Mustafa Özbağ Efendi bu çok kısa sohbette gusül abdestinin nasıl alınacağını sünneti seniyye üzere tafsîl eder. Gusül abdesti İslâm'da hadeselik (büyük abdestsizlik) hâlinden çıkmak için uygulanan tâm bedensel arınma ibâdetidir. Resûli Ekrem efendimizin sünneti seniyyesi üzere gusül şu sırada alınır: önce niyet ederek «Niyet ettim Allâh için gusül abdesti almaya» demek; sonra ellerini bileğine kadar üç kere yıkamak; ardından mahrem yerleri yıkamak; sonra namâz abdesti alır gibi normal abdest almak (lâkin ayakları en sona bırakmak câizdir); başına üç kere su dökmek; sağ omuza üç kere su dökmek; sol omuza üç kere su dökmek; ve son olarak ayakları yıkamak. Bu sıralanma sünnete uygun olmakla berâber, farzlar (mazmaza, istinşâk, ve bütün vücûda su değmesi) yerine getirildiği sürece sıralama esnek olabilir.

Gusül Abdesti: Sünneti Seniyye Üzere Sırası

Mustafa Özbağ Efendi sohbete gusül abdestinin nasıl alınacağı sorusunun cevâbını tafsîl ederek başlar: Resûli Ekrem efendimizin sünneti üzere gusül abdesti şu sıraya göre alınır: birinci, niyet etmek; ikinci, «Bismillâh» demek ve elleri bileğe kadar üç kere yıkamak; üçüncü, mahrem yerleri yıkamak ve necâseti gidermek; dördüncü, namâz abdesti gibi normal abdest almak; beşinci, başın üzerine üç kere su dökmek; altıncı, sağ omuza üç kere su dökmek; yedinci, sol omuza üç kere su dökmek; sekizinci, eğer abdest esnâsında ayaklar yıkanmamışsa şimdi yıkamak. Bu sıralanma Hz. Âişe radıyallâhu anhâ ve Hz. Meymûne radıyallâhu anhâ'dan gelen sahîh rivâyetlere dayanır.

Niyetin Ehemmiyeti

Mustafa Özbağ Efendi niyetin ehemmiyetini de tafsîl eder: Resûli Ekrem efendimiz hadîsi şerîfte «Ameller niyetlere göredir» (Buhârî, Bed'ü'l-Vahy 1) buyurmuştur. Gusül abdesti de bir ibâdet olduğu için niyet şarttır. Niyet kalpte yapılır; dil ile söylenmesi sünnetdir, lâkin şart değildir. Mü'mîn «Allâh rızâsı için gusül abdesti almaya, hadeselikten çıkmaya niyet ettim» diye niyet eder; ve sonra gusüle başlar. Hanefî mezhebine göre niyet abdest ve guslün şartlarından değil, mendûblarındandır; lâkin Şâfîî ve Mâlikî mezheplerinde niyet farzdır. Mü'mîn ihtiyâten her hâlükârda niyet etmelidir.

Bütün Vücûda Suyun Değmesi

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir kâideyi vurgular: gusülün asıl maksadı bütün vücûda suyun ulaşmasıdır. Saçların kökünden ayak parmaklarına kadar her nokta yıkanmalıdır. Eğer suyun ulaşmadığı yer kalırsa, oraya tekrar su değdirilmelidir. Resûli Ekrem efendimiz hadîsi şerîfte «Saçların altında necâset olur, suyu derisine ulaştırın» (Ebû Dâvûd, Tahâret 99) buyurmuştur. Bu hadîsi şerîf saç köklerine kadar suyun ulaşması gereğini ortaya koyar. Mü'mîn gusül alırken kıllar arasından suyun geçmesini sağlamak için elleriyle saçları ovmalıdır.

Mü'mînin Gusül Sünnetleri

Mustafa Özbağ Efendi sohbetin sonunda mü'mînin gusül sünnetlerini imâ eder: gusül abdesti alırken sağdan başlamak, «Bismillâh» demek, kıbleye karşı durmak, ovalayarak yıkamak, suyu sıkı kullanıp isrâf etmemek — bunlar sünnetlerdir. Resûli Ekrem efendimiz az suyla bütün vücûdunu yıkardı; bir Sa' (yâklaşık 4 müd, 2.75-3 litre) su ile gusül alırdı (Müslim, Hayz 51). Bu hâl mü'mîni isrâf etmemeye yöneltir. Halvetiyye-Şâbâniyye-Karabâşiyye yolunun manevî terbiyesi de mü'mîni gusül abdestini sünneti seniyyeye uygun, dakîk, ve isrâftan uzak bir şekilde almasına yöneltir; ve bu vasıflar onun manevî terakkîsinin temel cüzlerini teşkîl eder.

• Kur'ânı Kerîm: Mâide 5/6; Nisâ 4/43; Bakara 2/222; Müddessir 74/4-5.
• Sahîhi Buhârî, Kitâbü Bed'i'l-Vahy 1, niyet hadîsi.
• Sahîhi Buhârî, Kitâbü'l-Gusl 1.
• Sahîhi Müslim, Kitâbü'l-Hayz 35 ve 51.
• Sahîhi Müslim, Kitâbü't-Tahâret 1.
• Süneni Ebû Dâvûd, Kitâbü't-Tahâret 99.
• Süneni Tirmizî, Kitâbü't-Tahâret.
• Süneni Nesâî, Kitâbü't-Tahâret.
• Süneni İbn Mâce, Kitâbü't-Tahâret.
• İmâm Mâlik, Muvatta.
• İmâm Ahmed, Müsned.
• İmâm el-Kuduri, el-Muhtasar.
• İmâm es-Serahsî, el-Mebsût.
• İmâm Kâsânî, Bedâiu's-Sanâi'.
• İmâm Merğînânî, el-Hidâye.
• İbn Âbidîn, Reddü'l-Muhtâr.
• Fetâvâyı Hindiyye.
• Ömer Nasûhî Bilmen, Büyük İslâm İlmihâli.
• Mustafâ Özbağ Efendi, Sohbet Serileri, Gusül Sohbetleri.

Sohbetin Tasnîfi: Bu çok kısa sohbet gusül abdestinin sünneti seniyye üzere sırasını, niyetin ehemmiyetini, bütün vücûda suyun değmesinin temel kâidesini, ve mü'mînin gusül sünnetlerini tafsîl etmektedir.

Kaynak: mustafaozbag.com | Seri: Gusül Sohbetleri