Siyah Sarık ve Evdeki Suretler
Siyah sarık sünnettir. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri hüzünlü olduğu zamanlar, cihada gideceği zamanlar siyah sarık sarmıştır. İçinde resim ve suret bulunan eve rahmet melekleri girmez — bu hadis-i şeriftir. Hz. Ayşe validemize duvar kilimi hediye edilmiş, üzerinde hayvan sureti vardı. Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretleri odadan onu kaldırtmıştır.
Kibirlenene Kibirlenmek ve Talak Hükmü
Hadis-i şerifte ‘Kibirlenene kibir gösteriniz’ buyurulmuştur. Bir kimse karşısında birisi kibirlenirse ona kibir gösterebilir; bu şeriaten uygundur. Ancak hiç kibirlenene kibirlenmemek de kişinin hakkıdır.
Talak üçtür. Tek talakla boşanan erkeğin iki talak hakkı daha vardır. Tek talakta geri dönüş mümkündür; eğer aralarında anlaşma olursa nikah yenilenebilir.
Peygamber Efendimiz’i Rüyada Görmek
Hadis-i şerifte buyurulmuştur: ‘Kim beni rüyasında görürse hakikatte görmüş gibidir; şeytan benim suretime giremez.’ Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerini rüyada görmek bereket, lütuf, ikram, ihsan, iman ve İslam’dır.
Sufilerin Ahlakı — Sabah Akşam Allah’ın Rızasını Gözetmek
Cenab-ı Hak buyurmuştur: ‘Sabah akşam Rablerinin rızasını isteyerek O’na yalvaranları kovma.’ (En’âm, 6/52). Yine buyurmuştur: ‘Nefsini sabah akşam rızasını isteyerek Rablerini yalvaranlarla beraber tut. Gözlerin dünya hayatının süsünü isteyerek onlardan başka yana sapmasın.’ (Kehf, 18/28).
Hz. Peygamber, Kureyş’in zenginlerine din anlatırken yanına gelen bir fakir mümine yüzünü ekşitmiş, Cenab-ı Hak ‘Abese’ (Abese Suresi) ayetleriyle onu ikaz etmiştir. Buradaki ‘sabah akşam’ ifadesi, tespih tanesi gibi birbirine eklemek demektir: Gün bitti yine sabah, sabah oldu yine akşam — sürekli, kesintisiz.
Sufinin Yirmi Dört Saati
Sufi yedi yirmi dört uyanıktır. Uykusunda dahi tedbirli, temkinli, sünnete uygun uyur. Abdestini alır öyle yatar; yatağında Allah’ı zikrederek uyanmaya çalışır. Allah’ı zikrederek uyuyan kimsenin gecesi de ibadet hükmündedir. Melekler onun başında üşüşür, ‘Bu ne güzel kul’ diye söyleşirler. Allah’ı zikreden eve, arabaya, yola muhafaza melekleri gönderilir.
Tembellik sufi ahlakı değildir, şeytan insanı tembelleştirir. Bağnazlık sufi ahlakı değildir, şeytan insanı bağnaz eder. Sufi konuşurken, bakarken, yatarken, kalkarken, yürürken, tebliğ ederken Hz. Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerinin sünnetine tabidir.
Dünya Sevgisinin Tehlikesi — Dünyaya Tapanlardan Uzak Durmak
Ayet-i kerimede buyurulmuştur: ‘Gözlerin dünya hayatının süsünü isteyerek onlardan yana sapmasın.’ (Kehf, 18/28). Dünya süsüne taptıysa arkadaşın, dünya onun imanı olduysa, dünya onun istikameti olduysa — o, Allah’ın istikametinden vazgeçmiş demektir.
Sen makam peşinde, mevki peşinde, mal için hırs yapanlara kulağını dayarsan Allah senin kalbini o tarafa çeviriverir. Nasıl ki zikrullahta bir anda Beytullah’ta tavaf edenler arasında bulunuyorsan, aynı şekilde bir anda şeytanın sofrasında oturduğunu da görebilirsin. Bu an meselesidir.
Hz. Abbas Kıssası — Dünya Cifedir
Hz. Abbas radıyallahu anh efendimiz anlatıyor: Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerine bir vadi dolusu kervan geldi. Her devesinin yükünde yakut, zümrüt, zeberced — kıymetli taşlar vardı. Hz. Abbas dayanamadı, ‘Ya Muhammed bunların hepsi senin mi?’ diye sordu. Peygamber Efendimiz ‘Evet’ dedi.
Sonra amcasına döndü: ‘Ey amcacığım, dünya cifedir’ buyurdu. Hz. Abbas’ı kucakladı, sıktı; ağzından siyah bir bulut çıktı — dünya sevgisi kalbinden çıkmıştı. O andan itibaren Hz. Abbas mala hiç bakası gelmediğini söylemiştir. Sufide hem dünya sevgisi hem Allah sevgisi bir arada olmaz.
Kaynakça ve Referanslar
Ayet-i Kerime Referansları
- En’âm Suresi, 6/52 — ‘Sabah akşam Rablerinin rızasını isteyerek O’na yalvaranları kovma’
- Kehf Suresi, 18/28 — ‘Nefsini onlarla beraber tut… Gözlerin dünya hayatının süsünü isteyerek onlardan yana sapmasın’
- Abese Suresi, 80/1-10 — Peygamber’in fakir mümine yüzünü ekşitmesi üzerine ikaz
- Duhâ Suresi, 93/6-8 — ‘Sen yetim değil miydin, seni barındırmadı mı? Sen yoksul değil miydin, seni zengin etmedi mi?’
Hadis-i Şerif Referansları
- Siyah Sarık — Peygamber’in siyah sarık sarması (Müslim, Sahîh, Kitâbu’l-Hac, No: 1358; Tirmizî, Sünen, Libâs)
- Suret Hadisi — ‘İçinde suret bulunan eve rahmet melekleri girmez’ (Buhârî, Sahîh, Kitâbu’l-Libâs, No: 5949; Müslim, Sahîh, Libâs, No: 2106)
- Rüyada Görme — ‘Kim beni rüyasında görürse hakikatte görmüştür; şeytan benim suretime giremez’ (Buhârî, Sahîh, Kitâbu’t-Ta’bîr, No: 6993; Müslim, Sahîh, Rü’yâ, No: 2266)
- Kibirlenene Kibir — ‘Kibirlenene karşı kibir göstermek sadakadır’ (Beyhakî, Şuabü’l-Îmân; Taberânî, el-Mu’cemü’l-Evsat)
- Dünya Cifedir — Hz. Abbas kıssası (İbn Asâkir, Târîhu Dımaşk; Ebû Nuaym, Hilyetü’l-Evliyâ)
- Zikir ve Melekler — ‘Allah’ı zikreden topluluğun etrafını melekler kuşatır’ (Müslim, Sahîh, Kitâbu’z-Zikr, No: 2689)
Fıkıh ve Tasavvuf Kaynakları
- Hanefi Mezhebi — Talak hükümleri: Üç talak hakkı, tek talakta geri dönüş imkânı
- Sufi Ahlak Geleneği — Yedi yirmi dört uyanıklık, dünya sevgisinden arınma, abdestli uyuma
- Hz. Abbas radıyallahu anh — Dünya sevgisinin kalpten çıkması kıssası