Âyetleri Çarpıtanlar, Hadîsi Şerîfleri İnkâr Edenler — Bu Dünyâ ve Âhiret Felâketine Aday Olanlar
Âyetleri çarpıtanlar, hadîsi şerîfleri inkâr edenler — bu dünyâ ve âhiret felâketine adaydırlar. Allâh «Sözleri yerinden tahrif ederler» (Nisâ 46) buyurur; bu, Yahudîler hakkında. Ama bugün de — bazı müslüman aydınlar âyetlerin anlamlarını çarpıtıyor; sahih hadîsleri «zayıf» diyerek reddediyor; sünnet geleneğini yıkıyor. Bu — büyük bir cüret. Çünkü Allâh kelâmını ve Hz. Peygamber’in sözünü değiştirmek — vahyin temelini sarsmaktır. Mü’min bu sapmalardan uzak durmalı; sahih âyet ve hadîse bağlı kalmalıdır.
Âyetleri Çarpıtmak
Bazı «modern müfessirler» — âyetleri kendi keyiflerine göre yorumluyor. Hicâb âyetlerini «o devre özgü» diyerek atıyor. Miras hükümlerini «adâletsiz» diyerek değiştiriyor. Faiz yasağını «modern ekonomi farklı» diyerek esnetiyor. Bu, çarpıtmadır. Çünkü Allâh hükmü Allâh’ın hükmü; insânın yorumu farklı bir şey. Allâh «Kim Allâh’ın indirdiği ile hükmetmezse, kâfirlerdir» (Mâide 44). Çarpıtmak, hükümsüzleştirmenin bir biçimi.
Hadîsleri İnkâr
«Kur’âncılar» diye bir grup — sâdece Kur’ân’a yetinip hadîsleri reddediyor. «Hadîsler sonradan uydurulmuş; gerçek değil; sâdece Kur’ân yeterli» diyorlar. Halbuki — Kur’ân tek başına yetmez; çünkü uygulama sünnette. Namaz nasıl kılınır? Kur’ân «namaz kılın» der; sünnet nasıl kılınacağını gösterir. Hadîsleri reddetmek — uygulamayı reddetmek demektir. Kalanı bir teori; pratik yok. Bu sapma — modern reformizmin bir biçimi.
Hadîs İlmi — Sahih Bir Bilim
Hadîs ilmi — büyük âlimler tarafından sistematik şekilde kurulmuştur. Buhârî, Müslim, Tirmizî, Ebû Dâvûd, Neseî, İbn Mâce — bunlar hadîsleri sahih, hasen, zayıf, uydurma olarak ayırdı. Bir hadîs kabûl edilmeden — râvîlerin teker teker incelenmesi gerekti. Bu yöntem — modern bilimden çok daha titiz. Hadîsleri «sonradan uydurulmuş» diye reddetmek — bu büyük ilmi yok saymak; cahillik veya kötü niyet.
Sapmanın Sebepleri
Niçin âyetleri çarpıtırlar, hadîsleri inkâr ederler? 1) Batı’ya hayrânlık — Batı medeniyeti modeli olarak. 2) Aşağılık kompleksi — «biz geri kaldık.» 3) Maddî menfaat — fonlar, akademik kabul. 4) İlim eksikliği — klasik kaynakları bilmiyorlar. 5) Hevâ — kendi arzuları doğrultusunda dîn yapma. 6) Kibir — kendi yorumunu eskilerden daha doğru sanma. Bu sebepler — modern reformistlerin temelini oluşturur.
Sonu Hüsran
Âyet ve hadîs çarpıtanların sonu — hüsrandır. Çünkü vahye karşı çıkıyorlar; vahyin hükmü kıyâmette gelecek. «Allâh ile alay edenler — kendileri alaya alınanlardandır» (Bakara 14-15). Bu dünyâda belki saygın görünürler; ama âhirette — büyük bir karşılıkla karşılaşacaklar. Kıyâmette — «keşke biz Rasûle uysaydık» diye yakınacaklar (Furkân 27). Ama o zaman pişmanlık fayda etmez.
Sahih Mü’minin Yolu
Sahih mü’min — âyetleri sahih tefsirlerle anlar; hadîsleri sahih kaynaklardan alır. Buhârî, Müslim — gerçek kaynaklar. Tefsîr için — İbn Kesîr, Kurtubî, Râzî, Beğavî gibi klasik müfessirler. Modern «reformist» yazarlardan uzak dur. Cumhûru ulemâ ne diyor — ona bak. Modern yorumlardan değil; klasik gelenekten al. Bu — sahih yoldur.
Mü’minin Tutumu
Mü’min nasıl davranır? 1) Hayrân olma — modern reformistlere kapılma. 2) Klasiği oku — eski tefsîr, hadîs, fıkıh kitapları. 3) Sahih âlimleri ara — bunları tanı, sohbetine git. 4) Kendi inceleme alışkanlığı kazan — başkalarının söylediğine değil; kaynaklara bakan. 5) Şüpheli görüşten uzaklaş — riski almaya değmez. 6) Cumhûru ulemâya tâbî ol — büyük çoğunluğun görüşü genelde sahihtir. 7) Duâ et — hidâyet için.
Niyâz — Sahih Bilgi
Niyâz: «Yâ Rab, beni âyetleri çarpıtanlardan, hadîsleri inkâr edenlerden koru. Sahih tefsîr ve hadîs kaynaklarına yönelmemi nasîb et. Modern reformistlerin aldatıcı söylemine kapılmaktan beni muhâfaza eyle. Klasik İslâmî mîrâsa saygıyla yaklaşan, Buhârî-Müslim’i sahih kabûl eden, dört imâmın ictihâdına tâbî olan bir mü’min eyle. Batı hayrânlığı, aşağılık kompleksi, maddî menfaat, ilim eksikliği, hevâ, kibir — bu sapma sebeplerinden beni uzak tut. Cumhûru ulemânın ehli sünnet yolunda yürüten; vahye, sünnete sıkı sıkıya bağlı; sahih bir mü’min olarak yetiştir.» Allâh muhâfaza eylesin.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Tahrîf, Hadîs İnkârı, Sahih Bilgi. → Tasavvuf Sözlüğü