Allâh’ı, Resûlünü, Üstâdını, Mü’min Kardeşini Çokça Sev
Allâh’ı çokça sevmen, Resûlünü çokça sevmen, üstâdını ve mü’min kardeşini çokça sevmen lâzım. Bu, mü’minin dört sevgi vazîfesidir. Bu dördü birlikte olduğunda mü’minin sevgi hayâtı tamamlanır. Birini ihmâl etmek diğerlerinin de eksilmesine sebep olur. «Çokça sev» — yâ’nî ölçü değil, taşar şekilde. Sevgi azlığı mü’mine yakışmaz.
Birinci — Allâh Sevgisi
Birinci ve en yüksek sevgi Allâh sevgisidir. Bu sevgi her şeyin temelidir. Mü’min Allâh’ı çokça severse — diğer sevgiler de doğru hizalanır. Allâh’ı sevmeyen kişi başka kimseyi de tam sevemez. Çünkü sevginin kaynağı Allâh’tır; ve kaynaktan uzak olan kişi kuru kalır.
İkinci — Resûl Sevgisi
İkinci sevgi Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem’i sevmedir. «Sizden biriniz ben kendisine babasından, evlâdından ve bütün insanlardan daha sevgili olmadıkça gerçek îmân etmez» (Buhârî). Yâ’nî gerçek îmânın şartı Hz. Peygamber sevgisi. Bu sevgi sünnete uymayı doğurur; ahlâkı düzeltir; mü’mini şekillendirir.
Üçüncü — Üstâd Sevgisi
Üçüncü sevgi üstâd (mürşid) sevgisidir. Üstâd peygamberin vârisi; ona sevgi peygamber sevgisinin uzantısı. Mü’min üstâdını çokça severse, ondan mâneviyât akışı kolaylaşır. Sevgisiz mürîd uzakta kalır; sevgili mürîd yakına gelir. Bu sevgi tasavvufun kalbidir.
Dördüncü — Mü’min Kardeş Sevgisi
Dördüncü sevgi mü’min kardeş sevgisidir. «Mü’minler ancak kardeştirler» (Hucurât 10). Mü’min mü’mini Allâh için sever. Bu sevgi ümmet bağını kurar; ve toplumda muhabbet üretir. Hz. Peygamber’in muâhât uygulaması bu sevgiyi kurumsallaştırdı.
Dört Sevginin Birleşmesi — Mü’minin Yüreği
Bu dört sevginin birleşmesi mü’minin yüreğini tamâmlar. Allâh, Resûl, üstâd, mü’min — dört sevgi. Biri eksik kalırsa, yürek aksak çalışır. Mü’min bu dördünü birlikte beslemeli; bir kaynağı ihmâl ederse, bütün sevgi sistemi zedelenir. Bu, hisli bir mü’minin kalbî düzenidir.
«Çokça Sev» — Ölçü Değil
«Çokça sev» — ölçülü değil, taşar şekilde sev demektir. Sevgi tutumlu olmaz; kalbi doldurur, taşar. Mü’min ne kadar çok severse — o kadar mâneviyâtı yükselir. Az seven mü’minler az kazanır; çok seven mü’minler çok kazanır. Bu, sevgi ekonomisinin kanunu.
Sevgi Çoğaltmak — Sürekli Çaba
Sevgiyi çoğaltmak sürekli çaba gerektirir. Tefekkür, ibâdet, sohbet, hizmet — bunlar sevgiyi besler. İhmâl edilirse sevgi azalır. Mü’min günlük olarak sevgisini beslemeli; ve dört kaynağa yönelik sevgisini canlı tutmalı. Bu çaba ömür boyu sürer.
Niyâz — Dört Sevgi Sahibi Bir Mü’min
Niyâz: «Yâ Rab, beni Seni, Resûlünü, üstâdımı ve mü’min kardeşlerimi çokça seven bir mü’min eyle. Bu dört sevgiyi birlikte yaşatmamı nasîb et. Az sevenlerden eyleme; çok seven, taşan, yayılan sevgi sahibi bir kul yap. Sevgilerimi her gün artırmamı nasîb et.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi dört sevgili mü’minler eylesin.
Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Sevgi, Dört Sevgi, Muhabbet. → Tasavvuf Sözlüğü