Mustafa Özbağ Efendi bu uzun sohbette «Oruç ateşe karşı sağlam bir perdedir, yeter ki yalanla, gıybetle kişi onu yırtmamış olsun» nükresini tafsîl eder. 2006 yılında karayoluyla Hac yolculuğu sırasında Suriye sınırında bir hâdise: pasaport memuru rüşvet kabûl etmiyor; arkasındaki âmir o rüşveti aldı, basket atar gibi camdan dışarı attı, «Çabuk ol, namaza gideceğim» dedi. «Daha fazla para ver, namaza gideceğim» diyen bir kimse rüşvet yiyor. Demek ki namaz onu rüşvet yemekten alıkoymamış; o namaz onun yüzüne çarpılacak namazlardan. Oruç onu rüşvetten alıkoymamış; o oruç eşek orucu olmuş. Sûfîlerde bir tâbir vardır: «eşek orucu» — eşeği bağlarsın dama, önüne su koymazsın, arpa koymazsın; bütün gün eşek yememekle oruç tutmuş olur. Hem oruç tutup hem rüşvet yiyorsa, hem oruç tutup hem adâletsizlik yapıyorsa, hem oruç tutup hem başkasının hakkına hukukuna giriyorsa, onun tuttuğu oruç eşek orucu oluyor. Resûli Ekrem efendimiz sallallâhu aleyhi vesellem hazretleri buyurmuştur: «Oruç haramlara perdedir; oruç ateşe karşı sağlam bir perdedir» (Buhârî, Savm 2; Müslim, Sıyâm 163). Demek ki oruç tutan haram işleyemiyor, işleyemez; oruç önemli bir kale, mü'mînin sığınacağı bir kaledir. Cehenneme karşı da bir perde: bir gün Allâh rızâsı için oruç tutan insanı Allâh cehennemden 40.000 yıl uzaklaştırır (rivâyet vardır). Hadîsi şerîfte «Oruç ateşe karşı sağlam bir perdedir; yeter ki yalanla gıybetle kişi onu yırtmış olmasın». Gıybet zinâdan 33 derece daha ağır bir günahtır; tekrâr altını çiziyorum: gıybet zinâ etmekten 33 derece daha fazla bir günâhı kebâirdir. Hadîsi şerîfte oruçlunun uykusu ibâdettir; oruçlunun susması tesbîhdir; oruçlunun duâsı makbûldür; oruç tutanın günâhı affedilir; oruçta riyâ yoktur — «Oruç benim içindir, onun mükâfâtını ben veririm» (Hadîsi Kudsî — Buhârî, Savm 2; Müslim, Sıyâm 161). Oruçlunun yanında birisi yemek yiyince melekler ona rahmet okurlar; bu hâl, öbürü yemesini bitirinceye kadar devâm eder; misâfir geldi, oruçlu değil ise — ona ikrâm edin, ona yedirip içirin. Hz. Ömer efendimiz radıyallâhu anh kadınların durumu için Resûli Ekrem efendimize müracaat etmiş; Resûli Ekrem efendimiz dövmeyi yasaklamış. Biz kadınlarımıza el kaldırmayız, küfür etmeyiz, hakaret etmeyiz, yüzümüzü bile asmayız. Biz kadınlarımıza karşı merhametli, şefkatli, sevgili davranırız; güzel ahlâk budur. Bir erkek evlenir de eşini dövmeden, sövmeden, hakaret etmeden, eşini güzel bir şekilde geçindirir, ölürse ehli cennettir o.

Sûriye Sınırında Eşek Orucu Hâdisesi

Mustafa Özbağ Efendi sohbete temel hakîkati ortaya koyarak başlar: 2006 yılında karayoluyla Hac yolculuğu sırasında Suriye sınırında bir hâdise: pasaport memuru rüşvet kabûl etmiyor; arkasındaki âmir o rüşveti aldı, basket atar gibi camdan dışarı attı, «Çabuk ol, namâza gideceğim» dedi. «Daha fazla para ver, namâza gideceğim» diyen bir kimse rüşvet yiyor. Demek ki namâz onu rüşvet yemekten alıkoymamış; o namâz onun yüzüne çarpılacak namazlardan. Oruç onu rüşvetten alıkoymamış; o oruç eşek orucu olmuş.

Eşek Orucu Tâbiri

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir tasavvufî tezkereyi tafsîl eder: sûfîlerde bir tâbir vardır: «eşek orucu» — eşeği bağlarsın dama, önüne su koymazsın, arpa koymazsın; bütün gün eşek yememekle oruç tutmuş olur. Hem oruç tutup hem rüşvet yiyorsa, hem oruç tutup hem adâletsizlik yapıyorsa, hem oruç tutup hem başkasının hakkına hukukuna giriyorsa, onun tuttuğu oruç eşek orucu oluyor.

Oruç: Haramlara ve Ateşe Perde

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hadîs ilmi mes'elesini tafsîl eder: Resûli Ekrem efendimiz buyurmuştur: «Oruç haramlara perdedir; oruç ateşe karşı sağlam bir perdedir» (Buhârî, Savm 2; Müslim, Sıyâm 163). Demek ki oruç tutan haram işleyemiyor, işleyemez; oruç önemli bir kale, mü'mînin sığınacağı bir kaledir.

Cehennemden Kırk Bin Yıl Uzaklaşma

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hadîs ilmi mes'elesini tafsîl eder: cehenneme karşı da bir perde: hadîsi şerîfte buyurulmuştur: «Allâh yolunda bir gün oruç tutan kimseyi Allâh cehennemden yetmiş yıllık (bir başka rivâyette kırk bin yıl) mesâfeye uzaklaştırır» (Buhârî, Cihâd 36; Müslim, Sıyâm 167-168). Bu hadîs Allâh rızâsı için oruç tutmanın faziletini ortaya koyar.

Yalan ve Gıybet Orucu Yırtar

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hadîs ilmi mes'elesini tafsîl eder: hadîsi şerîfte «Oruç ateşe karşı sağlam bir perdedir; yeter ki yalanla gıybetle kişi onu yırtmış olmasın» (Ahmed b. Hanbel, Müsned). Yalan başkasının hakkına girmektir; gıybet de başkasının hakkına girmektir. Gıybet zinâdan 33 derece daha ağır bir günahtır; tekrâr altını çiziyorum: gıybet zinâ etmekten 33 derece daha fazla bir günâhı kebâirdir. Cenâbı Hak âyeti kerîmede gıybeti «ölü kardeşinin etini yemek»e benzetir (Hucurât 49/12).

Oruçlunun Uykusu, Susması, Duâsı

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hadîs ilmi mes'elesini tafsîl eder: hadîsi şerîfte «Oruçlunun uykusu ibâdettir, susması tesbîhdir, duâsı müstecâbtır» (Beyhakî, Şu'abu'l-Îmân III/415; Deylemî). Sabaha kadar oruçlu yatıyorsa, «Niye yatıyorsun» demeyin — uyuması belki uyanıklığından daha hayırlıdır; uyuyorsa gıybet etmiyor, hak yemiyor.

Oruçta Riyâ Yoktur: Hadîsi Kudsî

Mustafa Özbağ Efendi muazzam bir hadîsi kudsî mes'elesini tafsîl eder: oruçta riyâ yoktur. Hadîsi kudsîde Cenâbı Hak buyurur: «Oruç benim içindir, onun mükâfâtını ben veririm; oruçlu yiyeceğini, ve içeceğini benim için bıraktı» (Buhârî, Savm 2; Müslim, Sıyâm 161). Nâfile oruç tuttunuz veya farz oruç tuttunuz; misâfir geldi, oruçlu değil ise — «Ben oruçluyum, sana yedirmem» deme; ona yedirip içir, ikrâm et. Müjde: oruçlunun yanında birisi yemek yiyince melekler ona rahmet okurlar; bu hâl, öbürü yemesini bitirinceye kadar devâm eder. «Ben oruçluyum, sana yedirmem» demek aslında orucu kibre çevirir; Allâh muhâfaza eylesin.

Eşe Karşı Şefkat: Cennetin Yolu

Mustafa Özbağ Efendi sohbetin sonunda mü'minin görevini tafsîl eder: Hz. Ömer efendimiz radıyallâhu anh kadınların durumu için Resûli Ekrem efendimize müracaat etmiş; Resûli Ekrem efendimiz dövmeyi yasaklamış. Biz kadınlarımıza el kaldırmayız, küfür etmeyiz, hakaret etmeyiz, yüzümüzü bile asmayız. Biz kadınlarımıza karşı merhametli, şefkatli, sevgili davranırız; güzel ahlâk budur. Bir erkek evlenir de eşini dövmeden, sövmeden, hakaret etmeden, eşini güzel bir şekilde geçindirir, ölürse ehli cennettir o. Halvetiyye-Şâbâniyye-Karabâşiyye yolunun manevî terbiyesi de mü'mîni eşek orucundan kaçınmaya, oruç ile haramateş perdesini muhâfaza etmeye, gıybetten kaçınmaya, oruçta riyâdan uzak kalmaya, ve eşine karşı şefkatli olmaya yöneltir; ve bu vasıflar onun manevî terakkîsinin temel cüzlerini teşkîl eder.

• Kur'ânı Kerîm: Bakara 2/183-187 (oruç âyetleri); Hucurât 49/12 (gıybet); Nisâ 4/19 (kadına şefkat); Rûm 30/21.
• Sahîhi Buhârî, Kitâbü's-Savm 2, Oruç kalkandır; Hadîsi kudsî oruç benim içindir.
• Sahîhi Buhârî, Kitâbü'l-Cihâd 36, Cehennemden uzaklaşma hadîsi.
• Sahîhi Müslim, Kitâbü's-Sıyâm 161, 163, 167-168.
• Süneni Ebû Dâvûd.
• Süneni Tirmizî.
• Süneni Nesâî.
• Süneni İbn Mâce.
• İmâm Mâlik, Muvatta, Sıyâm.
• İmâm Ahmed, Müsned, Yalangıybet orucu yırtar hadîsi.
• Beyhakî, Şu'abu'l-Îmân III/415, Oruçlunun uykusu ibâdet hadîsi.
• İmâm Gazzâlî, İhyâ-u Ulûmi'd-Dîn, Esrâru'ssavm; Gıybet bahsi.
• İmâm Kuşeyrî, er-Risâletü'l-Kuşeyriyye.
• İmâm Sühreverdî, Avârifü'l-Ma'ârif.
• İbn Kayyim el-Cevziyye, Medâricü's-Sâlikîn.
• İmâmı Rabbânî, Mektûbât.
• İmâm Râzî, Mefâtîhu'l-Gayb.
• İmâm Kurtubî, el-Câmi'u li-Ahkâmi'l-Kur'ân.
• İbn Kesîr, Tefsîru'l-Kur'âni'l-Azîm.
• Mustafâ Özbağ Efendi, Sohbet Serileri, Oruç ve Ramazân Sohbetleri (11.01.2024).

Sohbetin Tasnîfi: Bu uzun sohbet Sûriye sınırında eşek orucu hâdisesini, eşek orucu tâbirini, oruç ile haram ve ateşe perdeyi, cehennemden 40.000 yıl uzaklaşma hadîsini, yalan ve gıybetle orucun yırtılmasını, oruçlunun uykusususmasıduâsı faziletlerini, oruçta riyâ yoktur hadîsi kudsîsini, ve eşe karşı şefkatin cennetin yolu olmasını tafsîl etmektedir.

Kaynak: mustafaozbag.com | Video: YouTube | Seri: Oruç ve Ramazân Sohbetleri