Pazartesi, 16 Kasım 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR English
Mustafa Özbağ
İrşad & Tasavvuf · Resmî Site
Kin ·

Kalbinde kin ve kibir olan bir kimsenin Allah’a yakın olması mümkün değildir

Öyle insanlar vardır kincidir. Kin kelimesi Farsça bir kelimedir. Bizim dilimize. Farsçadan geçmiştir bu. Bir de garajdir. Bunun bir adı da o kinci bir kimse. O kinci kimse de normalde hep düşmanlık y...

Kin ve kibir, kalbi tecelliyâta kapatan iki hastalıktır. Sohbette Hazret-i Mevlânâ’nın «ambardaki fare deliği» temsîli üzerinden amelin nereden kaçtığı gösteriliyor; müsebbibin şeytan olduğu, tedâvîsinin ise zikrullâh, fakirlerle berâberlik ve kendinde bir varlık görmemek olduğu anlatılıyor.


Kin ve Garez

Öyle insanlar vardır, kincidir. Kin kelimesi Farsça bir kelimedir; bizim dilimize Farsçadan geçmiştir bu. Bir de garez»dir — bunun bir adı da o kinci bir kimse.

O kinci kimse de normalde hep düşmanlık yapar, düşmanlık besler, garez besler, içinde kin besler; hep onu büyütür. Kini içinde.

Kinci Kimse Affolmaz

Kalbinde kin olan bir kimse Cenâb-ı Hak kalbine merhamet etmez. Kinci insanlar affolmazlar. Kinci bir kimse affolmaz.

O, bir tarafından hep — nedir? — hep bir taraf onun yırtıktır, tâbiri câizse.

Mesnevî: Ambardaki Fare Deliği

Hazret-i Mevlânâ Mesnevî’sinde diyor ya: Senin ambarın neden diyor? Buğday tutmaz, bilir misin? Ambarında diyor fare deliği var. O yüzden ambarın senin dolmaz, ambarın tutmaz.

Fare deliği nedir biliyor musunuz? İnsanların üzerlerindeki kötü huylardır. Allâh’ın sevmediği huylardır. Haramlardır. Kazanır — kazandığı o fare deliğinden gider.

Havuz Temsîli: Önce Gidiş Deliğini Tıka

Bir havuz düşünün: Havuza gelen bir su var, ama giden su miktarı daha fazla. Delik büyük. Diyelim ki gelen su 2 m³ saatte ama giden 5 m³ yer var. Eksiye gidiyor. Havuz dolmuyor hiç. E.

Sen, ne kadar gelirse gelsin, geldiği gibi gidiyorsa sen önce gidiş deliğini tıkamalısın. Bakın, gidiş delini tıkacaksın. O.

Havuz Su Toplamazsa Yüzemezsin

Çünkü havuzdaki gidiş deli tıkanmazsa havuz su toplamaz. Havuz su toplamazsa sen yüzemezsin, sen yukarı çıkamazsın. O havuzun içerisinde hapis olursun sen.

O hapisten kurtulman için suyun seni yukarı kaldırması lâzım. Su ne? İyi ameller, güzel ameller. O iyi ve güzel amellerin seni yukarı kaldırması lâzım. E.

Amel Geliyor Ama Gidiyor

Geliyor, amel işliyorsun — ama gidiyor. Meselâ gıybet ediyorsun, dedikodu ediyorsun, iftirâ ediyorsun: Gidiyor. Bakın, gidiyor.

Veyâhut da kalbinde kin besliyorsun. Kin affetmiyorsun hiç. Af mekanizmasını çalıştırmıyorsun. Kinlenmişsin sana.

Birisi bir hatâ yapmış, bir kusur işlemiş; yıllar geçmiş, hâlâ daha kin güdüyorsun sen. Veyâhut da birisi bir yanlışlık yapmış. Kin gidiyorsun ona. Düşmanlık topluyorsun ve kalbinde düşmanlığı desteliyorsun. Sevgiyi destelemiyorsun. Kin desteliyorsun boyuna kin topluyorsun ve düşmanlık topluyorsun.

Kinle Bezenmiş Kalbe Allâh Tecellî Etmez

İşin bir de ilginç noktası: Sen normalde ona kin beslediğin, birilerine kin besle hâlde bulunduğu müddetçe, senin kalbin kinle bezenmiş oluyor.

Kinle bezenmiş olan bir kalbe Allâh tecellî etmez. Orada merhamet tecellî etmez. Orada lütuf, ikrâm tecellî etmez. Orada ihsân tecellî etmez. Çünkü kalpte kin var.

Kin ve Kibir Olan Doğru Yolu Bulamaz

Ve kalbinde kin olan, kalbinde kibir olan kimse doğru yolu bulamaz.

Kalbinde kin olan, kibir olan bir kimse aslâ ve aslâ Allâh’a yakîn olması mümkün değildir. Kibir ve kin böyle hastalıktır. Allâh muhâfaza eylesin. (Âmîn.)

Müsebbibi Şeytandır

Bu kinin, bu kibirin, bu garezin, garezin müsebbibi — bunu böyle kalbe yerleştiren — şeytandır. Bunlar şeytânî huylar, şeytânî ahlâklardır.

Şeytan Müslümanların arasına kin koyar. Şeytan Müslümanın kalbine kibir koyar; yâni kibirlenmesini sağlar. Ve o kimse şeytanın emrinde olur.

Tedâvîsi Nedir?

Bunun tedâvîsi ne? Bunun tedâvîsi Allâh’ı zikir. Bunun tedâvîsi el-fakru fahrî — fakirlerle berâber olmak. Bunun tedâvîsi kendinde bir şey görmemek.

Tehlikeli Sözler

Ben şu oldum, ben bu oldum. Ben şöyle zengin oldum, ben böyle zengin oldum. Ben şöyle zenginim. Ben böyle âlimim. Ben böyle şeyhim. Ben böyle dervîşim. Benden başka şeyh yok. Bütün herkes bana muhtaç. Herkes bir gün gelecek bu dergâha intisâb edecek. Hepsi de gelecek. Ben öyle bir şeyhim ki bana intisâb edecek.

Bakın, bunların hepsi de tehlikeli sözler. Bunları söyleyen mânen batar. Çünkü büyüklük taslıyor.

Aziz Eden de Zelîl Eden de Allâh’tır

Her şey Allâh’ın elindedir. Her şey Allâh’ın elinin altındadır. Allâh dilediğini aziz eder, dilediğini zelîl eder.

Sen aziz olmak için mücâdele et, gayret et. Seni aziz edecek olan Allâh’tır. Sen kibirlenirsen Allâh seni rezîl rüsvâ eder.

«Küçücük Çocuk Seni Çarpar»

Sen büyüklenirsen küçücük çocuk seni çarpar. Sen kibirlenirsen — sûfîlik yolu öyle bir yoldur. Hiç ummadığın, zayıf gördüğün kimse öyle bir seni Allâh şah eder ki, yerle bir eder, üzerinden silindir gibi geçer.

Bu yol kibirlenme yolu değildir. Bu yol kinlenme yolu değildir. Bu yol ne yazık ki garez toplama, kin toplama, düşmanlık toplama yolu değildir. Allâh muhâfaza eylesin.

Duâ Et: Kinle ve Kibirle İmtihan Etmesin

O yüzden Allâh seni kinle kinle imtihan etmesin — Allâh’a duâ et. Âmîn. Evet. (Âmîn.) Kibirle seni imtihan etmesin — Allâh’a duâ et. Âmîn. (Âmîn.)

Ve sen kibirden uzaklaş. Kendini büyük dâvâsında görme; Allâh seni alaşağı eder. Allâh muhâfaza eylesin. (Âmîn.)

Mârifet Ehli Kendinde Bir Varlık Görmez

Mârifet ehli kendinde bir varlık görmez. Kendinde bir varlık görmediğinden dolayı büyüklenmez.

Çünkü onun üzerindeki bütün iyilik sıfatları Allâh’a âittir, kendine âit değildir. Onu kendine âit görürse de yıkılır o kimse.

İyilikler rabbinizden, kötülükler de nefsinizdendir. O yüzden iyilikleri rabbinden gör, hamdet. Allâh’a bu konuda teşekkür et, Allâh’a niyâz et, ibâdetini yap ve gönlünü Allâh’a çevir.


Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi sohbetleri | Seri: Kin

Ek kaynaklar:

  • Hazret-i Mevlânâ, Mesnevî — ambar ve fare deliği — Kötü huyların ameli akıtan delik olduğu temsîli.
  • Kur’ân-ı Kerîm, Nisâ 4/79 — «İyilikler Rabbinizden, kötülükler nefsinizdendir» mânâsındaki âyet; mârifet ehlinin kendinde varlık görmemesinin dayanağı.
  • «el-Fakru fahrî» — Fakirlerle berâber olmanın kin ve kibir tedâvîsindeki yeri.