi söylediler siz geldiniz karşında oturdunuz bana böyle Esma çektirdiniz harika demleniyor da Bu Hale Gelmeme Sen sen 10 bin tane yaa Allah çekeceksin ha namazlardan sonra da 20 dakika da şeyhini ondan sonra bahsedeceğim 22’nin sonunda da mı yapacak şimdi bu yirmi dakikanın sonunda oluyor ama o görüyor ya yanındakine bir yanda şimdi birisi böyle dur Reyhan da Reyhan Camisi var ya oradaki pazar yerinde Ben bunu böyle şey değil ya pazar yerindeki Cami ikindi namazını kıldık her ikindi namazından sonra iki üç kişi kalıyorlar bağı rabıtaya duruyorlar Ben de takılma yayım namazı kılıyorum çıkıyorum takılmayın namazı kılıp çıkıyor Ondan sonra bir de o gün takılma mı Sebebi böyle bir de gözünden bakıyorlar Yani sen bir de ehli tasavvuf olacaksın Hani sen burada camide kalmıyor rabıtaya bakmıyorsun hani biz rabıta yapıyoruz 112 öyle bakmaya başladılar gene takılmıyorum geldi artık bana ve yine böyle bir bakış fırlatınca omuzundan vurdum ne Gördüğünü söyle bana dedi bir bu kaldı sakın yalan söyleme dedi ama sakın yalan söyleme mı böyle baktı dedim boş boş düşünüyorum Başka bir şey değil şeyhin de düşünmüyorum dedim Ama sen de benim gibisin dedim anlamadım satamadım tekrar gelmedi deyip durursun dedim ve bu sustu bir dedim ben kalkıyorum dedim bana beni dedim orakil görüyorsun dedi O senin gibi rabıta yapıyormuş gibi durup da alamadım satamadım tek gelmedi şu gitmedi bu gitmedi demektense dedim ben kalkıp gitmeyi tercih ediyorum dedim böyle baktı bu dedim rabıta değil bir dedim 20 dakikanın sonunda mum yapıyorsunuz değil mi dedim ha ne dedim ne etmezse bu cezve dedim 20 dakikanın sonunda geliyor Dedim ya bu beş dakikada gelmiyor üç dakikada gelmiyor gelmiyor mu bir türlü gez bu orada duruyor Bu duruyor orada bu ne zaman bılı herkes ona bakacak ne zaman ilgi çekecek o bir sayha çıkarır O da bu Kadınlarda da vardır erkeklerde Ben ona gidip böyle Neden yaptığını söyler Sen farkında değilim de bu yalan Sen neden bile bile yapar o bile bile yapar o bile bile Say hata Ha bir de mi ve istismar eden aldatır mi aldatır Sen kendince kendine bir hava verir UV Vay ne Cezbeli Derviş ya Ne aşıktır ona aşıktır yağ bir al hatta gider ya ortalık öylesine Cezbeli dir bir tutan kulağından fırlatan atacağım dışarı Sen neden şeytani Allah Hz Ömer radıyallahu anh Hazret-i-i buyurdu ya böyle yanında işte Kuranı Kerim okunduğunda böyle Allah zikr edildiğinde bu cezve geçiren bir kimse varmış Hz Ömer efendimiz soruyor Bu kim kim diyorlar ki ya Emirel müminin böyle yanında Allah’ın ca cezbediyor bırak Müslümanlar da Irak’lı bu kaldırın atışını diyor Bunun üzerinde şeytanın tecelliyâtı mı görüyorum bu şeytanın tecelliyâtı mı görüyor kaldırın atın bu As Hatta cezbe geçirdi ve ashabın cezvesi gözyaşıdır ve ashabın yanında Allah anıldığında onlar Tefekkür ederler günahlarını düşünürler günahlarını ağlarlar hicrana hüsrana hasreti ağlarlar gözyaşı dökerler dedi Onlar böyle pitre ip horon Teper gibi ne oldu böyle rakkase gibi rake’s Rock sen rahatsız etmek titremek elektrik tutmuş gibi yok böyle kendince kendi kafasından böyle değişik sesler çıkarmak yok Ashabı Rasûlullah ta ne yok bu titriyo arkadaş bağıra Ya ben bizim bayındırlığa hemen işaret eder dinamın atayım gibisinden Bizimkinde pırt atarlar ki mı hiç bu Zehra da bunda erkanında olacak Zikrullah tasay ha atmak olmayacak o Zikrullah da Zakir nasıl nefes verdiyse o nefese devam edilecek bu sesli senin onun sesini senin sesin geçmeyecek mı gezmeye geldi Allah ne oldu Ne gezmesi Ama sen şeytana muydun nefsine uydun ve o zikrullahın bir adabı Erkan’ı var o adam o Erkan’a uy en başında kimse ne dedi Bu kulağa delik Bu bir zencide olsa başındaki net abi ol en başında Zikrullah yaptıran var Ona tabi ol bir dergah adamı Erkan da tabi ol O da dergah adamını çıkıyorsa ona da tatlı bir şekilde söyle abi abla dergaha da bunda bu Yok ya bu Ah ah Buna dikkat ederim yok abla Buna dikkat edelim bu birisi oradan sayha atıyor ve hemen ters yaptıran kim filanca ağabey ağabey arkada falanca sayha atıyor be ne dersin adabı bozuyor Ve arkada bir abla var abla herkes Allah sizi kullan temposu bu Allah bağırıyor arkada yok abla Buna dikkat et bu Ada bu bozdu burada bu Erkan’ı bozdu bu cezve değil bu maneviyat değil ve bu şeytanın o kimsenin üzerinde tecelli etmesi bu sohbetlerde olur birisi böyle aşka gelir bağırır orada Ama bu doğru değil İyi otur ağla bu milletin gözünden yaşanmıyor bağırış çağırış çok fazla ama hiç olmazsa ağlıyormuş gibi yap yok bağıracak arkadaş Çok gezme geçiriyor ya bitirecek da kafası geçirmiş kesilmiş kuş gibi titreyecek ortalıktaki bunca Court alıyor Sudan Çıkmış balık gibi zarar verecek etrafa çarpınca bu ne cezve geçirdi Allah muhafaza eylesin O yüzden bir kimse mana manevi olarak yol alıyorsa Merak etmeyin ona ekmek giydirirler da merak etmeyin ona et yedirirler da merak etmeyin ona Tatlı yedirirler ama gene Bak buyurdu ki zerrece hayır işlerinin hayrı Karşılıksız kalmaz zerrece şar içtim de şerri cezasız kalmaz O senin manevi hakkın sa dünya ayağa kalksa kimse bunu engelleyemez Allah Allah sana bir şey verdiyse kim engelleyecek sana Ama sen Allah yolunda koştur duysan Allah için Allah yolunda koşturuyor San Senin önünde engel yok ki Ama sen Allah dedin dedi ne pranga vuran mı oldu Ama sen dersi çektin de elinden Tutan mı oldu senin parmağını kıran mı oldu İyi o zaman yürü yol yürümeye çalış iş yolu yürümeye çalış Ama sen edebini adabını muhafaza etmeye çalış farzları yerine getirmeye çalış haramlardan uzak durmaya çalış haramla hala kanı kes o haramla irtibatını kes bu nafilelerle yaklaştıkça yaklaşma Derviş’in güzel ahlakı Zikri Fikri Şükrü dür Allah Allah bizi onlardan eylesin kanadı çıkmamış kuş uçmaya kalkıştı mı Her yırtıcı kediye lokma olur gider o o o ve bu muhteşem bir sufi dersi sis Akın kendi kendine oldum havasına Düşme Sakın kendi kendine Erdim havasına Düşme Sakın kendi kendine ben bundan sonra mânen de uçarım deme tanıdım çıkmadıysa hep bekler Avcılar seni Sen daha yuvadan kendini attığın anda yem olursun Avcılar’a ahmaklık yapma o kendi kendine yuva danışacağım de uğraşma Ya tanıdım çıkmadan olgunlaşmadan erginleşme den oldum havasına girme bu daha üstüyle gelmemiş Kent düğün yok da değil ki Kanatlanıp Uçacaksın kedilere yem olursun O hep bekler ki Avcı kediler Avcı kediler yavru zamanı kuşların yavru zamanı giderler bakarlar o yavrularını ol kuşlarının yuvalarının altında pin eklerler Çünkü ahmak olan yavrular Henüz daha kanatlanmış Ken uçma heva ve hevesine kanıp yiyor kendilerini yuvadan aşağı atarlar o kedi kapağında da anında kapat var ya da bu içinde istidadı olmayan an düzgün olmayacak olan istidadını bu noktada da kalbe vukua olarak bile na na kuş bu yavrusunu kendisi atar dışarı der ki bunun istidadı bozuk en zayıf Falaka bu en zayıf hala ki dışarı atar Sen niye Park kedilere yem olurum bu Kurda kuşa yem olur kendini Kurda kuşa yem etme o kendi kendine oldum derdine olduğun davasını düşme acziyeti Fahriye Tea elinden bırakmam afiyeti elinden bırakma Adem’i Adem eden kendince pişmanlığı dırt kendince kendi dairesinde onun Allah’ın önünde Evet bu hatayı bu kusuru ben istedim Beni Affet demesidir bir acziyetini görmesidir fakriye Tini görmesidir muhtaçlığı görmesidir Adem’in yolundan git bu şeytanın yolundan gitme şeytanı da mahveden şey kibri dir şeytanı mahveden şey kendisini üstün görmesidir bir şeytanı mahveden şey kendisinde bir şey görmesidir bu şeytanın yolundan gidenler hüsrana uğrama ya mahkumdurlar sen kendinde bir maharet görme maharet Allah’ın dık Sen kendin de kendine ait bir şey görme Bütün iyilikler Rabbimden dir o cenab-ı hak sana bir lütuf bir ikram verdiyse hamdet nankörlerden olma nimetleri ne hamd edenleri Allah nimetlerini artırır ya Allah’ın nimetine hamd etmenin cenab-ı hak elinden Nimet alır Ama o hala da kendince haklıdır ama da elinden uçar gider Nimet bu Allah’ı zikretmeyi nimet bil namaz kılmayı nimet bil oruç tutmayı Nimet değil Allah’ın yolunda gitmeyi nimet bil Allah’ı zikreden dostlarının kardeşlerinin olmasını nimet bil hainlerden olma şükür sizlerden olma şeytanlaşmış lardan olma kendinde bir şey görme bu dünyayı kibirliler yakar ama onlar dünyalarını helak ederler ki birlerden olma var ya o Adem’in yolunu seç Eğer sen Ademoğlu sana bu burada Ademoğlu look erkeklik kadınlık değil hepimiz Adem’in çocuğuyuz hepimizin ama hepimiz Adem’in çocuklarıyız kadın erkek rengi ne olursa olsun dili ne olursa olsun bu Kimsenin Kimseden üstünlüğü yok takvaca Allah katında Üstün olanlar Üstün bunun da hükmünü verecek olan Allah ama biz kendimize hüsn-ü Zan besleriz deriz ki Takva sahibidir inşâallah yok ama bunun hükmü Allah’a aittir o zaman Allah muhafaza eylesin Kendi kendine olgun duğum olgunlaştım Sevdasına düşme kendi kendine ben şey oldum ben Mürşit oldum ben Mürşidi Kamil oldum Ben neyi oldum Yok ben Mehdi oldum yok her şey benim yüzü suyu hürmetine gidiyor sakına ve bu peygamberlerin yolu değil bu ilk sufilerin yolu değil o ilk sufilerin ağzından duyulmamıştır ben mürşidim diye Ben şeyhim diye bu duyulmamıştır ama bu son 150-200 yıla gelinceye kadar ama bu son ikiyüz yıl 300 yıldır duyulmaya başladı bunlar o ilk sufiler böyle şeyler söylemezlerdi da kendilerince kendi üzerlerine ben şöyle şeyin ben böyle mürşidin bababalım mehdiyim Ben böyle vereyim ben böyle ne bileyim Bir de o çıktı şimdi bu ksu fillerin yolu değildir bunlar ve ashabın yolu değildir bunlar ama bunlar Allah Resûlü sallallahu aleyhi ve sellem adetin yolu değildir Ama bunlar heva ve hevese düşenlerin yoludur Allah Allah muhafaza eylesin Ben dervişim diyecek a satma ben su filmde Caka satma da etrafa böyle kendince süs verme Medo Store git yolunda bu dosdoğru yolunda git ama hava atma e ticaret yaparken Saydım Sen benim kim olduğumu biliyor musun kimsin sen Bir finalcad erga bağlıyız bana söylüyor bir de adam o Maşallah sübhânallah dedim Parayı gidip ondan mı alacağız bu alışveriş ederken dergahını kullanma e-ticarete katma işin içerisine istismar etme bu şeytanın vesvesesine Düşme eve gidip de patronla Biz nereye bağlıyız biliyor musun Sana ne patronundan işine bak sen O adam senin işine baksın desin ki ya bu terbiyeyi Nereden aldın sen O adam senin işine baksın Racing Maşallah ya Ne güzel Yetiş misin Seni kim yetiştirdi nerede yetişsin Hangi Bağın babanızın Sen hangi bahçenin gülüsün Hangi günün bülbülüsün o Sorsun Sana ve o Sorsun Sana Yok yok istismar etme Ne sakalını istismar etme ben bu sakallı mı yalan söyleyeceğim söylersin bu Ebu Cehil Dede sakalı vardı bu Ebu Cehil sakalsız mıydı ba ba mu tak öyle mi Yalan söyleyeceğim ve bu şekilde de takdir vardı ve bu diyelim açık değildi Onun da başı kapalıydı Allah Hz Peygamber sallallahü ve sellem adetin kıyafetiyle bu cain’in kıyafetin arasında fark yoktu ki Bu kıyafetler anlarsın birşeyde adetten kıyafeti Neyse Ebu Cehil’in kıyafeti de aynıydı utbenin şey beni kıyafetleri aynıydı mı Hz Ebubekir Ömer Osman kıyafeti Neyse out beni şey benim de kıyafetler aynıydı bu kıyafet ledin olacak olsaydı biz onları de müslüman göreceğiz o zaman ya hani gelmiş ya Birisi Hz Mevlânâ’ya demiş ki var ya Mevlânâ bir sorun var demiş İşin içinden çıkamadım Buyur demiş sor demiş ki Bütün kıyafetlerimi Hz Peygamber sallallahu vesellem adedin kıyafetine benzettim bir tek demiş kuşağım kaldı demiş kuşam nasıl kuşağın nasıldı ki de mi Şöyle kuşak bağlansam cevap muhteşem demiş ki eğer kuşağını da demiş o şekilde bağlarsan oldun tam ve Ebu Cehil demiş ya Neden sen ahlaken benzemeye çalış sen suretini benzetiyorsun siretini içini benzer ve Müslümanlar dış larını süslüyorlar içlerini değil bu sufilik için süslemek için dışı değil bir sufinin Kalbinde Allah olacak Sen hiç süsleme bu bu sufinin kalbinde Allah’tan utanma olacak Ama Allah’tan haya edecek ben nasıl küfür ederim diyecek ben nasıl hakaret ederim diyecek ben nasıl yüzümü asarım diyecek ben nasıl gerçek davranırım diyecek Ben kadınım sokakta nasıl kahkaha ile gülerim diyecek Allah’tan korkacaksın Ya ben kadının diyecek sokakta telefonla konuşurken avazım çıktığı kadar nasıl Bağırırım diyecek tüm bayan erkeğim diyecek adamım yolda giderken karısına hakaret ettiğini telefonda nasıl belli ederim diyecek hakaret etmeyecek Allah Allah Lag irtibat olan eşine hakaret edebilir mi ya Allah’la irtibat olan kime hakaret edebilir o irtibatı kesilmiş ya aman benim gibi cübbesi sikkesi kalıbı yerinde da baktığın zaman Yeşil türbe içi estağfurullah tövbe şeyhim Allah rahmet eylesin öyle derdi o cenab-ı hak himmetini üzerimizde eylesin a word’deki Mustafa Efendioğlu niceleri var dışı yeşil tüm e türbe iç estağfurullah tövbe derdi bu için estağfurullah tövbe olmasın de yazık değil mi Sen insanlara zulmediyorsun Yazık değil mi Sen evi geçimsiz hale getiriyorsun kadın erkek önemli değil Yazık Değilmi Derviş kardeşlerin arasında geçimsizlik yapıyorsun da ahlaken kendini düzelt sakallı bırakmak güzelde sakalın üstünde cigara tutturmak güzel değil o sakal harika ne Sigara ne Ben dedim sakalın ne kadar güzel dedin sünnete Resulullah hele TV simatic hoşuna gitti La Liga ne dedi en iyi eğitim kulağına Hz Muhammed Mustafa içermiydi dedi O bizim sadatlar içiyor dedi Hz Resulullah sallallahü ve sellem Hazretleri içer miydi Bu bir başkasını Bana ön görmedim içermiydi bana onu söyle da içmez dedi Aferin nefsini kırdın şimdi dedim bu çünkü dedim çoğu canı sıkılıyor içmezdi diyemiyor dedim Aferin sana harika Biz bunu içme iyi midir mı Söz ver bana bırakacağına böyle baktık söz veriyorum dedi Hah şimdi oldu dedi Allah seni sözünde Sadık eylesin ve içi estağfurullah tövbe Evde eşine kadın erkek ayrıştırma yorum eş deyince herkes üstüne alsın alacağını ve eşine bağırıp çağıran hakaret eden çocuklarına bağırıp çağıran hakaret eden kadında erkekte kardeş içini düzelt sen annesine babasına hakaret ediyor annesine küfür ediyor ya Derviş anasına küfür eder mi ya ben derviş babasına küfür eder mi Ya bu nasıl bir düşük ahlaklılık Ya bu nasıl bir pas bayilik bir şey ya o o ve bu nefis mücadelesi yok mu ya bu ne sinirlenmiş ha ha benden daha sinirlisi var mı gelsin bir çiğ ne olduğunu bir Yok böyle bir şey var mı bir sufi içini süsleyecek bir sufi dışıyla değil içi ile ilgilenecek bu için temiz tut ve haramlardan uzak dur Allah muhafaza o olmadan olduğum davası Gitme O ne demiş kocayunus elle geleni yersin bu dile geleni dersin böyle dervişlik dursun sen Derviş olamaz ele geleni yiyorsan dile geleni diyorsan Kardeş sen bir de dervişim deme ya Bunun hesabı daha da zor Ha bir de dervişim dersen Bunun hesabı şey yapma bu heder etme bu şeytanın yolundan ve izinden gitme Allah muhafaza eylesin fakat kanadı çıktı mı zorla Masanda iyi kötü ıslık çalma sanda kendiliğinden Uçar o ve o Derviş olgunluğa erişince Oo Sufi olgunluğa erişince ve o Sufi kanatlanınca o gece oturdu mu la la ilahe illallah la ilahe illallah la ilahe illallah merak etme bulutların arkasından bir çağrı gelir ona Çünkü bulutların arkasında mi hitap gelir onu mu o başladı mı gece Allah Bir baktık Geylani hazretleri yanında o Allah yoohoo diyor Allah’ım Allah’ım sen hu demiyorsun ho diyor o uçurum seni merak etme O senin Kolundan tutan olur Alem boş değil Ya sen ne demişler Sana 5.000 tehlike kalsın la la ilahe illallah la ilahe illallah la ilahe illallah la ilahe illallah la ilahe illallah bir an sonra uçuracak larsa seni merak etme pıt Yanında birisi gelirsen la ilahe illallah udyr oradan o ve o Sen Karaca Sen yakalanır He la ilahe illallah İlla Hu la ilahe illallah İlla Hu gider o ama sen hala hala devam et hususunu çeken gelir Ama sen la la ilaha devam et hayırlı çekecek olan gelir bu halay köy kurallar Sen merak etme vakti saati gelince Hadi bakalım derler Şimdi öyle bir dolaşalım bulutların arkasına doğru Götürürler seni Sen bıraksın Sen üstadının yoluna izin İyiyi tut Sen verilen dersi YouTube san sen ağzını Yiğit ut3 sen niye ağzımızı gibi sen karınca gibi yürür karınca gibi yürür meleklere Seyran etmek istersin diyor o mübarek karınca gibi yürüyorsun ne meleklere Seyran etmek istiyorsun bu parmağım tırnağında bir damla su görür kendin olman da zannedersin Ya kardeş sen dur bakalım ya Ya dün bir bugün iki Bir dakika bir gol bir Yok öyle bir şey ya Sen bildiğini çek İyi otur dizinin üstünde geceleri Televizyonun karşısında durma Benim gibi O benim gibi Twitter’dan yazacağım diye uğraşma sabaha kadar sen tek Ya sen ne zaman inşâallah canı olduysan O zaman bırak kendiliğinden gider o var ama o zamana kadar otur bu şehri g şehriye uzatma ya hani o gelmiş Yavi Derviş’in annesi Abdulkadir Geylani Hazretlerine O benim demiş görüşmem lazım mutlaka demişler ki yemek yiyor müsaade et yok demiş görüşeceğim ben illaki Bu bir Üstada bir şey ısrarla illaki görüşeceğim illaki yanına geleceğim Bunlar Dönmez bu Ama her zaman çıkar böyle o kadın da çıkmış illaki geleceğim içeri demişler ki efendim çok ısrar ediyor alın demiş O esnada tavuk kızartmış ta mübarek tavuk yiyormuş o gelmiş kadın bakmış ki kızarmış tavuk yönünde çatır çatır tavuk yiyor ne demiş vah bizim başımıza gelene ne oldu demiş demiş benim çocuğum çilehanede demiş ekmeksiz susuz Derviş olacağım diye demiş aç oralarda Zikrullah yapacağım diye uğraşsın Ama sen burada kendin tavuk y demiş ya Bu nasıl bir şey ve O gemiye devam etmiş biz dışarıda çok ses varmış sohbeti duyamıyor Muş dışarıdakiler Ben dışarıdakiler sohbeti duyamıyor Muş bu tavuğu Tabii yemiş o esnada tabi kadın feryat figan ediyor kemikleri toplamış tavuğun kemiklerini o kadının gözünde hu kötü Bismillah ve hemen kemiklerin üzerine bir tavuk belirmiş kıt gitmiş tavuk kadına dönmüş demiş oğlum da demiş mu hale gelince tavuk yiyebilir demiş Sağ ol oğlum mu bu hale gelince o da Tavuğu yerde mi hiç sıkıntı yok ya o hale gelecek var ya sen otur Ama sen zikrine devam et dersine devam et sen perhizine devam et nefsinle mücadeleye devam et Bir rüyaya Kanma bir hala Kanma kendi kendini birisi beni rüyasında görmüş bu anma Sen beni de rüyalarında görenler varmış Han nerede ya hani nerede o kendi kendine olduğun davası Gitme o tanıdığın çıkınca uçarsın merak etme da merak etme Seni otururlar Ama sen ama dikkat et yine başkasının uçurması ile uçma Ama sen kazandın yiyenlerden ol bu mücadeleyi elden bırakma Yarabbi demeye elden bırakma Sen kendi kendini Tövbe kapısından ayırma bu oldum ve o davası gülüp de onun eşinden başını çekme bu başın onun eşiğinde Dursun tek başına onun eşinden çektiğinden helak olduğunun resmidir helak olursun Allah muhafaza eylesin senin sözün şeytanı su senin sözün şeytanı susturur senin sözün kulağımıza akıl bağışla sağ üst adın sözü Hikmet erbabının sözü şeytanı susturur senin kalbindeki Şeytan da rahat padak oturur o ariflerin sözü şeytanın ağzını tıkar oh oh ariflerin sözü mü o kimsenin kulağını şeytanı kapatıp bu tarifleri sözü insanların gönüllerine tesir eder bu Eğer bir Ah ise bir kimse ve onların sözleri insanların gönüllerine müminlerin gönüllerine tesir eder Allah Allah cümlemizi o ariflerin sohbetinde olanlardan eylesin inşâallah 590 devam edeceğiz.
84. Mesnevi Şerhi 583-589 Beyit – Sohbet Notları
Kaynak
Bu metin, Mustafa Özbağ Efendi’nin sohbet kaydından yazıya aktarılmış ve düzenlenmiştir. Orijinal video kaydı yukarıdaki YouTube oynatıcısından izlenebilir.
İlgili Sohbetler
Bu konuyla ilgili diğer sohbetler: İZMİR Bayındır Kutlu Doğum Sohbeti – 28 Nisan 2013, KADİR GECESİ / SEMA / DUA 27.04.2022, Mustafa Özbağ Efendi Sohbeti – 17.07.2025. Tasavvuf geleneğinde bu konular ele alınmaktadır.