Dervîşlik Ötekileştirmek Değildir

Dervîşlik ötekileştirmek değildir. Dışarıda bıraktığınız kimseler de Allâh’ın kullarıdır. Bâzı dervîşler kendilerini ayrı, üstün, özel görür; ve başkalarını «cahil halk» diye küçümser. Bu, tasavvufun rûhuna aykırıdır. Hakîkî dervîş sevgi ile bakar; herkesi kucaklar; ötekileştirmez. Çünkü herkes Allâh’ın yaratığıdır; ve potansiyel olarak velîliğe namzettir.

Ötekileştirme — Modern Bir Tehlike

Ötekileştirme modern bir tehlikedir. Modern toplum sürekli grup oluşturur ve dışlar: Bizim grubumuz — diğerleri. Modern «dervîşler» bâzen aynı hatâya düşer: Bizim tarikatımız — diğerleri. Bu yanlış. Tasavvuf bütün mü’minleri kucaklamalıdır; hattâ gayri-müslimleri bile sevgi ile çağırmalıdır.

Hz. Peygamber’in Hoşgörüsü — Örnek

Hz. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem’in hoşgörüsü örnektir. Müslüman olsun olmasın, herkese sevgi ile yaklaşırdı. Yahûdî komşusuna selâm verirdi; Hristiyân heyetlerini ağırlardı; müşrikleri merhametle uyarırdı. Bu örnek bugün de geçerlidir. Dervîş hoşgörü ehlidir; ötekileştirici değil.

Allâh’ın Kulları — Hepsi

Bütün insanlar Allâh’ın kullarıdır. Mü’min olsun olmasın, herkes O’nun yarattığı. Dervîş bu hakîkati bilmeli; ve herkese saygıyla yaklaşmalıdır. Bir insanı «sen değersizsin» diye küçümsemek — Allâh’ın yaratışını küçümsemek demektir. Bu, büyük bir edebsizliktir. Dervîş bundan kaçınmalıdır.

Potansiyel Velîlik — Herkeste

Herkeste potansiyel velîlik vardır. Bugün cahil görünen yarın velî olabilir. Hz. Ömer ibnü’l-Hattâb radıyallâhu anh önce İslâm’ın azılı düşmanı idi; sonra İslâm’ın en büyük halîfesi oldu. Hz. Hâlid b. Velîd önce müslümanlara karşı savaştı; sonra İslâm’ın en büyük komutanı oldu. Dervîş bu potansiyeli görerek herkese sevgi ile bakar.

Tasavvufun Evrenselliği — Bütün İnsanlık

Tasavvuf evrenseldir; bütün insanlığa hitâb eder. Mevlânâ Celâleddin Rûmî’nin meşhûr sözü: «Gel, gel, ne olursan ol gel.» Bu söz tasavvufun ruhunu ifâde eder. Dervîş kapısını herkese açar; ayırım yapmaz; ötekileştirmez. Bu evrensellik tasavvufun gücüdür.

Sevgi ile Yaklaşmak — Davet Yöntemi

Sevgi ile yaklaşmak davet yöntemidir. Dervîş insanları İslâm’a davet eder; ama sertlikle değil, sevgiyle. Karşısındakini düşman görmez; potansiyel mü’min görür. Bu yaklaşım çok daha verimli. Sahâbe bu yöntemle insanları İslâm’a çekti. Modern dervîş de aynı yöntemi uygulamalıdır.

Niyâz — Ötekileştirmeyen Dervîş

Niyâz: «Yâ Rab, beni ötekileştirmeyen, herkese sevgi ile yaklaşan bir dervîş eyle. Mevlânâ’nın ‘gel ne olursan ol gel’ rûhunu yaşatan bir mü’min yap. Hz. Peygamber’in hoşgörüsünü bana ver. Herkesi Senin yaratığın olarak görüp saygıyla yaklaşmamı nasîb et.» Allâh muhâfaza eylesin; bizi kucaklayan dervîşler eylesin.

Kaynak: Mustafa Özbağ Efendi — Sohbet Kaydı. Tasavvuf hakkında daha fazla bilgi. İlgili Sözlük Terimleri: Dervîş, Sevgi, Hoşgörü. → Tasavvuf Sözlüğü