Şeyhine İtâat Et, Hevâ Hevesine Uyma — Sana Verilen Esmâyı Çek
Şeyhine itâat et, hevâ hevesine uyma — sana verilen esmâyı çek. Bu, dervîşliğin üç temel ilkesidir. İtâat — şeyhin emirlerine sâdık kalmak. Hevâ hevese uymama — nefsin tutkularına izin vermemek. Esmâyı çekmek — verilen zikir vird üzerinde sebât etmek. Bu üçü bir arada uygulandığında, mürîd hızlıca ilerler. Birini ihmâl ederse, yavaş kalır. Hepsini ihmâl ederse, geri gider. Bu yüzden üçü de hayatîdir.
İtâat — Mürîdliğin Temeli
İtâat — mürîdliğin temelidir. Mürîd şeyhine bağlanırken, ona itâat etmeyi taahhüd eder. Bu itâat sünnet ve şerîate uygun olduğu sürece mutlaktır. Şeyhin emri ile mürîd hareket eder; emirden çıkmaz. Bu, askerî disiplin gibidir; ama mâneviyât için. Tasavvuf tarihinde mürîdlerin şeyhlerine olan itâati efsanevî hikâyelerle anlatılır.
Sünnet ve Şerîate Aykırı Emir — Geçersiz
Eğer şeyhin emri sünnet ve şerîate aykırı ise, mürîd o emri uygulamaz. «Allâh’a isyân olan yerde mahlûka itâat yoktur» hadîsi açık. Yâ’nî mürşidin emri Allâh’ın emrine aykırı ise, mürîd Allâh’ı tercih eder. Bu, dînî bir kuraldır. Gerçek bir mürşid de zaten Allâh’a isyân olan bir emir vermez; bu yüzden mürîd genelde böyle bir durumla karşılaşmaz.
Hevâ Hevese Uymama — Nefse Karşı
Hevâ hevese uymama — nefse karşı sürekli durmaktır. Nefis günde defalarca direktif verir; mürîd hepsini reddetmeli. Bu zor görünür; ama mümkündür. Yıllar geçtikçe nefis disipline olur; ve direktiflerini azaltır. Sebâtla devâm eden mürîd sonunda nefse hâkim olur. Bu, tasavvufun büyük zaferlerindendir.
Verilen Esmâyı Çekmek — Sebât İçin
Verilen esmâyı çekmek sebât gerektirir. Mürşid bir esmâ verir — günde 100, 500, 1000 sayısında. Mürîd bu sayıya sebât eder. Bâzen yorulur; bâzen unutur; bâzen sıkılır. Ama hangi durumda olursa olsun, esmâyı çekmek mecbûriyetidir. Bu, mü’minin günlük ibâdetinin bir parçasıdır.
Esmâ Tesiri — Yıllarca Sonra
Esmânın tesiri yıllarca sonra görülür. İlk başlarda mürîd «ben hiçbir şey hissetmiyorum, sâdece sayıyorum» diyebilir. Ama yıllar geçtikçe esmâ kalbe yerleşir; ve etkilerini gösterir. Mânevî açılışlar, rûyâ tecrübeleri, kalbin nûrlanması — hepsi gelir. Bu yüzden sabırla devâm etmek gerek. Hemen tesir beklemek hatadır.
Üç Şeyin Birleşimi — Hızlı İlerleme
İtâat + hevâya uymama + esmâ çekme = hızlı ilerleme. Bu üçü bir arada uygulayan mürîd, yıllar yerine aylarda mâneviyât kazanır. Üçünden birini ihmâl eden, yavaş ilerler. Hepsini ihmâl eden ise tamamen geriler. Bu yüzden bu üç temel ilke unutulmamalıdır. Mürşid mürîde bunları sık sık hatırlatır.
Niyâz — Üç İlkeye Sâdık Kalmak
Niyâz: «Yâ Rab, beni şeyhime itâat eden, hevâya uymayan, verilen esmâyı çeken bir mürîd eyle. Bu üç temel ilkeyi hayatımda uygulamamı nasîb et. Sebâtla devâm etmemi, vazgeçmememi sağla. Mâneviyâtta hızlı ilerlemeyi nasîb et.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi disiplinli mürîdler eylesin.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: İtâat, Esmâ, Mürşid. → Tasavvuf Sözlüğü