Hadis-i: Kitap Tavsiyeleri ve Tasavvuf Kaynakları

‘Dervişlik yolundan girenler için hangi kitabı tavsiye edersiniz?’ Muhakkak evinizde Edebu’l-Müfret’i bulundurun. Daha geniş bir şey istiyorsanız Kütüb-i Sitte’yi bulundurun. Kur’an-ı Kerim meali bulundurun. Sühreverdî’nin hadislerle Kur’an tefsiri var, onu da bulundurabilirsiniz. Tasavvuf ahlakı ve yaşantısını öğrenmek istiyorsanız Sülemî’nin ‘Tasavvufun Ana İlkeleri’ kitabı var, buradan öğrenebilirsiniz. Sülemî’nin yine Fütüvvet’i var. Temel Kur’an ve Sünnet noktasında olduğu için muhakkak hepinizin evinde bir ilmihal, bir Edebu’l-Müfret, olabilirse açıklamalı Kütüb-i Sitte bulunsun.

Mürşid-i Kâmile Neden İhtiyaç Duyulur?

Allah emretmiş: ‘Siz sâdıklarla beraber olun’ buyurmuştur. Sâdıklarla beraber olmak farzdır, ibadettir. ‘Ben ihtiyaç duymuyorum’ deme hakkına sahip değilsin. Allah’ın veli kulları var, sabit mi? Ayet ve hadisle sabit. Allah’ın seçkin kulları var, sabit mi? Sabit. Bu seçkin kullar dünya üzerinde var mı? Var. Hadis-i şerife göre bunların eksik olmayacağı sabit mi? Sabit. Bir Müslümanın ‘benim buna ihtiyacım yok, bu şart değil’ deme hakkı yoktur. Cahil, gafil, kör olan insanlar bunları söyleyebilirler.

Cuma Namazı ve Zuhr-i Ahir Meselesi

‘Cuma namazı kılındıktan sonra öğlen namazı kılınmaz mı?’ Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri Cuma namazını kılardı. Sonra Cuma’nın sünneti olarak dört rekat namaz kılardı. Ama ardından ayrıca Zuhr-i Ahir namazı kılmadı. Osmanlı uleması Zuhr-i Ahir namazı diye bir namaz koymuş; şu anda sadece Anadolu’da kılınıyor. Ben kılmayanlardanım. Kılmayışımın sebebi Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerinin kılmamasıdır. Sahabe kılmadı, Tâbiîn kılmadı, Tebe-i Tâbiîn kılmadı. Ne zamana kadar? Osmanlı’nın son dönemine kadar.

Soruların Mahremiyeti ve Kredi Meselesi

Soruları getirip götüren arkadaşlar dikkat etsin: soruların içini açmasınlar. Bu ciddi bir mesele. Bazen altlarına isim yazıyorlar, özel problemlerini yazanlar var. Bu konuda vazifeli arkadaşlar meraklarını yensinler.

‘İhtiyacım var, kredi çekmek istiyorum, dini sakıncası var mı?’ Darü’l-Harp, Darü’l-İslam meselesi giriyor burada. Hanefiler buna müsaade etmiş. Ama bundan uzak durmaya gayret edin. Dini hukuk olarak Hanefiler, kâfirlerle kendi arasında alışverişte faiz görmemişler.

Ruhların Buluşması ve Hal Görme

Uyku, Ölüm ve Öte Alem İşareti

Ruhlar buluşur, ruhlar görüşür. Hal görmek, rüya görmek bu dünyanın haricinde başka bir alemin varlığına işarettir. Nasıl uyumak ve uyanmak ölüme ve dirilişe işaretse, uykuda görülen rüya da öte aleme işarettir. Zikrullah esnasındaki görülen hal de öte aleme işarettir. Bu işaretleri ruh yaşar. Çünkü öte alemde yeniden varlığın içine girecek olan ruhtur.

Siz gününüzü nasıl geçirdiyseniz geceniz de öyle geçer. Gününü zikirle geçiren, gecesini de zikirle geçirir. Ruhu zikre devam eder. Ruhu namaza devam eder. Ruhu sevdiği kimseyle görüşür, sevdiği kimseyle buluşur. ‘Kişi sevdiğiyle beraberdir’ hadis-i şerifi gereğince, Allah seveni sevdiğiyle kavuşturur.

Hak Esmasında Yaşanan Haller

Geçen hafta hak esmasında arkadaşlara ‘ne gördünüz’ diye sordum. Bir kardeş diyor ki: ‘Bütün dervişlerin üzerinden birer nur hortum gibi kanal çıkıyormuş. Hepsinin üzerinden toplanmış, büyük bir hale gelmiş. Komple Allah’ın katına çıkıyormuş. Siz de bütün dervişlerin o kanallarından çıkan gördükleri bütün hale vakıfmışsınız.’ Bu tip şeylerin hepsi Allah’ın lütfu keremidir, ikramıdır. Bunlar ayetle, hadisle sabit olan şeylerdir.

Müridin öyle halleri vardır ki halinden habersizdir o. O halinden habersiz yürürken onun halinden haberdar olan vardır. Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri Bilal-i Habeşî’ye diyor ki: ‘Cennette senin takunya seslerini işittim.’ Oysa Bilal-i Habeşî henüz ölmedi, sağ. Ama bu halden habersiz.

Profesörün Güvercin Hali

Geçenlerde bir profesör bir hal anlatmıştı burada: ‘Ben güvercin halini aldım. Babamın evine gittim, gördüm. Başka yerlere gittim, gördüm. Hem güvercin olarak görüyorum, hem de ayrıca onu izliyorum.’ İki tane göz var. Profesör bunu üniversitede anlatsaydı beyaz gömleği ters giydirirlerdi. Ama bu bir haldir.

Bu dergâhın içerisinde bu tip şeylerin yaşanması, bu dergâhın doğru yolda gittiğine işarettir. Ve bunlar Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerinin ve sahabesinin üzerinde yaşanan hallerdir. Yaşanıyorsa nerede olduğunuza dikkat edin.

Rüyanın Üç Dairesi ve Kaza Hatırası

Rüya üçtür: birisi hak hakikattir, birisi bir şeyin etkisinde kalınarak görülen rüyadır, birisi de nefsaniyetten ve şeytaniyettendir. Şeytani rüya görüldüğünde sol tarafınıza dönüp üç sefer tükürürsünüz, Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerinin tavsiyesidir.

Bundan on yedi on sekiz sene evvel biz yola çıkacağız. Rüyamda kaza yaptım. Sabah oldu, İsmail aradı beni: ‘Abi rüyamda kaza yapmışım’ dedi. Ben dedim ‘biliyorum İsmail, sus.’ Hacı Mehmet de aynı şeyi söyledi. Biz yola çıktık. Gerçekten de o gün kaza yaptık, ön far kırıldı. Bir kimse geleceğini rüyasında görür mü? El-cevap: görür. Bunu bir başkası da görür mü? El-cevap: görür. Cenab-ı Hak gösterir, bunlar vardır.

Çeşitli Sorular ve Kısa Cevaplar

‘Evli bir erkek kazandığı paraya benim param diyebilir mi?’ Evet. Kadın çalışıyorsa kazandığı paraya benim param diyebilir mi? Evet. Ama kocanın o parayı almaya hakkı olmaz.

‘Enstrüman üzerinden para kazanmanın sakıncası var mıdır?’ Hadis-i şerifte Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri, enstrüman çalıp insanları eğlendirerek para kazananların bu kazancının caiz olmadığını söylemiştir. Hanefîlerce.

‘Aynı gün doğan bir Müslüman çocuğuyla gayrimüslim bir çocuk arasında fark nedir?’ Hiçbir fark yoktur. İkisi de İslam fıtratı üzerine doğmuştur.

‘Kasım ismini koymak caiz midir?’ Hazreti Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri ‘İsmimi koyun fakat künyemi kendinize kullanmayın’ buyurmuştur. Kasım künyedir; bu noktada koymamak tavsiye edilir.

Kaynakça

• Âyet-i Kerîme: ‘Sâdıklarla beraber olun.’ — et-Tevbe 9/119
• Hadis-i Şerif: ‘Uyku yarı ölümdür.’ — Buhârî, Ta’bîr, 1; Müslim, Rüya, 6
• Hadis-i Şerif: ‘Kişi sevdiğiyle beraberdir.’ — Buhârî, Edeb, 96 (Hadis No: 6168); Müslim, Birr, 165
• Hadis-i Şerif: Bilal-i Habeşî’nin cennette takunya sesi — Buhârî, Teheccüd, 17 (Hadis No: 1149); Müslim, Fedâilü’s-Sahâbe, 108
• Hadis-i Şerif: Rüyanın üç kısmı — Buhârî, Ta’bîr, 26; Müslim, Rüya, 6 (Hadis No: 2263)
• Hadis-i Şerif: Zuhr-i Ahir namazı hakkında — Osmanlı uleması ictihadı; Sahabe ve Tâbiîn döneminde kılınmadığı sabit
• Hadis-i Şerif: Kasım künyesi hakkında — Buhârî, Menâkıb, 20 (Hadis No: 3538); Müslim, Âdâb, 1
• Sülemî: Tasavvufun Ana İlkeleri (Tabakâtü’s-Sûfiyye); Kitâbü’l-Fütüvve
• Ebû Dâvûd el-Edebu’l-Müfret (İmâm Buhârî eseri)
• Âyet-i Kerîme: ‘Allah’ı zikredenler için Peygamber’de güzel örnekler vardır.’ — el-Ahzâb 33/21
• Hadis-i Kudsî: ‘Kim benim velime düşmanlık ederse…’ — Buhârî, Rikâk, 38 (Hadis No: 6502)

Diğer sohbetler: Dergah Sohbetleri

Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi

İlgili Sözlük Terimleri: Mürşid, Zikir, Sünnet, Dergâh, Ashâb-ı Kirâm. → Tasavvuf Sözlüğü’nün tamamı