Bir Üstâdın Karşısında Edebinizi Gösterin
Mustafa Özbağ Efendi’nin sıklıkla vurguladığı temel bir kāide şudur: «Bir üstâdın karşısında edebinizi gösterin.» Üstâd, ilim, irfân ve halefiyet zincirinin taşıyıcısıdır. Onun karşısında edep göstermek, sâdece şahsa hürmet değil; ilim silsilesine, peygamber vârislerine ve nihâyetinde Hak Teâlâ’ya gösterilen edebe denk gelir.
Üstâdın huzûrunda edep, oturuş şeklinden bakışa, konuşmaya, susmaya, söz vermeye kadar her şeyi kapsar. Mürşid söz vermedikçe konuşulmaz; mürşid sormadıkça hâl anlatılmaz; mürşid izin vermedikçe rüyâ nakledilmez. Bu, sûfîliğin bin dört yüz yıllık tertîbidir; «kendiliğinden öne çıkmamak» edebin temel kāidesidir.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Edep, Mürşid, Silsile. → Tasavvuf Sözlüğü
Ek kaynaklar:
- Kur’an-ı Kerim, Nahl 16/125; hikmet ve güzel öğütle davet ilkesi.
- Kur’an-ı Kerim, Ahzab 33/21; Resulullah’ta güzel örnek oluşu.
- Nevevi, Riyazü’s-Salihin, takva, ihlas ve güzel ahlak bölümleri.
- İmam Gazali, İhya-u Ulumi’d-Din, kalp terbiyesi, ahlak ve ihlas bölümleri.
- Buhari, İman ve Rikak bölümleri, niyet, ihlas ve ahlak rivayetleri.
- Müslim, Birr ve Sıla bölümü, güzel ahlak ve kardeşlik rivayetleri.
- Tirmizi, Birr ve Sıla, zühd ve deavat bölümleri.
- Nevevi, Riyazü’s-Salihin, ihlas, takva, zikir ve güzel ahlak bölümleri.
- İbn Hacer el-Askalani, Fethu’l-Bari, ilgili Buhari rivayetlerinin şerhi.
- Kuşeyri, er-Risale, tasavvuf adabı, hal ve makamlar bahisleri.