Râbıta — Sevmek, Muhabbet Beslemek, Tâbî Olmak

Râbıta sevmek, muhabbet beslemek, tâbî olmak demektir. Yâ’nî râbıta sâdece şekil bir egzersiz değil; üç hâlin birleşmesi. 1) Sevmek — kalbî sevgi. 2) Muhabbet beslemek — sevgiyi sürdürmek, büyütmek. 3) Tâbî olmak — itaat etmek, takip etmek. Bu üçü olmadan râbıta etkili olmaz; şekilden ibâret kalır.

Râbıta — Tasavvufun Pratik Aracı

Râbıta tasavvufun pratik araçlarından biri. Mürîd günlük olarak mürşidini gözünün önüne getirir; onunla kalbî bağ kurar; ondan mâneviyât akışını tasavvur eder. Bu egzersiz tarîkat usûlünün bir parçası. Klasik mutasavvıflar bunu detaylı şekilde tarif ettiler.

Birinci Hâl — Sevmek

Birinci hâl sevmektir. Mürîd mürşidini sevmedikçe râbıta etkisiz. Çünkü sevgi olmayınca bağ kurulmaz; bağ kurulmayınca akış olmaz. Mürîd önce gerçek bir sevgi geliştirmeli; sonra râbıta yapmalı. Sevgisiz râbıta — kuru bir tasavvur.

İkinci Hâl — Muhabbet Beslemek

İkinci hâl muhabbet beslemektir. Sevgi tek seferlik değil; sürekli beslenmesi gerek. Mürîd mürşidini hatırlayarak, sohbetleri dinleyerek, onun hakkında düşünerek muhabbet besler. Râbıta esnasında bu muhabbet aktif. Beslenmeyen sevgi söner; beslenen büyür.

Üçüncü Hâl — Tâbî Olmak

Üçüncü hâl tâbî olmaktır. Sevgi ve muhabbet kalbî; tâbî olmak amelî. Mürîd mürşidin sözünü dinler; tâlimâtlarını uygular; sünnete uyar. Bu uygulama olmadan râbıta yarım kalır. Çünkü tâbî olmayan kişi sevse de bağı tam değil. Tâbî olan bağı tamamlar.

Üçünün Birleşmesi — Güçlü Râbıta

Sevmek + muhabbet beslemek + tâbî olmak = güçlü râbıta. Sâdece sevmek ama beslememek — solar. Sâdece beslemek ama tâbî olmamak — yarım. Sâdece tâbî olmak ama sevmemek — mekanik. Üçü birlikte olunca râbıta tam; ve mâneviyât akışı sağlanır.

Râbıta — Allâh’ı Aramaya Bir Vâsıta

Râbıta Allâh’ı aramada bir vâsıtadır. Mürîd doğrudan Allâh’a yaklaşmaya çalışırken bocalayabilir; çünkü Allâh çok yüce. Mürşid bir aracı, bir kanal. Mürîd mürşid üzerinden Allâh’a yaklaşır. Mürşid kanaldır; mürşidi puta dönüştürmek değil. Bu sınırın bilinmesi önemli.

Niyâz — Tam Râbıta İçin

Niyâz: «Yâ Rab, beni tam râbıta yapan bir mürîd eyle. Mürşidimi sevmemi, muhabbet beslemeyi, tâbî olmamı nasîb et. Üç hâli birlikte yaşatmamı sağla. Râbıta yoluyla Senin sevgine, marifetine, yakınlığına yaklaşmamı nasîb et.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi tam râbıta sahibi mü’minler eylesin.

Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Râbıta, Muhabbet, Tâbî Olma. → Tasavvuf Sözlüğü