Cuma, 16 Ekim 2026
YOLUMUZ NÜBÜVVET YOLUDUR
Mustafa Özbağ
İrşad & Tasavvuf · Resmî Site
Kemalât ·

Dinin ve imanın kemale ermesi nedir

Dinin kemale ermesi ve imanın kemale ermesi nedir? Dinin kemale ermesi bugün dininizi tamam ettim dedi. Bütünlük açısından tamam oldu. Ama hadis-i şerifte yaşantıyla alakalı benden önce İslam %50'si y...

Dînin kemâli ile îmânın kemâli iki ayrı meseledir. Dîn bütünlük olarak tamamlanmıştır; fakat yaşantı olarak tekemmül âhir zamâna kalmıştır. Ferdde ise îman tamdır, eksik değildir; olgunlaşması farzlar, haramlardan uzak durmak, nâfileler ve Allâh sevgisiyle olur.


Soru: Dînin ve Îmânın Kemâle Ermesi Nedir?

Dînin kemâle ermesi ve îmânın kemâle ermesi nedir?

Dînin kemâle ermesi: Bugün dîninizi tamâm ettim dedi. Bütünlük açısından tamâm oldu.

Yaşantı Olarak Tekemmül Âhir Zamâna Kaldı

Ama hadîs-i şerîfte, yaşantıyla alâkalı: Benden önce İslâm %50’si yaşandı. Benim zamânımda %25’i yaşanıyor. Âhir zamanda %25’i daha yaşanacak dedi.

O zaman yaşantı olarak, İslâm’ın yaşantısı olarak tam bir tekemmül söz konusu olmadı. Bu âhir zamanda olacak. Bunu mehdiyetle alâkalı, Mehdî’ye bağlanıyor. Uzun muhabbet.

Ama dîn tamâm mı? Evet. Yaşantısı tamâm değil.

Ferdde Îman: Bir Bütün Elma Gibi

Bir insanda da: Îman etti mi? Etti. Îmânı tam mı? Evet. Olgunlaşması, kemâle ermesi — bu zaman alır, veyâhut da âniden kemâle erer. Erer. Bu ayrı mesele.

Bakın, o kimse de îman etti mi? Etti. Biz, ehl sünnetin içerisinde İmâm Mâtürîdî ve Hanefî ekolünde, bir kimsenin îmânında eksiklik göremeyiz. Bir elma, bir bütün elma gibi îman.

Bir kimse eşhedü en lâ ilâhe illallâh ve eşhedü enne muhammeden abdühû ve resûlüh dedi — îman etti. Elma bir bütün; ama daha ham, olgunlaşmadı.

Îmânı Olgunlaştıran Nedir?

Bunu olgunlaştıran ne? Farzları yerine getirme. Haramlardan uzak durma. Farzları yerine getirme — olgunlaştırıyor.

Nâfilelerle Allâh’a yaklaşma — erdiriyor. Eriyor o. Ve Allâh’ı sevmek. O kimse artık olgunlaştı, kemâle erdi.

İki Kemâl, İki Ayrı Mesele

O yüzden dînin tamamlanması, dînin bu mânâda tamamlanması dîn tamâm; ama kemâle ermesi, yaşantı olarak %25’i âhir zamâna kaldı.

Birey olarak bir kimse îman etti, îmânı tam; îmânının kemâle ermesi, olgunlaşması bu zamanla alâkalı, veyâhut da âniden.

İnşâallâh rabbim cümlemizin îmânını kemâle erdirsin.


Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi sohbetleri | Seri: Kemalât

Ek kaynaklar:

  • Kur’ân-ı Kerîm, Mâide 5/3 — «Bugün dîninizi kemâle erdirdim» — sohbette dînin bütünlük olarak tamamlandığının delîli.
  • Hadîs-i şerîf — İslâm’ın yaşanma nisbeti — Yüzde elli / yüzde yirmi beş / âhir zamanda yüzde yirmi beş taksîmi ve mehdiyetle irtibâtı.
  • İmâm Mâtürîdî ve Hanefî ekolü — Îmânın bölünmez bir bütün oluşu; kemâlin îmandan ayrı bir mertebe sayılması.