Perşembe, 14 Mayıs 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR

Mustafa Özbağ

İrşad & Tasavvuf · Resmî Site
Fıkıh ·

İslam’da def çalmak, şiir, ilahi okumak haramdır, İslam’da eğlence yoktur diyenlere cevap

hani biz bir bayram hani biz bir bayram yapıyoruz bayramlaşma töreni yapıyoruz...


Mustafa Özbağ Efendi bu sohbette İslâm'da def çalmak, şiir okumak, ve ilâhî okumak gibi ameliyelerin haram olmadığını, ve İslâm'ın bütün eğlenceleri yasaklamadığını hadîsi şerîfler ışığında tafsîl eder. Resûli Ekrem efendimizin Hz. Âişe radıyallâhu anhâ ile berâber ensârın siyâhî gençlerinin mescîdi şerîfde kılıçkalkan oyunu oynamasını seyrettiği, gelin alma törenlerinde def çalıp şiir söyleyecek genç kız gönderilmesini emrettiği, ve düğünbayram gibi münâsebetlerde müziği teşvîk ettiği sahîh hadîslerle sâbittir. Mustafa Özbağ Efendi muteber 35 hadîs kitabının hepsinin kendi kütüphânesinde olduğunu, ve sayfa numaralarını verecek kadar tetkîk ehli olduğunu beyân eder. Selefî-vahhâbîlere müsbet cevâb veremedikleri sürece, «haramdır» demeden önce delîl getirmelerini taleb eder. Hz. Âişe annemiz dininin yarısı kendisinden öğrenilen bir Peygamber eşidir; rivâyetleri muteberdir.

Bayram, Sema, ve Zikrullah'ta Def

Mustafa Özbağ Efendi sohbete temel meseleyi ortaya koyarak başlar: biz bir bayram yapıyoruz, bayramlaşma töreni yapıyoruz; semâ ediyoruz, zikrullahda semâ ediyoruz; bendir, zenim var, ilâhî zenim var öyle ya. Her programdan sonra hadîs bilmez, ilim bilmez, hakîkat bilmez, Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem hazretlerinin hayâtını bilmez — ama bilmediği hâlde âlim olmuş, okumadan âlim olmuş — «Hepsi de bid'attır» deyip atıveriyor kenara. Bir hadîs okusanız, bir Kütübi Sitte okusanız, Buhârî okusanız, Müslim okusanız göreceksiniz ki ashâb böyle değil, Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem hazretlerinin zamanı böyle değil. İki semâ olacak, iki zikrullah olacak, ya da bir düğün töreni olacak; siz dîni oyunoyuncak mı sandınız?

Muteber 35 Hadîs Kitabı Tetkîki

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hassâsiyetle ilminin kaynaklarını tafsîl eder: bizim okuduğumuz hadîs kitaplarıyla sizin — yâni vahhâbîlerin — yazmış olduğu hadîs kitabları farklıdır. Hadîsi şerîf Buhârî'de, Müslim'de, Nesâî'de uzun olarak gelir. Buhârî'de İydeyn 2-3 ve 25, Cihâd 81, Menâkıb 15, Menâkıbü'l-Ensâr 46, Nikâh 82 sayfa 114; Müslim'de 19 (sayfa 892); Nesâî İydeyn 35 ve 36 hadîs şerîf; yine 3. cilt sayfa 195 ve 197'de geçer. İlim taslamak istemiyorum, şatahât yapmak istemiyorum. Bu kitâbların hepsi bende mevcûd. Buhârî, Müslim, Nesâî, Kütübi Sitte, Rudânî — muteber 35 hadîs kitabı vardır; hepsi de bu fakîrde mevcûddur. Sayfa sayfa verebilirim; kaçıncı sayfa, kaçıncı hadîs şerîf — ilim ehli isen ilmim benim ilmim değil; koca İmâm Buhârî, koca İmâm Müslim'in ilmidir. Hiç kimse boş konuşmasın.

Sufî Yoluna Girerken Verilen Söz

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir manevî sözünü beyân eder: ben sufî yoluna girdiğimde kendi kendime söz verdim — Kur'ân ve Sünnet'te var olan her şey benim için delîldir, yeterlidir; Kur'ân ve Sünnet'te olmayan bid'attır, benden uzak dursun. Bu üslûp Mustafa Özbağ Efendi'nin tasavvuf anlayışının ehli sünnet ve'lcemâat üzere olduğunu, ve hiçbir bid'ate cevâz vermediğini ortaya koyar. Sufî yolu Kur'ân ve Sünnet üzere yürür; Kur'ân-Sünnet dışı bir şeyi kabûl etmez. Bu duruş hem ehli bid'ate hem de tasavvufu inkâr edenlere karşı net bir cevâbdır.

Hz. Âişe ve Necrânlı Siyâhîler Hâdisesi

Mustafa Özbağ Efendi temel hadîsi şerîfi rivâyet eder: Hz. Âişe annemiz naklediyor — bir bayram günüydü; siyâhîler mescidde kılıçkalkan oyunu oynuyorlardı. Ben mi Resûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem'den taleb ettim bilmiyorum; yoksa o kendiliğinden mi «Seyretmek ister misin?» buyurdular. Ben «Tabiî» dedim. Kalktı, beni geri tarafına aldı; yanağım yanağının üstünde olduğu hâlde durduk. «Ey Erfide oğulları! Göreyim sizi, oynayın!» diyordu. Bir rivâyette de elini çırparak teşvîk ediyordu. Hâlbuki bunlar Necrânlı Sudânlı siyâhîler — kendi halk oyunlarını oynuyorlar. Resûli Ekrem efendimiz «Güzel oynayın» diyordu; nerede? Mescidde, dışarıda değil. Çünki Resûli Ekrem efendimizin evinin kapısı mescide açılıyor, sokağa değil.

Hümeyrâ ve Bilgi Düzeyi

Mustafa Özbağ Efendi Hz. Âişe annemizin ilmî makâmını da tafsîl eder: Hz. Âişe — Hümeyrâ, Sıddîkâ, Hz. Ebû Bekir radıyallâhu anh hazretlerinin biricik kızı; Sıddîk'ın velîsi. Hz. Hatîce annemiz kadınların velîsidir; Hz. Fâtıma annemiz kadınların velîsidir; Hz. Âişe annemiz kadınların velîsidir. Peygamber eşleri — hepsi de kadınların velîsi hükmündedir; şekşüphe yok. Hz. Âişe annemiz hakkında «Dîninizin yarısını bu kadından öğreniniz» denilmiştir. Bu üslûp Hz. Âişe annemizin rivâyetlerinin İslâmî hayât için ne kadar kıymetli olduğunu ortaya koyar.

İbn Abbâs ve Gelin Gönderme Hadîsi

Mustafa Özbağ Efendi başka muazzam bir hadîsi şerîfi rivâyet eder: Hz. Abbâs'ın oğlu Abdullâh — İslâm dünyâsında ilk tefsîr yazan kimse, «Tercümânı Kur'ân» lakablı — Hz. Âişe annemizden naklediyor: Hz. Âişe yakını olan bir kızı ensârdan bir adam ile evlendirdi; gelin götürüldükten sonra Resûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem geldi ve sordu: «Genç kızı, gelini damadın evine gönderdiniz mi?» Sahâbeler «Evet» dediler. Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem «Def çalıp nâme ile şiir söyleyecek bir kızcağızı gelin ile berâber gönderdiniz mi?» buyurdu. Bu hadîsi şerîf İbn Mâce'de Nikâh 21'de geçer.

Selefî-Vahhâbîlere Cevâb Çağrısı

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir cevâb çağrısı yapar: hâ def çalmak haram değilmiş demek ki; şiir okumak da, ilâhî okumak da haram değilmiş. Nereden çıkardınız be? Selefî-vahhâbîler — cevâb verin bu hadîsi şerîflere; eğer ilminiz varsa. Oturup da klavyenin başında «Kâfirsin, münâfıksın, bid'at ehlisin; hepsi de sapıktır, hepiniz de sapıksın» deyip toptan hesâb görmeyin. Ben diyorum ki: yaptığımızın haram olduğuna dâir hadîsi şerîften, âyeti kerîmeden bir delîl getirin. Pılımıpırtımı toplayıp çekileceğim kenara. Hz. Peygamber buradaki hadîsi şerîfde def vurmayı tavsîye etti, hatta emretti. Hz. Peygamber harâmı mı emretti be küstah?

Ensârın Şarkı Söyleme Sünneti

Mustafa Özbağ Efendi sohbetin sonunda başka bir muazzam hadîsi şerîfi de aktarır: İbn Mâce ve Müsned'de geçiyor — İmâm Mâlik'in Müsned'inde de — Hz. Âişe vâlidemiz bir kadını ensârdan bir zât ile evlendirip damadın evine götürüyordu. Resûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem buyurdu: «Ey Âişe! Ensâr muhabbet duygusu olan bir kavimdir; onlara 'Size geldik, size geldik; Allâh bize de size de hayât versin' şarkısını söyleyecek birini gönderseydin?» Hadîsler İbn Mâce, Nikâh 21; Müsned 4. cilt 78. sayfada geçer. Bu hadîsi şerîf Resûli Ekrem efendimizin sünneti seniyyesinde def, şiir, ilâhî, ve gelin gönderme uygulamalarının olduğunu kat'î olarak ortaya koyar. Halvetiyye-Şâbâniyye-Karabâşiyye yolunun manevî terbiyesi de mü'mîni Sünneti Seniyye'ye sımsıkı bağlı kılar; ve bu vasıflar onun manevî terakkîsinin temel cüzlerini teşkîl eder.

  • Kur'ânı Kerîm: A'râf 7/157; Mâide 5/87-88; Bakara 2/172; Furkân 25/72; Lokmân 31/6.
  • Sahîhi Buhârî, Kitâbü'l-Îdeyn 2-3 ve 25.
  • Sahîhi Buhârî, Kitâbü'l-Cihâd 81.
  • Sahîhi Buhârî, Kitâbü'l-Menâkıb 15.
  • Sahîhi Buhârî, Kitâbü Menâkıbi'l-Ensâr 46.
  • Sahîhi Buhârî, Kitâbü'n-Nikâh 82.
  • Sahîhi Müslim, Kitâbü'l-Îdeyn 19.
  • Süneni Ebû Dâvûd.
  • Süneni Tirmizî.
  • Süneni Nesâî, Kitâbü'l-Îdeyn 35-36.
  • Süneni İbn Mâce, Kitâbü'n-Nikâh 21.
  • İmâm Mâlik, Muvatta ve Müsned.
  • İmâm Ahmed, Müsned cilt 4 sayfa 78.
  • Rudânî, Câmiu'l-Usûl.
  • İmâm Gazzâlî, İhyâ-u Ulûmi'd-Dîn.
  • Mustafâ Özbağ Efendi, Sohbet Serileri, Fıkıh Sohbetleri.

Sohbetin Tasnîfi: Bu sohbet İslâm'da def çalmak, şiir okumak, ve ilâhî okumanın haram olmadığını, bayramsemâ-zikrullahda def kullanımının meşrûiyetini, muteber 35 hadîs kitabının tetkîkini, sufî yoluna girerken verilen sözü, Hz. Âişe ve Necrânlı siyâhîler hâdisesini, Hümeyrâ ve bilgi düzeyini, İbn Abbâs ve gelin gönderme hadîsini, Selefî-vahhâbîlere cevâb çağrısını, ve ensârın şarkı söyleme sünnetini tafsîl etmektedir.


Kaynak: mustafaozbag.com | Video: YouTube | Seri: Fıkıh Sohbetleri