185. Mesnevi Şerhi 1340-1355 Beyit konusunda Mustafa Özbağ Efendi’nin değerli sohbetlerinden derlenen bu içerik, 185. mesnevi şerhi 1340-1355 beyit hakkında önemli bilgiler sunmaktadır.
185. Mesnevi Şerhi 1340-1355 Beyit Hakkında
Mesnevi Şerhi konusunda Mustafa Özbağ Efendi sohbeti. Bu yazıda Mesnevi Şerhi hakkında tasavvuf perspektifinden önemli bilgiler ve değerlendirmeler bulacaksınız. inşâallah çok değerli kardeşler İnşallah bugün Allah izin verirse inşâallah kaldığımız yerden devam edeceğiz 1340 beytten Konu başlığı tavşanın av hayvanlarına Aslan kuyuya düştü diye Müjde götürmesi bu bölüm bu maçlarımız bu tavşan kurtulduğunda sevinerek o ve av hayvanlarına koştu aslanın kuyuda öldüğünü görünce Çayıra doğru Döne oynaya gitmekteydi ölümün pençesinden kurtulduğunda nario yerden kesilmiş sevinmiş el çıkmakta dallar yapraklar gibi geçermiş elenmiş oynamak taydı malum tavşan bir hile yaptı hileyle aslanı bir kuyunun başına kadar getirdi ve aslana kuyunun içerisinde kendisinden daha vahşi daha şehit bir aslanın olduğunu söyledi Bu yolu açık tutalım kendisinden Normalde daha daha Vahşi bir aslan olduğunu söyledi ve kuyunun başına getirdi kuyudan aşağı bakınca Aslan kendi suretini kendi suretinin aksini görünce kuyunun içerisinde hırsla hınçla onu parçalamak için kuyunun içerisinde kendimi attı ve böylece tavşan aslanı oyuna getirdi tezgaha getirdi aslanı öldürdü burada hikayedeki tavşanı Kamil bir akla bu Bir Mürşide terbiye görmüş bu konuda kendince eğitim görmüş suhubi Kamil bir aklı tavşanı aslanı da nefse mağaraya Benz etmiştik dedi ki bu bir kimsenin nefse mavisidir Çünkü kırse hantzsch bu konuda tamama ve vahşilik nefs emar ayettir tavşan Tabii şeyi aslanı oyuna getirince diğer av hayvanlarına güle oynaya müjdeyi vermeye koştu Hani bir kimse büyük bir sıkıntıdan büyük bir dertten kurtulur ya büyük bir sıkıntıdan dertten kurtulunca güle oynaya ne yapar o sıkıntıdan o dertten kurtulduğuna dair insanlara Müjde vermek için koşar çünkü büyük bir problem Halil olmuştur büyük bir sıkıntı defnedilmiş ne olmuştur bunun gibi ve altta bir kimse özgürlüğüne kavuşur özgürlüğüne Kavuşunca düşünün bir köle ve ata bir haksız yere bir ceza yapmış bir Mapus böyle bir ızdırap içerisindeki bir kimseyi düşünün O Eğer kurtuluşa erince ne yapar güle oynaya başlar kendince o özgürlüğünün ve o kurtuluşun sevincini yapmaya ne yapıyorlar mesela bazı ülkeler işte bir devlet kuruyorlar devlet kurunca onun kuruluşla alakalı Bayram ilan ediyorlar Ramazan Bayramı ne oluyor Bayram ilan ediliyor Çünkü 30 gün oruç tuttu nefisleri ile insanlar mücadele etti nefislerine mücadele ettikten sonra Bayram gülüp oynamak eğlenmek yiyip içmek onların Hakkı olmuş oluyor ve hatta hacda da zilhiccede Arafat’a çıkıyor Arafatta ızdırap çek ve ardından Müjde Elif’e gidiyor müzdelifede sıkıntı çekiyor ardından şeytan Taşlamaya gidiyor Şeytan taşlamak da ayrı sıkıntı çekiyor şeytanı taşıdıktan sonra artık Bayram Onun hakkı oluyor ne yapıyor dönüyor tıraşın oluyor kurbanlık esiyor çünkü büyük bir Kurtuluş oldu büyük bir onun için muhteşem bir final oldu onun bayramını yapıyor Bayram Onun hakkı artık bakın Bayram onun hakkı tavşanda ne yaptı nefs-i emmareyi Kamil Olan akıl tuzağa düşürdüğü onu öldürdü onu yerle Yeksan etti Onun nefesini kesti ve böylece insan ne olmuş oldu aslında nefse maden kurtulan insan özgürlüğü adım atmıştır emmare levvame mülhime mutfağına gelen bir kimse artık cenab-ı Hak’kın hitabına Mazhar olduk bu kabın ama sarılınca ey nefis Sen Rabbine mutmainne olarak dön hitabını aldı o hitabı alan nefis ne yaptı Artık gülüp oynuyor onun için bayram o ve hatta müminler için bayram ne zaman hesaba kitabı çekildi Maaşlar the girin cennetime dediğinde mu müminler için en büyük bayramlardan birisi işte Ne yapıyordu Bu tavşan da güle oynaya hoplaya zıplaya diğerlerini bunu ilan etmeye gidiyordu dallar yapraklar Toprak hapsinden kurtulunca başlarını yükseltir rüzgarın eşi arkadaş olurlar bakarsınız Siz şimdi Dallara yapraklara hepsinde bir tohum düşünün tohumu attığınız yere hiç doğumlu Eken var mı adınıza elini kaldırıp bu demirtaşlar zaten önde ev kaldır kaldırdı ellerinizi mi Evet hiç doğum çekmeyenler tohum Ekin mi Evet Ama isterseniz bir çiçek olsun ister domates Fidan olsun ister biber Fidan olsun isterseniz bir meyve Fidan olsun bir boşluk bulun gidin bir tohum Ekin o orada yeşersin Onu büyütün Evet Ben onun o zorluğunu o sıkıntısını onun o ihtimamı görün bu anneler çocuk yetiştiriyorlar mutlu mükemmel Muhteşem bir şey bu veya çocuğu olan babalar ayar biraz ilgililer s muhteşem çocuk yetiştiriyorlar ilgili olunca O benim gibi ilgisiz oldu mu umrunda değil hiçbir şey ama ilgili bir baba ise Yapacak bir şey yok çocuk ateşlenmiş alacak sağlayacak aynı anda Ayağında çocuk sallayan babalar elini kaldırsın Vay akıllı baksanız ya Maşallah helal nıza böyle olun harika kadınlarda diyecek ki ben çocuk Baktım ama burada bakanlar Bir daha kaldırın ellerinizi Allah mâşâallah sübhanallah Hah Vallahi bak Aa sen hiç bakmadın bu İsmail bu bu senin yüzünden gelmemiştim bu Arnavut o ya hacı arkanda mı O yüzden kaldırmadı hem de o o da not değil mi bu alabilirsin İnşallah o yüzden Normalde o çocuk bakan kimse çocuğun kıymetini bilir bunun gibi tohum Ekin Ciddiyim bu konuda bahçelerinizde boşver olmasın küçücük bir bahçeniz var Ekin oraya saksıya ekin ekin bir şeyler Ekin bir şeyler yetiştirir bunu yaşayın iyi bakın bunu yaşayın o r nasıl İşte o dallar yapraklar ağaçlar Normalde ekilince onlar tabi Ne şu Neva bulacak ondan ne işin Eva bulması için Onlara gerekli Bakım olacak gerekli bakımları yapılacak ilacı var gübresi var sürülmesi var sulanması var budanması var Mevsimi gelince işte tohum tutunca bir daha ilaçlanması var beni veya dönünce ilaçlanması var Onu vardı Allah var o topluyorsun meyveyi meyve dan sonra bir daha bakımı var bitmiyor Evet şimdi buradan başka yere geleceğim Bu bir Derviş de aynıdır mi Elif Sufi hemen yetişmez Derviş hemen yetişmez ve her meyve bak yapraklar daldaki tomurcukları yanıp çıkınca ağacın ta üstüne çıkarlar var yani o Derviş hemen anında yetişmez nefs-i emmarede gelir insan o o O bizim topluluğumuz öyledir bizde medreseden gelme kimse yok ama hepimiz hamd olsun sokaktan gelmeyiz biz öyle olunca O tip insanlarla uğraşmak daha zordur ve medreseden gelen bir Kimseyle uğraşmak kolaydır otur dersem oturur kalk dersem kalkar o sokaktan gelen adamı otur dediğinde neden bu bana Otur dedi Birader ne iş ve bu kimya kendini ne zannediyor bize otur dedi mı bir dakika ya ya Ne yani biz buraya geldiğimizde otur dedin değil mi oturacağız başlar sarmaya haklı bir sebep o güne kadar mahallenin Bıçkın delikanlısı kimse otur dememiş saç ekimi sonra buradan yolaç’ın dememiş İzmir’in Bıçkın delikanlısı değil mi neresi Yeşildere miydi neresiydi Tepecik’te bu Yeşildere yakın değil mi bitişik tabi Bıçkın delikanlı ona birisi diyecek ki kalkıyoruz öte git kanka mı böyle ama sufilik hepside nefs-i emmarede gelir Sen nefse mavi bataklıktır bu karanlıktır balçık çamur dur nefse mağara o orada tohumu yetişmesi mucizedir Balçın içinde tohum yetişmez balçığı içinde ağaç yetişmez bu Balçın içinde Fidan yetişmez ben onu oradan söküp götürmek orada tohumu Yetiş attırmak büyük keramettir Ama asıl Keramet odur sufiliğin özü budur ben onu balçıktan kurtarmaktır onu karanlıktan kurtarmaktır onu nefs-i emmareden kurtulmasına vesile olmaktır ve o Balçın içerisinden onu alıp üstünü yıkayıp temizleyin onu güzelce parlatıp onu vitrine koymaktır sufilik budur Ama asıl Sufi dergahların tekkelerinin işi budur bir sufi dergahlar temizlerle uğraşmazlar Onlar zaten temiz bu ve o zaten kendini temiz görüyor Sufi dergahlar işi balçıktan adam kurtarmaktır karanlıktan insan almaktır bu şeytanın ağzından değil midesinden söküp çıkarmak durumu onu söker çıkarır temizler bir güzel bu dar bir güzel Onu tımarlar sanız onun dalları yaprakları muhteşem bir şekilde ağaç olur yürür çıkar bu çünkü o böyle o Balçın içerisinde o bataklığın içerisinde balçıktan bataklıktan almış alacağını ve o görüyor O pisliği o necaseti görüyor O karanlığı görüyor O birden özgürleş ince balçıktan kurtulunca ağaç olur yaprak verir tomurcuk verir meyve verir gölgesi muhteşem olur köksalar Oha kere dallarını Budak larını gelen her tarafa dallarını Budak larını yükseltir büyütür ve etrafındakilere faydalı olmaya başla sufilik budur işte o yüzden Dalbudak sanal her tarafa onun ışığından onun nurundan onun feyzinden onun bereketinden etrafı faydalanır önceden Balçın içindeydi hiç kimseye faydası yoktu ama onun Tabiri caizse damarı sağlandı onun damarı bozuk değildi Balçın içinde dahi yaşadı mücadele etti Balçık o özünü kaybetmedi tohum sağ tohum özünü kaybetmedi genetiğini bozmadı ağaç sa ağaç genetiğini bozmadı kendini bozdurma the kendi Balçın içerisinde durdu O bir ilahi el bekliyordu o ilahiler Geldi onu balçıktan kurtardı onu ne yaptı hır bıraktı onu özgürleştirdi özgürleşin Ceo köksaldı hem toprağa kök saldı hem de Sema’ya Göksu Aldı köksaldı semada dallarıyla köksaldı yerde de kökleriyle köksaldı o dalları budakları ağı yeşerdi dikkat edin bir kimse Balçın içerisinde durabilir balçık Olmadıysa Ümit varsınız balçık Olmadıysa Balçın içerisinde Hala da iyi duruyorsa Balçın içerisinde Hala da kendine bir karakteri var ise Balçın içinde dahi kendine ait özü sağlamıyorsa onda Ümit vardır o muhteşem bir Derviş olur Hz Ömer misali Hz Ebubekir misali hz.ali misali Ebu Zer Gifari misali bunların özleri sağlamdı özüsağlam tabi kimsenin Meyhanede de olsa bardağı da olsa pavyonda da olsa gayrimeşru yolda da olsa İslam’ı yaşamasa da dini yaşamasa da özü sağlamsa Siz ondan muhteşem bir sufi çıkarırsınız ortaya ama özü bozuksa Balçın içinde de bozuktur Audi’nin içinde de bozuktur dinin içerisinde gıybetçi oyna kar tarafı böyle oynayan böyle her tarafından her türlü ses çıkan BİM Müslüman tipi olur yoz yobaz hiçbir işe yaramaz hiçbir yola gidilmez hiçbir şey bir işe yaramaz ne olur o neden onun özüsağlam değil çünkü ben onu sözü sağlam değil Onun kanı sağlam değil Sağ ol kendini Her an için bozmaya hazır her an için transın Geri dönmeye hazır her an için seni satmaya beni satmaya herkesi satmaya hazır O sebep özü bozuk onu onu Nereye götürürsen götür değişmeyecek miş ha ha onu altın kuyusunu atsan iç altın olmayacak onun yine Dışı seni yapacak içi beni yapacak onu Nereye götürürsen götür hiçbir şey olmayacak ama özüsağlam bu özü sağlam kurban olayım onları var bu özü sağlam velev ki namaz kılmasın özüsağlam valack oruç tutmasın özüsağlam insan gibi insan karakteri sağlam hiç umrumda değil Ben onu başıma Tac ederim onunla yol giderim onunla ölümüne yürürüm sebep özüsağlam Çünkü özüsağlam seni yolda satmaz duyansın demez ha Acaba doğru mu yollayacağım ho ho böyle mi acaba ya ya onlar da böyle biraz ağır boya bu deyip geri dönmez o Evet o dümdüz gün durur böyle bir kimse varsa arkadaşınız tunelinde o dost ondan Olur arkadaş ondan Olur ölümse ölüm kalım sakalım yürür senle beraber başına gelecekse gelir yürür seninle beraber kadın erkek değişmez bunda erdir Bu evin kadını erkeği olmaz iyi bakın evin kadını erkeği olmaz böyle bir kadın olmuş olsa bin tane adamın içerisine sağlarsanız bin tane adam dokunamaz ona iyi bakın bin tane adam olacak 10 bin tane adam olacak o kadın o adamdan içerisine salça mız Vallahi 10000 kişi Dize getirir bozmaz kendine iyi bak Kendini bozmaz Ben ona para vereceksin Önüne altın ver canına makam vereceğim mevki vereceksin ne istersen ver o kadın bozmaz kendini kadını nasıl kadının özü kadının evidir ne istersen bataklığın içinde olsun iyi bakın isterse bataklığın içinde Ben 10 al koluna tak tak hatun diye gezdir 7 Alem tanısın onu bak bak Al koluna tak hatun diye 7 Alem tanısın onu hiçmiş olmaz özüsağlam çünkü karakteri sağlam kimliği kişiliği sağlam parayı bozulmaz makamı bozulma mevkiye bozulmaz adamı bozulmaz çocuğa bozulmaz hiçbir şey bozulmaz o kata yatağa arabaya bozulmaz sarının Eser arsa bu varlığı bozulmaz yokluyor bozulmaz sıkıntıya bozulmadan darlığı bozulmaz hastalığı bozulmaz Şana bozulmaz şöhreti bozulmaz o kadını nerelidir UV Vay Bana mantı almadın pi yansın dönüyor Vay ellere bilezik taktılar da bana takmadın Finans’ın dönüyor Vay ben bu gün aç kaldım transın dönüyor Vay Ben top kaldım cihazın dönüyor var senin teyzen şöyle dedi transın dönüyor Allah muhafaza eylesin ömür boyu çile çektin adama da özüsağlam değil çünkü özüsağlam erkek varlık mış yokmuş sıkıntı ymış Darlık mış hiç umrunda değil Adam yürüyor hanımına sahip çıkıyor çocuklarına sahip çıkıyor herşeyine sahip çıkıyor adam gibi adam Yiğit hiç gözünü kırpma da al arkadaşına dost diye yürü ordunun üstüne yürür o aklına dahi getirme bu adam geri döner mi diye o da adamın evi bu işte sufilik bataklığın içinden alıp bataklığın içinden alıp onu köklendirici pya yaşatmaktır hz.pir burada Neyi demek istedi bilemedim ama benim gönlüme gelen bu oldu işte onlar ne yapıyor onlar yaprak açıyor çiçek açıyor Dalbudak sarıyor onlar ne yapıyor çevreye ve etrafa iyilik ve yapıyor meyve veriyor ve Düt düzgün bir insan karakter oluşuyor sufilik Bu yani tavşan Madem ki bizim için Sufi bi akl-ı Selim geliyorsa emmare yendi emare yenince de Diğerlerine ne yaptın Müjde vermeye koşturdu her meyve her yaprak tomurcuğunun diliyle Allah’ın şükrünü terennüm Medar ve iş Doğu yetişmiş olan sufler herşeyle ne yaparlar Allah’a hamd ederler ve Allah’a olan Allah’a olan Hüsnü niyetlerini şükürler ne hangilerini yerine getirirler yani Allah yolunda mücadele mücadele ederler koşuşturmalar onlara makam mevki şan şöhret al Rüya hiçbir şey onların önüne engel olmaz bizim aslımızı İhsan sahibi Allah yetiştirdi Nihayet ağaç kalınlaştı doğrulup yükseldi de işte bu sufileri bu topluluğu yetiştiren Kim Allah bizim aslımızı özümüzü yetiştiren O bize ruhlar alemi bu izleyen O bize ayağını sabit de de kendi sevgisini Muhammed Mustafa’nın sevgisini Bahçeden o iyilikler rabbinizden kötülükleri nefsinizden bilin ayeti kerime O zaman bu iyilik bu güzellik bu tatlılık bu Özün sağlamlığı bu kanın sağlamlığı bu sütün sağlamlı cenab-ı Hakk’ın ilmi ilahisi nden bir lütuf bir ikram bir İhsan bunun hamdini yapmak gerek var Bunun teşekkürünü yerine getirmek gerek sen bir sufi Dergah Allah karşılaştın oraya Sufi olduysan sağlam bir yerde Bunun hamdini yerine getir Bunun şükrünü yerine getir nankörlerden olma geri dönenlerden olma gevşeyen lerden olma bozulan lardan olmayı kılanlardan olma olma o dost o rol ip gibi olip kim ol Sen kendini bozma para yapılan makama mevkiye bozma kendini bozma parasızlığa yokluyor sıkıntıya Bozma sen helalinden ister her şeyi çalışmayacağı Adalet gayret et merak etme Allah kendi yolunda mücadele edenlerin yollarını açar Allah Allah yolunu açar Allah’a iman etmeye inan ya Allah’ın üzerine hüsn-ü Zan besle ama kin di kendine Şöyle düşünme bana yardım etmez diye düşünme Benim işim ne olacak diye düşünme hüsn-ü Zan Beste o sana yardım edecek hüsn-ü Zan Beste senin sıkıntını giderecek hüsn-ü Zan Beste kimin meydanda bırakmış ki seni de bırakmayacak Sen yeter ki Tevhide devam et la lay la la devam et namazına devam et orucuna devam et geceler ağlamaya devam et duaya devam et oh oh hiçbir şeyi hesapsız kitapsız bırakmaz meydanda da bırakmaz sen yeterki Dost doğru un ipine Dost doğru sarıl Allah bizi onlardan eylesin ve iyilikleri de rabbinden Girl bu güzellikleri Rabbimden gör kendi nefsini kabartma Ben yaptım deme kendini nefsini öne çıkarma Allah muhafaza eylesin inni Hayat ağaç kalınlaştı doğrulup yükseldi de o zaman sen Tabiri caizse ham Ben bazen dedim ya limon babası gibi ol herkes kemendini sana atsın o ağaç gibi ol kökün yerlerden Köksal sın rüzgardan devrilmesin fırtınadan kopup gitmesin hastalıktan çürümesin içinde kurt dolaşmasın kökün Sağlam basın yere nice Fırtınalar göreceksin daha nice fırtınalara maruz kalacağım soğuya maruz kadın sıcağı maruz kalacağım gelecek Geri zekalının birisi senin Dalını buda’nın kesmeye çalışacak Geri zekalının birisi gelecekseniz zehirlemeye çalışacak Geri zekalının birisi gelecek senin meyvenin taşıyacak olgunlaşmadan düşürmeye çalışacak yolmaya çalışacak O senin kökün sağlam olsun Sen onun gıybetini den yıkılma Onun bunun sözünden yıkılma Onun bunun dedikodusuyla yıkılma sağlamdır kökünü sağlamlaştırır hiçbir şey senin salla yamasında yığılı yamasında iyi senin dalların dudaklarında aşağıya değilsin Sen de öyle insan ol sen öyle Sufi ol dalın Budan aşağıya değsin arsalarda çıkan senin meyvenin yesin orada Bu kimin meyvesi dediklerinde bu ilk sufinin meyvesidir desinler cennete gittiklerinde senin meyveni yesin herkes Allah senin zikrinden oraya bir ağaç dikmiş O ağacın meyvesinden Cennet halkı Nimet lazin Sen öyle dikkat et Sen öyle zikret Cennet halkı yani Allah’ı çok zikretmeyen a zikredip de cennete o Cennet halkı senin zikrinden cenab-ı Hak’kın oluşturduğu meyvelerden yesin ama sen öyle zikret senin kökün dünyada meyvelerin cennette olsun senin kökün dünyada meyve Nar sağladı olsun senin kökün cennette senin meyve öte alemde olsun ama sen öyle ol hale öyle sağlamaz senin bir dalın dünyada olsun dünyadaki onlar 7 İyisin iyisin bir dalın öbür perdelerde olsun orada kıllar yesin içsin Sen öyle ol Sen Muhammed Ümmet etsin çünkü Sen Alemlere rahmet olarak gönderilen bir Peygamberin ümmeti sin sen de Alemlere Rahmet olma yolunda koş kökünü sağlamlaştırır meyveli olgunlaştır dallarını çoğalt meyvelerini sarkıt Allah cümlemizi onlardan eylesin inşâallah su ve çamur içinde olan Canlarda bataklıklar dan su ve çamurdan kurtulunca gönüllerde Sevinç dolu bir halde Allah aşkının havasında Raks ederler ayın 14’ü gibi noksansız ve tam bir hale gelirler sen o hale gelince artık sen aşkın perdelerinde dolaş Ama sen sudan çamurdan kurtuldun 4 anası ver basende gitti Yani ateş hava su gitti Sen de ya hiçbir şey kalmadı yürü Sen olgunlaştı nce en Kemal Erdin artık sen velilerden sin O yüzden sudan çamurdan kurtuldun artık ötelere doğru yürüyeceksin Öter onları doğru yürürken aşkın neşesinden aşkın zevkinden ayağını vuracaksın kolunu çıkacaksın Allah cümlemizi onlardan eylesin inşâallah tenleri oynayıp durur ya canları ne haldedir sorma tamamıyla Can olanlara gelince onları hiç sorma işte burada da hz.pir Allah Alem birkaç sufi bu örneği gösteriyor bize yap amcan da Can olanlar onları sorma onları anlatmak bir makamına gelenler onları anlatmak dil yetmez bu ama bir de var onlardan bir çatal adları var Evet onlar da ne yapıyorlar Oynayıp duruyorlar sevgiliyle dost olmuşlar sevgilinin sofrasında lar bu Hey sevgilinin sofrasında olmanın neşesinde zevk indiler Allah cümlemizi onlardan eylesin tavşan aslanı zindana soktu Aslan için Ne ayıp şey bir tavşancık Tan geri kaldı nefs-i emmare için ne ayıp bir şey değil mi Hem devasa bir aslanı düşün O devasa Aslan küçücük bir tavşanın oyununa geldi küçücük bir tavşanın oyununa geldi bu büyük mü zül Öyle değil mi İşte kibirlenenler neyse Mare tabi olanlar nefs-i emmarenin peşinde koşanlar cahil kibirliler bu Çünkü her kibirli cahildir ve her cahil kibirlidir her kibirli de cahildir işte bunlar Ne yaptık ki bir lerinden dolayı tavşanın oyununa düştü yani Kamil bir akıl onları oyuna düşürdü Allah muhafaza eylesin inşâallah böyle bir I’m ayıba sahip olduğu halde şaşılacak şey sunuz şu nasıldır ki bir de kendisine Fahrettin lakabını takmalarını ister Fahrettin neydi dinde ihtiyar sahibi olan değil mi Fahrettin senin ismin değil mi Şimdi burda tabii böyle bu Fahrettin lakabını takmalarını ister deyince benim biçime gelen öyle bir şey oldu şimdi Allah Hz pirinç ve babasının üstadı bu öyle olması lazım Fahrettin Razi ile Evet Ee aynı dönemin insanları yanım bu hz.pir Fahrettin Razi den sonra bir bölümü Hatırladığım kadarıyla Fahrettin razı biraz sufilere bir ters Bakarmış böyle bir sıkıntı yaşamışlar birbirleriyle aralarında Ama bu evliya menkıbeleri de geçer bu ve tabi Fahrettin razıyım malum Tabii işin sonunda yenilmiş bu hz.pir Allahu alem buna atıfta bulunuyor Çünkü Fahrettin Razi Fahrettin ismini takar lakabını takmak isterler dediğinde ona atıfta bulunuyor herhalde biz büyüklerin içine karışık yapmam onlar birbirlerine atıfta bulunurlar birbirlerine bir şeyler derler birbirlerine Bir şey söylerler Biz aralarında çiğnenir kalırız sonra Allah muhafaza eylesin ama Allah halim bu onunla alakalı bir şey tahmin ediyorum sadece başka bir şey yok Çünkü buraya bir not almamışım aklıma gelene oldu Şimdi notsuz burası Allahu alem Öyle Allah’ım iyi etsin inşâallah hey kişi sen bu dünya kuyusunun dibinde mahmuz kalan bir aslansın tavşan gibi olan Nefsin seni nasıl kahretti bu hz.pir şimdi sufilere döndü dedi ki sen bu dünya okuyorsun dibinden Mapus kalan bir aslansın Yani sen bu dünyanın çıktığına gittin sen bu dünyanın bozukluğunu aldandım Sen bu dünyanın süsüne aldandın ve kendini kuyuya Hapsettin ne kuyusuna dünya kuyusuna Sen dünya kuyusuna kendisine Hapsettin emmarede durduğu müddetçe nefsinin isteklerini yerine getirmeye devam ettiği müddetçe Sen bu dünya kuyusunda hapis olarak kalacaksın web ve tavşan gibi bir kimse ne yaptı bızı seni kahretti yani burada tavşan zahiren küçücük birşey aklı çalışmayan bir kimse ama nefs-i emmare yendi nefse Mario’nun ne yaptı onu kuyunun içerisine hapsetti nefs-i emmare seni ve Nefsim bu durduğu müddetçe böyle küçücük şeyler seni aldatacak seni kandıracak Sen heva hevesine kurban olup o ömrüm boyunca kuyunun dibinden kurtulamayacak sın ne zaman ki sen emmareden devam eden mühim eden kurtuldun ondan sonra sen köyden kurtulacaksın yoksa o kuyunun içerisinde kalmaya devam edeceksin nefsin Neyi emrediyorsa sen onu yerine getireceksin haram tanımayacaksın helal tanımayacaksın farz tanımayacaksın Nafile tanımayacaksın sünnet tanımayacaksın Kur’an tanımayacaksın peygamber tanımayacaksın din tanımayacaksın akait tanımayacaksın fıkıh tanımayacaksın ya Ne nefsin sana emrediyorsa sen onu yerine getireceksin icra edeceksin sebep Çünkü sen emmarenin kulusun o esnada bu emmare ne diyorsa onu yapıyorsun ve emare sana diyor ki Git falanca restoranda harika bir yemek yesen gidiyorsun orada yiyorsun Orada yemek yiyenler gıpta ile bakıyorsun özeniyorsun şatahat yapan şatafat yapan Kur’an ve sünnetin dışında yaşayanlara özeniyorsun Kur’an ve sünnetin dışındaki hal ve hareketleri özeniyorsun yapamazsan dahi o özentiden günahı Kebair e giriyorsun tüneline fırsat geçmiş olsa yapacağım bu eline fırsat geçse yapacaksın nasıl asıl nefisle mücadele elinde fırsat varken yapmamaktır ya Hani diyor ya onlar arşı alanın gölgesinde gölgelenecek kim gecenin diyor yarısından çok böyle şanı şöhreti güzelliği yerinde bir kadın sana geldi de Ben Allah’tan korkarım gelemem dediğinde diyor aşağı alanın gölgesinde gölgelenecek sin bunu yapmaya muktedir misin Evet bunu yapabilir misin Evet ama yapmıyorsun asıl nefis mücadelesi bu birinin boğazını sıkıp yere vurmaya muhdedir misin muktedirsin Adam gelmiş sana hakaret etmiş Sen boğazını sıkıp kolunu kıvırıp yere indirebilir misin Onu indirebilirsin yapmıyorsan nefis mücadelesi Bu bir Tokat’ta onu yere sever misin seversin sevmiyorsan nefis mücadelesi bu bunu içme muhdedir misin muktedirsin içmiyorsan nefis mücadelesi o cebinde para var meyhaneye gidebilir misin gidebilirsin gitmiyorsan nefis mücadelesi bu gitmediğinden dolayı sevap alıyorsun içmediğin den dolayı sevap alıyorsun tatil yapmaya muktedir misin Evet Antalya’da deniz kenarında her tarafını Meydan açıp güneşlenme ve Paran var mı var ama gitmiyorsun ya gitmekten dolayı sevap alıyorsun iyi bakın yapmamaktan dolayı sevap alıyorsun sebep nefsine mücadele ettin kadını dövmeye gücün var mı var sövmeye gücün var mı var iteklemek akıllı mı gücüm var mı var bir Hatasından dolayı bunu yapmıyorsan sevap alıyorsun nefisle mücadele bu O Kadın ister Sevmek yapar mı yapmaz isterse bulaşık yıkamaz mı yıkamaz isterse çocuğa bakmaz mı bakma sen kucağında çocuk dolaşır mısın Evet kadın bunu yapmak zorunda olmadığı halde yapıyorsa nefsiyle mücadele ediyor alkışlıyoruz kadınları isterseniz alkışlamayın Hani Salim sen ne yapıyorsun diyorsun Allah iyiliğini versin senin ya sen nasılsan alkışlamadı gibi geldi alkışladım görmedim elinde O yüzden oy mâşâallah sübhanallah kafam Bu bir kadınlarımıza Kıymet veririz değer Biz alkışlarız de işlerimizi Sufi demek eşine değer veren çocuklarına değer veren evine değer veren Kıymet veren kimsedir Sen değer verirsen kıymetlenir sen değer vermezsen kıymetten mez bir baba çocuğuna değer katar bu adam kadına değer Katar adam Sen de kadına değer katan adamdır adam Kıymet verirse kimse Onun Gözünün üstünde kaşın var Diyemez Ben babamdan öğrendim bunu Ben anneme bir Allah’ın kulu babamın sağlığında öldükten sonra benden dolayı diyemediler da bir Allah’ın kulu annemi Gözünün üstünde kaşın vardi yememiştir o kendi abileri dahil Ama babam Maşallah küfür noktasında edebiyatı çok genişti bu şeytan düğmeli eklemiştir önünde böyle edebiyatı geniş de arkasından ne gelecekti bekliyorduk biz böyle rpt yok hep Yeniler var bana o kişinin şahsına münhasır küfür üretiyordu var yani o küfürleri yemektense hemen çıkar ver ağzına güm köt git yani oku Yoksa onu vuracaksın Çünkü o yüzden anneme kimse dokunamazdı bu eşlerinize sahip çıkacaksınız ve Eşinize sahip çıkınız Eşinize sizden başka laf söyleyen olmayacak mi Evet eşiniz de bunun farkına varıp herkese akşam kesmeyecek O da terbiyesiyle vakasıyla hareket edecek var ama bilecek ki eşi onun hakkını korur ne bizce ki eşi onu muhafaza eder ne bilecek ki eş onun arkasında Uhud sıradağları gibi duruyor o çocuk bilecek bir baba var arkada Uludağ gibi duruyor o çocuk Onu bilecek o kadın erkek kız erkek çocuk hiç önemli değil diyecek ki babam var arkanda Uludağ’a gibi Ama bu sufilik terbiyesidir ama biz o yüzden eşlerimizi alkışlarız bu çocuklarımızın arkasında dururuz terbiyesinin arkasında dururuz Bu sakına haram istemeyeceksiniz Haram davranacaksınız haramla iştigal etmeyeceksiniz Sakın ha O bizim kırmızı çizgimizdir haram Bu haram bizim kırmızı çizgimizdir bunu yerleştireceğiz işte diyor ki sen Mare kuyusunda durursan aldanırsın emmare kuyusunda durmaya emmare kuyusunda oyalanma da emmareden çık kendine bir Üstat ara bir Üstat bul git onun elinden tut Allah yolunda yürü o üstadın elinden tut bırakma casına tut Hele hele böyle Yalım yavşak değil 4 düzgün tut dümdüz gün tutacağım Bir Üstat bul O kim olursa olsun mı tuttun mu bir al bırakma Onun da sözlerini dinle Bu kim olursa olsun Allah isterse aç olsun bağlandın sözünü dinle Kuran ve sünnet tarihinde de yap dediğini yap yürü dediğinde yürü otur dedin de otur Park dediğinde kalp bu sözünü dinle nefsine uyma nefsini şehidin m bu nefsini Şehid indim müddetçe o emarı kuyusunda duracak 300000 tane şeyhe bağlan önemli değil Sen Nefsine uyduğu müddetçe nefsini Şeyh ettin mi TC emarı kuyusunda duracağım Sen kime intisap edersen et Sen kime intisap eder sene Sen Nefsine uyuduğum müddetçe emmare kuyusunda Dursun Allah muhafaza eylesin inşâallah senin nefsin Sahra’da yiyip içmekte zevk ve Sefa etmekte desen ise şu dedikodu bayise münakaşa kuyusunun dibindesin Sen Nefsine uyumuşsun yani nefsini uyduğundan dolayı yiyip içiyorsun boynu Zevki sefa ediyorsun ve o emare kuyusundaki o senin Zevki sefa sana gerçekmiş gibi geliyor ya sanki kalıcı ymış gibi geliyor değil ama senn dedikodu ve barış ve münakaşa kuyusunun dibindesin diyor Sen sen ol münakaşa o nefisin oyunlarının içine düşmüşsün ve sen o öyle miydi bu böyle Medi bu Hadi söylemedi bu ait böyle mi düşüş Öyle miydi bu böyle miydi bayramın arkadaşı bu emmareden kurtul bu emmareden kurtulmadı müddetçe kurtuluşu bulamayacağın Allah muhafaza eylesin o Aslan Avcısı tavşan ay hayvanların bulunduğu yere koşup birbirinizi Muşluların size Müjdeci geldi Müjde Ey Zevki sefa ya da almış olanlar Müjde Eko Cehennem köpeği geldi cehennem’e gitti dedi Evet 1355 ten devam edeceğiz inşâallah Şuraya bir not düşelim sorularda bakacağım inşâallah O ne o Ya ben dergaha yeni katılan bir bayan kardeşinizim eşim gelip ders alma mı çok istedi ve hamd olsun nasip oldu ama şimdi de çocuklarımızı bahane ederek gelmek ki bizi getirmek istemiyor iki erkek çocuğum var burada yetişsin istiyorum Eşim rahat gelip gitmek istiyor kuzu sesi Bugünlerde arkadaşlarına alıyor bize almamak için misafir davet ediyor Ben ne yapabilirim O bizim en büyük handikap larımız dan birisi Bu erkek kardeşler de bu hem eşlerin eder saldırıyorlar hem getirip götürmek onların nefislerini zor geliyor hem ders alsınlar diye uğraşıyorlar doğru ders aldıktan sonra da onları getirip götürmek onları zor geliyor bir böylesi var Bu bir daha var dervişle evleniyor dervişte evlenmeden önce o kızcağız işte her derse geliyor Bunu biliyorlar Bunu bile bile bir Derviş kızla evleniyor dervişle evlendikten sonra yok Bugün hava soğuk yok Hava bugün yağışlı yok Çocuk hasta olur Yok çocuk üşütür Bu sefer de onlar da öyle bırakıyor hepside yanlış Allah muhafaza doğru değil yaptığı arkadaşların bu doğru değil ya o yüzden mi kimiz bir erkek eşi derse gelmek istediği halde getirmiyorsa çocukları derse gelmek istediği halde getirmiyorsa sorunlu mu Allah muhafaza bu insanlar Hayır yapar mükafatları akıllarına göre verilen Rapunzel hadis Bu akıllı mı niyetlerim ya bu mu Hadise bir daha baksın bu kardeş o nu böyle şey gibi gelmedi bana niyetse eyvallah internetten bakmışsınız Mukaddes Şerife ramuz el-ehadis Evet buradaki akıldan kasık büyük bir bu ihtimalle niyeti o kimse var yani akıllarına göre mükafatını alacak Yani haklı aklı ilgilendiren şey niyet Çünkü niyetine göre mükafatını alacak Eğer aklı ne kadar olgunlaştı ysa Kemal verdiyse Niyeti de o kadar olgun ulaşacak ve Kemaller Jack Böylece mükâfatı da 60 olacak Allah hala at Buğra muze hadisi ben çok okumadım dan dolayı Benim ilgimi çekti bu bu el-fatiha masalat Amin ecmain sağ haklarınızı helal edin bizden yana da helal olsun inşâallah geceniz hayır olsun.
185. Mesnevi Şerhi 1340-1355 Beyit – Sohbet Notları
Kaynak
Bu metin, Mustafa Özbağ Efendi’nin sohbet kaydından yazıya aktarılmış ve düzenlenmiştir. Orijinal video kaydı yukarıdaki YouTube oynatıcısından izlenebilir.
İlgili Sohbetler
Bu konuyla ilgili diğer sohbetler: Gelibolu Mevlevihanesi Kutlu Doğum Programı – 21 Nisan 2013, İCAZETNAME TÖRENİ TEK PARÇA (BURSA) 16 EYLÜL 2021 , Mesnevi Okuması (2241. Beyitten) 09.08.2025. Tasavvuf geleneğinde bu konular ele alınmaktadır.