161. Mesnevi Şerhi 1041-1055 Beyit konusunda Mustafa Özbağ Efendi’nin değerli sohbetlerinden derlenen bu içerik, 161. mesnevi şerhi 1041-1055 beyit hakkında önemli bilgiler sunmaktadır.
161. Mesnevi Şerhi 1041-1055 Beyit Hakkında
Mesnevi Şerhi konusunda Mustafa Özbağ Efendi sohbeti. Bu yazıda Mesnevi Şerhi hakkında tasavvuf perspektifinden önemli bilgiler ve değerlendirmeler bulacaksınız. Çünkü Allah’ın farzlarını yerine getirmek manevi olarak en büyük Şeref lerden birisidir Hz Muhammed Mustafa’nın sallallahü ve sellem Hazretlerinin sünnet Sen iyisini yerine getirmek en önemli şeriflerden birisidir Kur’an ve sünnete sımsıkı yapışmak Kur’an ve Sünnet şu anda gitmek Oo delalete olmayan oy Hidayet yolunu takip etmek hem dünyevi olarak hem de uhrev olarak insanların yetişebileceği en önemli şeriflerden birisidir O yüzden Kur’an ve Sünnet Seni sımsıkı yapışıp Allah zikredenler hem dünyayı olarak hem uhrevî olarak kendilerine en büyük şerefle şereflendir işlerdir bu cenab-ı Hak’kın lütfudur bu cenab-ı Hak’kın ikramıdır Çünkü bir kimse kendi çabasıyla kendi gayretiyle a tamamına bunun ulaşması mümkün değildir Ancak cenab-ı Hak’kın Merhameti lütfu ikramı ihsanı insana bu noktaya götürür mazen Ümitsizliğe düştüğümüz umutsuz diye düştüğümüz zamanlar olur sanki Haşa Allah bizi bıraktı Allah bizi terketti düşün en iyisi şeytanın vesvesesi olur ama Rabbim kimseye terketmez canava kimseyi bırakmaz Cenabı hiç kimsenin açardı etmez yolda bırakmaz O yüzden bu şeytanın vesvesesi dir Eğer siz Allah’ın emirlerini yerine getirebiliyor sanız Allah’ı zikrediyor sanız tövbe edebiliyorsanız her gün muhakkak ve muhakkak Allah sizin alışverişe diyor Allah sizinle ilgileniyor Allah’ın Has kullarının arasında sınız Eğer haramlardan uzak duruyor sanız ve haramlar içinizden geçmiyorsa şu Haramı içtiğim diye düşünüyorsanız Allah’ın Has kulların da sınız valor ki dilini sürçtü gözünü sürçtü ayağını suçlu gönlünüz sürdü bir harama girdiniz o haramdan üzüntü duyuyorsanız pişmanlık duyuyorsanız ve akabinde tövbe diyorsanız a he has kullarından saz Çünkü o Allah’ın Has kulları namazlarını kılarlar zekatı verirler oruçlarını tutarlar Kur’an ve sünneti tebliğ ederler bir hata bir kusur işlediklerinde de Allah’a tövbe edip nedamet gösteriler ve o Tövbe kapısından ayrılmaz Aaa Rabbim inşâallah bütün ümmeti Muhammedi tövbeden zikreden hamleden namaz kılan oruç tutan Hac ve Ömre ibadetini yerine getiren etrafında fakir fukara gözeten kullarından eylesin inşâallah tüm Çünkü ümmeti Muhammed’in gerçekten buna ihtiyacı var Her ne kadar Namaz abdest oruç zikir fakir fukaraya gözetme önümüze koyduysak da önemli olan adaleti isteme veya katı isteme adaletsizliklere karşı zülme k Bu mücadele etme Zalimlere karşı mücadele etme ve ümmeti Muhammed’in başında idareci konumunda olan kimselerin de haksızlıklarla uğursuzlukları na arsızlık larına hırsızlıklarına adaletsizlikleri ne karşıda göğüs germek bunlarla da mücadele etmek ümmeti Muhammed’in üzerine farzdır düşünebiliyor musunuz Ümit Muhammed ne halde Yani yeraltı zenginlikleri var yerüstü zenginlikleri var ama halkın büyük bir çoğunluğu fakir ama halkı idare eden krallar kraliçeler devlet başkanları hükümet başkanları bakanlar hepside zengin Bu nasıl bir şekil halkı fakir olan bir ülkenin ülkelerin Devleti idare edenler devletin başındakiler onların etrafındakiler Onların akrabaları bakanlar onların Ya ne bileyim işte devletle irtibatta olanlar zengin ve etraflarında zengin enteresan bir şey yani bakıyorum ben bunu Libya da aynı Fas’ta aynı Tunus’ta ayrı Cezayir’de aynı Mısır da aynı Suudi Arabistan’da aynı diğer Arap ülkelerinde aynı Türkiye’de de aynı mı enteresan bir şey yani devletin bir ucundan tutanlar Devletin başına geçenler zenginleşiyor lar Ama halk Gün geçtikçe fakirleşiyor Gün geçtikçe muhtaç taşıyor İslam bu değil İslam böyle bir şeyi emretmez İslam paylaşmayı İslam insanların alın terinin ödenmesini İslam hakkı hukuku adaleti emreder bize ama bütün İslam topluluklarına Biz namazın en ince ayrıntılarına kadar onları aynı anlatıyoruz ve hatta kavga çıkıyoruz bu konuda birbirimizi küfürle itham ediyoruz Yok on namazda ellerini aşağı sarkıttı yok on namazda ellerini göğsüne koydu yok anlamaz da ayaklarını bu kadar açtı yok a namazda ayaklarını bu kadar kapattı bununla alakalı öylesine öylesine tartışmalar öylesine birbirini böyle tekfir etmeleri oluyor ki hayretle izliyorum Ama öbür tarafta adaletsizlik paylaşım eşitsizliği hukuk Aralık cahillik Bilgisizlik ve sömürü ve bu başındaki devlet idarecileri tarafından sömürülen peşkeş çekilen çekilen alt zenginlikler üst zenginlikler insanların alın terleri ve bunlarla alakalı ümmeti muhammed Suskun ümmeti muhammed sessiz ümmeti muhammed dilini yutmuş Zalimlere Karşı susmak zulme ortak olmak Adal ve susmak adaletsizliği ortak olmak ne bileyim işte herhangi bir Kur’an ve sünnetin dışındaki bir harekete susmak onunla ortak olmak ama hiç kimse meseleye Bu açıdan bakmıyor yani Eller kulak memesi ne kadar mı çıkacak namaz da yok kulak memesi ne kadar çıkmayacak mı yani kulak memesini düşündüğümüz kadar adaletsizliği düşünmüyoruz Biz ellerimizi kulak memesini neresinde değiştireceğim izi tartıştığımız kadar niyak atsızlığı Başımızdaki ya ümmeti Muhammed’in başındaki devlet adamlarının liyakatsızlık ını ümmeti Muhammed’in başındaki idarecilerini ha kararsızlığını düşünmüyoruz biz yani adam istedi halkına danışmadan vatandaşlarına danışmadan Ben yaptım et deyip istediğini istediği gibi yapmakta ve Ümmeti Muhammed’e susmakta ve ümmeti Muhammed’in alimleri dost susuyor Bu ümmetin en önemli bir derecede sorumlu olanlara Alim hükmünde olan Ha o kadar kitaplar yazıyorlar o kadar Risaleler yazıyorlar namazla alakalı oruçlu alakalı zekatla alakalı ibadetlerle alakalı amma velakin adaletsizlik da alakalı zalimlerle nasıl mücadele edilir adaletsizlikle Nasıl mücadele edilir halk nasıl iktidara ortak olur Kur’an ve Sünnet tanesinde halkın ihtiyaçları nasıl karşılanır Kur’an ve sünnete göre Nasıl idare edilmesi lazım bunun tartışmaları Yok Bunların kitapları yok bunlara baktığımızda Biz eski kitaplara bakıyoruz yani İmamı Azam’ın içtihatlarına bakıyoruz İmamı Azam’ın tavuğu bu işte hatları da bilinmiyor Emeviler hakkında nane fetvalar vermiş Abbasiler hakkında ne fetvalar vermiş ve meyvelerin yıkılması için İmam Azam nasıl mücadele etmiş ve memeleri yıkılması bu Muazzam nasıl insanlar örgütlenmiş bunlar konuşulmuyor hiç bunlar yazılmıyor da amma velakin İşte biz namazda kulak memelerini mizin önüne mi Parmaklarımızı değiştireceğiz ardına mı değiştireceğiz ellerimizi nereye kadar kaldıracağız Bunun üzerinde dünya kadar tartışma var ve altta işte namazda ayakların ne kadar açılacak Yok omuz hizasında mı açacak yok bir adım açılacak dünya kadar tartışma var ve baktığın zaman üzülüyorum gerçekten Hello yeni yazılan eserler yeni yazılan kitaplar bazen soruyorlar arkadaşlar bakıyorum bazen bana Getiriyorlar Bakıyorum böyle ümmeti Muhammed’in derdine merham olacak ümmeti Muhammed’in sıkıntılarına Merhem olacak şeyler değiller yani sufilerde bırakmışlar adaletsizdir sufle bırakmışlar arsızlığı hırsızlığı uğursuzlukla eve gitmeyi sufle bırakmışlar nefisle mücadele etmeyi bir kısım Sufi toplulukla devletin bir kenarından bizde nasıl bir iş yapabiliriz devletin bir kenarından bizde nasıl o pastadan bir parça alabilir izin yoluna girmişler Allah muhafaza eylesin Hz Hüseyin’in yolunu tutan çok az olmuş Hz Hüseyin gibi zalimlikleri adaletsizlikleri hırsızlıkları haksızlıklara karşı mücadele eden çok az kalmış haceti namüsait mücadeleden Hz Ebubekir efendimizin oğlu gibi çok az insan kalmış ne yazık ki insanlar hacca şartların yezidilerin etrafında dönen hacca sağlığınızı yezidilerin ne yazık ki yandaşlar olmuş insanlar ve ümmeti Muhammed’in içerisinde alimlerin bu halde olmalarını görünce ümmeti Muhammed’in içerisinde şeyhim diyen Mürşidi Kamil im diyen Allah dostuyum diyen insanlar böyle gördükçe o çekten üzülüyorum cenab-ı hak cümlemizi affı mağfiret eylesin Rabb’im cümlemizi inşâallah doğru yolda doğru istikamette doğru adımlar atmayı nasip eylesin Ümmeti Muhammed’e uyanıklık Arsin Kur’an ve sünnete sımsıkı yapışıp her türlü zalimliğe her türlü adaletsizliği her türlü haksızlığa her türlü hırsızlığı ya her türlü uğursuz ya her türlü haramlara karşı mücadele etme Azmi versin Hani ümmeti Muhammed’in kendisi haramlara gözünü diktiyse ümmeti Muhammed’in kendisi uyuşturucu gözünü dikerse ümmeti Muhammed’in kendisi fuhuşa gözünü dikerse ümmeti Muhammed’in kendisi adaletsizliklere rüşvete iş çevirmeleri gözünü dikti ise o zaman ümmeti muhammed de kendince nasılsanız öyle yönetilirsiniz Kaidesi jain 12 hırsızlara haksızlara arsızlara duçar oluyor ve onlar ümmeti Muhammedi yönetiyorlar Rabbim ümmeti Muhammedi İnşallah uyanmayı ve direnmeyi nasip eylesin inşâallah bugün 1041 beytten devam edeceğiz inşâallah ve av hayvanlarının tekrar tavşanı sırrını ve düşüncesini araştırmaları Konu başlığı bu hani bir aslanla da avlayanları anlaşma yapmışlardı av hayvanları dediler ki hastane Sen her gün alacağım diye uğraşma bir tanem izibiz sana feda edeceğiz kurban edeceğiz sen bunu her gün bir tane kendince bir hav hayvanı kendi İçimizden seçim yapıp sana göndereceğiz Sen onu yiyeceğim Biz otlaklarda rahat rahat dolaşacağız Sen de rahat rahat her gün bir tane Ah Ay onu yiyerek ten hiç kimse rahatsız etmeyeceğim dediler bu anlaşmayı yaptılar aralarında uzun tartışmalar oldu ve en sonunda Bu anlaşma oldu fakat sıra geldi tavşana ve tavşan isya ve dedi ki nereye kadar Bu zulüm bu zulmün durması lazım dedi ve ay hayvanların içerisinde bir kaos oldu çünkü bir kimse Normalde bir zulüm çarkı bir hırsızlık çarkı bir adaletsizlik çarkı bir liyakatsızlık Şarkımı düzensizlik çarkı kuruldu da orada bir kimse nereye kadar bıçak böyle dervise orada önce o şarkının içerisinde bulunan o çarkı alışmış olan olanlar candidin daşları kendi yandaşları İlk önce onlar düşman kesilirler neler ki sen kim oluyorsun da bunları konuşuyorsun sen kim oluyorsun da adaletsizlikten bahsediyorsun sen kim oluyorsun da liyakatsızlık Tan bahsediyorsun sen kim oluyorsun da Müslüman ülkelerin halkları fakirmiş de Devleti yönetenler zenginmiş zenginleşiyor muşta dersin diyeyim bu konaç atarlar meşhurdur bu Ben 33 yıldan beri yani böyle bunlarla yaşarım işte böyle ben Kur’an ve Sünnet dedikçe bazıları gelir ya hocam yapmaya Bunlar Konuşma işte bak başına bir iş açılacak senin veya Senin kesin tutuklanacaklar veya işte kesin şöyle olacak kesin böyle olacak ve nasıl kelam işte bazı şeyler oluyor mu başımızda h&e Ama ve lakin bunları gösterecek bunları söyleyecek bunlarla mücadele edecek Kur’an ve Sünnet aşığı kimselerde lazım mı Ha evet evinde Eğer oturur kimsenin etlisine sütlüsüne karışmaz San Belki de başına bir şey gelmez ama aşılması asıl başına gelecek olan ahirettedir başına burada bir şey gelmiyorsa ahirette kesin başına bir şey gelir burada Senin imanından dolayı sorgulanmıyor San imanından dolayı şu şekil eleştiriliyor San imanından dolayı Sürgün yemiyorsan imanından dolayı insanlar senden rahatsız olmuyorlar Sabir ki sen de münafıklık alameti var ve o münafıklık alameti ne sen mahşerde işin çok zor sebep sen o münafıklık alameti bakın bir kimse ibadetlerde eksiklik yapabilir burası bu yani ümmeti Muhammed’in içerisinde tam anlaşılabilir iştir ya Bir kimsenin ibadet eksikliği vardır bir kimse haramları düşebilir içki içebilir kumar oynayabilir zina edebilir edebilir ya bunları Ama Ümmet adaletsizliğe karşı Ümmet hırsızlığı arsızlığı Hadi ya katlı a karşı zulme karşı başkaldırmak bu Ümmet bunun uyanıklığını yaşamalı Ne yani sen ne kadar Namaz kılarsan kıl fuhuş öne yemiyorsan Ben ona seni kurtarmayacak ya Ama sen abdesti parmak aralarını Hilal alacağım 100’ün Altına da su geçireceğim diye uğraşıyorum var ya ümmeti Muhammedi fuhuş kumar zina hırsızlık arsızlık adaletsizlik zulüm sarmış Ama sen parmağın altına su değiştireceğim diye uğraşıyorum Ama sen zulmü görmüyorsun sen adaletsizliği görmüyorsun sen Aman benim yüzüğümün altına su değilsin diye bir titizlik yapıyorsun var ama bir türlü hükümlere bakmıyorsun sen Ama sen Parmağımın arasında Hilal’i Cem de uğraşıyorsun bu Eyvallah Bunun nesi bu sefer kurtaracak Ümmeti Muhammede var ya Düşünebiliyor musunuz ne kadar zül bir şey yani Afrika’da su kuyusu açmaya gittiniz ülkelerin başındaki devlet başkanları Zengin hepside bu Ümmet Muhammed orada su kuyusu akşam de uğraşıyor var ya başındaki devlet başkanları zengin nereden zengin oldu bunlar ve bunlar devlet başkanı olmazdan önce hiçbir şeyleri yoktu Ama bunlar bakan olmazdan önce hiçbir şeyleri yoktu Ama bunlar nereden zengin oldular ümmeti muhammed bunu izlemiyor var ama Gülsün altına su değdi mi değmediği mi Bunu çok iyi ediliyor İşte av hayvanları da Normalde anlaştılar aslana her gün aslanın payını veriyorlar barta ki sıra tavşana gelinceye kadar tavşan haykırınca Bu zulüm nereye kadar diye önce o hayvanları karışıyor bakın Aslan karışmıyor önce önce Hava Yolları karışıyor Diyorlar ki sen düzeni bozma var ya sen git kuzu kuzu aslanın önüne yat o senin çatır çutur yesin ama tavşanı sıralı yollarken çalışan diyor ki ben bu oyunu bozacağım ben bu çarkı bozacağım diye tutturuyor ve av hayvanları da tavşanın sırrını ve düşüncesini araştırmaya çalışıyorlar onlara dediler onu dediler ki Hey Çevik tavşan hakkında kanı meydana çıkar Ey bir aslanla pençeleşen kavgaya Girişen düşündüğü şeyi söyle danışmak insanı anlayış ve akıl verip akıllarda akıllara yardım eder Peygamber sallallahu vesellem buyurdu ki ey tedbir sahibi Danış ki kendisiyle danışılan kişi emindir dedi tabi tavşan tavşanı soruyorlar av hayvanları senin aklındakini meydana O bize söyleten bu aslanla nasıl savaşacaksın bize bunu yolunu anlat bize Bunun ilmini anlat bize Bunun matematiğini anladın mı Çünkü danışmak önemli bir şey devam et abi tanışmak güzel Ama neler de kimlerle danışılacak bak nasıl bir danışma sistemi olacak İstişare nasıl olacak Ve tabi Normalde ayet-i kerimelerde değişik ayeti kerimeler var işte rablerine icabet edenler namaz kılanlar ve onların işleri aralarında şuraya iledir aşura ayet 38 Ant ayeti kerimenin tamamını ver ablalarına icabet edenler namaz kılanlar içindir onların işleri arasında şuraya iledir ve günü Ümmeti Muhammed Muhammed kendi aralarında işlerini Şura ile yönetmesi gerektiğine dair bir ayeti kerime ve Normalde insanların istişare etmesini devlet başkanlarının istişare etmesini halkı yönetecek olan halkı yönlendirecek olanların istişare etmesini ve bu işlerini bir şuraya ile halletmesi gerektiğini alakalı ayeti kerime yine başka bir ayeti kerimede İşler hakkında onlarla müşavere et işaret bir kerede azmettin mi artık Allah’a tevekkül ile bunu da Peygamber sallallahü ve sellem Hazretlerinin söylüyor cenab-ı hak diyor ki işleyen la la ama onlar bu dünya işleriyle alakalı onlarla West işaret onlarla müşavere et ve birşeye de karar verdiğinde o kararda dur ondan ayrılma ve Allah’a tevekkül ile o yüzden Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretleri de örneğin işte un Savaşı’nda Hendek Savaşı’nda değişik savaşta alakalı meslek meselelerde ashabıyla istişare etmiş onlarla müşavere etmiş onların görüşlerini almış Hatta Hendek’te selmân-ı fârisî hazretleri nin görüşünü almış ve selman-ı Farisi Hazretlerinin söylemiş olduğu şey şeyi kabul etmiş ve altta Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretleri işte hudeybiyeden geri dönerken Hz Zeynep annemizin söylediği şey söylediğin söylediğini tabi olmuş ve onunla olan bu müşavirden bu işareti Esra Esra Ya oğlum fikrini kabul ederek ten ihramdan çıkmış kurbanını kesmiş şimdi bu ama Hz Peygamber sallallahü ve sellem hazretlerinden önce de halkı yönetenler şehri yönetenler Devleti yönetenler verileri gelenlerle veya Şura heyetleri ile ve hatta bakanlarıyla ve ateşte insanların seçmiş olduğu temsilcilerle halkın seçmiş olduğu temsilcilerle bir meclis kurallar 15’te bunları istişare ederlerdi İslam böyle bir meclisi reddetmez Ama ve lakin halkın bunu kendisinin seçmesi lazım yani kalkıp da belirli partilerin başkanları bunları tayin edip halk Sen gel bunları işte tahsil edememesi lazım Örneğin işte Bursa’da bir seçim olacaksa halk kendisi seçmeli kimi milletvekili görmek istiyorsan Evet bu da illaki bir parti olması veya Parti de olsa halkın kendisi milletvekillerini tespit etmesi lazım Örneğin işte a partisi değil ve Partisi C Partisi de Partisi kaç tane Parti varsa onlar kim milletvekili aday olmak istiyorsa Örneğin gidip aday olmalı aday olduktan sonra da ya işte ya böyle seçimi olur hep böyle oluyor ya Hep böyle oluyor ya Öyle de olur ve altta işte belli bir onu ön seçim olabilir ve belli bir miktarda o yalanlara işte sıralamaya girebilirler en yüksek oy alan milletvekili bir sıradan aday olabilir ve adı gibi gibi Aslında Normalde Böylece vatandaş kendi milletvekili ne de kendi seçtiği nede sahip çıkar darbelerin önü kesilir ve ata vatandaş kimi belediye başkanı görmek istiyorsa Örneğin onu seçer onun sıralamasını ona göre yapar ve Ankara’dan belediye başkanı adayı tayin olursa İşte bu kadar oluyor Bütün şehirlerde sıkıntı var Örneğin belediye başkanlarıyla sebep yani sonuçta hepsi de aynı partiden olursa olsun Ankara’dan tayin ediliyor halk yerel olarak kendi belediye başkan adayını seçmiyor O yüzden ben geçmiş kavimlerde bunlar böyle seç değil Muhakkak bir Liyakat aranırdı Yani bir kimse o meclise girecek Sibirya kat aranırdı bunu Normalde Bir de tanesi eski Kavimler derken yine Kur’an’dan çıkarıyoruz mesela bel kızla alakalı Neml suresi ayet 32 33 Belkıs dedi ki ey ileri gelenler vereceğim Emir hakkında bana görüşünüzü söyleyin Siz benim yanımda bulunmadıkça bir iş hakkında kesin bir hüküm veremem Dediler ki biz güçlü kimseler ve Zorlu Savaş adamlarız Emir s senindir Sen emretme ne bak yani bel kısa teslim olması için Süleyman Aleyhisselam’ın mektubu ulaştığında ve kız etrafındaki ileri gelenleri topladılar topladığı dedi ki buna ben bir cevap yazacağım Bu da bir şey söyleyeceğim bununla alakalı ne buyurursunuz ne söylemem gerekir dediğinde onlar da dediler ki sen niye ya sen Biz ona tabi oluruz ama belki Kasım burada yaptığı şey ne Ne onlarla istişare etmek istemesi onlarla müşavere etmesi Onlarla bu iş ağrıyı yerine getirmesi Demek ki bu sadece Hz Hazretlerine has bir özellik değil istişare etme müşavir etme ya geçmiş ümmetlerde ne almışlar bu tip istişareler yapmışlar ve Belkıs yapmış Süleyman Ali selam yapmış Musa aleyhisselam yapmış örneğim etrafındaki kimselerle istişare etmişler İsa Aleyhisselam havarilerle istişare etmiş müşavir etmiş ve bu müşavere bu istişare geleneği Adem’den itibaren devam etmiş gelmiş Bütün peygamberlerde ne zaman kız Zalim bir devlet başkanı olmuş o istişare etmemiş ya da kendi istişare heyetini kendisi tanzim etmiş böyle Ne almış kendisini doğrulayan kendisini tasdikli yen bir istişare heyeti kurmuş bu doğru değil bu sadece insanın kendisini tasdik le ye cek kendisini destekleyecek bir istişare heyeti kurması doğru bir istişare heyeti olması mümkün değil Ve o istişare ayetin deri yaka sahibi insanlar kendi mesleklerinde kendi sanatlarında ileri derecede olan kimseler olması lazım ve eğer onlarla istişare edilirse o zaman doğru kararlar çıkar ya bununla alakalı mesela Hz Ömer radiyallahu anh Hazretlerinin ölmezden önce sahabelerin içerisinden altı kişiyi tespit edip bu hafta kişinin istişaresi ile bir yeni devlet başkanı seçilmesini istemesi manidar bir şeydir yani ne yazık ki Hz Ali radıyallahu anh Hazretlerinin de ve bu istişare ile devlet başkanı seçim seçimi bitmiş işte sonuçta Muaviye Hz Hasan Efendimiz altı aylık bir emirlik yaptıktan sonra Muaviye lehine çekilmiş Ondan sonra da Muaviye kalkmış yezid’i kendisinden sonra halife tayin etmiş yezid’i tayin edince Hz Hüseyin Efendimiz buna başkaldırıyor diyor ki halife seçimi böyle olmamalı Yani bir kez Böylece Krallık gibi babaoğlan Ondan sonra devretmeli deyip Hz Hüseyin Efendimiz bu zulme karşı bu zalimliğe karşı bu haksızlığı karşı bu hukuksuzluğa karşı ne yapmış baş kaldırmış demiş ki bu adaletsiz bir şey Ama ne yazık ki o yezidilerde Hz Hüseyin ve akrabaları 72 şühedai bu şehid-i Kerbela da Şehit Etmişler Hz Hüseyin Efendimiz’in mübarek başını kestikten sonra mübarek vücudunu Şam sokaklarında dolaştır mışlar mübarek başını almışlar bazı rivayetler var işte bu sıra kadar dolaştır mışlar ve böylece onun mübarek başıyla alay etmişler bazı rivayetler var işte mübarek başını Saray’a izinizin önüne getirmişler yoğun sonra onu görmüşler gibi birçok böyle Diva et var gerçekten insanların bunları okumaları Bunları normalde öğrenmeleri lazım ki bu yezid’i zihniyetinin nasıl bir zihniyet oldu çıksın meydana ve bu yezid’i zihniyeti ümmeti muhammed çektiği kadar ümmeti Muhammed’in çektiği bu yezid’i zihniyeti kimselerden dir bunlar böyle Zalim otorite hiçbir şey danışmayan halkı düşünmeyen insanlar da bu ve fakir fukarayı düşünmeyen orta tabakayı düşünmeyen Zalimler zümresinden olmuş ve imam-ı Azam evlerin yıkılması için fetva veren mi ma ma Zan parayla bunları örgütlenmelerine yardım eden ve meyvelerin yıkılması için mücadele eden Ender imamlardan birisidir öyle Emeviler yıkılmış ve istişare etmeyi şuraya ile Yönetmeyi ve Ümmeti Muhammed’e İslam emretmiş şimdi bu işten en öbür al hayvanlarda tavşanı Diyorlar ki sen bunu nasıl yeneceksin bize söyle biz de anlat bu aslana nasıl baş edeceksin bize anlat tavşan onlara cevap veriyor ve tavşanı Sırrı onlardan gizlemesi Bu tavşan dedi ki hercel söylenemez gah çift dersin tek olur gah tek dersin çift olur sır sözlükte saklamak gizlemek o saklanan gizli tutulan bir şeyin iç yüzü’ ve bir nesnenin özü her şeyin en iyisi her şeyin içinin içinin içi bu bilinmeyenin bilinmeyen sır dediğimiz şey ama Yani normalde işte genelde hani bunun da bir esrar var deriz ya biz sana onu da bir sır var Onu da bir bilinmeyen var onun gerçeği bilinmiyor onun hakikati bilinmiyor Allah’ın zatı sırdır Örneğin neden onun hakikati onun gerçeği zat olarak bilinmiyor örnekle yiyoruz bunu şimdi o yüzden Normalde genelde bir başkasının öğrenilmesi istenilmiş şeyler sır manasında da alınmış bu sırrı da konuşan kimse işte ifşa eden Ondan sonra insan olarak bilinmiş Sırrı tutmayan sırdaş değil sır ehli değil Ama öbür türlü işte eğer Sırrı tutuyorsa Sri ve sır ehli ve ya da işte Bu iyi bir dost vefalı bir kimsenin sırrını meydana çıkarmayan sırrını ifşa etmeyen veya bir kimse bir şeyi gizlediği Seo gizlediği şeyi meydana çıkarmayan insanda Vefa eli dost kimsedir bir Eğer bir kimse bir kimsenin sırrını meydana çıkarıyorsun o insanlar akıyorsa o vefalı dost kimse değildir Hatta bir kimsenin ayıbını bir kimse meydana çıkarıyorsa onu ifşa ediyorsa odun sır bir kimse değildir Bu Yalnız böyle dostluklar arasında arkadaşlıklar arasındadır Yoksa devlet başkanı bir hırsızlık yaptıysa bunu meydana çıkarmak lazım veya tabi siyaset ve hükümet yetkilisi yolsuzluk yaptıysa bunu meydana çıkarmak lazım bu ayrı ve Normalde insanların kendi şahsi dairelerinde sırlarını bu çıkarmak Onları böyle etrafa ifşa etmek dostların ve dostluğun arkadaşın hukuk unu yerine getirmektir Hatta bu o kıllı o kimse bir daha Sırrı söylenmez ona bir emanet evde edilmez o kimse Aslında yakın daire alınmaz sebep o Sırrı ifşa etmiş ve Hatta iki arkadaş gitmişsiniz örnek diyorum o kimsenin orada bir hatası olmuş o hatayı Siz bir başkasına taşıyorsanız Siz dost değilsiniz sır ehli değilsiniz Allah muhafaza eylesin ve Hadi şeftali Hz Peygamber sallallahü ve sellem adet iri bir kimse bir şey konuşur sonra da etrafına bakılırsa bu emanettir onu saklanması lazım bu sırdır onun konuşulmaması onun anlatılması lazımdır der Aslında no ya hani iki kişi arasında Ya bunu kimseye söyleme ve bu Aramızda bir sır olarak kalsın dediğinde o kimsenin mezara kadar hatta mezardan sonra da onu kimseye söylememesi gerekir Ama böyle sırdaşlık lan artık kalmadı çok dost Görünen bir kimse ayağına basarsan yanlışlıkla eksiklikle senin ne kadar hatan kusuru varsa insanların önüne dökü veriyor ve hatta sen birisinin We ayağına bastın da insanın nesi yok mesh yok Annesi var nesi yok insanların önlerine döküyorlar Hatta bu sosyal medya çıktı Yani bir kimse eski eşinin hatalarını kusurlarını facebooklarda paylaşıyor ve hatta bir kimse bir sevgili oluyor ayrılıyorlar Ondan sonra onunla beraber yaşamış olduğu fotoğraflar bilmem neler Anılar böyle ifşalıyor ortaya dökülüyor velev ki bir kızım bir s ne oldu bir hata yaptı bir eksiklik yaptı veya bir nişanlılık olduğu ayrıldı olmadı ardından başkasıyla nişanlanınca bir başkasıyla sözlenince eski nişanlı ne var ne yok hepsini döküyor ve erkeklerde bunu yapıyor kadınlarda bunu yapıyor enterasan bir böyle ahlaksızlık enteresan bir çirkinlik yaşanıyor İslam dünyasında ne yazık ki kimse kimsenin mahremine Kimse kimsenin haremine Kimse kimsenin işte gizlisini asla ve asla sır olarak kabul etmiyor her şeyi döküyorlar ortaya da yani çarşıda bir kimsenin yanında bir ise görseler ondan önce evine gidiyor haber ne yazık ki böyle bir hal oldu işte Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazretleri bize nasihatte bulunuyor diyor ki iki kişinin arasındaki konuşma emanettir var yani iki kişi bir baş başa oturdu bir şey konuştu emanet ausser onu söylemez şimdi sırla alakalı böyle konuştum tabi bunun bir de Nesi var hala arasındaki boyutu da var aile arasındaki boyutu ne ailenin kendi içerisinde karı koca arasındaki münasebetlerin dışarıda konuşulması yine caiz değil Çünkü müslümde ve Ebu Davut ta geçen adı Şerif’te kıyamet gününde mertebe bakımından Allah indinde en kötü insan karı koca birbirlerine bir sır söylerler de sonra Onlardan birisi ötekinin sırrını ifşa eder Demek ki kıyamet gününde mertebe bakımından en aşağı insanlar karı koca arasındaki Sırrın ifşa olması ve aile içerisindeki Sırrın ifşa olması Allah muhafaza eylesin E tabii ki bu insanlar şimdi ne iki kişi arasında ne aile arasında neden insanların dostlukları arasında Dostlar arasında sır saklama olarak bir şey kalmadı işte tavşan da diyor ki her sır söylenmez gah çifter sintac olur Kağıt Tek dersin çift çıkar yani sen o sırr-ı saklarsın Sen normalde bir şey yapacaksan ausser gizle Ondan sonra çifter sintac çıkar yani çift dersin ama o doğru değildir tektir Yani sen sıvı geziyorsun orada şimdi bu söz öbür Bey tarzı daha anlaşılır hale gelecek kaynananın berraklığını yüzüne karşı ödersen nefesinden aynı çabucak bulanır bulanır bizi göstermez olur yani sen tedbirsiz davranır da aynı hani böyle Hah der bir nefes verirsen kendini görmez hale gelirsin Oysa ne yapacaktın kendini ve berrak bir şekilde kendini izleyecektim kendi eksikliğini noksanlığına bakacaktın ve hatta İşte bu manada Sen tedbirsiz davranıp da böyle karşıya bir şey söylediğinde artık bulandı artık Oo meselede sır çözüldü Şu üç şey hakkında dudağını kıpırdatma Gittiğin yol paran Bir de mezhebin Çünkü bu üçünün de düşmanı çoktur düşman bildi mi sana pusak Pusu kurar bu iki kimseye söyledin mi artık o sıra veda iki kişiyi Aşan Bir başkasına da Söylenen her sır yayılır yani gittiğin yolu kimseye söyleme Hz Peygamber sallallahü ve sellem Hazreti bazen cihada çıktığında böyle bir istikamet bir yoldan gider yolda giderken bazen yolu değiştirdi gittiği yolu hiç kimseye Sen neden düşman sana Pusu kurar eğerse ki sen Kur’an ve Sünnet tarihinde mücadele diyorsan Eğer Hak ve hakikat noktasında mücadele diyorsan düşman sana muhakkak Pusu kuracak dikkatli ol gittiğin yolu hiç kimseye söyleme Hiç kimseye anlatma deme Ben şu yoldan İzmir’e gidiyorum diye nereden gideceğini hiç kimse bilmesin demesen Bu yoldan Ben Ankara’ya gidiyorum diye hiç kimse bilmesin Hatta mu tat işte sen Ankara’ya Ondan sonra da Eskişehir üzerinden gideceğim diye herkes biliyorsa sen Yürü git İstanbul yolundan paralı yol açık İzmit’ten Ankara’ya oradan Git Örneğin yolunuz adı yolunuz adı Ama senin gittiğin yolu hiç kimse bilmesin sana düşmanlık yapacak olan bir kimse varsa yolla kesin Pusu kurdu senin için ve Ve bu sebepten dolayı yolunu gizle ikincisi paranı gizle kendi kendine böyle paranı ifşa ifşa etme sebep Çünkü parana göz koyan kimse Hırsızı uğursuzu gece çalışanları senin başına bir iş açmaya çalışabilir ve hatta Yankesici orta kesici Hani üst kesici alt kesici senin paranı gözünü dikebilir O yüzden Sen illaki paranı ifşa etmeye çalışma şimdi insanlar gösteriş için ne yazık ki bunları yapıyor bir de mezhebin Mezhep ne bizim anladığımız mezhebi Hanefi Şafii Maliki Hanbeli bizim anladığımız Mezhep ne İşte kendisinin 50 Sufi olması bizim anladığımız Mezhep ne işte o kimsenin gitmiş olduğu dini yol ha ama buradaki hz.pir diyor ki bu 3 şeyin de sakla Ne yani sen bir topluluğa girdin hemen Ben su film demesen bir topluluğa girdim ben şunu Ben buyum deme bekle orada kılları dinle orada kıllar ne kadar bu meselelerden haberdar Onlar ne kadar bu yolları biliyorlar Onlar ne kadar dini eğitim almışlar onların dini eğitimlerine onların kültürlerine onların insanı yapıları ne onlar sen kalkıp da orta yere onlara bir sufilik anlatırsan ne kadar kabul görür Ne kadar kabul görmez Yani sen bunları tart ölç biç ve hatta sen kendi kendini illaki bir mezhebini ortaya koyacağım diye uğraşma Çünkü bunlara düşman olan kimseler vardır Bu Düşmanlar sana ne yapar Pusu kurdular Allah muhafaza etsin Hz Ali radıyallahu anh az ettirdi sır yani içinde sakladığın şey senin esirindir onu ortaya çıkardığı zaman sen ona esir ne oluyor demek ki sen hani ben bazen derim Bunu İslam’dan din tebliğ etmek bu açıktır Ama çalışmalar açık değildir dedim ben sebep yan dini herkesi çok rahat bir şekilde anlatırsın ama nerede ne zaman ne yapacaksın nerede Nereye gidiyorsun bunları herkese açıklamak zorunda değilsin sebep Sana Düşman olanlarla senden önce o şehre gidip o şehirde tanıdıkları bulup işte bunu dinlemeyin yok bu naz işte itibar etmeyin deyip o senden önce oraya Sen İnna mı gidiyor senin makamı senin şöhretin gidiyoruz düşmanlık yapacak olanlar sana düşmanlık pusulalarını kırıyorlar Allah muhafaza eylesin hamur bina sdio kalpler Sırların saklandığı yerlerdir dudaklar o yerlerin kilidi dillerde anahtarıdır şu anda Her insanın sırrına bu dallarını saklamalıdır da o zaman ne yapacak İnsanlar kendi sırlarını kendilerini Saklayacak lar işte Tavşanlı diyor ki şu üç şeyi sakla paran Yolu ve mezhebin Bunlar anlatılmaz Hatta diyor Bunları gizleme kimisinin iki göster Kimisini bir bir gösterdiğini 22 göster dedim bir göster şaşırtıyor işte Hz Hazretleri de bazen yola çıktığında gidecek oldu Menzil aynı ama yolunu değiştirdi bakın yolunu değiştirdi 123 kuşu birbirine bağlasam bu elem içinde yardım Mahpus kalırlar üstü örtülü güzel bir tarzla kurtulmak için konuşur tanışırlar danışmaları görenleri yanıltacak şekilde kira ellerle dir peygamber kapalı bir tarzda meşveret ederdi hesap cevap verir düşman haberdar olmazdı düşman baştan ağı ayı bilmesin bir şeyi sevmesin diye reyne kapalı mysale söylerdi bu misal ve muradın anlatmış olurdu ağyar su halinden bir koku bile duymaz hiçbir şey anlamazdı dedi tavşan yani işte bir kimse şuraya 50 olan kimselerle bir mesele istişare ederse herkesin rengini birbirine bağlamak ve mı Böyle herkesin renklerini bir yere toplamak Hani bir yerde çoğunluk oluştu Hani ümmetim yanlışta toplanma satış ir mucibince bir sen oturdun 10 tane Biz işaret eğitim var şuraya ettim var on tanenin 6 tanesi bir yerde odaklandığı bir yerde toplandı ümmetimin Ümmet bu noktada da eksikte noksanda toplanmadı tabi benim bu söylediğimiz şeyler kendi mesleğinde Liyakat sahibi olan insanlar kendi mesleğiyle alakalı istişareye istişare edilecek kimseler sınıfında olanlar Yoksa siz Mesela işte bir fiziki fiziki Mini İngilizce’de işte siz örnek o felsefeci ile istişare etseniz Biz çok uyu yerli yerinde bir şey olmaz Neden onu ehliyle konuşmanız lazım emanetleri ehline vermeniz Allah’ın çok hoşuna gider eğer o meselede felsefe lazımsa muhakkak ki felsefecinin de görüşü Alınır Ama söz konusu olan fizikse o zaman fizikçilerin toplanıp karar olması lazım Örneğin işte ne konuşuluyor Bugünlerde Corona işte bunun kimlerin istişare etmesi lazım işte böyle ne virüslerle uğraşmış virüsler üzerinde uzun uzmanlaşmış kimseyle kimselerin istişare heyetinde olup bunların Bu konuyla alakalı konuşmaları lazım ama bir bakıyorsunuz televizyonlarda Corona konuşulacak birisi işte güvenlik uzmanı Corona konuşulacak i bu birisi Bu seçimlerde orada burada kim ne kadar oyalayacak diyene firması diyorlar onlara bir kamuoyu yoklaması yapan bir firmanın başındaki kimse işte ne konuşulacak corono konuşulacak bir bakıyorsun siyah siyasi araştırmacı-yazar bir bakıyorsun korna konuşulacak işte siyasi konularda yazı yazan bir gazeteci Cihan diyorsun ki ya konuyu konuşuyorsunuz yani bunun güvenlik uzmanı ile ne işi var yani güvenliği ilgilendiren bir şey var ise eyvallah Ama her toplantıda da onun konuşması yani Corona konuşulan bir yerde abes bunun gibi Yani normalde mesleğinde uzman olanlarla istişare edilmesi lazım mesleğinde uzman olmayan bir kimseyle neyim istişare edeceksin işte Örneğin askeri bir mesele ise ve askeri bir meselenin tıpçılar lan Ne işi olabilir bunun gibi veya tabi bakıyorsunuz televizyonda tarikatlar konuşuluyor fakat bir tane ehl-i tarikat yok orada veya Tabii tarikatların konuşulduğu bir televizyon programında bir müftü bile yok Bir Diyanetten bir kimse yok ilahiyattan herhangi bir kimse yok oturmuş 3-4 tane gazeteci televizyoncu İşte ehli Tarikatı konuşuyor sufileri konuşuyorlar Yani işin ehli yok orada Neyi biliyor Neyi bilmiyor veya konuşuyorlar ve hatta ilk s grubu Hedef almışlar bu Örneğin işten Menzil grubunu Hedef almışlar amazing grubundan bir konuşmacı istediler de onlar vermediler mi haklarını savunmak için veya ilk s3’te Nakşibendi Dergahı x Kadiri Dergahı ilkse şunlar x Bunlar konuşulurken yani ona o gruba o Derneği o vakıfa bir haber gönderildi de ki onda kendisinin neyinden için olması için savunması için bir kimse mi koydular yok Kendileri oynuyorlar kendileri çalıyorlar Çünkü batının bize verdiği şey bu kendileri oynayıp kendileri çalıp kendileri dinleyecekler ve seni konuşurlarken Sen bir başkasından kendini dinleyeceksin nerede ne yaptığını nerede ne ettiğini nereden için yaptığını hiç kimsenin umrunda değil Vur abalıya Nasıl olsa koy onunla alakalı kes kopyala yapıştır koy internette Ondan sonra istediğin küfürleri yap istediğin hakaret Bu din bu hale geldi dindarlar mu hale geldi Yani normalde bunu bir gayri İslami bir kimseden gayri imanı Bir kimseden beklediğimiz şeyleri Müslümanım diyen insanlar yapıyorlar şimdi E böyle olunca neden oluyor bu insanlar liyakatlı insanları o konuda bilgili insanlarla ne yapıyorlar Beşer et etmiyorlar onlarla beraber konuşmuyorlar oysa o meselenin içerisinde olan kimselerle istişare etmiş olsalar o sıkıntıdan kurtulacaklar ve Peygamber sallallahü ve sellem Hazretleri asabım bütünüyle istişare etmiyordu o konuyla alakalı kimler bilgi sahibi ise onlarla istişare ediyordu ya bir başkasıyla istişare etmiyordu O yüzden Normalde istişare Eğer ki bir harfle alakalı ysa Devleti ilgilendiren He he sen ne bileyim böyle bir savaşta alakalı bir şey ise Bunu herkesin öğrenmesi Bunu herkesin bilmesi de gerekmiyor O yüzden bunlar ne yapacak o zaman kapalı bir şekilde istişare edecek mesela Hz Peygamber sallallahu vesellem adet iri Hendek kazasında nasıl Savaş ılıcalı’yla alakalı bir Lisa beyle işareti bütün Medine halkını toplam adı o istişare yani o istişarede bulunan bu meselelerle alakalı bilgili kimseler toplayıp onlarla istişare etmişti o yüzden şuraya koyduğunuz insanlar birbirleriyle akıllarını birleştirirler iki merhem bir araya geldi mi yaraya tedavi olur 3 merhem bir araya geldi mi yaraya merhem olur O yüzden akıl akıllı birleştimi akıl Kemal’e ara doğruyu bulur o yüzden İyi Fikir iyi düşünce iyi en iyi mesele deri yaka sahibi olan insanlarla ne yapılacak istişare edecek ki oradan bir çıkış yolu bulunsun Allah bizi onlardan eylesin inşâallah 1055 beytten devam edeceğiz Konu başlığı tavşanın aslana oyun edip Onunla başa çıkması Allah izin verirse cenab-ı hak nefes verirse inşâallah Rahman sağlık afiyet verirse önümüzdeki hafta 1055 beytten İnşallah devam edeceğiz sevgili Kardeşler.
161. Mesnevi Şerhi 1041-1055 Beyit – Sohbet Notları
Kaynak
Bu metin, Mustafa Özbağ Efendi’nin sohbet kaydından yazıya aktarılmış ve düzenlenmiştir. Orijinal video kaydı yukarıdaki YouTube oynatıcısından izlenebilir.
İlgili Sohbetler
Bu konuyla ilgili diğer sohbetler: Mesnevi Okuması (2234. Beyitten) 26.07.2025, İCAZETNAME TÖRENİ TEK PARÇA (BURSA) 16 EYLÜL 2021 , Mustafa Özbağ Efendi Sohbeti 27.10.2022 . Tasavvuf geleneğinde bu konular ele alınmaktadır.