Müslümanın üzerinde olması gereken üç sevgi vardır: Allah sevgisi, Resulullah sevgisi ve ehli beyt sevgisi. Bu sohbette üç sevginin manevi yönü, birbirine olan bağlantısı, müslümanların manevi yükümlülükleri ele alınmaktadır.
Allah Sevgisi
İlk ve en yüksek sevgi Allah sevgisidir. Cenâbı Hak Bakara sûresi 165’te, «İman edenler Allah’ı en çok severler» buyurmuştur. Bu âyet imanın manevi tezahüründe Allah sevgisinin en yüksek mertebede olması gerektiğini sergiler. Allah sevgisi, mü’min’in tüm sevgilerinin ana kaynağidir; diğer tüm sevgiler Allah’a olan sevgi vesilesi olarak manevi olarak özel bir mertebeye ulaşır. Allah sevgisinin manevi tezahürleri: Ona ibadet, Ona tevekkül, Onun emirlerine uyma, Onun isimlerini anma, Onun ilim ve hikmetini öğrenmeyi talep etmedir.
Resulullah Sevgisi
İkinci sevgi, Hz. Resulullah’a olan sevgidir. Hz. Resulullah, «Sizd’en biri beni annesinden, babasindan, çocüklarından ve tüm insanlardan daha çok sevmedikçe iman etmiş olmaz» (Buhârî, İmân, 8; Müslim, İmân, 70) buyurmuştur. Bu rivayet, peygamber sevgisinin imanın bir vasıtası olduğunı sergiler. Resulullah sevgisinin manevi tezahürleri: Onun sünnetini yaşama, Ona salatı selam getirme, Onun ahlakı ile ahlaklanma, Onun ailelerini sevme, Onun siretini öğrenme ve onun yönünde yaşamayı talep etmedir.
Ehli Beyt Sevgisi
Üçüncü sevgi, ehli beyte olan sevgidir. Cenâbı Hak Şura sûresi 23’te, peygamberin akrabalarını sevmeyi rısaletin bir ücreti olarak gestirmiştir. Hz. Resulullah, «Ehl-i Beytimi sevmeyenin imanı tam olmaz» rivayeti ile bunu sergilemiştir. Ehl-i Beyt sevgisi, Resulullah sevgisinin bir tezahürüdür; aile fertlerini sevmek peygamberi sevmek demektir. Ehl-i Beyt sevgisinin manevi tezahürleri: Onlara saygı gestirme, kıssalarını çocüklara anlatma, manevi mertebesini idrak edip yaşama ve manevi silsilelerinin feyzinden istifade etmedir.
Üç Sevginin Birlikteliği
Bu üç sevgi manevi olarak bir bütün teşkil ederler; birini ihmal edip diğerini manevi olarak yaşamak mümkün değildir. Allah’ı sevip de Resulullah’ı sevmemek manevi olarak yanılıştır; çünkü Allah peygamberi bizlere örneği olarak gestirmiştir. Resulullah’ı sevip de ehli beyti sevmemek manevi olarak eksiktir; çünkü ehli beyt peygamberin manevi mirasini yaşatıcı silsiledir. Mü’min, üç sevgiyi bir bütün olarak yaşamalı, manevi olarak hepisini bir mertebede tutmalıdır.
Manevi Tezahürler
Üç sevginin manevi tezahürleri mü’min’in hayatını şekillendirir: Allah sevgisi ile mü’min ibadet eder, şükür eder, tevekkül eder. Resulullah sevgisi ile sünneti yaşar, ahlakı ile ahlaklanır, peygamberin örneği üzerinden hayatını şekillendirir. Ehl-i Beyt sevgisi ile manevi silsilelerinin feyzinden istifade eder, bir mürşidi kâmilin nezaretine girip manevi yönelmeyi sağlar. Bu üç manevi tezahür mü’min’in hayatını manevi olarak zenginleştirir ve manevi sağliğini korur.
Mü’min’in Yönü
Mü’min, üç sevgiyi manevi olarak diri tutmalı, hayatını bunları bütünlük içinde yaşayarak şekillendirmelidir. Sadece dil ile ifade etmek yetmez; manevi olarak yaşamak gerekir. Allah’ı sevip ibadetlerini gestirir, Resulullah’ı sevip sünnetini yaşar, ehli beyti sevip onların manevi mirasindan istifade eder. Bu üç manevi tezahür bir araya geldiğinde mü’min manevi olarak salim bir yönde yürür. Hz. Resulullah’ın bu üç sevgiyi müslümanların üzerine bir yk olarak getirmesi, manevi sağliğin korumasıyla yaşatılması için en yüksek vesilelerdedir.
Bibliyografya
- Kur’ânı Kerîm, Bakara 2/165; Âli İmrân 3/31.
- Şura 42/23; Ahzâb 33/33; Tevbe 9/24.
- Buhârî, İmân, 8; Menakib, 28.
- Müslim, İmân, 67-72; Fedail, 32-37.
- Tirmizî, Menakib, 30-32; Ebû Dâvûd, Sünne, 9.
- Nesâî, İmân, 19; İbn Mâce, Mukaddime, 9.
- İbn Kesîr, Tefsirul-Kur’âni’l-Azım, sevgi âyetleri.
- Râzî, Mefâtihul-Gayb, Allah ve peygamber sevgisi.
- Kâdı İyâd, eş-Şifâ, peygamber sevgisi babları.
- İmâm Gâzâlî, İhyâu Ulûmid-Din, muhabbet bölümü.
- İbn Kayyim el-Cevziyye, Medâricüs-Sâlikîn, muhabbet babları.
- İbn Hacâr el-Heytâmi, ed-Savâikül-Muhrika.
- İbn Teymiyye, Mecmûul-Fetâvâ, sevgi bahisleri.
- İbn Arabı, Futûhâtı Mekkiyye, muhabbet babları.
- Mevlânâ, Mesnevii Şerîf, c. III-V (sevgi türevi konuları).
- Yûnus Emre Divanı, sevgi şühudu.
- İbn Atâullah, Hikemi Ataiyye, muhabbet hikmetleri.
- İmâm R&abbacirc;ni, Mektûbâtı Şerîfe, peygamber sevgisi mektupları.
- Mahmud Sami Ramazanoğlu, Sevgi Sohbetleri.
- Mustafa Özbâğ, Sohbetler, Ehli Beyt serisi.
Sohbetin Tasnîfi
Bu sohbet, müslümanın üzerinde olması gereken üç sevgiyi (Allah sevgisi, Resulullah sevgisi, ehli beyt sevgisi), bunların manevi yönünü, birbirine olan bağlantısını ve mü’min’in yükümlülüklerini bütünlük içinde sunmaktadır. Ehli Beyt serisinde üç sevgi birlikteliği boyutunu vurgulayan ana sohbet niteliğindedir.
Kaynak: Mustafa Özbâğ Sohbeti | Video: YouTube | Seri: Ehli Beyt
Ek kaynaklar:
- Kur’an-ı Kerim, Nisa 4/59; Allah’a, Resule ve emir sahiplerine itaat ilkesi.
- Kur’an-ı Kerim, Ahzab 33/21; Resulullah’ta güzel örnek oluşu.
- Buhari, İ’tisam, Kitap ve sünnete bağlılık rivayetleri.
- Müslim, Cuma, sünnete bağlılık ve bidatten sakınma rivayetleri.
- Şatıbi, el-İ’tisam, bidat ve sünnete bağlılık bahisleri.
- Nevevi, Riyazü’s-Salihin, sünnete ittiba ve takva bölümleri.
- Kur’an-ı Kerim, Ahzab 33/33; Ehl-i Beyt bağlamı.
- Kur’an-ı Kerim, Şura 42/23; yakınlara sevgi bağlamı.
- Müslim, Fedailü’s-Sahabe, Ehl-i Beyt ve Sekaleyn rivayetleri.
- Tirmizi, Menakıb, Hz. Hüseyin ve Ehl-i Beyt rivayetleri.