Perşembe, 14 Mayıs 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR

Mustafa Özbağ

İrşad & Tasavvuf · Resmî Site
Oruç ·

Tek gün olarak sadece Cuma günü oruç tutulmaz.

Bu. Selamünaleyküm yalnızca cuma ve cumartesi veya pazar günü hastalık tek. Bugünlerde kasten değil de müsaitlik durumu nedeniyle kaza veya. Nafile oruç tutulurmu çalışan kişiler sadece pazar günü olu...


Mustafa Özbağ Efendi bu sohbette «Tek gün olarak sâdece Cumâ günü oruç tutulmaz» mes'elesini tafsîl eder. Soru: «Yalnızca Cumâ, ve Cumartesi veya Pazar günü hastalık dışında — bugünlerde kasten değil de müsâ'itlik durumu nedeniyle — kazâ veya nâfile oruç tutulur mu? Çalışan kişiler sâdece Pazar günü oluştursa hükümlü olur mu?» Cevap: tek gün olarak Cumâ günü oruç tutulmaz; Hanefîler'de bu sâbittir, hadîsi şerîflerde var bu konuda. Cumâ mü'mînlerin bayramıdır; mü'mînlerin bayramı için Cumâ günü tek oruç tutulmaz, diğer günden hepsinde tutulur. Resûli Ekrem efendimiz buyurmuştur: «Cumâ gününü oruç tutmak için tek gün ayırmayın; öncesinde veya sonrasında bir gün ekleyin» (Buhârî, Savm 63; Müslim, Sıyâm 147). Hattâ Cumartesi-Pazar tutmak — Cumartesi malum Yahûdîlerin Bayram günüdür; Pazar günü de Hıristiyanların Bayram günüdür. Şimdi insânlar bunu bilmezler. O yüzden Türkiye Cumhûriyeti Devleti'nde Cumartesi-Pazar tatîli — Yahûdî ahâli Cumartesi günü bayramını yapar, Hıristiyan ahâli Pazar günü bayramını yapar. Müslümân ahâli Cumâ günü yapamaz, çünki Cumâ günü bütün devlet dâireleri, kamu, ve özel teşkîlat çalışıyor; Cumâ günü aslında tatîl olması gerekir, ama İslâm hukūku olmadığından dolayı Cumâ günleri biz çalışıyoruz. Özellikle Cumartesi-Pazar oruç tutulabilir — çünki Hıristiyanlara, ve Yahûdîlere uymamak için. Ne yazık ki bizde Cumartesi-Pazar tatîl olduğu için Yahûdî, ve Hıristiyanlara uymuş oluyoruz. Ben özellikle o yüzden Cumartesi-Pazar tatîl olarak algılamam; biraz canları sıkılır herkesin, ama ne olacak — ben Cumartesi günü de çalışıyorum, Pazar günü de çalışırım — yani kendime bir iş bulurum: Pazar günü sohbet, yoksa bahçem var, onunla ilgilenirim.

Tek Gün Cumâ Orucu Yasağı

Mustafa Özbağ Efendi sohbete temel hakîkati ortaya koyarak başlar: tek gün olarak Cumâ günü oruç tutulmaz; Hanefîler'de bu sâbittir, hadîsi şerîflerde var bu konuda. Cumâ mü'mînlerin bayramıdır; mü'mînlerin bayramı için Cumâ günü tek oruç tutulmaz, diğer günden hepsinde tutulur. Resûli Ekrem efendimiz buyurmuştur: «Cumâ gününü oruç tutmak için tek gün ayırmayın; öncesinde veya sonrasında bir gün ekleyin» (Buhârî, Savm 63; Müslim, Sıyâm 147).

Cumâ: Mü'mînlerin Bayramı

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hadîs ilmi mes'elesini tafsîl eder: Cumâ mü'mînlerin bayramıdır. Cenâbı Hak âyeti kerîmede «Cumâ günü namâz için ezân okunduğunda hemen Allâh'ı zikretmeye koşun» (Cumua 62/9) buyurmuştur. Resûli Ekrem efendimiz buyurmuştur: «Bu, mü'mînlerin bayramıdır» (İbn Mâce, İkāmet 79).

Cumartesi: Yahûdîlerin Bayramı

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir tarihî kâideyi tafsîl eder: Cumartesi malum Yahûdîlerin Bayram günüdür. Yahûdî ahâli Cumartesi günü bayramını yapar; Cumartesi gününe «sebt» denir, ve Yahûdî dîninde mukaddes bir gündür. Resûli Ekrem efendimiz Yahûdîlere muhâlefet için Cumartesi tek günde oruç tutulmamasını teşvîk etmiştir.

Pazar: Hıristiyanların Bayramı

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir tarihî kâideyi tafsîl eder: Pazar günü de Hıristiyanların Bayram günüdür. Şimdi insânlar bunu bilmezler. O yüzden Türkiye Cumhûriyeti Devleti'nde Cumartesi-Pazar tatîli — Yahûdî ahâli Cumartesi günü bayramını yapar, Hıristiyan ahâli Pazar günü bayramını yapar.

Türkiye'de Cumartesi-Pazar Tatîli Mes'elesi

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir ictimâî kâideyi tafsîl eder: Müslümân ahâli Cumâ günü tatîl yapamaz, çünki Cumâ günü bütün devlet dâireleri, kamu, ve özel teşkîlat çalışıyor. Cumâ günü aslında tatîl olması gerekir, ama İslâm hukūku olmadığından dolayı Cumâ günleri biz çalışıyoruz. Özellikle Cumartesi-Pazar oruç tutulabilir — çünki Hıristiyanlara, ve Yahûdîlere uymamak için. Ne yazık ki bizde Cumartesi-Pazar tatîl olduğu için Yahûdî, ve Hıristiyanlara uymuş oluyoruz.

Müellifin Şahsî Tatbîki

Mustafa Özbağ Efendi sohbetin sonunda mü'minin görevini tafsîl eder: ben özellikle o yüzden Cumartesi-Pazar tatîl olarak algılamam; biraz canları sıkılır herkesin, ama ne olacak — ben Cumartesi günü de çalışıyorum, Pazar günü de çalışırım — yani kendime bir iş bulurum: Pazar günü sohbet, yoksa bahçem var, onunla ilgilenirim. Halvetiyye-Şâbâniyye-Karabâşiyye yolunun manevî terbiyesi de mü'mîni tek gün Cumâ orucundan kaçınmaya, Cumâ-Cumartesi-Pazar âdâbına riâyet etmeye, ve Cumartesi-Pazar tatîline takılmamaya yöneltir; ve bu vasıflar onun manevî terakkîsinin temel cüzlerini teşkîl eder.

  • Kur'ânı Kerîm: Cumua 62/9-11 (Cumâ namâzı); Bakara 2/65 (Yahûdîlerin sebt mes'elesi); Mâide 5/82.
  • Sahîhi Buhârî, Kitâbü's-Savm 63, Cumâ tek gün orucu yasağı.
  • Sahîhi Müslim, Kitâbü's-Sıyâm 147.
  • Süneni Ebû Dâvûd, Sıyâm.
  • Süneni Tirmizî.
  • Süneni Nesâî.
  • Süneni İbn Mâce, Kitâbü İkāmeti's-Salât 79, Cumâ mü'mînlerin bayramı hadîsi.
  • İmâm Mâlik, Muvatta.
  • İmâm Ahmed, Müsned.
  • İmâm Ebû Hanîfe, el-Fıkhu'l-Ekber.
  • İmâm Gazzâlî, İhyâ-u Ulûmi'd-Dîn, Cumâ âdâbı.
  • İmâm Kuşeyrî, er-Risâletü'l-Kuşeyriyye.
  • İmâm Sühreverdî, Avârifü'l-Ma'ârif.
  • İbn Kayyim el-Cevziyye, Medâricü's-Sâlikîn; Zâdü'l-Me'âd, Cumâ bahsi.
  • İmâmı Rabbânî, Mektûbât.
  • İmâm Râzî, Mefâtîhu'l-Gayb, Cumua sûresi tefsîri.
  • İmâm Kurtubî, el-Câmi'u li-Ahkâmi'l-Kur'ân.
  • Mustafâ Özbağ Efendi, Sohbet Serileri, Oruç ve Ramazân Sohbetleri.

Sohbetin Tasnîfi: Bu sohbet tek gün Cumâ orucu yasağını, Cumâ'nın mü'mînlerin bayramı olmasını, Cumartesi'nin Yahûdî ve Pazar'ın Hıristiyan bayramı olmasını, Türkiye'de Cumartesi-Pazar tatîli mes'elesini, ve müellifin şahsî tatbîkini tafsîl etmektedir.


Kaynak: mustafaozbag.com | Video: YouTube | Seri: Oruç ve Ramazân Sohbetleri