Gaflet Allah’ı unutmaktır konusunda Mustafa Özbağ Efendi sohbeti. Bu yazıda Gaflet Allah’ı unutmaktır hakkında tasavvuf perspektifinden önemli bilgiler ve değerlendirmeler bulacaksınız. Ey can, bu alemin direği gaflettir. Akıllılık, uyanıklık bu dünya için afettir. Gaflet bir şeyi terk etmek, bir şeyi önemsememek, bir şeyde dikkatsiz davranmak, dalgınlık göstermek. Bir şeyde yanılmak, isabet ettirmemek, bir şeyi ihmal etmek. Gaflet kullanıldığı cümlenin içerisine göre, cümlenin içerisine göre bunlardan daha bunu arttırmamız mümkün.
Manaya gelen bir söz. Ama dini terminoloji olarak bakacak olursak bir kimsenin hani kendi nefsinin arzusuna uyması veyahut da ayet-i kerimede o heva ve hevesini ilah edineni gördün mü ayet-i kerimesi mucibince heva ve hevesini ilahlaştırmak, ilah etmek. Bu tabii gafletten daha ileri bir boyutta ama bunu da biz gaflet olarak e nitelendirebiliriz. Bir konuda dikkatli davranmamak, uyanık davranmamak ve normalde olması gerektiği yerde olmaması. Bir bu alemin direği de.
gaflettir diyor. Şehadet dünya aleminin direği gaflettir. Burada enteresan bir var. Tabii normalde tabii biz genelde dini terminoloji olarak baktığımızda o kimsenin haramı helalı dikkat etmeden normalde hak mıdır batıl mıdır buna dikkat etmeden dünyadan gücü yettiğince istifade etme. Pir’in demiş olduğu bu. O kimse sadece kendi nefsini düşünüyor. Sadece kendi heva hevesini düşünüyor ve kendi nefsinin ve hevasının peşine düşüp haram helal tanımadan, varlık yokluk tanımadan, manada dinhanet tanımadan dünyayile alakalı, dünyayı mamur etmekle alakalı gaflet.
Tabii bu böyle olunca alemin direği hükmüne girince işte o kimse bu tip insanlar tabiri caizse dünyayı mamur ediyorlar. Kendi dünyalıklarını mamur ederlerken dünyayı da mamur ediyorlar. Bunlar yolun başında kendi dünyalıkları için çıkıyorlar. Hatta haklı gerekçeler de konulabilir buna. ben ne yapıyorsam çoluğum çocuğum için yapıyorum. Ben ne yapıyorsam işte eşim için yapıyorum. Ben ne yapıyorsam işte akrabalarım için yapıyorum. Ama bunları yaparken haramı helal tanımama, Kur’an’ı sünneti tanımama, ne bileyim işte zekat müessesesini tanımama, sadaka müessesesini tanımama, Kur’an ve sünnetin ölçülerini tanımama.
Gaflet Allah’ı unutmaktır Hakkında
Böylece komple bütün her şeylerini dünyalığın üzerine kurma, dünyalıkla haşır neşir olma. Şimdi sufilerde yanlış anlaşılan nokta şu. Bu tip insanlar, bu dünyalık düşünenler bu işte hile varmış, bu işte hurda varmış, burada bir sıkıntı varmış. Burada hani caiz midir, değil midir? Bunlara bakmaksızın komple dünyayı mamur etmenin üzerine veyahut da mesela o kimse dünyayı yönetmeye çalışıyor. Bütün dünyayı köleleştirmeye çalışıyor veya bütün ülkesini köleleştirmeye çalışıyor veya bütün ülkesini bir yerlere peşkeşmeye çalışıyor.
Burada hak hukuk. tanımıyor çünkü din tanımıyor. Bu sadece bireysel insanların üzerinde kurgulanan bir değil. Gaflet aynı zamanda devletleri ilgilendiren, sistemleri ilgilendiren, devleti idare eden siyasetçileri, bürokratları da ilgilendiren bir. Şimdi bu gaflet alemin direğidir deyince bunlar acımasız bir şekilde dünya gücünü ve dünya menfaatlerini elde etmek için her şeyleri yapıyorlar. Dünyayı mamur eden bunlar. Dünyayı kirleten de bunlar. Dünyayı mamur eden de bunlar.
Teknolojiyi öne çıkaran da bunlar. O teknolojiyi kötü kullanıp bütün insanları köleleştiren de bunlar. Bunlar normalde savaş makinelerını üreten bunlar. Savaşları da çıkaran bunlar. Ve o savaşların üzerinden, o kanın, gözyaşının üzerinden para kazanıp, toprak kazanıp dünya imparatorluğu kurmaya çalışanlar da bunlar. Bu gaflete düşmüş insanlar. Pir diyor ki gaflet bu alemin direği hükmündedir. Sebep çünkü. bu gaflete düşen insanlar olmamış olsa normalde olarak ne?
Dünyayı mamur edecek hiç kimse yok. Bir kısım sufiler bu bazı şeyleri eksik anlıyorlar ve ben sufilik hayatımda bunlarla karşılaştım. Bir kısmı da dünyayla bağlarını kesmişler. Dilencilik yapıyorlar veya bir kısmı dini dilenmek olarak algılamış veya sufiliği dervişlii dilenmek olarak algılamış. Bir kısmı da böyle algılamış. Bu ifrat ve tefritin arasında gidiyor. Mesneviin 980. Beytinden sonra burası benim hoşuma gider çok. Dünya kazancı için çarelere başvurmak soğuk bir şeydir.
Gaflet Allah’ı unutmaktır ve Önemi
Dünyayı terk etmek için çarelere başvurmak ise caizdir. Emredilmiştir. Hile ve çare diye zindanı delip de çıkmaya derler. Yoksa birisi zaten açılmış deliği kapatırsa yaptığı iş soğuk ve ters bir iştir. Bu dünya zindandır. Biz de zindandaki mahbuslarız. del, kendini kurtar. Dünya nedir? Allah’tan gafil olmaktır. Kumaş, para, ölçüp tartarak ticaret etmek ve kadın dünya değildir. Tekrar buraya okuyorum. Dünya nedir? Allah’tan gafil olmaktır. Kumaş, para ölçüp tartarak ticaret yapmak ve kadın dünya değildir.
Din yolunda sarf etmek üzere kazandığın mala peygamber ne güzel mal demiştir. Demek ki gaflet neymiş? Allah’ı unutmakmış. Yoksa bir kimsenin çoluğunu, çocuğunu, kendini geçindirebilmesi için bu dünya hayatında kimseye eluç açmadan hayata devam ettirebilmesi için çalışmak, para kazanmak, ticaret yapmak veya herhangi bir yerde çalışmak gaflet değilmiş. Demek ki gaflet ana teması o zaman ne? Allah’tan uzak olmak. Allah’la bağını kesmek, Allah’la aranda perde oluşması.
İşte bir kısım zaman sufilerin yanıldıkları yer burası olmuş. Onlar dünyayı terk edeceğiz derlerken insanlara elavuç açmışlar, dilencilik. Hatta dilenmeyi de nefis terbiyesi adı altında yapmışlar. Sufi halini arz etmez. Açtır, çorba içmiştir. Dudanda kürdan vardır. Et yemiş gibi. Ben açım demek yok. Sufilikten. Bir şeye ihtiyacın olduğunu beyan etmek yok başkasının yanında. Allah’tan uzak. Allah’tan uzak. Ne yapacak o? Allah’la bağını kuvvetlendirecek. E şimdi gaflet o zaman ne oldu?
Kaynak
Bu metin, Mustafa Özbağ Efendi’nin sohbet kaydından yazıya aktarılmış ve düzenlenmiştir. Orijinal video kaydı yukarıdaki YouTube oynatıcısından izlenebilir.
İlgili Sohbetler
Daha fazla bilgi için Tasavvuf hakkında kaynaklara göz atabilirsiniz.